I SA/Ol 107/04
Podsumowanie
WSA w Olsztynie oddalił skargi podatników na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej ustalające podatek od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodu za 1997 rok.
Sprawa dotyczyła skarg M. i R. P. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej utrzymujące w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego o ustaleniu podatku dochodowego od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodu za 1997 rok. Podatnicy nabyli lokal mieszkalny za 45.000 zł, jednak organy podatkowe uznały, że ich dochody i zgromadzone oszczędności nie pokrywały tego wydatku. Sąd administracyjny oddalił skargi, uznając, że organy prawidłowo oceniły materiał dowodowy i nie uwzględniły nieudokumentowanych źródeł dochodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie rozpoznał skargi M. i R. P. na decyzje Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymały w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego ustalające podatek dochodowy od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodu za 1997 rok w kwocie po 11.900,50 zł dla każdego z małżonków. Organy podatkowe ustaliły, że łączny dochód małżonków w 1997 roku wyniósł 10.978,43 zł, podczas gdy ponieśli oni wydatki na zakup lokalu mieszkalnego i inne koszty w łącznej wysokości 42.713,38 zł. Organy zakwestionowały wiarygodność oszczędności wykazanych przez podatników, w tym dochodów ze sprzedaży świadectw udziałowych oraz środków z likwidacji książeczki mieszkaniowej, uznając je za nieudokumentowane lub pochodzące z nieujawnionych źródeł. Podatnicy zarzucali błędy w ocenie materiału dowodowego i nieuwzględnienie legalnych dochodów. Sąd administracyjny oddalił skargi, stwierdzając, że zaskarżone decyzje nie naruszają prawa. Sąd uznał, że organy prawidłowo oceniły dochód ze sprzedaży świadectw udziałowych, wskazując na brak dowodów i logiczne wnioski dotyczące sposobu finansowania zakupu mieszkania. Podkreślono również, że dochód z obrotu świadectwami udziałowymi nie korzystał ze zwolnienia podatkowego, a oszczędności nie zostały udokumentowane. Sąd nie dopatrzył się naruszenia przepisów w ocenie posiadanych oszczędności ani w odmowie przesłuchania świadków.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, organy podatkowe prawidłowo ustaliły podatek dochodowy od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodu, oceniając materiał dowodowy i nie uwzględniając nieudokumentowanych lub nielegalnych źródeł finansowania.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo oceniły brak pokrycia wydatków na zakup mieszkania w ujawnionych dochodach i posiadanych oszczędnościach, odrzucając jako niewiarygodne lub nieudokumentowane twierdzenia podatników o pochodzeniu środków.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (10)
Główne
u.p.d.o.f. art. 20 § 1 i 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy dotyczące przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach oraz zasad ustalania podstawy opodatkowania i stawki podatku.
u.p.d.o.f. art. 30 § 1 pkt 7
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa stawkę podatku (75%) od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach.
Pomocnicze
o.p. art. 233 § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.
o.p. art. 233 § 2
Ordynacja podatkowa
Uchylenie decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania przez WSA.
u.p.d.o.f. art. 21 § 1 pkt 41
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie podatkowe, które nie obejmuje sprzedaży będącej przedmiotem działalności gospodarczej.
u.p.d.o.f. art. 6 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zasady dotyczące wspólności majątkowej małżonków.
u.p.d.o.f. art. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zasady dotyczące wspólności majątkowej małżonków.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
o.p. art. 188
Ordynacja podatkowa
Okoliczności, które nie mają istotnego znaczenia dla sprawy.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe prawidłowo oceniły, że wydatki na zakup mieszkania nie znalazły pokrycia w ujawnionych dochodach i posiadanych oszczędnościach. Twierdzenia podatników o dochodach ze sprzedaży świadectw udziałowych i oszczędnościach z pracy za granicą nie zostały udokumentowane i były sprzeczne. Dochód z obrotu świadectwami udziałowymi nie korzystał ze zwolnienia podatkowego, gdyż stanowił działalność gospodarczą.
Odrzucone argumenty
Organy podatkowe nie zbadały i nie uwzględniły dochodów osiągniętych w 1996 roku ze sprzedaży świadectw udziałowych. Organy podatkowe błędnie oceniły materiał dowodowy i nie uwzględniły legalnych dochodów. Organ odwoławczy bezzasadnie odmówił przesłuchania świadków na okoliczność statusu materialnego skarżących. Zaskarżone decyzje naruszały przepisy ogólne postępowania podatkowego.
Godne uwagi sformułowania
podatek dochodowy od dochodów z nieujawnionych źródeł przychodu wydatki nie znajdują pokrycia w ujawnionych źródłach brak wiarygodnych dowodów sprzeczne zeznania zasada swobodnej oceny dowodów obrót świadectwami udziałowymi jako działalność gospodarcza
Skład orzekający
Ryszard Maliszewski
przewodniczący
Wiesława Pierechod
sprawozdawca
Renata Kantecka
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania dochodów z nieujawnionych źródeł, ocena wiarygodności oszczędności i dochodów, a także kwalifikacja obrotu papierami wartościowymi jako działalności gospodarczej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w 1997 roku. Ocena wiarygodności dowodów jest zawsze indywidualna.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe i sądy weryfikują źródła pochodzenia majątku, co jest istotne dla wielu podatników. Pokazuje też, jak ważne jest udokumentowanie każdego dochodu.
“Czy Twoje oszczędności są bezpieczne przed urzędem skarbowym? Sprawdź, jak sąd ocenił dochody z nieujawnionych źródeł.”
Dane finansowe
WPS: 45 000 PLN
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Ol 107/04 - Wyrok WSA w Olsztynie Data orzeczenia 2004-10-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2004-04-23 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie Sędziowie Renata Kantecka Ryszard Maliszewski /przewodniczący/ Wiesława Pierechod /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Ryszard Maliszewski Sędzia WSA - Wiesława Pierechod (spr.) Asesor WSA - Renata Kantecka Protokolant - Katarzyna Lenartowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2004r. sprawy ze skarg R. P., M. P. na dwie decyzje Dyrektora Izby Skarbowej z dnia 18 lutego 2004r. Nr "[...]" i Nr "[...]" w przedmiocie ustalenia podatku dochodowego od dochodu z nieujawnionych źródeł przychodu za 1997 rok oddala skargi. Uzasadnienie Zaskarżonymi decyzjami z dnia 18.02.2004r. Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej utrzymał w mocy decyzje Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 25.11.2003r. nr "[...]" i "[...]" ustalające M. P., R. P. podatek dochodowy w kwotach po 11.900,50 zł. z nieujawnionych źródeł przychodu za 1997 rok. Organ I instancji na podstawie wstępnej analizy dochodów małżonków wykazanej we wspólnym zeznaniu rocznym w kwocie 2.485,40 zł stwierdził, że dokonany zakup przez M. i R. P. lokalu mieszkalnego w dniu 29.10.1997 roku za cenę 45.000,00 zł. nie został sfinansowany ze środków pieniężnych zgromadzonych w 1997r. W związku z tym wszczął z urzędu postępowanie w stosunku do M. P. oraz R. P., w zakresie sprawdzenia źródeł pochodzenia majątku i opodatkowania dochodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nie ujawnionych za 1997r. Wydane w tym postępowaniu decyzje z dnia 30.05.2003r. zostały uchylone przez organ odwoławczy w trybie art. 233 § 2 Ordynacji podatkowej z uwagi na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w znacznej części. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, iż w szczególności należy wyjaśnić rozbieżności dotyczące wykazanych kwot z zaświadczeń wystawionych przez Bank "A" S.A. z dnia 10.01.2002r (kwota w wysokości 27.601,57 zł). oraz z 19.05.2003r. (kwota 23.880,89 zł) w związku ze zlikwidowaną w 1997 roku książeczką oszczędnościową. Ponownej analizie wymagały zaświadczenia odnośnie wpłat i wypłat dokonanych na tym rachunku a także treść wniosków dowodowych zgłoszonych na etapie postępowania odwoławczego. Niezbędnym było także wyjaśnienie przyjętych kwot na wyżywienie i opłaty związane z utrzymaniem rodziny. Prowadząc ponownie postępowanie w sprawie wystąpienia u każdego z małżonków P. źródła przychodu o którym mowa w art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustalenia podstawy opodatkowania według art. 20 ust. 3 tej ustawy i należnego podatku, Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu 25.11. 2003r. wydał decyzje, w których ustalił R. P. oraz M. P. podatek dochodowy w wysokości po 11.900,50 zł od dochodów z nie ujawnionych źródeł przychodu za 1997r. Organ I instancji, po przeanalizowaniu całości zebranego w sprawie materiału dowodowego ustalił, że łączne dochody małżonków M. i R. P. w 1997 r. wyniosły 10.978,43 zł. Na powyższą kwotę składały się: - dochód wskazany w zeznaniu rocznym za 1997r. w wys. 2.204,20 zł, - otrzymane darowizny od M. i R. P. w wys. 2.950,00 zł, - środki uzyskane z likwidacji książeczki mieszkaniowej w wys. 5.780,43 zł, - nadpłata za 1996 rok w wys. 43,80 zł. Organ ustalił, że małżonkowie P. ponieśli wydatki w łącznej wysokości 42.713,38 zł, na które składały się: - 35.000 zł- rata na zakup mieszkania w dniu 29.10.1997r., - 1.299,00 zł koszty sporządzenia aktu notarialnego, - 350,00 zł koszty podróży, - 1.444,73 zł czynsz za mieszkanie (za m-ce:I-X), - 207,80 zł czynsz za m-c XI, - 176,25 zł czynsz za m-c XII, - 2.450,00 zł koszty związane z wyżywieniem, - 1.200,00 zł wydatki poniesione na zakup ubrań, - 585,60 zł opłaty związane z mieszkaniem. Naczelnik Urzędu Skarbowego nie uznał za wiarygodne posiadanie przez podatników na dzień 31.12.1996r. oszczędności w kwocie 38.000,00 zł wykazanych w oświadczeniu majątkowym. Wskazał, że przeprowadzona analiza legalnych dochodów małżonków uzyskiwanych w latach poprzedzających dokonanie zakupu lokalu mieszkalnego wykazała, że ich dochody były znacznie niższe niż dochody rodzin pracowniczych wg danych statystycznych z lat 1993-1997 i w ocenie organu nie wystarczające nawet na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Na oszczędności nie mogły się też złożyć środki pieniężne uzyskiwane z pracy za granicą, gdyż w złożonym w dniu 19.04.2003r. zeznaniu podatnik wyjaśnił, że były one przeznaczone na bieżące utrzymanie i że małżonkowie nie posiadali z tego tytułu żadnych oszczędności. Organ wywiódł też, że fakt uzyskiwania tych dochodów nie został potwierdzony żadnym wiarygodnym dowodem albowiem przedłożenie paszportów z pieczątkami świadczy jedynie o przekraczaniu granicy a nie o zatrudnieniu, a ponadto z zeznań wynika, że dochód uzyskiwany za granicą nie był opodatkowany i pochodził z pracy nielegalnej. Wskazał też, że małżonkowie P. od dnia zawarcia związku małżeńskiego tj. od 1994r. nie byli w stanie utrzymać się samodzielnie, korzystali z pomocy rodziców, bądź to finansowej - darowizn na rzecz małoletniej córki bądź to w zakresie utrzymania, wyżywienia i drobnych kwot otrzymywanych np. na zakup środków czystości. Z uwagi na powyższe Naczelnik Urzędu Skarbowego nie uznał również kwoty w wysokości 27.601,57 zł pochodzącej z likwidacji wkładów terminowych, dokonywanych w 1997r. na książeczkę oszczędnościową należącą do M. P., jako kwoty dochodu już opodatkowanego lub pochodzącego ze źródeł wolnych od opodatkowania. Wskazał na wyjaśnienia podatniczki, że nie pamięta kiedy i w jaki sposób otrzymywała środki pieniężne od męża, które lokowała na książeczce oszczędnościowej i że prawdopodobnie pochodziły one z pracy za granicą. Przytoczył też zeznania R. P., iż dochody z pracy za granicą z lat 1995-1997 stanowiły oszczędności które żona wg własnego uznania lokowała. Organ podatkowy nie dał wiary wyjaśnieniom, że te środki przez 1997 rokiem były przechowywane w domu wywodząc, że posiadanie ich przed 1.01.1997r. wzbudziłoby potrzebę zabezpieczenia ich dużo wcześniej niż dopiero w kwietniu i następnych miesiącach 1997r. Źródłem oszczędności nie mogło być też otrzymane w marcu 1995 roku odszkodowanie od firmy "B" SA w kwocie 1.173,60 zł albowiem mieściło się ono w ogólnej kwocie dochodów podatników wykazanych w zeznaniu za rok 1995 w kwocie 2.209,22 zł. Oceniając wyjaśnienia małżonków i wskazując na brak wiarygodnych dowodów oraz mając na uwadze zasobność finansową małżonków organ podatkowy uznał, że wskazane oszczędności na dzień 31.12.1996r. nie zostały przez nich uprawdopodobnione. Na podstawie zebranego materiału dowodowego organ nie przyjął wskazanej przez podatników w oświadczeniu majątkowym kwoty 90.000,00 zł dochodu z dokonywanej w 1996r. sprzedaży świadectw udziałowych uznając, że R. P. mógł osiągnąć dochód ze sprzedaży świadectw udziałowych jedynie w wysokości pozwalającej na bieżące wydatki i to przez bardzo krótki okres czasu. Organ ten ustalił, że zakupu i sprzedaży świadectw udziałowych podatnik dokonywał w okresie od 14.03.1996r. do 17.06.1996r. a więc w czasie, kiedy ich ceny były wyższe i kształtowały się na podobnym poziomie co w przedłożonej przez podatnika historii konta w Domu Maklerskim C sp. z o.o. W jego ocenie przeprowadzona analiza wskazuje, że podatnik rozpoczynając skup świadectw dysponował kwotą 5.000 zł, a więc nieznaczną w porównaniu z wykazanym dochodem z ich sprzedaży. Wyjaśnił też, że z analizy konta wynika, iż ta kwota była reinwestowana poprzez nabywanie kolejnych świadectw po sprzedaży świadectw poprzednich. Odmówił więc wiarygodności twierdzeniom R. P. o dokonywaniu zakupu świadectw po dużo niższych cenach i uzyskiwaniu kilkuset procentowej marży. Wywiódł, że zapewne miały miejsce jednostkowe przypadki kupowania świadectw udziałowych po niższych cenach niż oferowały to inne instytucje finansowe, jednakże z pewnością osoby sprzedające świadectwa chciały uzyskać jak najwyższą cenę, zatem w pierwszej kolejności mogły się udać np. do dostępnego kantoru wymiany walut. Organ podatkowy wyraził też pogląd, że gdyby podatnicy dysponowali dochodem ze sprzedaży świadectw w wysokości 90.000 zł to dokonaliby zakupu lokalu mieszkalnego zaraz po jego osiągnięciu a nie po upływie 1,5 roku z płatnością na raty. Ponadto organ wskazał na sprzeczne zeznania składane w toku postępowania co do wykazanych źródeł oszczędności jak też dochodu ze sprzedaży świadectw oraz sposobu ich przechowywania. Dokonane przez organ podatkowy zestawienie dochodów i wydatków doprowadziło do stwierdzenia, że wydatki w kwocie 31.734,95 zł nie znajdują pokrycia w wykazanych źródłach przychodów już opodatkowanych bądź wolnych od opodatkowania i posiadanych wcześniej zasobach majątkowych. Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustalił należny podatek dochodowy od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów wg stawki 75 % w kwocie 23.801,00 zł i przyjął, że przypada on po 50 % na każdego z małżonków tj. w kwocie po 11.900,50 zł. Dyrektor Izby Skarbowej odnosząc się do zarzutów odwołań w których podniesiono przede wszystkim zarzuty błędnej oceny materiału dowodowego oraz nieuwzględnienie legalnych dochodów ze sprzedaży świadectw udziałowych, uznał je za bezzasadne. Przytaczając treść art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyjaśnił, że przesłanką ustalenia przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach lub pochodzących ze źródeł nieujawnionych jest stwierdzenie braku pokrycia poniesionych przez podatnika w roku podatkowym wydatków i wartości zgromadzonego w tym roku mienia, w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich, pochodzącym z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. W jego ocenie Urząd Skarbowy prawidłowo, na podstawie całokształtu materiału dowodowego ustalił, że p. P. na zakup nieruchomości w 1997r. nie posiadali pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku podatkowym oraz w latach poprzednich pochodzących z przychodów opodatkowanych lub wolnych od opodatkowania. Podzielił stanowisko organu I instancji w kwestii nie uznania za wiarygodne dochodu uzyskanego ze sprzedaży świadectw udziałowych. Dokonując analizy historii konta organ odwoławczy zauważył, że R. P. po zdeponowaniu świadectw udziałowych dokonywał wtórnego zainwestowania uzyskanych środków pieniężnych w zakup następnych świadectw, co wskazuje że podatnik obracał na tym koncie tymi samymi pieniędzmi. Organ II instancji stwierdził, że w powyższym zakresie podatnik nie udokumentował żadnych kosztów związanych z zakupem świadectw udziałowych a w związku z tym nie potrafi udokumentować także osiągniętego z tego tytułu dochodu, a jedynym dokumentem przedłożonym w trakcie postępowania podatkowego jest wydruk z konta, z którego wynikła wysokość osiągniętego przychodu. Także - zdaniem Dyrektora Izby Skarbowej- małżonka R. P. nie potrafiła wskazać, na podstawie czego została ustalona wielkość dochodu ze sprzedaży świadectw udziałowych. W jego ocenie organ I instancji słusznie zakwestionował kwotę 38.000 zł, na którą zdaniem podatników składają się oszczędności z dorywczych prac wykonanych poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej. Dyrektor Izby Skarbowej wskazał, że w przypadku dochodów z pracy za granicą istotne znaczenie odnośnie zwolnienia z podatku oraz jego deklarowania do opodatkowania odgrywają postanowienia dotyczące umów o unikaniu podwójnego opodatkowania. Ma to jednak miejsce wyłącznie w przypadkach, gdy dochody za granicą osiągane są legalnie, natomiast w niniejszej sprawie R. P. uzyskał dochody z pracy nielegalnej. Organ odwoławczy zauważył, że w postępowaniu w sprawie nie ujawnionych źródeł przychodów obowiązek wykazania źródeł przychodów ciąży na podatniku. Sam fakt przebywania za granicą i podjęcia tam pracy nie stanowi dowodu na osiągnięcie za granicą dochodów, bowiem posiadane przedtem zasoby majątkowe, o których mowa w art. 20 ust. 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych muszą pochodzić z ujawnionych źródeł, tj. już opodatkowanych bądź wolnych od opodatkowania, co wynika w sposób jednoznaczny z treści ust. 1 art. 20 cyt. ustawy. Organ II instancji podzielił stanowisko Naczelnika Urzędu Skarbowego dotyczące nie uwzględnionej kwoty 27.601,57 zł pochodzącej z likwidacji książeczki oszczędnościowej i stwierdził, że małżonkowie podają niespójne, a wręcz rozbieżne zeznania w tym zakresie. Dyrektor Izby Skarbowej odniósł się do zarzutów podatników wskazujących, że organ podatkowy na pierwszym etapie postępowania podatkowego przez prawie dwa i pół roku zbierał dowody w sprawie, a obecnie w ciągu niecałych dwóch miesięcy zebrał i ocenił cały materiał dowodowy. Wyjaśnił, że nie było konieczne badanie od nowa całego materiału dowodowego, lecz tylko uzupełnienie go o brakujące dowody. Organ odwoławczy odmówił przesłuchania w charakterze świadków P. P., I. R. oraz pełnomocnika podatników M. R. Wskazał, iż powołanie na świadka samego pełnomocnika jest nieuzasadnione, gdyż w trakcie prowadzonego postępowania podatkowego przez organ I instancji, jak również II instancji, pełnomocnik uczestniczył czynnie i miał prawo wnosić swoje uwagi bądź dostarczać niezbędne materiały dowodowe. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że przesłuchanie pozostałych osób jest także bezcelowe, ponieważ w aktach sprawy znajdują się wystarczające dowody potwierdzające status materialny p. P. Również podanie przez I. R. informacji o scedowaniu na jej małżonka książeczki oszczędnościowej na kwotę ponad 4.000 zł jest bezzasadne, ponieważ nie przedstawiono żadnych dowodów w tym zakresie. Organ odwoławczy zauważył także, iż brak jest w aktach sprawy jakiegokolwiek dowodu na potwierdzenie udzielenia przez R. P. pożyczki pełnomocnikowi podatnika w wysokości 6.000 zł, co miałoby - zdaniem pełnomocnika świadczyć o statusie majątkowym małżonków. W jednobrzmiących skargach wniesionych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie przez M. P., R. P. skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji w całości, zarzucając organom podatkowym naruszenie przepisów ogólnych w zakresie postępowania podatkowego oraz nie uwzględnienie wskazanych przez skarżących źródeł finansowania wydatków poniesionych w roku 1997. Podtrzymali większość zarzutów podniesionych w odwołaniu od decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego. Podnieśli, iż organy nie uwzględniły i nie zbadały dochodów osiągniętych w roku 1996, z których to został, w dużej części sfinansowany zakup lokalu mieszkalnego. Dochody uzyskane ze sprzedaży świadectw wielokrotnie przewyższały koszty utrzymania p. P. w roku 1996 i 1997. Nie zostały ujęte w zeznaniu podatkowym za 1996r., gdyż wtedy nie było takiego obowiązku. Zarzucili, iż organ odwoławczy zamiast przesłuchiwać świadków którzy poświadczyliby status finansowy małżonków, ograniczył się jedynie do zapytania Naczelnika Urzędu Skarbowego czy zostało wszczęte postępowanie egzekucyjne, mające na celu wyegzekwowanie kwoty określonej w zaskarżonej decyzji. Wskazali, iż organ II instancji nie dokonał jakiejkolwiek analizy rachunku z Domu Maklerskiego oraz oświadczyli, że rachunek ten służył jedynie do sprzedawania zakupionych wcześniej udziałów a nie do lokowania uzyskanych dochodów. Wolne środki pieniężne były lokowane w wartości dewizowe, na dowód czego dołączono do skargi M. P. rachunki z kantorów wymiany walut. Skarżący podkreślili, iż organ odwoławczy niestarannie prowadził swoje postępowanie a w szczególności podawał nieprawdziwe, nieścisłe argumenty w uzasadnieniu decyzji. Zarzucili także, iż jakiekolwiek próby ustalenia stanu faktycznego były określane przez organ stwierdzeniem "urząd nie dał wiary". Podnieśli także, iż w związku z likwidacją książeczki mieszkaniowej nie istniała inna możliwość realizacji książeczki na M. R., jak jej cesja. Wskazali, iż organ odwoławczy nie wniósł o uściślenie informacji dotyczącej tej książeczki, chociażby odpowiednim dowodem. Tymczasem organom przedstawiono zaświadczenie z "[...]" z dnia 23.06.1996r. o posiadaniu książeczki przez R. P. a w posiadaniu I. R. i M. R. znajdował się oryginał poleceń przelewu na konto Spółdzielni Mieszkaniowej kwot z likwidacji tej książeczki. Ponadto Izba Skarbowa w ogóle nie podjęła starań wyjaśnienia przedmiotowej sprawy tj. nie wystosowano do strony żadnego pisma z żądaniem dodatkowych informacji, wyjaśnień czy zeznań. Nie wystosowano też pism z żądaniem dodatkowych informacji do innych urzędów , instytucji czy osób. W odpowiedzi na skargi Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o ich oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skargi nie są zasadne, albowiem wbrew zawartym w nich zarzutom zaskarżone decyzje nie naruszają prawa w stopniu uzasadniającym ich uchylenie. Podstawą materialną tych decyzji są przepisy art.20 ust.1 i ust.3 oraz art.30 ust.1 pkt 7 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (j.t. Dz.U. z 1993r, nr 90, poz. 416 ze.zm.) stanowiące o szczególnym źródle przychodów jakim są przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach zasadach ustalania tych przychodów jako podstawy opodatkowania oraz stawce podatku. Według art.20 ust.3 ustawy, w brzmieniu obowiązującym w 1997r. wysokość przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach ustala się przyjmując za podstawę sumę poniesionych w roku podatkowym wydatków i wartość zgromadzonych w tym roku mienia, jeżeli wydatki te i wartości nie znajdują pokrycia w mieniu zgromadzonym w roku zasobów finansowych nie znajdujących pokrycia w już opodatkowanych bądź wolnych od opodatkowania źródłach przychodów i posiadanych przedtem zasobach majątkowych. Z powołanych przepisów wynika uprawnienie organu podatkowego do ustalenia podatku od przychodów nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach, gdy organ ten stwierdzi, że wydatki podatnika znacznie przekraczają wykazany przez niego dochód, a ponadto gdy nie wystąpi negatywna przesłanka w postaci osiągania w danym roku dochodu wolnego od opodatkowania bądź posiadania przez podatnika oszczędności, z których mógł on pokryć nadwyżkę wydatków nad dochodami, zgromadzonych przed tym rokiem podatkowym. Oczywistym jest przy tym w świetle brzmienia art.20 ust.1 ustawy, że ewentualne oszczędności - "posiadane przedtem zasoby majątkowe" - musza pochodzić ze źródeł ujawnionych czyli takich z których dochód został zgłoszony do opodatkowania w roku w którym zostały osiągnięte, chyba że dochód ten był wolny od opodatkowania. Zakres postępowania podatkowego wyznaczają zatem wskazane przepisy stanowiące o obowiązku podatkowym. W przypadku podatnika pozostającego w związku małżeńskim w którym majątek małżonków objęty jest ustawową wspólnością majątkową poniesienie wydatku przez jednego lub obojga małżonków przekraczającego ich łączny dochód (według danych będących w posiadaniu organu podatkowego) skutkuje prowadzeniem postępowania w stosunku do obojga małżonków. Należy zauważyć, że Organ I instancji wbrew zasadzie wynikającej z art.6 ust.1 i art. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ustalił podatek od łącznych dochodów małżonków nie znajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach i podzielił po 50% zamiast ustalić podatek każdemu z małżonków od połowy dochodów, jednak w ocenie Sądu uchybienie to nie miało wpływu na rozstrzygnięcie spraw. W ocenie Sądu nieuzasadniony jest podstawowy (jak to określili skarżący) zarzut nie zbadania i nieuwzględnienia dochodów osiągniętych w 1996r.ze sprzedaży świadectw udziałowych. Wbrew powyższemu twierdzeniu kwestia dochodu w wysokości 90 tys. zł ze sprzedaży świadectw udziałowych wykazanego przez skarżących w złożonym w dniu 1.01.2002r. wspólnym oświadczeniu majątkowym została przez organ podatkowy obszernie opisana w uzasadnieniu decyzji, gdzie wskazano przebieg postępowania dowodowego w tym zakresie oraz (str.23-24) jego ocenę. Ocena, iż podatnicy nie mogli dysponować na koniec roku 1996 kwotą 90.000 zł z obrotu świadectwami udziałowymi dokonywanego przez R. P. w okresie trzech miesięcy - od marca do czerwca 1996r. została potwierdzona przez organ II instancji. Zdaniem Sądu jest ona logiczna i poprawna, nie narusza zatem zasady swobodnej oceny dowodów określonej w art.191 Ordynacji podatkowej. Do zajęcia odmiennego stanowiska nie może doprowadzić twierdzenie skarżących, że dochody były lokowane w zakup dewiz, na którą to okoliczność załączono do skargi M. P. dowody skupu (na okaziciela) środków dewizowych. Po pierwsze Sąd nie prowadzi postępowania dowodowego, zatem przedstawienie tych dowodów na etapie skargi jest oczywiście spóźnione. Po drugie jak wskazano w odpowiedziach na skargi nie wynika z nich, że to p. P. dokonywali transakcji. Po trzecie wreszcie dotyczą one skupu przez różne kantory walut obcych (USD i DM) w okresie od lutego do lipca 1996r. czyli nie potwierdzają lokowania uzyskanych dochodów ze sprzedaży świadectw w wartości dewizowe a wręcz przeciwnie - wyzbywania się walut na rzecz kantorów. Należy też uznać słuszność rozumowania organu I instancji, że w sytuacji posiadania takiego dochodu ze sprzedaży świadectw udziałowych, skarżący nabyliby lokal mieszkalny dużo wcześniej i bez płatności ceny w ratach. Niezależnie od powyższego Sąd stwierdza, iż wbrew przekonaniu skarżących, dochód uzyskany z obrotu świadectwami udziałowymi w okresie trzech miesięcy 1996r. nie korzystał ze zwolnienia od podatku dochodowego na podstawie art.21 ust.1 pkt 41 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwolnienie to nie obejmowało sprzedaży będącej przedmiotem działalności gospodarczej, za którą niewątpliwie należy uznać nawet krótkotrwałe zajęcie polegające na zakupie świadectw udziałowych i ich sprzedaży. Sąd nie dopatrzył się też naruszenia art.191 Ordynacji podatkowej w dokonanej przez organy podatkowe obu instancji ocenie twierdzeń skarżących o posiadanych oszczędnościach w kwocie 38.000 zł. Zasadnie organy wskazały tu na sprzeczności w składanych w toku postępowania zeznaniach i oświadczeniach, a ponadto na brak jakiegokolwiek materialnego dowodu posiadania kwoty, z której to według wyjaśnień podatników w 1997r. były dokonywane, począwszy od kwietnia, 3-miesięczne wkłady terminowe na książeczkę oszczędnościową. Organy podatkowe przeanalizowały i poddały ocenie wszystkie twierdzenia oraz dowody przedłożone przez małżonków na okoliczność posiadanych oszczędności i źródeł ich pochodzenia. Uznanie, iż realna kwota 27.601,57 zł stanowiąca sumę wypłat ze zlikwidowanej w 1997 roku książeczki oszczędnościowej na którą wniesiono wkłady w tymże roku nie pochodzi z ujawnionego źródła przychodu, znajduje oparcie w materiale dowodowym sprawy, jest zgodne z zasadami logiki i doświadczenia życiowego. Nie zasługuje też na uwzględnienie zarzut bezzasadnej odmowy przesłuchania świadków na okoliczność statusu materialnego skarżących, który według ich twierdzeń, pozwalał na udzielanie wsparcia innym członkom rodziny. W powyższym zakresie organ odwoławczy powołując art.188 Ordynacji podatkowej słusznie wskazał, że nie miałoby to istotnego znaczenia dla sprawy. Należy zauważyć, iż ze względu na rodzaj postępowania ewentualne dowodzenie przez świadków darowizn czy pożyczek udzielanych przez skarżących, prowadziłoby do stwierdzenia, że wydatki były wyższe niż przyjęte w decyzji. Mając na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę