I SA/Lu 96/23

I SA/Lu 96/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-04-19
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-02-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Andrzej Niezgoda /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Wałejko
Monika Kazubińska-Kręcisz
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 479
art. 29, art. 54 par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca) Sędziowie WSA Monika Kazubińska-Kręcisz WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 19 kwietnia 2023 r. sprawy ze skargi D. G. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 30 listopada 2022 r. nr 0601-IEE.711.301.2022.2 w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną - oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 listopada 2022 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie, dalej: "Dyrektor Izby Administracji Skarbowej", "Dyrektor", "organ nadzorczy", po rozpatrzeniu zażalenia D. G., dalej: "zobowiązany", "strona", "skarżący", reprezentowanego przez ad C., na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Białej Podlaskiej, dalej: "Naczelnik Urzędu Skarbowego", "Naczelnik", "organ egzekucyjny", z dnia 10 października 2022 r., w sprawie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną zajęcia wynagrodzenia za pracę, dokonaną zawiadomieniem z dnia 25 lipca 2022 r. nr 0602-SEE.711.56552466.2022.l.BYPP, utrzymał w mocy to postanowienie.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił, że Naczelnik Urzędu Skarbowego prowadzi wobec zobowiązanego postępowanie egzekucyjne na podstawie jednolitego tytułu wykonawczego z dnia 12 maja 2022 r. nr DE_S1316PL2201432_20220512_UIPE_1, wystawionego przez [...], który obejmuje należności z tytułu innych wierzytelności podatkowych, w tym koszty, w łącznej wysokości należności głównej 23.433,47 zł (5031,34 EUR). W celu wyegzekwowania tej zaległości organ egzekucyjny 26 maja 2022 r., za pośrednictwem systemu teleinformatycznego Ognivo wystosował do banków: P. S.A. oraz do A. S.A. zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego. W odpowiedzi na te zajęcia banki poinformowały o przeszkodzie w ich realizacji, z uwagi na wystawienie dowodu imiennego do rachunku książeczki oszczędnościowej oraz saldo rachunku nie przekraczające kwoty wolnej od potrąceń. Odpisy zawiadomień o zajęciu wraz z odpisem wskazanego wyżej tytułu wykonawczego doręczono zobowiązanemu 16 czerwca 2022 r., w trybie art. 44 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2022 r., poz. 2000 ze. zm.), dalej: "k.p.a." Zawiadomieniami z dnia 31 maja 2022 r. organ egzekucyjny wstrzymał realizację obu powyższych zajęć wierzytelności z rachunków bankowych, zaś 8 czerwca 2022 r. zawiadomieniem nr 0602-SEE.711.53295091.2022.6.BYPP uchylił zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego w P. S.A. Zawiadomienia te doręczono stronie 3 i 28 czerwca 2022 r. Następnie zawiadomieniem z 25 lipca 2022 r. nr 0602-SEE.711.56552466.2022.1.BYPP Naczelnik Urzędu Skarbowego na podstawie ww. tytułu wykonawczego dokonał zajęcia wynagrodzenia zobowiązanego za pracę w E. Sp. z o.o. w K.. Zawiadomienie to pracodawca otrzymał 1 sierpnia 2022 r., natomiast skarżącemu jego odpis doręczono 29 lipca 2022 r. W odpowiedzi na zajęcie, dłużnik zajętej wierzytelności pismem z dnia 3 sierpnia 2022 r. poinformował, że skarżący jest zatrudniony w spółce E. na podstawie umowy o pracę, jednakże zajęcie nie może zostać zrealizowane gdyż wynagrodzenie jest już zajęte przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym Lublin – Zachód w Lublinie. Pismem z dnia 4 sierpnia 2022 r. na powyższe czynności egzekucyjne zajęcia wynagrodzenia za pracę, skarżący złożył skargę w trybie art. 54 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2022 r., poz. 479 ze zm.), dalej: "u.p.e.a." W skardze zarzucił naruszenie art. 7 § 2, art. 29 § 1 oraz art. 72 § 1 u.p.e.a. i wniósł o uchylenie zaskarżonych czynności egzekucyjnych. Po rozpoznaniu tej skargi Naczelnik Urzędu Skarbowego w dniu 10 października 2022 r. wydał postanowienie oddalające skargę.
W zażaleniu na to postanowienie strona zarzuciła naruszenie:
- art. 81 § 3a u.p.e.a. poprzez nieprawidłowe zastosowanie przelicznika kursu waluty obcej,
- art. 7 § 2 u.p.e.a. poprzez zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego i tym samym naruszenie zasady stosowania środków egzekucyjnych najmniej uciążliwych dla zobowiązanego,
- art. 29 § 1 u.p.e.a. poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie egzekucja jest celowa i dopuszczalna,
- art. 72 § 1 u.p.e.a. poprzez niezasadne uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki prowadzenia postępowania egzekucyjnego i zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę.
Uzasadniając zażalenie strona wskazała, że organ egzekucyjny w ramach prowadzonego postępowania egzekucyjnego na początku, obowiązany jest przeprowadzić czynności dowodowe, związane z ustaleniem sytuacji majątkowej i faktycznej zobowiązanego, a w dalszej kolejności zastosować środki dopuszczone przez u.p.e.a. Następnie strona podniosła, że organ egzekucyjny, na podstawie art. 36 u.p.e.a. winien był zwrócić się do niej o udzielenie tych informacji. Podkreśliła ona, że z powodu problemów osobistych wszelkie środki przeznacza na zapewnienie podstawowych potrzeb, a także co miesiąc płaci alimenty oraz inne zobowiązania. Strona zwróciła też uwagę, że zajęciu nie podlega kwota minimalnego wynagrodzenia. Zdaniem strony, egzekucja powinna być prowadzona w taki sposób, aby uwzględniać słuszny interes obydwu stron, tzn. wierzycielowi zapewnić wykonanie obowiązku, a zobowiązanego nie obciążać ponad potrzebę. Na organie egzekucyjnym spoczywa zaś w każdym przypadku obowiązek wyjaśnienia w sposób obiektywny zasadności zastosowania określonego środka. Miernikiem w tym względzie powinna być zasada proporcjonalności wyrażająca zakaz nadmiernej ingerencji w prawa i wolności zobowiązanego.
Rozpatrując złożone zażalenie Dyrektor Izby Administracji Skarbowej nie stwierdził nieprawidłowości i naruszenia prawa przez organ egzekucyjny przy dokonywaniu czynności egzekucyjnych i podzielił stanowisko tego organu, że skarga zobowiązanego na czynności egzekucyjne nie jest zasadna. Organ nadzorczy przywołał przepisy u.p.e.a. mające w sprawie zastosowanie i podkreślił, że jak wynika z akt sprawy, wszystkie wynikające z tych przepisów wymogi formalnoprawne przy dokonywaniu czynności egzekucyjnej zajęcia wynagrodzenia za pracę w spółce E. zostały wypełnione. Zawiadomienie z dnia 25 lipca 2022 r. doręczono pracodawcy strony 1 sierpnia 2022 r., a jego odpis strona otrzymała 29 lipca 2022 r. Zawiadomienie to zostało również sporządzone w formie zgodnej ze wzorem określonym w rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 26), stanowiącym załącznik nr 1, oraz zawiera elementy zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności wymagane przez art. 67 § 2 i art. 72 u.p.e.a. Zajęcia wynagrodzenia za pracę dokonano zgodnie z procedurą wynikającą z tych przepisów. Wbrew twierdzeniom strony, organ egzekucyjny przed zastosowaniem środków egzekucyjnych ustalił sytuację majątkową i faktyczną strony. Naczelnik Urzędu Skarbowego uzyskał informację o posiadanych przez stronę środkach transportu i nieruchomościach oraz rachunkach bankowych (w Banku P. S.A. i A. S.A.), a także o uzyskiwaniu przez stronę dochodów w spółce E. . Przeprowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w tym zakresie, w oparciu o przysługujące organowi egzekucyjnemu uprawnienia wynikające z art. 36 u.p.e.a. było więc zbędne. Zdaniem Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, stosując wobec strony egzekucję z wynagrodzenia za pracę, jako kolejny środek egzekucyjny w sprawie, po uprzednim zajęciu wierzytelności z rachunków bankowych strony (które nie przyniosły efektu, z uwagi na niewystarczające saldo środków na rachunku) organ egzekucyjny wybrał środek, który jawił się mu jako najbardziej adekwatny i najmniej dolegliwy dla strony, a jednocześnie prowadzący najszybciej i bezpośrednio do wykonania obowiązku. Zastosowany środek z założenia prowadził do zaspokojenia wierzyciela, a jednocześnie nie wiązał się z znaczną ingerencją w prawa strony, gdyż nie prowadził do pozbawienia strony własności ruchomości i nieruchomości. Wskutek zajęcia wynagrodzenia za pracę nie został też zobowiązany pozbawiony wszystkich środków pieniężnych uzyskiwanych z tego tytułu, gdyż zajęciu nie podlega kwota wolna od potrąceń (stanowiąca wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę). W takiej sytuacji należy przyjąć, że organ zastosował najmniej dotkliwy środek egzekucyjny.
Również pozostałe zarzuty zażalenia Dyrektor Izby Administracji Skarbowej uznał za niezasadne. W ocenie Dyrektora, kwestie dotyczące naruszenia art. 29 u.p.e.a., wskutek przyjęcia przez organ, że egzekucja jest celowa i dopuszczalna, wykraczają poza ramy przedmiotowe postępowania skargowego z art. 54 u.p.e.a. i nie podlegają ocenie w tym postępowaniu. Natomiast zarzut naruszenia art. 81 § 3a u.p.e.a., który odnosi się do zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego prowadzonego w walucie obcej jest bezpodstawny, gdyż przedmiotem skargi w sprawie jest czynność egzekucyjna zajęcia wynagrodzenia za pracę, a ponadto w toku postępowania egzekucyjnego nie dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego prowadzonego w walucie obcej. Jeżeli natomiast chodzi o kwotę egzekwowanej należności w wysokości 23.433,47 zł, która została objęta zawiadomieniem o zajęciu wynagrodzenia za pracę z dnia 25 lipca 2022 r., to jest ona zgodna z łączną kwotą wierzytelności, przekazaną do odzyskania w drodze egzekucji, na podstawie jednolitego tytułu wykonawczego z dnia 12 maja 2022 r.
W skardze na powyższe postanowienie skarżący podniósł analogiczne zarzuty w stosunku do tych, które zostały wcześniej sformułowane w zażaleniu rozpoznanym zaskarżonym postanowieniem, tj. zarzucił naruszenie: art. 81 § 3a u.p.e.a poprzez nieprawidłowe zastosowanie przelicznika kursu waluty obcej; art. 7 § 2 u.p.e.a., poprzez zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego i tym samym naruszenie zasady stosowania środków egzekucyjnych najmniej uciążliwych dla zobowiązanego; art. 29 § 1 u.p.e.a. przez przyjęcie, że egzekucja jest celowa i dopuszczalna; art. 72 § 1 u.p.e.a przez niezasadne uznanie, że w sprawie zachodzą przesłanki prowadzenia postępowania egzekucyjnego i zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci zajęcia wynagrodzenia za pracę. Uzasadniając te zarzuty skarżący powtórzył argumentację przywołaną we wspomnianym zażaleniu.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, prezentując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu, wniósł o oddalenie skargi.
Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie stwierdził, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem.
Sprawa została rozpoznana przez Sąd w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259 ze zm.; dalej: "P.p.s.a.").
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W wyniku takiej kontroli postanowienie podlega uchyleniu w razie stwierdzenia przez sąd: naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę wznowienia postępowania administracyjnego, lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika zaś, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, z zastrzeżeniem art. 57a niemającym zastosowania w rozpoznawanej sprawie.
Przedmiotem oceny w niniejszej sprawie jest legalność dokonanej przez organ czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia wynagrodzenia skarżącego za pracę, a w konsekwencji zasadność oddalenia skargi na tę czynność.
Podstawą skargi na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego, stosownie do art. 54 § 1 u.p.e.a., jest: 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy; 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Przepisy te wskazują wyłączne podstawy skargi. Skarga zaś powinna określać zaskarżoną czynność, zakres żądania i zawierać jego uzasadnienie (art. 54 § 2 u.p.e.a.). Czynności egzekucyjne stanowią, jak wynika z art. 1a pkt 2 u.p.e.a., wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego.
Podkreślenia wymaga, że składana w trybie art. 54 u.p.e.a. skarga na czynności egzekucyjne służy wyłącznie na czynności o charakterze wykonawczym i to tylko takie, które nie mogą być zaskarżone z wykorzystaniem innego środka prawnego przewidzianego w u.p.e.a. Skarga na czynności egzekucyjne nie będzie przysługiwać w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie zarzutów, zażalenia na postanowienie, żądania wyłączenia rzeczy lub prawa majątkowego spod egzekucji czy też wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego albo w sytuacjach, gdy przewiduje się wniesienie pozwu do sądu powszechnego. Oznacza to, że opisywana skarga nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia w stosunku do wskazanych wyżej. Z uwagi natomiast na ograniczony zakres tej skargi, przy jej rozpoznawaniu nie mogą być oceniane zarzuty materialnoprawne związane z nieistnieniem egzekwowanego obowiązku. Dlatego też skarga z art. 54 § 1 u.p.e.a. powinna dotyczyć konkretnej czynności egzekucyjnej, a rozstrzygając o jej zasadności właściwy organ dokonuje oceny zgodności z prawem czynności faktycznych podjętych przez organ egzekucyjny w wykonaniu zastosowanego środka egzekucyjnego.
Wskazać zarazem należy, że postępowanie wszczęte skargą na czynności egzekucyjne dotyczy jedynie fragmentu postępowania egzekucyjnego i nie prowadzi do kontroli całego postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego (np. z powodu wadliwości wystawienia tytułów wykonawczych, czy też nieistnienia obowiązku) ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia (zob. wyrok NSA z 5 marca 2015 r., sygn. akt II FSK 290/13). Dlatego też skarżący w niniejszej sprawie nie może skutecznie podnosić tych zarzutów, które zmierzają do podważenia zasadności wszczęcia i prowadzenia egzekucji.
Inaczej mówiąc, brak jest podstaw prawnych, aby skargę na czynności egzekucyjne traktować jako uniwersalny środek zaskarżenia, za pomocą którego możliwe jest skuteczne kwestionowanie wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania egzekucyjnego. W postępowaniu wszczętym skargą na czynności egzekucyjne ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do konkretnej czynności egzekucyjnej, co zasadnie podkreślił Dyrektor Izby Administracji Skarbowej. Zasada niekonkurencyjności środków w postępowaniu egzekucyjnym sprowadza się do ukształtowania środków ochrony prawnej w taki sposób, by ich podstawy nie mogły być powielane, tzn. by nie zaistniała sytuacja, w ramach której dany zarzut byłby rozpatrywany w ramach kilku środków ochrony prawnej. Nie można też ich stosować zamiennie. Każdy z nich dotyczy konkretnych uchybień, jest wnoszony w różnym terminie i rozpoznawany z zastosowaniem innych przesłanek (por. wyroki NSA: z 24 października 2014 r., sygn. akt II GSK 1377/13, z 2 kwietnia 2015 r., sygn. akt II FSK 749/13 oraz z 31 stycznia 2018 r., sygn. akt II GSK 2972/17).
Wyjaśnić również trzeba, że dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy (art. 54 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) może polegać na zastosowaniu niedopuszczalnego środka egzekucyjnego lub też zastosowaniu środka egzekucyjnego określonego wprawdzie w ustawie, ale zastrzeżonego do egzekucji innego rodzaju obowiązków, albo zastosowaniu go w sposób naruszający ustawę. Przez czynność egzekucyjną należy zaś rozumieć wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego (art. 1a pkt 2 u.p.e.a.). W art. 1a pkt 12 lit a) u.p.e.a ustawodawca wskazał środki egzekucyjne w postępowaniu egzekucyjnym, dotyczącym należności pieniężnych. Zgodnie natomiast z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wyegzekwowania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego.
W rozpoznawanej sprawie, organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych przewidzianych w przepisach u.p.e.a., tj. w art. 1a pkt 12 lit. a tiret drugie tej ustawy, czyli egzekucję z wynagrodzenia za pracę.
Tryb postępowania przy stosowaniu tego środka egzekucyjnego został uregulowany w rozdziale 2 działu II ww. ustawy (art. 72 -75). Z przepisów tych wynika m.in., że organ egzekucyjny dokonuje zajęcia wynagrodzenia za pracę przez przesłanie do pracodawcy zobowiązanego zawiadomienia o zajęciu tej części jego wynagrodzenia, która nie jest zwolniona spod egzekucji, na pokrycie egzekwowanych należności pieniężnych wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi. Organ ten jednocześnie wzywa pracodawcę, aby nie wypłacał zajętej części wynagrodzenia zobowiązanemu, lecz przekazał ją organowi egzekucyjnemu aż do pełnego pokrycia egzekwowanych należności pieniężnych (art. 72 § 1 u.p.e.a). Ponadto organ egzekucyjny wzywa pracodawcę, aby w terminie 7. dni od dnia doręczenia zawiadomienia złożył za okres 3. miesięcy poprzedzających zajęcie, za każdy miesiąc oddzielnie, zestawienie otrzymanego w tym czasie wynagrodzenia zobowiązanego z wyszczególnieniem wszystkich jego składników oraz aby składał, w przypadku zaistnienia przeszkód do wypłacenia wynagrodzenia za pracę, oświadczenie o rodzaju tych przeszkód, a w szczególności podał, czy inne osoby roszczą sobie prawa do zajętego wynagrodzenia, czy i w jakim sądzie toczy się sprawa o to wynagrodzenie oraz czy i o jakie roszczenia została skierowana do tego wynagrodzenia egzekucja przez innych wierzycieli (art. 72 § 4 pkt 2 u.p.e.a). Zajęcie wynagrodzenia za pracę jest dokonane z chwilą doręczenia pracodawcy zawiadomienia o zajęciu (art. 72 § 2 u.p.e.a). Organ egzekucyjny obowiązany jest powiadomić zobowiązanego jednocześnie o zajęciu jego wynagrodzenia za pracę, poprzez przesłanie mu odpisu zawiadomienia o zajęciu oraz doręczenie odpisu tytułu wykonawczego, o ile nie został mu wcześniej doręczony. Zobowiązany winien być pouczony, że nie może odbierać wynagrodzenia, poza częścią wolną od zajęcia, ani rozporządzać nim w żaden inny sposób (art. 72 § 4 pkt 1 u.p.e.a.).
Zdaniem Sądu, przy dokonywaniu zaskarżonej przez zobowiązanego czynności egzekucyjnej organ egzekucyjny nie dopuścił się żadnych nieprawidłowości ani naruszeń prawa. Prawidłowo zatem przyjęły organ egzekucyjny i organ nadzorczy, że złożona przez stronę skarga na czynności egzekucyjne nie była zasadna.
W rozstrzyganej sprawie jest niekwestionowane, że zawiadomienie z dnia 25 lipca 2022 r. w dniu 1 sierpnia 2022 r. doręczono spółce E. , jako pracodawcy skarżącego. Skarżący odpis tego zawiadomienia otrzymał zaś 29 lipca 2022 r. Wspomniane zawiadomienie, czego również nie podważył skutecznie skarżący, zostało sporządzone w formie zgodnej ze wzorem określonym w rozporządzeniu Ministra Finansów, Funduszy i Polityki Regionalnej z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych, który to wzór zawiera załącznik nr 1 do tego rozporządzenia. Przedmiotowe zawiadomienie zawiera niezbędne elementy zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego zobowiązanego u dłużnika zajętej wierzytelności określone w art. 67 § 2 i art. 72 u.p.e.a. Niewątpliwie zatem organ egzekucyjny prawidłowo dokonał zajęcia wynagrodzenia za pracę.
Bezzasadny jest także zarzut zastosowania zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego poprzez egzekucję z wynagrodzenia za pracę. Zgodnie z art. 7 § 2 u.p.e.a. organ egzekucyjny stosuje środki egzekucyjne, które prowadzą bezpośrednio do wykonania obowiązku, a spośród kilku takich środków – środki najmniej uciążliwe dla zobowiązanego, co jednak możliwe jest w przypadku możliwości wyboru w tym zakresie. Z powołanego przepisu wynikają dwie zasady, tj. zasada celowości (stosowania środków egzekucyjnych prowadzących bezpośrednio do wykonania zobowiązania) oraz zasada stosowania najłagodniejszego środka z wielu dostępnych organowi. Oczywiste jest zarazem, że ze względu na istotę postępowania egzekucyjnego, zastosowanie każdego środka egzekucyjnego stanowić może dla zobowiązanego dolegliwość. O uciążliwości środka egzekucyjnego nie może jednak świadczyć wyłącznie subiektywne przekonanie skarżącego. Wobec tego, że przepisy u.p.e.a. nie określają, które ze środków są mniej lub bardziej uciążliwe, przyjmuje się, że w toku toczącego się postępowania egzekucyjnego organ prowadzący to postępowanie w konkretnym przypadku ocenia, który z wymienionych w przepisach u.p.e.a. środków egzekucyjnych zapewni, z jednej strony, skuteczne wykonanie ciążącego na zobowiązanym obowiązku, z drugiej zaś, będąc środkiem dla zobowiązanego najmniej dolegliwym.
Sąd uznaje za prawidłową ocenę organu egzekucyjnego i tożsamą ocenę organu nadzorczego, że zastosowane zajęcie wynagrodzenia za pracę strony było w okolicznościach sprawy najbardziej adekwatnym i zarazem najmniej dolegliwym środkiem egzekucyjnym dla skarżącego, który zasadniczo prowadzi najszybciej i bezpośrednio do wykonania obowiązku. Świadczy o tym chociażby to, że co jest bezsporne poprzednio zastosowane zajęcia rachunków bankowych w dwóch bankach okazały się nieskuteczne w związku z informacjami tych banków o braku środków na realizację. Skarżący nie wskazał natomiast żadnego innego środka egzekucyjnego, który w jego ocenie były dla niego mniej uciążliwy, a jednocześnie stanowiłby środek skuteczny.
Trafnie podniesiono przy tym w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że wskutek zajęcia wynagrodzenia za pracę skarżący nie został pozbawiony wszystkich środków pieniężnych uzyskiwanych z tego tytułu. Egzekucja z wynagrodzenia za pracę podlega ograniczeniom ustawowym wynikającym z ustawy Kodeks pracy. Egzekucji tej podlegają wyłącznie środki ponad kwotę wolną od potrąceń (stanowiącą wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę). Niewątpliwie bowiem dłużnik zajętej wierzytelności odpowiadając na zajęcie, w piśmie z dnia 3 sierpnia 2022 r. poinformował, że zajęcie to nie może zostać zrealizowane, bowiem wynagrodzenie skarżącego z tytułu umowy o pracę zostało już zajęte przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym Lublin – Zachód w Lublinie.
Ponownie wskazać też trzeba, że składając skargę na podjętą ostatnio czynność egzekucyjną, skarżący nie może kwestionować, niejako przy okazji, innych czynności egzekucyjnych, zrealizowanych wcześniej, w tym działań organu egzekucyjnego zmierzających do zajęcia wierzytelności z rachunków bankowych strony, co miało miejsce na wcześniejszym etapie postępowania. Skarga, o jakiej mowa w art. 54 § 1 u.p.e.a., jak to już zostało wyjaśnione, nie stanowi uniwersalnego środka zaskarżenia, służącego kwestionowaniu wszystkich aktów i działań podejmowanych przez organ egzekucyjny w toku całego postępowania.
Sąd podziela wszakże stanowisko Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, który nie zgodził się z zarzutem skarżącego, że organ egzekucyjny przed zastosowaniem środków egzekucyjnych w postaci zajęć wierzytelności z rachunków bankowych i wynagrodzenia za pracę nie ustalił jego sytuacji majątkowej i faktycznej. Z akt sprawy wynika bowiem, że Naczelnik Urzędu Skarbowego powziął informację o posiadanych przez skarżącego środkach transportu i nieruchomościach (zob. s. 3 postanowienia z 10 października 2022 r.), o posiadanych przez niego rachunkach bankowych w PKO BP S.A. i Alior Bank S.A. oraz o uzyskiwaniu przez niego dochodach z tytułu zatrudnienia w spółce E. . Z tego względu prowadzenie dodatkowego postępowania dowodowego w tym zakresie, na podstawie art. 36 u.p.e.a. było zbędne.
Niezasadne okazały się też pozostałe zarzuty skargi. Niewątpliwie zarzut naruszenia art. 29 u.p.e.a., wskutek przyjęcia przez organy egzekucyjne, że egzekucja jest celowa i dopuszczalna, nie podlega ocenie w postępowaniu skargowym z art. 54 u.p.e.a. Rozpoznając skargę na czynności egzekucyjne właściwy organ ocenia jedynie prawidłowość zaskarżonej czynności, a nie działanie będące podstawą egzekucji. W postępowaniu skargowym ocenie organu nie podlega zasadność wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, a skutkiem wydanego w sprawie skargi rozstrzygnięcia nigdy też nie jest może być umorzenie postępowania egzekucyjnego.
Bezzasadny był również zarzut naruszenia art. 81 § 3a u.p.e.a., dotyczący zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego prowadzonego w walucie obcej. Przede wszystkim jest oczywiste, że skarga złożona przez w trybie art. 54 u.p.e.a odnosi się do czynności egzekucyjnej zajęcia wynagrodzenia za pracę wypłacanego w złotych, a nie w walucie obcej. Niezależnie od tego jest poza sporem, że w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec strony na podstawie tytułu wykonawczego nr DE_S1316PL2201432_20220512_UIPE_1 nie dokonano zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego prowadzonego w walucie obcej.
Prawidłowo zarazem wyjaśnił Dyrektor, że kwota egzekwowanej należności w wysokości 23.433,47 zł, objęta zawiadomieniem o zajęciu wynagrodzenia za pracę z dnia 25 lipca 2022 r. nr 0602- SEE.711.56552466.2022.1.BYPP, jest zgodna z łączną kwotą wierzytelności, przekazaną do wyegzekwowania, na podstawie jednolitego tytułu wykonawczego nr DE_S1316PL2201432_20220512_UIPE_1 z 12 maja 2022 r.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.