I SA/LU 891/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2019-03-27
NSApodatkoweWysokawsa
VATimporttranzytdług celnyodpowiedzialność podatkowadecyzja celnakradzieżprzewoźnik

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki w sprawie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru, uznając, że decyzja celna wiąże organ podatkowy w zakresie ustalenia odpowiedzialności podatkowej.

Spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru, który został skradziony podczas tranzytu. Spółka kwestionowała swoją odpowiedzialność jako podatnika i dłużnika celnego. Sąd uznał, że decyzja celna, określająca wysokość długu celnego i jego dłużników, jest wiążąca dla organu podatkowego w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania VAT.

Sprawa dotyczyła skargi spółki C. Spółki Akcyjnej na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru. Towar (120 ruterów ADSL) został skradziony podczas procedury unijnego tranzytu zewnętrznego. Organ celny pierwszej instancji stwierdził powstanie długu celnego i określił kwotę podatku VAT, uznając spółkę za dłużnika solidarnego. Organ odwoławczy uchylił decyzję w części dotyczącej daty powstania długu celnego, ale utrzymał ją w mocy w pozostałej części. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując swoją odpowiedzialność za dług celny i podatek VAT, a także kwestionując wiążący charakter decyzji celnej przed jej uprawomocnieniem. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że decyzja celna jest wiążąca dla organu podatkowego w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania VAT, zarówno co do strony podmiotowej, jak i przedmiotowej. Sąd podkreślił, że ustalenia organu celnego dotyczące odpowiedzialności za dług celny nie mogą być kwestionowane w postępowaniu podatkowym, a oba zobowiązania (celne i podatkowe) powstają z mocy prawa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, decyzja organu celnego jest wiążąca dla organu podatkowego w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania VAT, zarówno co do strony podmiotowej, jak i przedmiotowej.

Uzasadnienie

Ustalenia organu celnego dotyczące odpowiedzialności za dług celny nie mogą być kwestionowane w postępowaniu podatkowym. Oba zobowiązania (celne i podatkowe) powstają z mocy prawa w tym samym czasie, a ich wysokość może być korygowana. Organ podatkowy może orzekać o zobowiązaniu podatkowym równolegle do postępowania celnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (16)

Główne

u.p.t.u. art. 17 § ust. 1 pkt 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Podatnikami są osoby prawne, osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, na których ciąży obowiązek uiszczenia cła, również w przypadku, gdy na podstawie przepisów celnych importowany towar jest zwolniony od cła albo cło na towar zostało zawieszone w części lub całości, albo zastosowano preferencyjną, obniżoną lub zerową stawkę celną.

u.p.t.u. art. 19a § ust. 9

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Z chwilą powstania długu celnego powstaje obowiązek podatkowy w imporcie towarów.

u.p.t.u. art. 30b § ust. 1

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

Podstawą opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartość celna powiększona o należne cło.

UKC art. 79 § ust. 1 lit. a

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

Dług celny powstaje w przypadku usunięcia spod dozoru celnego, z chwilą gdy nie zostaje wypełniony obowiązek, którego niewypełnienie powoduje powstanie długu celnego.

Pomocnicze

UKC art. 85 § ust. 2

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

Jeżeli nie można dokładnie określić chwili powstania długu celnego, uważa się za nią chwilę, w której organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego.

O.p. art. 234

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny.

O.p. art. 21 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa.

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

u.p.t.u. art. 33 § ust. 2

Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług

UKC art. 22 § ust. 4

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 29

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 233 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 5 § pkt 27

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

UKC art. 79 § ust. 3

Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 ustanawiające unijny kodeks celny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Decyzja celna jest wiążąca dla organu podatkowego w zakresie ustalenia podstawy opodatkowania VAT. Organ podatkowy nie musi ponownie weryfikować ustaleń organu celnego. Wydanie decyzji podatkowej nie jest uzależnione od uprawomocnienia się decyzji celnej.

Odrzucone argumenty

Kwestionowanie przez spółkę odpowiedzialności za dług celny i podatek VAT. Zarzut naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego. Zarzut, że decyzja celna nie obowiązywała w chwili wydania decyzji podatkowej. Zarzut naruszenia zasady prowadzenia postępowania dowodowego przez organ podatkowy.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja celna określająca kwotę cła stanowi element ustalenia podstawy opodatkowania w podatku VAT w prawidłowej wysokości. Do czasu, gdy decyzja organu celnego nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej okoliczności, istotne dla wymiaru zobowiązania podatkowego, nie mogą być kwestionowane przed organami podatkowymi. Decyzje te nie tworzą nowego stanu prawnego, ale potwierdzają stan wynikający z mocy prawa.

Skład orzekający

Monika Kazubińska-Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Ewa Kowalczyk

członek

Andrzej Niezgoda

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wiążący charakter decyzji celnej dla organów podatkowych w sprawach dotyczących VAT od importu, niezależnie od zaskarżenia decyzji celnej."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy ustalenia celne są niezbędne do określenia podstawy opodatkowania VAT z tytułu importu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego na styku prawa celnego i podatkowego, które ma istotne znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców.

Decyzja celna kluczem do VAT-u? Sąd wyjaśnia, co wiąże organy podatkowe.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Lu 891/18 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2019-03-27
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-11-26
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Andrzej Niezgoda
Ewa Kowalczyk
Monika Kazubińska-Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
I FSK 1660/19 - Wyrok NSA z 2023-11-09
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 2174
art. 17 ust. 1 pkt 1, art. 19a ust. 9, art. 30b ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędziowie WSA Ewa Kowalczyk, WSA Andrzej Niezgoda Protokolant Asystent sędziego Krzysztof Kożuch po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 marca 2019 r. sprawy ze skargi [...] C. Spółki Akcyjnej w W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej (dalej: organ, organ odwoławczy, organ celny odwoławczy), po rozpatrzeniu odwołania P. C. S.A. w W. (dalej: podatnik, spółka, skarżąca) uchylił decyzję Naczelnika L. Urzędu Celno-Skarbowego w B. P. (dalej: organ pierwszej instancji, organ celny pierwszej instancji) z dnia [...] r. w części stwierdzenia powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu importu towarów w dniu [...] sierpnia 2017 r. i stwierdził powstanie obowiązku podatkowego w dniu [...] sierpnia 2017 r., a w pozostałej części, tj. określenia kwoty podatku od towarów i usług w kwocie [...]zł - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że w dniu [...] w M. objęto procedurą unijnego tranzytu zewnętrznego towar w postaci urządzeń elektronicznych. Zgodnie z notą tranzytową, uprawnionym do korzystania z procedury tranzytu było P. C. C. spółka z o.o. w W., a przewoźnikiem towaru - P. C. S.A. w W..
W związku z kontrolą prawidłowości realizacji procedury tranzytu w niemieckim urzędzie przeznaczenia, dokonano kontroli towarów przedstawionych wg zgłoszenia i stwierdzono, że przesyłka została okradziona - skradziono 120 ruterów ADSL.
W postępowaniu wyjaśniającym, spółka P. C. C. pismem z dnia [...] października 2017 r. na wezwanie organu celnego odpowiedziała, że zgłoszenie tranzytowe zostało sporządzone na zlecenie firmy E. W. spółka z.o.o. na podstawie otrzymanych dokumentów i że w trakcie przewozu kontener został okradziony i nie jest znana dokładna wartość skradzionego towaru. Z kolei przewoźnik (skarżąca) pismem z dnia [...] listopada 2017 r. poinformował, że nie są mu znane żadne okoliczności o nieprawidłowościach występujących w trakcie przewozu przesyłki.
Ustalono, że do dnia udzielenia odpowiedzi przewoźnik nie zarejestrował reklamacji przedmiotowej przesyłki.
Po przeprowadzeniu postępowania celnego, decyzją z dnia [...] r. organ celny pierwszej instancji stwierdził powstanie długu celnego na dzień [...] sierpnia 2017 r., w związku z usunięciem spod dozoru celnego towaru w postaci 120 ruterów ADSL, objętych procedurą tranzytu zewnętrznego, ustalił wartość celną towaru na kwotę [...]zł oraz określił kwotę długu celnego w wysokości [...] zł. Za dłużników solidarnych organ uznał P. C. C. Sp. z o.o. oraz skarżącą, wskazując jako podstawę prawną odpowiedzialności art. 79 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 952/2013 z dnia 9 października 2013 r. ustanawiające unijny kodeks celny (dalej: UKC) (Dz. Urz. UE L 269 z 10.10.2013, str. 1, ze zm.).
W związku z odwołaniem wniesionym przez przewoźnika, organ celny odwoławczy uchylił decyzję organu celnego pierwszej instancji w części stwierdzenia powstania długu celnego i stwierdził powstanie długu celnego na dzień [...] sierpnia 2017r., zaś w pozostałej części utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie.
Postanowieniem z dnia [...] r. organ pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia kwoty podatku od towarów i usług z tytułu importu 120 ruterów ADSL, objętych procedurą tranzytu zewnętrznego wg zgłoszenia tranzytowego z dnia [...] lipca 2017 r. i następnie - decyzją z dnia [...] r. określił wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług w wysokości [...] zł należnego z tytułu importu w dniu [...] sierpnia 2017 r. towaru w postaci 120 ruterów ADSL, usuniętych z procedury unijnego tranzytu zewnętrznego.
W odwołaniu spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części dotyczącej uznania jej za podatnika podatku od towarów i usług i określającej spółce zobowiązanie podatkowe. Zarzuciła niewyjaśnienie wszystkich okoliczności stanu faktycznego sprawy, skutkujące nieuzasadnionym przyjęciem, że do kradzieży towaru doszło w trakcie przewozu przesyłki, pomimo że odbiorca nie zgłosił przewoźnikowi reklamacji co do rzekomo skradzionego towaru.
Organ odwoławczy, w wyniku ponownego rozpoznania sprawy stwierdził, że organy celne i podatkowe związane są wydanymi przez siebie decyzjami, a decyzja stwierdzająca powstanie długu celnego wywołuje również skutki podatkowe w podatku od towarów i usług. Tym samym wydanie przez organ celny odwoławczy decyzji w sprawie długu celnego obligowało organ do weryfikacji, zgodnie z jej treścią, decyzji podatkowej.
W decyzji celnej organ celny odwoławczy zauważył, że dług celny powstaje zgodnie z art. 79 ust. 1 lit. a) UKC, w przypadku usunięcia spod dozoru celnego, z chwilą gdy nie zostaje wypełniony obowiązek, którego niewypełnienie powoduje powstanie długu celnego (art. 79 ust 1 lit a w zw. z art. 79 ust. 2 lit. a) UKC). W jego ocenie, możliwość wypełnienia obowiązku przedstawienia towarów w nienaruszonym stanie w urzędzie celnym przeznaczenia przestała być spełniona wraz z dokonaniem kradzieży tj. z chwilą usunięcia części towarów spod procedury tranzytu. Jeżeli zaś nie można dokładnie określić chwili powstania długu celnego, uważa się za nią chwilę, w której organy celne stwierdzą, że towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego (art. 85 ust. 2 UKC). Dlatego też organ celny odwoławczy nie zgodził się z ustaleniami organu celnego pierwszej instancji co do daty powstania długu celnego i uznał, że data przedstawienia przesyłki w urzędzie celnym przeznaczenia bez zamknięć jest chwilą, w której organy celne stwierdziły (zgodnie z art. 85 ust. 2 UKC), że skradzione towary znajdują się w sytuacji powodującej powstanie długu celnego, co miało miejsce w dniu 1 sierpnia 2017 r.
Jak podkreślił organ, decyzja organu celnego odwoławczego jest ostateczna w postępowaniu administracyjnym. W toku postępowania w sprawie podatkowej organ nie dokonywał ponownych ustaleń dotyczących nieprawidłowości w realizacji procedury tranzytu, bowiem okoliczności te zostały rozstrzygnięte w postępowaniu celnym. W związku zatem z powstaniem w dniu [...] sierpnia 2017 r. długu celnego w przywozie, wobec usuniętego spod dozoru celnego towaru, w dacie tej powstał również obowiązek podatkowy w imporcie tego towaru, w związku z czym za zasadne uznano zmianę decyzji organu pierwszej instancji w tym zakresie. Organ, powołując art. 234 O.p. podkreślił, że organ odwoławczy nie może wydać decyzji na niekorzyść strony odwołującej się, chyba że zaskarżona decyzja rażąco narusza prawo lub interes publiczny. Zauważył przy tym, że zmiana daty powstania obowiązku podatkowego nie ma wpływu na wysokość zobowiązania w podatku od towarów i usług. W ocenie organu odwoławczego, zmiana daty powstania obowiązku podatkowego nie będzie miała również wpływu na wskazaną w decyzji organu pierwszej instancji datę ([...].), od której dłużnicy solidarni zobowiązani są do wyliczenia odsetek.
Organ podkreślił, że decyzja administracyjna wydana w niniejszej sprawie jest decyzją deklaratoryjną, która konkretyzuje zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług wynikające z obowiązku podatkowego, który powstał z chwilą powstania długu celnego. Odwołując się do regulacji prawa materialnego zwrócił uwagę, że zgodnie z art. 19a ust. 9 ustawy o VAT, z chwilą powstania długu celnego powstaje obowiązek podatkowy w imporcie towarów (...). Stosownie zaś do postanowień art. 17 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy, podatnikami są osoby prawne, osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, na których ciąży obowiązek uiszczenia cła, również w przypadku, gdy na podstawie przepisów celnych importowany towar jest zwolniony od cła albo cło na towar zostało zawieszone w części lub całości, albo zastosowano preferencyjną, obniżoną lub zerową stawkę celną. Ponadto zgodnie z art. 30b ust. 1 ustawy o VAT podstawą opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartość celna powiększona o należne cło. Jeżeli przedmiotem importu są towary opodatkowane podatkiem akcyzowym, podstawą opodatkowania jest wartość celna powiększona o należne cło i podatek akcyzowy.
Konkludując, organ odwoławczy podkreślił, że wartość celna oraz kwota cła dla towaru zostały określone w decyzji celnej, a pozostawanie w obrocie prawnym decyzji celnej stwierdzającej powstanie długu celnego oznacza, że jest ona wiążąca dla organów podatkowych tak długo, jak nie zostanie z obrotu prawnego wyeliminowana w sposób przewidziany prawem. Określone tą decyzją obowiązki wywołują wprost skutki w sferze podatkowej. Tym samym decyzja celna określająca kwotę cła stanowi element ustalenia podstawy opodatkowania w podatku VAT w prawidłowej wysokości. Dlatego też zarzuty odwołania co do wadliwości poczynionych ustaleń faktycznych, których dokonuje organ celny, a nie podatkowy, uznano za nietrafne. Skoro zatem organ celny pierwszej instancji ustalił w postępowaniu celnym krąg dłużników długu celnego, to obowiązkiem organu podatkowego było określenie podatku od towarów i usług z tytułu importu z uwzględnieniem dłużników długu celnego.
W skardze na powyższą decyzję pełnomocnik podatnika P. C. SA w W., wnosząc o uchylenie decyzji w części dotyczącej uznania skarżącej za podmiot odpowiedzialny za powstanie długu celnego i o uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, zarzucił naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 122, art. 187 § 1, art. 191 O.p. poprzez niewyjaśnienie wszystkich okoliczności stanu faktycznego sprawy, skutkujące nieuzasadnionym przyjęciem, że do kradzieży towaru znajdującego się w przewożonym kontenerze doszło w trakcie przewozu przesyłki przez skarżącą w sytuacji, gdy odbiorca nie zgłosił reklamacji co do rzekomo skradzionego towaru.
Zarzucił też naruszenie przepisów prawa materialnego tj.:
1. art. 5 ust. 1 pkt 3,17 ust. 1 pkt 1 oraz art. 19a ust. 9 w zw. z art. 33 ust. 6 ustawy o VAT poprzez nieuzasadnione zastosowanie i uznanie, że skarżąca w przedmiotowej sprawie jest podatnikiem VAT z tytułu importu towaru w postaci 120 routerów ;
2. art. 234 O.p. poprzez wydanie decyzji na niekorzyść strony odwołującej;
3.art. 33 ust. 2 ustawy o VAT w zw. z art. 22 ust. 4 i art. 29 UKC poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji pomimo, że została ona wydana w oparciu o wadliwą decyzję organu celnego pierwszej instancji, która nie obowiązywała w chwili wydania decyzji podatkowej organu pierwszej instancji, a co za tym idzie nie mogła zostać uznana za podstawę do ustalenia stanu faktycznego w niniejszej sprawie.
W uzasadnieniu zarzutów skargi pełnomocnik skarżącej argumentował, że w jego ocenie wydanie przez organy obu instancji w stosunku do skarżącej decyzji, które określają wysokość jej zobowiązania podatkowego w VAT, było przedwczesne. Skarżąca kwestionuje bowiem swoją odpowiedzialność za powstanie długu celnego, a decyzja statuująca tę odpowiedzialność została zaskarżona do sądu administracyjnego. W chwili wydania zaskarżonej decyzji, decyzja określająca dług celny nie była decyzją obowiązującą w rozumieniu UKC i nie mogła determinować podmiotowego i przedmiotowego zakresu opodatkowania. W ocenie pełnomocnika skarżącej, nie jest możliwe wydanie decyzji ustalającej zobowiązanie podatkowe, dopóki nie zostanie doręczona stronie decyzja o ustaleniu długu celnego. Zgodnie bowiem z art. 22 ust. 4 UKC, jeżeli decyzja lub przepisy prawa celnego nie stanowią inaczej, decyzja zaczyna obowiązywać z dniem jej doręczenia wnioskodawcy lub z dniem uznania jej za doręczoną. Art. 29 UKC wskazuje, że regulację tę należy stosować również do decyzji wydawanych z urzędu. Tym samym decyzja, która w ogóle nie obowiązuje, nie może wywoływać skutków prawnych, a więc również być podstawą do wydania decyzji w przedmiocie VAT z tytułu importu towarów. Powyższe potwierdza zmiana art. 33 ust. 2 ustawy o VAT z 2016 r., z którego treści usunięto zdanie drugie, które przewidywało możliwość ustalenia wysokości zobowiązania w VAT w decyzji ustalającej wysokość długu celnego.
Pełnomocnik strony uzasadniał, że na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego można jedynie ustalić, że w chwili przyjęcia kontenera z towarem przez skarżącą był on zabezpieczony dwoma plombami. Skarżąca, z uwagi na założone plomby, nie ingerowała w zawartość kontenera. Według jej wiedzy, kontener pozostawał zabezpieczony w sposób prawidłowy także w chwili opuszczenia stacji w M.. Z tego wynika, że towar w trakcie przewozu przez skarżącą był właściwie zabezpieczony i w takim stanie przedstawiono go w momencie przeznaczenia. Pełnomocnik zarzucił, że organy nie ustaliły, czy podczas wykonywania przewozu przez skarżącą, wystąpiły zdarzenia skutkujące zerwaniem plomb i kradzieżą towaru oraz czy dokumentacja dotycząca towaru odpowiadała rzeczywistej zawartości kontenera, w szczególności nie wyjaśniono czy nie nastąpiła pomyłka przy załadunku towaru w kraju trzecim. Nie zbadano również, czy do kradzieży nie doszło podczas składowania towaru w magazynie. Tym samym nie można wykluczyć, że do zerwania plomby, a następnie kradzieży towaru doszło już po zakończeniu przewozu przez skarżącą (pomiędzy przedstawieniem towaru w urzędzie przeznaczenia, a ujawnieniem w systemie informacji i nieprawidłowościach upłynęło aż 13 dni). Informacja o pojawieniu się nieprawidłowości w postaci braku plomby i zniknięcia 12 kartonów towaru pojawiła się bowiem w systemie dopiero [...] sierpnia 2017 r. Dlatego w ocenie skarżącej nie sposób przyjąć, że do kradzieży towaru doszło podczas przewozu przesyłki. Do dnia dzisiejszego do przewoźnika nie wpłynęła też reklamacja w sprawie przedmiotowej przesyłki wskazująca, że doszło do uszkodzenia lub kradzieży w trakcie realizowania przewozu. Logicznym wnioskiem jest zatem, że przewóz został zrealizowany w sposób prawidłowy
Pełnomocnik skarżącej nie zgodził się też z argumentacją organu, że naruszenia błędnego ustalenia stanu faktycznego mogą dotyczyć wyłącznie postępowania celnego i pozostają bez wpływu na postępowanie podatkowe. Jego zdaniem, organ podatkowy w postępowaniu dotyczącym podatku od towarów i usług ma obowiązek dokonać samodzielnych ustaleń koniecznych do prawidłowego określenia przedmiotu opodatkowania i podstawy opodatkowania, gdyż dopiero one pozwolą mu podjąć prawidłową decyzję co do wymiaru podatku od towarów i usług. Niezależnie od powyższego pełnomocnik podnosił, że skarżącej nie można w oparciu o zebrany materiał dowodowy przypisać wiedzy co do objęcia towarów procedurą tranzytu. Powyższe wyłącza w świetle orzecznictwa TSUE możliwość uznania jej za dłużnika solidarnego w niniejszym postępowaniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Poparł stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny [...] zważył, co następuje:
Skarga jest niezasadna, bowiem kontrolowana decyzja – choć zawiera nieprawidłowość formalną, związaną ze wskazaniem w sentencji daty powstania obowiązku podatkowego, nie narusza prawa w stopniu powodującym konieczność jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Na wstępie podkreślić trzeba, że w niniejszym postępowaniu podatkowym, zmierzającym do określenia prawidłowej kwoty podatku od towarów i usług, nie może być mowy o zarzutach naruszenia przepisów UKC, gdyż organy podatkowe nie oparły rozstrzygnięcia o unijny kodeks celny. W konsekwencji również wszystkie zarzuty skierowane przeciwko wymiarowej decyzji celnej nie mogą odnieść zamierzonego przez stronę skarżącą skutku. Decyzja celna określająca kwotę cła, stanowi element ustalenia podstawy opodatkowania w podatku od towarów i usług w prawidłowej wysokości. Oznacza to, że treść decyzji celnej przesądza o decyzji podatkowej w zakresie VAT od importu. W orzecznictwie sądów administracyjnych zgodnie przyjmuje się, że decyzja organu celnego wiąże organ podatkowy w zakresie wysokości wartości celnej i cła, wpisanych w konstrukcję opodatkowania VAT z tytułu importu (por. wyroki NSA: z 10 listopada 2016 r., sygn. akt I FSK 182/06, z 6 sierpnia 2009 r., sygn. akt I FSK 2042/08, z 25 marca 2010 r., sygn. akt I FSK 371/09, z 6 grudnia 2011 r., sygn. akt I FSK 252/11, z 23 kwietnia 2013 r., sygn. akt I FSK 977/11). Bez znaczenia zatem pozostaje fakt zaskarżenia decyzji celnej ostatecznej do sądu administracyjnego, na co w niniejszej sprawie powołuje się skarżąca jako argument dla uchylenia decyzji podatkowej. Nie może jednak również znaleźć akceptacji stwierdzenie, że kontrolowana decyzja winna zostać wyeliminowana z obrotu prawnego z uwagi na fakt, że organ I instancji wydał decyzję w sprawie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług przed doręczeniem skarżącej decyzji w sprawie ustalenia długu celnego. Jak słusznie zauważono w odpowiedzi na skargę, w badanej sprawie dług celny powstał w dniu [...] sierpnia 2017 r. w wyniku usunięcia części towaru objętego procedurą tranzytu spod dozoru, stosownie do art. 79 ust. 1 lit a w zw. z art. 85 ust. 2 UKC. W tym samym dniu – zgodnie z art. 19a ust. 9 ustawy o podatku od towarów i usług (w brzmieniu obowiązującym w sprawie) powstał obowiązek podatkowy w imporcie towarów (zobowiązanie podatkowe). Decyzja stwierdzająca powstanie długu celnego ma charakter deklaratywny, podobnie jak decyzja w podatku od towarów i usług. Decyzje te nie tworzą nowego stanu prawnego, ale potwierdzają stan wynikający z mocy prawa (art. 21 § 1 pkt 1 O.p.). Wtedy bowiem, gdy zobowiązanie powstaje z mocy prawa, wystąpienie określonych faktów prawnych powoduje automatyczne postanie zobowiązania, które powinno być w przewidzianym trybie realizowane. Dla skuteczności zatem decyzji celnej nie jest konieczne jej doręczenie, a organ podatkowy może orzekać o zobowiązaniu podatkowym równolegle.
Nie ma zatem również podstaw prawnych do tego, by wydanie decyzji w zakresie podatku od towarów i usług uzależnić od uprawomocnienia się decyzji określającej kwotę długu celnego. Skoro obydwa zobowiązania, to jest w zakresie długu celnego i podatku od towarów i usług, powstają z mocy prawa w jednakowym czasie, a jedynie ich wysokość może być w późniejszym czasie korygowana, to organ celny, będący równocześnie organem podatkowym, może albo w jednakowym, albo w różnym czasie te zobowiązania określać. Stąd za niezasadne uznać należy zarzuty odwołania, dotyczące naruszenia przepisów art. 33 ust. 2 ustawy o VAT w zw. z art. 22 ust. 4 i art. 29 UKC.
W kontekście treści skargi należy wyjaśnić, że ustalenie wysokości długu celnego oraz określenie zobowiązania podatkowego, to dwie odrębne sprawy. Są one wprawdzie ze sobą powiązane, niemniej każda z nich ma inny przedmiot i oparta jest na innej podstawie prawnej. Niemniej jednak decyzja w sprawie należności celnych ma dla organów podatkowych charakter przesądzający zarówno w zakresie strony podmiotowej, jak i przedmiotowej opodatkowania podatkiem od towarów i usług z tytułu importu (wartości celnej, cła). Do czasu, gdy decyzja organu celnego nie zostanie wyeliminowana z obrotu prawnego, wynikające z niej okoliczności, istotne dla wymiaru zobowiązania podatkowego, nie mogą być kwestionowane przed organami podatkowymi. Wykluczona jest więc w postępowaniu podatkowym ponowna weryfikacja zgłoszenia celnego oraz ustalanie na nowo takich okoliczności, jak wartość celna i w konsekwencji wysokości należnego cła oraz podmiotowa odpowiedzialność za dług celny (a zatem, co próbuje w sprawie kwestionować skarżąca – przypisanie jej solidarnej odpowiedzialności za ten dług, a tym samym za zobowiązanie w podatku VAT). W takich warunkach bezzasadne byłoby wymaganie od organu podatkowego ponownego przeprowadzania postępowania dla ustalenia wskazanych okoliczności, ustalonych już w innym właściwym postępowaniu, w którym w tym zakresie stronie przysługują właściwe środki zaskarżenia (z których zresztą skarżąca skorzystała, bowiem w dacie rozstrzygnięcia sprawy przez Sąd w obrocie prawnym istniała już zarówno decyzja ostateczna w przedmiocie cła, jak i nieprawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie w sprawie sygn. akt III SA/Lu 607/18, którym oddalono skargę spółki).
Jeżeli zatem niezbędny element (podmiotowy/przedmiotowy) opodatkowania VAT ustalony został przez organ celny, to nie ma żadnych racjonalnych przesłanek, by obciążać organ podatkowy obowiązkiem przeprowadzania ponownie tych samych czynności. Fakt usunięcia towaru spod dozoru celnego został ustalony w postępowaniu celnym i stanowi element stanu faktycznego decyzji celnej. Dłużnikami długu celnego z tytułu usunięcia towaru spod dozoru celnego są osoby wymienione w art. 79 UKC, zaś osoba uznana dłużnikiem celnym – zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług – staje się również podatnikiem podatków importowych. Zgodnie natomiast z art. 30b ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, podstawą opodatkowania z tytułu importu towarów jest wartość celna powiększona o należne cło (...).
Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie stanu faktycznego ustalonego postępowaniem celnym. W decyzji celnej Naczelnika L. Urzędu Celnego w B. P. z dnia [...] r. stwierdzono powstanie długu celnego i określono jego dłużników solidarnych tj. P. C. C. Spółkę z o.o. i P. C. SA (który był przewoźnikiem zaginionego towaru). Po rozpatrzeniu odwołania P. C. SA w W. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej decyzją z dnia [...] r. uchylił decyzję organu I instancji w części stwierdzającej powstanie długu celnego w przywozie na dzień [...] sierpnia 2017 r. i stwierdził powstanie długu celnego na dzień [...] sierpnia 2017 r., utrzymując w mocy decyzję w pozostałej części. Decyzja celna determinowała zatem w omawianym zakresie rozstrzygnięcie w podatku od towarów i usług. Ewentualna weryfikacja wartości celnej towaru czy też podmiotu zobowiązanego do jego uiszczenia może być dokonywana jedynie w postępowaniu celnym. Stąd postępowanie podatkowe w przedmiocie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru w zasadniczej części musi uwzględniać wynik postępowania w zakresie określenia należności celnych (por. wyrok NSA z dnia 24 maja 2018 r., sygn. akt I FSK 86/16). Oznacza to, że podnoszone w skardze zarzuty w zdecydowanej części nie mogą zostać uwzględnione w postępowaniu podatkowym. Jedynie na marginesie wskazać należy, że tożsame twierdzenia dotyczące odpowiedzialności z dług celny zostały przez spółkę sformułowane w skardze złożonej od decyzji celnej i rozstrzygnięte (nieprawomocnie) przez Sąd w sprawie III SA/Lu 607/18. W sprawie tej Sąd nie miał wątpliwości ani co do odpowiedzialności skarżącej jako przewoźnika, który miał wiedzę, że przewożone towary są przemieszczane w ramach procedury tranzytu unijnego, podobnie jak główny zobowiązany, za przedstawienie towarów w urzędzie celnym przeznaczenia w wyznaczonym terminie w nienaruszonym stanie i zgodnie ze środkami zastosowanymi przez organy celne w celu zapewnienia identyfikacji towarów, stosownie do art. 233 ust. 3 UKC. Nieprzedstawienie w wyznaczonym terminie w urzędzie celnym przeznaczenia towarów objętych procedurą tranzytu jest równoznaczne z usunięciem towaru spod dozoru celnego (art. 5 pkt 27 UKC). Usunięcie towaru spod dozoru celnego powoduje zaś, zgodnie z art. 79 ust. 1 lit a UKC, powstanie w przewozie długu celnego, którego dłużnikiem – zgodnie z art. 79 ust. 3 UKC jest: a/ każda osoba zobowiązana do wypełnienia danych obowiązków, b/ każda osoba, która wiedziała lub powinna była wiedzieć o niewypełnieniu obowiązku wynikającego z przepisów prawa celnego, a która działa na rzecz osoby zobowiązanej do wypełnienia obowiązku lub uczestniczyła w działaniu, które doprowadziło do niewypełnienia obowiązku, c/ każda osoba, która nabyła lub posiadała towary i która w chwili ich nabycia lub wejścia w ich posiadanie wiedziała lub powinna była wiedzieć, że obowiązek wynikający z przepisów prawa celnego nie został wypełniony. Tego typu sytuacja miała miejsce w badanej sprawie, bowiem w urzędzie celnym przeznaczenia nie przedstawiono części towaru objętego tranzytem zewnętrznym – oryginalna plomba kontenera została usunięta przez osoby nieupoważnione, a z otwartej palety zostało skradzionych 120 routerów ADSL. Kontener, w którym znajdował się towar, był w momencie rozpoczęcia przewozu zabezpieczony dwiema plombami (co przyznała sama skarżąca), a spółka podjęła przewóz towarów zgodnie z listem przewozowym przyznając, że przesyłka została przyjęta od kolei białoruskich bez nieprawidłowości. Dopiero w urzędzie celnym przeznaczenia stwierdzono brak plomb w kontenerze. Oznacza to, że 12 kartonów z towarem zostało skradzionych na trasie transportu, co wynika również z adnotacji urzędu przeznaczenia w Duisburgu w systemie NCTS. W tych warunkach do usunięcia towaru spod dozoru celnego nastąpiło w trakcie realizacji przez skarżącą procedury tranzytu. Bez znaczenia w tym względzie pozostaje fakt, że dopiero [...] sierpnia 2017 r., a zatem po 13 dniach po przesłaniu z urzędu przeznaczenia do urzędu wyjścia komunikatu o przybyciu towaru, ujawniono w systemie informację o nieprawidłowościach, ze względu na czas trwających czynności kontrolnych. Podobnie brak zgłoszenia reklamacji do P. C. SA nie uzasadnia odmiennych wniosków w omawianej kwestii, bowiem wynikało to z faktu skorzystania przez uprawnionego z ubezpieczenia przesyłki (vide: uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 21 marca 2019 r. sygn. akt III SA/Lu 607/18).
Organ celny odwoławczy zmienił w swoim rozstrzygnięciu datę powstania długu celnego, co stało się przyczyną korekty dokonanej w tym względzie (co do daty powstania zobowiązania podatkowego) także w kontrolowanej decyzji. Zarzuty podnoszone przez stronę co do tej okoliczności są o tyle zasadne, że rozstrzygnięcie tej treści w ogóle nie należy do zakresu orzekania w sprawie zobowiązania w podatku od towarów i usług i nie powinno znaleźć się w sentencji kontrolowanej decyzji. Ma ono dla rozstrzygnięcia charakter irrelewantny, a zatem zarzut naruszenia zakazu reformationis in peius podniesiony w skardze nie może zostać uznany za zasadny (art. 234 O.p.).
W kontekście powyższych rozważań nie można też zarzucić kontrolowanej decyzji naruszenia wskazywanych przez skarżącą zasad prowadzenia postępowania dowodowego (w tym niepełności materiału dowodowego) oraz oceny dowodów (art. 122, art. 187 § 1 i art. 191 O.p.). Jak już podkreślono, dowody na wskazane w skardze okoliczności związane z odpowiedzialnością skarżącej za dług celny, a tym samym za zobowiązanie podatkowe, zostały przeprowadzone i ocenione w sposób wiążący dla organów w niniejszej sprawie przez organy celne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono jak w wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI