I SA/Lu 83/21
Podsumowanie
Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu rachunku bankowego, uznając ją za prawidłowo przeprowadzoną mimo dobrowolnej wpłaty dłużnika.
Skarżący R. Z. złożył skargę na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu jego wierzytelności z rachunku bankowego, zarzucając organowi egzekucyjnemu naruszenie przepisów poprzez wszczęcie postępowania mimo braku jego uchylania się od zapłaty. Sąd administracyjny oddalił skargę, uznając, że postępowanie w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną nie służy ocenie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a jedynie jego formalnoprawnej poprawności. Sąd stwierdził, że czynność zajęcia rachunku bankowego została dokonana prawidłowo zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Sprawa dotyczyła skargi R. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. Skarżący zarzucił organowi egzekucyjnemu naruszenie przepisów poprzez wszczęcie postępowania i zajęcie rachunku bankowego, mimo że nie uchylał się od wpłaty zaległości, a nawet dokonał dobrowolnej wpłaty. Sąd administracyjny oddalił skargę, podkreślając, że skarga na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i służy ocenie wyłącznie formalnoprawnej poprawności dokonanej czynności, a nie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Sąd uznał, że czynność zajęcia rachunku bankowego została przeprowadzona zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a argumentacja skarżącego dotycząca jego woli dobrowolnej zapłaty nie mogła stanowić podstawy do uwzględnienia skargi w tym trybie.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, skarga na czynność egzekucyjną służy ocenie wyłącznie formalnoprawnej poprawności dokonanej czynności egzekucyjnej, a nie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Uzasadnienie
Postępowanie w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną ma charakter subsydiarny i ocenia jedynie zgodność czynności z przepisami regulującymi sposób i formę jej dokonania, nie zastępując innych środków procesowych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (9)
Główne
u.p.e.a. art. 6 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Nakłada obowiązek wierzyciela doprowadzenia do legalnej egzekucji należności bez nieuzasadnionej zwłoki.
u.p.e.a. art. 54 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa do wniesienia skargi na czynność egzekucyjną.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Definicja czynności egzekucyjnej.
u.p.e.a. art. 80
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Reguluje zasady prowadzenia egzekucji z rachunków bankowych.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa.
k.p.a. art. 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada przekonywania.
k.p.a. art. 107 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi dotyczące uzasadnienia orzeczeń.
p.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Tryb uproszczony rozpoznawania spraw.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Czynność egzekucyjna (zajęcie rachunku bankowego) została dokonana prawidłowo zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Skarga na czynność egzekucyjną nie służy ocenie zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego ani prawidłowości jego prowadzenia w całokształcie. Dobrowolna wpłata zaległości przez zobowiązanego nie stanowi podstawy do uwzględnienia skargi na czynność egzekucyjną, jeśli sama czynność była formalnie poprawna.
Odrzucone argumenty
Organ egzekucyjny naruszył art. 6 § 1 w zw. z art. 1 u.p.e.a. poprzez wszczęcie postępowania egzekucyjnego i zajęcie rachunku bankowego mimo braku uchylania się zobowiązanego od wykonania zobowiązania. Organ egzekucyjny naruszył art. 8 i 11 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie i niewyjaśnienie zasadności przesłanek. Czynność egzekucyjna była zbędna i bezprawna, a organ działał wyłącznie w celu uzyskania kosztów egzekucyjnych.
Godne uwagi sformułowania
Skarga na czynność egzekucyjną jest środkiem prawnym o charakterze subsydiarnym i stanowi uzupełnienie innych środków zaskarżenia. W postępowaniu wszczętym złożeniem na podstawie art. 54 u.p.e.a skargi na czynność egzekucyjną, ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do tej konkretnej czynności. Nietrafny jest pogląd strony, że kwestionowane przez nią postępowanie egzekucyjne było zbędne, ponieważ z jej postępowania wynikała intencja zapłaty zaległości podatkowych. Unormowania ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustanawiają prawo i obowiązek wierzyciela doprowadzenia do legalnej egzekucji należności (w tym zaległości podatkowych) bez nieuzasadnionej zwłoki, która wszak stanowić może niedopuszczalną bezczynność wierzyciela.
Skład orzekający
Halina Chitrosz-Roicka
przewodniczący sprawozdawca
Agnieszka Kosowska
asesor sądowy
Andrzej Niezgoda
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie ograniczonego zakresu kontroli sądu w postępowaniu ze skargi na czynność egzekucyjną oraz zasady prowadzenia egzekucji administracyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji skargi na czynność egzekucyjną, a nie ogólnych zasad prowadzenia egzekucji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy procedury administracyjnej i egzekucyjnej, co czyni ją interesującą głównie dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie. Brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia.
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
I SA/Lu 83/21 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2021-04-14 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2021-02-17 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Agnieszka Kosowska Andrzej Niezgoda Halina Chitrosz-Roicka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Sygn. powiązane III FSK 4597/21 - Wyrok NSA z 2024-02-22 Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2020 poz 1427 art. 6 § 1, art. 54 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Dz.U. 2021 poz 735 art. 8, art. 11, art. 107 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz-Roicka (sprawozdawca) Asesor sądowy Agnieszka Kosowska Sędzia WSA Andrzej Niezgoda po rozpoznaniu na posiedzeniu uproszczonym w dniu 14 kwietnia 2021 r. sprawy ze skargi R. Z. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną polegającą na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego - oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie wydane wobec R. Z. przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] z [...] r., znak: [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynności egzekucyjne, polegające na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] Jak wynika z jego uzasadnienia i akt sprawy, Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] (dalej: "organ egzekucyjny") prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] r., nr [...] wystawionego na zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. w kwocie należności głównej [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę, które wynikały z ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] r., nr [...] Przedmiotowy tytuł wykonawczy został skarżącemu doręczony – wraz z zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...]. w [...] z [...] r., nr [...] – [...] r. Bank zawiadomienie o zajęciu otrzymał [...] r. W odpowiedzi dłużnik zajętej wierzytelności zawiadomieniem z [...] r. poinformował o przeszkodzie w całkowitej realizacji zajęcia spowodowanej brakiem dostatecznych środków na rachunku. Przelewem z [...] r. nadanym z [...] skarżący dokonał wpłaty na rachunek organu egzekucyjnego w kwocie [...]zł (zaległość i odsetki PIT 2012 decyzja US znak: [...]), natomiast z zajętego rachunku [...] przekazał 3 września 2020 r. pozostałą do wyegzekwowania kwotę w wysokości [...] zł. W związku z całkowitą realizacją należności wynikających z ww. tytułu wykonawczego w niniejszej sprawie, organ egzekucyjny [...] r. uchylił zajęcie rachunku bankowego w [...] Pismem z dnia [...] r. skarżący, powołując się na przepisy art. 54 § 1 pkt 1 w zw. z art. 59 § 1 pkt 1 i art. 59 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2020 r., poz. 1427 ze zm. – dalej: "u.p.e.a.") wniósł skargę na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego, zarzucając organowi egzekucyjnemu naruszenie art. 6 § 1 w zw. z art. 1 u.p.e.a. poprzez wszczęcie postępowania egzekucyjnego, w tym zajęcie rachunku bankowego, mimo że nie uchylał się od wpłaty zaległości podatkowych określonych ww. decyzją Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która była podstawą wszczęcia postępowania egzekucyjnego, wystawienia tytułu wykonawczego oraz zajęcia rachunku bankowego. W związku z powyższym wniósł o cofnięcie powyższej czynności egzekucyjnej, umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości oraz zwrot kosztów egzekucyjnych w wysokości [...] zł. Organ egzekucyjny postanowieniem z [...] r., nr [...] [...] skargę oddalił. W zażaleniu na to postanowienie skarżący powielił argumenty zawarte w skardze z [...] r. dodając, że zaskarżona czynność w postaci zajęcia rachunku bankowego dokonana została z naruszeniem u.p.e.a., w sytuacji, w której nie uchylał się on od dobrowolnego wykonania obowiązku określonego decyzją ostateczną. Zarzucając nadto naruszenie art. 8 i 11 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie postępowania w sposób budzący zaufanie uczestników do władzy publicznej oraz niewyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi organ egzekucyjny kierował się przy załatwieniu sprawy, wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia, cofnięcie czynności egzekucyjnych, umorzenie postępowania egzekucyjnego w całości oraz o zwrot kosztów egzekucyjnych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w pierwszej kolejności zaznaczył, że z dniem 30 lipca 2020 r. weszły w życie zmiany u.p.e.a. wprowadzone ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 2070) – dalej: "ustawa zmieniająca u.p.e.a.". Zmiana objęła również m. in. art. 54, będący podstawą orzekania w przedmiotowej sprawie. Jednakże zgodnie z art. 13 pkt 1 ustawy zmieniającej u.p.e.a., do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a., tj. ustawy zmienianej i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy zmieniającej – stosuje się przepisy dotychczasowe. Przedmiotowe postępowanie egzekucyjne zostało wszczęte z chwilą wystawienia tytułu wykonawczego z [...] r., zaś zajęcie rachunku bankowego nastąpiło [...] r. Tym samym, mając na uwadze uregulowanie zawarte w ww. art. 13 ustawy zmieniającej u.p.e.a., rozstrzygnięcie w przedmiocie zażalenia z [...] r. wydano w oparciu o treść przepisów obowiązujących od 30 lipca 2020 r. (art. 13 ust. 5 ustawy zmieniającej u.p.e.a.). Organ odwoławczy podkreślił następnie, że stosownie do art. 54 § 1 u.p.e.a. zobowiązanemu przysługuje skarga na czynność egzekucyjną organu egzekucyjnego, zaś jej podstawą jest: 1) dokonanie czynności egzekucyjnej z naruszeniem ustawy; 2) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano czynności egzekucyjnej. Skarga na czynność egzekucyjną określa zaskarżoną czynność egzekucyjną, zakres żądania i jego uzasadnienie (§ 2). Skargę na czynność egzekucyjną wnosi się do organu egzekucyjnego, który dokonał tej czynności, nie później niż w terminie 7 dni od dnia doręczenia zobowiązanemu odpisu dokumentu stanowiącego podstawę dokonania zaskarżonej czynności egzekucyjnej (§ 3). Z mocy § 4, organ egzekucyjny wydaje postanowienie, w którym: 1) oddala skargę na czynność egzekucyjną; 2) uwzględnia skargę na czynność egzekucyjną: a) w całości, b) w części i w pozostałym zakresie oddala skargę. Na postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną przysługuje zażalenie (§ 5). W przypadku uwzględnienia skargi na czynność egzekucyjną organ egzekucyjny: 1) uchyla zaskarżoną czynność egzekucyjną w całości albo w części; 2) usuwa stwierdzoną wadę czynności egzekucyjnej (§ 6). Wniesienie skargi na czynność egzekucyjną nie wstrzymuje dalszej realizacji środka egzekucyjnego, w ramach którego dokonano zaskarżonej czynności egzekucyjnej. W uzasadnionych przypadkach organ egzekucyjny może wstrzymać dalszą realizację tego środka egzekucyjnego do dnia, w którym postanowienie w sprawie skargi na czynność egzekucyjną stanie się ostateczne (§ 7). Podkreślając następnie, że tryb postępowania skargowego określony tym przepisem ma na celu ocenę prawidłowości dokonanych przez organ egzekucyjny czynności o charakterze wykonawczym dodał, że przez czynność egzekucyjną – w myśl art. 1a pkt 2 u.p.e.a. – rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Stąd też w ramach środka zaskarżania przewidzianego w art. 54 podlegają rozpatrzeniu zarzuty formalnoprawne odnoszące się do prawidłowości czynności o charakterze wykonawczym organu egzekucyjnego, a więc dotyczące zgodności tych czynności z przepisami regulującymi sposób i formę dokonania czynności w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym. Analizując przebieg i formę zaskarżonej czynności egzekucyjnej, polegającej na zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w [...]., dokonanej zawiadomieniem z [...] r., organ odwoławczy podzielił stanowisko organu egzekucyjnego, że opisana czynność egzekucyjna została dokonana prawidłowo. Argumentował, że zasady prowadzenia egzekucji z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych uregulowane są w art. 80 – 87 u.p.e.a., których treść w całości przytoczył. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wyjaśnił nadto, że zastosowany w toku przedmiotowej egzekucji wzór zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego na poczet należności pieniężnej stanowi załącznik nr [...] rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych z dnia [...] r. (Dz. U. z 2018 r., poz. 1804 oraz z 2019 r. poz. 2114). Zgodnie z § 2 rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych z dnia [...] r. (Dz. U. z 2020 r., poz. 1314) w sprawie wzorów dokumentów stosowanych w egzekucji należności pieniężnych, wzór ten mógł być zastosowany pod warunkiem dołączenia do niego informacji o nieobowiązywaniu pouczeń zawartych w tym wzorze oraz pouczeń zawartych w odpowiadających mu wzorach dokumentów, stanowiących załączniki do niniejszego rozporządzenia - nie dłużej jednak niż przez okres 9 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia. W przedmiotowej sprawie wzór zawiadomienia odpowiadał rozporządzeniu z [...] r., ale zawierał nowe pouczenie. Zdaniem organu odwoławczego zastosowanie przedmiotowego środka egzekucyjnego było zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa, zaś twierdzenia skarżącego, że nie uchylał się od uregulowania należnego podatku określonego w ostatecznej decyzji nie mogły stanowić podstawy do uwzględnienia skargi na czynność zajęcia rachunku bankowego, albowiem w postępowaniu wywołanym skargą (art. 54 u.p.e.a.) nie orzeka się o zasadności wszczęcia postępowania ani też nie ocenia się prawidłowości jego powadzenia. W jego ocenie, już samo wystawienie tytułu wykonawczego implikowało twierdzenie, że istniała nieuregulowana zaległość podatkowa, na którą wierzyciel będący jednocześnie organem egzekucyjnym miał obowiązek – stosownie do art. 26 § 1 u.p.e.a. – wystawić tytuł wykonawczy i skierować go do egzekucyjnej realizacji. Wskazany przez skarżącego zarówno w skardze jak i zażaleniu, "brak uchylania się od wykonania obowiązku" mógł uzasadniać wniesienie zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej dotyczącego: wykonania obowiązku, braku wymagalności obowiązku, czy to ze względu na rozłożenie na raty egzekwowanej należności czy wystąpienia innej przyczyny, braku uprzedniego doręczenia upomnienia, czy nawet niedopuszczalności egzekucji. Wobec zgłoszonego żądania uchylenia zaskarżonej czynności zajęcia rachunku bankowego i umorzenia postępowania egzekucyjnego organ odwoławczy wyjaśnił, że skutkiem uwzględnienia skargi na czynność egzekucyjną nigdy nie jest umorzenie postępowania egzekucyjnego, gdyż w przypadku uwzględnienia skargi, stosownie do art. 54 § 6 u.p.e.a. organ egzekucyjny uchyla zaskarżoną czynność w całości albo w części lub usuwa stwierdzoną wadę czynności egzekucyjnej. Odnosząc się natomiast do żądania zwrotu wyegzekwowanych kosztów egzekucyjnych, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej podzielił stanowisko, że zgodnie z art. 64c § 6a pkt 1 i § 7 u.p.e.a. organ egzekucyjny zawiadamia zobowiązanego o wysokości kosztów egzekucyjnych na wniosek złożony w terminie 6 miesięcy od dnia wyegzekwowania wykonania obowiązku oraz wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na wniosek złożony w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wysokości kosztów egzekucyjnych, o których mowa w § 6a, na które przysługuje zażalenie. W skardze do Sądu skarżący domagając się uchylenia zaskarżonego oraz poprzedzającego postanowienia organu egzekucyjnego i zasądzenia kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych, zarzucił naruszenie: I. prawa materialnego: art. 6 § 1 w zw. z art. 1 u.p.e.a. poprzez: - wszczęcie postępowania egzekucyjnego oraz dokonanie czynności egzekucyjnych mimo nie udowodnienia wymaganej w art. 6 § 1 u.p.e.a przesłanki uchylania się zobowiązanego od wykonania zobowiązania; - wyegzekwowanie z rachunku bankowego kwoty kosztów egzekucyjnych mimo, iż spełnił on zobowiązanie po uprzednim telefonicznym kontakcie z Urzędem zanim uzyskał wiedzę o prowadzonych czynnościach egzekucyjnych; II. przepisów postępowania: art. 8 i art. 11 k.p.a. poprzez zastosowanie środków przymusu w celu wykonania zobowiązania oraz niewyjaśnienie podjętych wobec niego czynności egzekucyjnych mimo, że dobrowolnie wpłacił zaległość. W uzasadnieniu skargi, po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy, skarżący wskazał, że przed podjęciem kroków zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych winno dojść do uprzedniego ustalenia, czy uchylał się on od wykonania obowiązku wynikającego z ostatecznej decyzji, a zatem, czy w sposób celowy kierował się zamiarem uniknięcia spłaty zobowiązania. W jego ocenie, organy obu instancji takich przesłanek nie wykazały. Po szczegółowym opisaniu swoich kontaktów telefonicznych z organem egzekucyjnym, zmierzających do uzyskania szczegółowych informacji w celu zapłaty zobowiązania: numeru rachunku oraz wysokości należnych odsetek, skarżący stwierdził, że działania organu były "jawnie wymierzone wyłącznie w celu uzyskania kosztów egzekucyjnych za podjęcie czynności, które były zbędne i bezprawne". Powołując się końcowo na przepisy art. 8 i art. 11 k.p.a. skarżący stwierdził, że organ nie podjął prób wyjaśnienia przesłanek braku wpłaty zaległości, a jednocześnie obciążył go kosztami egzekucji, pomimo że w niniejszej sprawie doszło do dobrowolnego wykonania zobowiązania. Argumentował przy tym, że od dnia otrzymania przez niego decyzji ostatecznej do dnia wystawienia zawiadomienia o zajęciu minęło 5 dni roboczych i gdyby organ wykonał obowiązek ustalenia, czy przyczyną nie wpłacenia tak dużej kwoty w ciągu kilku dni było uchylanie się, to wiedziałby, że było wręcz przeciwnie. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył co następuje: W pierwszej kolejności podkreślenia wymaga, że w niniejszej sprawie Sąd procedował w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 ust. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a."). Przedmiotem zaskarżenia jest postanowienie w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną w postaci zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Skarżący w treści skargi, kwestionując samą zasadność i celowość prowadzenia egzekucji, nie wskazał w istocie, jakich konkretnych uchybień organy egzekucyjne dopuściły się podejmując ww. czynność egzekucyjną. W ocenie Sądu skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarga na czynność egzekucyjną jest środkiem prawnym o charakterze subsydiarnym i stanowi uzupełnienie innych środków zaskarżenia, które mogą przysługiwać zobowiązanemu w postępowaniu egzekucyjnym. W postępowaniu wszczętym złożeniem na podstawie art. 54 u.p.e.a skargi na czynność egzekucyjną, ocenie podlegają tylko zastrzeżenia odnoszące się do tej konkretnej czynności. W jego ramach można podnosić wyłącznie kwestie formalnoprawne, dotyczące prawidłowości postępowania organu egzekucyjnego lub egzekutora przez pryzmat przepisów regulujących sposób i formę dokonania tych czynności, mających charakter wyłącznie techniczny i wykonawczy. Przepis ten tym samym nie zastępuje innych środków procesowych, przysługujących zobowiązanemu na podstawie tej ustawy. U.p.e.a., regulując poszczególne etapy postępowania egzekucyjnego, umożliwia zobowiązanemu kwestionowanie podejmowanych w jego toku rozstrzygnięć. Skarga na czynności egzekucyjne wszczyna zatem postępowanie, którego celem jest zbadanie prawidłowości dokonania konkretnej czynności, zmierzającej do zastosowania określonego środka egzekucyjnego. Tym samym obejmuje swoim zakresem jeden tylko ograniczony wycinek postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec majątku zobowiązanego. W postępowaniu tym nie orzeka się ani o zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego, ani też nie ocenia się prawidłowości jego prowadzenia w całokształcie (por. wyrok NSA z dnia 5 kwietnia 2019 r., I GSK 1081/18, CBOSA). W wyroku z dnia 6 grudnia 2013 r., II FSK 2988/11 (CBOSA), NSA wskazał, że "jeżeli z uwagi na stadium postępowania egzekucyjnego nie przysługuje dłużnikowi środek zaskarżenia w postaci zarzutów, to skarga na czynności egzekucyjne, o której mowa w art. 54 u.p.e.a., nie może stanowić konkurencyjnego środka zaskarżenia (por. także: wyrok NSA z dnia 3 grudnia 2013 r., II GSK 1285/12, wyroki WSA w Warszawie z dnia: 26 lutego 2013 r., III SA/Wa 2488/12, 18 czerwca 2007 r., III SA/Wa 3390/06, 12 czerwca 2007 r., III SA/WA 4035/06, CBOSA). W związku z tym, w postępowaniu zainicjowanym złożeniem skargi na czynności zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego ocenie organów, jak również Sądu rozpoznającego skargę, nie podlegały zgłoszone zastrzeżenia co do zasadności i celowości wszczęcia postępowania egzekucyjnego oraz co do zastosowania środka egzekucyjnego, który – zdaniem skarżącego – nie powinien w ogóle mieć miejsca. Odnośnie prawidłowości podjęcia przez organ egzekucyjny samej czynności zajęcia rachunku bankowego, Sąd nie stwierdza, aby przy jej dokonaniu uchybiono przepisom u.p.e.a. Po pierwsze należy podkreślić, że organ egzekucyjny zastosował jeden ze środków egzekucyjnych, przewidziany w przepisach u.p.e.a., tj. środek egzekucyjny wymieniony w art. 1a pkt 12 lit. a. Z akt sprawy wynika ponadto, że przy zastosowaniu środka egzekucyjnego zostały podjęte wszelkie niezbędne czynności warunkujące skuteczność dokonanego zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego. Organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne na podstawie ww. tytułu wykonawczego z dnia [...] r., który został wystawiony na zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2012 r. w kwocie należności głównej [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę, a które wynikały z ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z [...] r., nr [...] Przedmiotowy tytuł wykonawczy został skarżącemu doręczony wraz z zawiadomieniem z [...] r. o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego w Banku [...] w [...] w dniu [...] r. Bank zawiadomienie o zajęciu otrzymał [...] r. W odpowiedzi dłużnik zajętej wierzytelności zawiadomieniem z [...] r. poinformował o przeszkodzie w realizacji zajęcia spowodowanej brakiem środków na rachunku na całkowitą realizację. Przelewem z [...] r. z [...]. skarżący dokonał wpłaty na rachunek organu egzekucyjnego kwoty [...]zł (zaległość i odsetki PIT 2012r. decyzja US znak: [...]), natomiast z zajętego rachunku [...] przekazał [...] r. pozostałą do wyegzekwowania kwotę w wysokości [...] zł. W związku z całkowitą realizacją należności wynikających z ww. tytułu wykonawczego w niniejszej sprawie, organ egzekucyjny [...] r. uchylił zajęcie rachunku bankowego w [...] Przedstawiona powyżej chronologia zdarzeń pozostaje poza sporem. Odnosząc się do argumentacji skargi, zważyć trzeba, że zmierza ona w istocie do zakwestionowania wszczęcia postępowania egzekucyjnego i jego kontynuowania, w sytuacji, gdy skarżący od początku przejawiał wolę dobrowolnego uregulowania zaległości i podejmował działania do tego zmierzające, ostatecznie zakończone wpłatą należnej kwoty. Tymczasem, jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 9 marca 2021 r. w sprawie III FSK 2660/21 (CBOSA), "Nietrafny jest pogląd strony, że kwestionowane przez nią postępowanie egzekucyjne było zbędne, ponieważ z jej postępowania wynikała intencja zapłaty zaległości podatkowych. Unormowania ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (por. w szczególności art. 6 u.p.e.a.) ustanawiają prawo i obowiązek wierzyciela doprowadzenia do legalnej egzekucji należności (w tym zaległości podatkowych) bez nieuzasadnionej zwłoki, która wszak stanowić może niedopuszczalną bezczynność wierzyciela. Nie wynika z nich natomiast obowiązek badania intencji zobowiązanego. Skoro bowiem zobowiązanie podatkowe stało się zaległością podatkową, znaczy to, że zobowiązany nie wykonał go w zgodnych z prawem: terminie i wysokości." W literaturze podkreśla się przy tym, że jakkolwiek przepis art. 6 § 1 u.p.e.a. nie określa terminu podjęcia czynności przez wierzyciela bądź organ egzekucyjny będący jednocześnie wierzycielem, to jednak kierując się jego treścią przyjąć należy, że podjęcie czynności powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki (por. M. Masternak, "Wierzyciel w egzekucji administracyjnej", w: red. S. Fundowicz, J. Niczyporuk, J. Radwanowicz, "System egzekucji administracyjnej", Warszawa 2004 r., s. 160; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 19 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 1957/10, CBOSA). W ocenie Sądu nie można wyprowadzić istnienia prawnego obowiązku odstąpienia od podjęcia czynności zmierzających do zastosowania środków egzekucyjnych z normy określającej zasadę z art. 8 k.p.a., ponieważ pogłębianie zaufania obywateli do organów Państwa nie może odbywać się poprzez odstępowanie przez te organy od powinności nałożonych na nie przez prawo, choćby powinności te niosły uciążliwe konsekwencje dla obywatela. Zasada z art. 11 k.p.a., uzupełniona o przepisy art. 107 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 126 k.p.a., nakłada na organ obowiązek sporządzania orzeczeń i ich uzasadnień w sposób klarowny, jasny, przejrzysty i zrozumiały dla strony. Zważyć przy tym trzeba, że ani zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa, ani zasada przekonywania nie wymagają od organów skutecznego jej przekonania o tym, że adresowane do niej rozstrzygnięcie jest słuszne i zgodne z prawem. W szczególności zaś naruszenia opisanych zasad nie można wywodzić z niezadowolenia strony z powodu innego zachowania organu, niż tego oczekiwała. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdził, że brak jest podstaw do zakwestionowania legalności zaskarżonego postanowienia, a w konsekwencji skargę oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę