I SA/Lu 674/23

I SA/Lu 674/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-11-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Andrzej Niezgoda
Grzegorz Wałejko
Monika Kazubińska-Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Podatkowe postępowanie
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżoną decyzję
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 145 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędziowie WSA Andrzej Niezgoda WSA Grzegorz Wałejko Protokolant Starszy asystent sędziego Monika Bartmińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2024 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 4 sierpnia 2023 r. nr SKO.PO/40/104/2022 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2022 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego na rzecz G. S. kwotę 7.032 (siedem tysięcy trzydzieści dwa) złote z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
I SA/Lu 674/23
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia 4 sierpnia 2023 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Zamość z dnia 16 września 2022 r. ustalającą G. S. (podatnik, skarżący) wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości za 2022 rok w kwocie 81.128 zł.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że podatnik jest właścicielem nieruchomości położonej w [...] przy ulicy [...], na którą składają się: działka nr [...] o powierzchni 17.169 m2 oraz usytuowane na tej działce budynki
i budowle. Zgodnie z wypisem z CEiDG, podatnik prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe "G. " w zakresie wynajmu
i zarządzania nieruchomościami własnymi i dzierżawionymi.
Decyzją organu pierwszej instancji z 16 września 2022 r. opodatkowaniem objęto:
- grunty o powierzchni 17.169,00 m2, zgodnie z danymi z ewidencji gruntów
i budynków (działka nr [...]);
- budynki związane z działalnością gospodarczą o łącznej powierzchni 2.538,45 m2,
- budowle o wartości 185.200,00 zł.
W odwołaniu podatnik zarzucił bezpodstawne opodatkowanie części budynku, w którym znajduje się sala wraz z zapleczem kuchennym o łącznej powierzchni 334m2 przeznaczona na organizację imprez okolicznościowych oraz hala o powierzchni 128 m2, w której podatnik przechowuje sprzęt rolniczy związany
z prowadzonym przez niego gospodarstwem rolnym. W następstwie wnioskował
o wyłączenie z opodatkowania powierzchni 459,09 m2.
Organ nawiązał do art. 1a ust. 1 pkt 3 o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 70 ze zm. – u.p.o.l.) oraz zapadłych na jego tle wyroków Trybunału Konstytucyjnego: z 12 grudnia 2017 r. sygn. SK 13/15 i z 24 lutego 2021 r. sygn. SK 39/19, a także wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 grudnia 2021 r. sygn. III FSK 4061/21.
W oparciu o zgromadzony materiał dowodowy organ wskazał, iż nieruchomość położona przy ul. [...] w [...] jest związana z działalnością gospodarczą podatnika w rozumieniu art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l.. W związku z tym, wbrew żądaniu podatnika, brak jest podstaw do opodatkowania części nieruchomości (budynków) o powierzchni 459,08 m2 niższą stawką podatkową przewidzianą dla tzw. "pozostałych budynków".
Na podstawie zapisów księgi przychodów i rozchodów P.H.U. "G." organ ustalił, że w okresie od stycznia do maja 2022 r. po stronie przychodów podatnik ewidencjonował comiesięczne wpływy z tytułu sprzedaży towarów i usług od przedsiębiorców wynajmujących od niego budynki lub ich części, a mianowicie:
- A. ";
- Zakład T. ,
- "C. ,
- "E. s.j.
- "P. ,
- K. .
Zdaniem organu powyższe dowodzi, że w 2022 roku podatnik uzyskiwał przychody z tytułu najmu przedmiotowej nieruchomości. Nie przedłożył wprawdzie organowi umów najmu, jednak potwierdził ten fakt w swoich pismach. Ponadto, z powszechnie dostępnych informacji w CEiDG oraz stron internetowych ww. przedsiębiorców wynika, iż podmioty te jako miejsce wykonywania swojej działalności gospodarczej wskazują adres: ul. [...] w [...]. Jednocześnie, informacje uzyskane przez organ podatkowy od dostawców energii elektrycznej i wody potwierdzają, że podatnik po stronie kosztów w ewidencji przychodów i rozchodów P.H.U."G." uwzględniał rachunki za wodę i energię elektryczną dotyczące całej nieruchomości. Umowy z wymienionymi dostawcami zawierał sam podatnik.
Na podstawie informacji uzyskanych z Urzędu Skarbowego w [...] organ ustalił, że dochody podatnika za 2021 r. zostały zgłoszone do opodatkowania podatkiem liniowym. Oznacza to, że nie uzyskiwał on przychodów z innych źródeł niż pozarolnicza działalność gospodarcza. W związku z tym należało – zdaniem organu - uznać, że przychody z tytułu najmu spornej nieruchomości dotyczą składników majątku związanych z pozarolniczą działalnością gospodarczą. Wnioski te potwierdza analiza zapisów w księdze przychodów i rozchodów za 2022 r., gdzie podatnik ujął przychody z najmu przedmiotowej nieruchomości jako przychody z działalności gospodarczej, a koszty jej utrzymania za koszty uzyskania przychodów. Organ odnotował, że podatnik nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających, że obecnie niewykorzystywana część nieruchomości nie miała związku z prowadzoną przez niego działalnością gospodarczą.
Organ stwierdził zatem, że nieruchomość położona przy ul. [...] w [...] jest funkcjonalnie powiązana, faktycznie wykorzystywana do prowadzenia działalności gospodarczej podatnika, w znaczeniu zdefiniowanym w art. 1a ust. 1 pkt 4 u.p.o.l., nawet jeżeli nie została uwzględniona w ewidencji środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych.
W skardze na powyższe rozstrzygnięcie G. S. domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania. Nadto, wnioskował o dopuszczenie dowodu z wydruku komputerowego śledzenia przesyłek na okoliczność daty wysłania i doręczenia decyzji organu pierwszej instancji podatnikowi. Zarzucił naruszenie:
- art.145 § 2, art. 212 § 1 w zw. z art. 233 § 1 pkt 1 ustawy Ordynacja podatkowa (O.p.) poprzez utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji w sytuacji, gdy nie weszła ona do obrotu prawnego, gdyż nie została doręczona pełnomocnikowi strony;
- art. 210 § 1 pkt 6 O.p. poprzez niewyjaśnienie zasadności opodatkowania podatkiem od nieruchomości z zastosowaniem stawki dla przedsiębiorców sali
z zapleczem kuchennym o łącznej powierzchni 334 m2 oraz hali o powierzchni 128m2.
W uzasadnieniu zarzutów pełnomocnik skarżącego podkreślił, że decyzja organu pierwszej instancji nie weszła do obrotu prawnego. Wskazał, że w dniu 16 września 2022 r. bezpośrednio w siedzibie organu złożył do akt sprawy pełnomocnictwo procesowe do reprezentowania podatnika. Wobec tego, zgodnie art. 145 § 2 O.p., decyzję organu pierwszej instancji złożoną na poczcie w dniu 19 września 2022 r., należało skierować do ustanowionego pełnomocnika, a nie – jak uczynił to organ - do podatnika. Decyzja organu pierwszej instancji nie została więc skutecznie doręczona, nie weszła od obrotu prawnego, wskutek czego organ odwoławczy nie mógł utrzymać jej w mocy. Do skargi załączono wydruk internetowego śledzenia przesyłki, z którego wynika, że przesyłka obejmująca decyzję nadana została w Urzędzie Pocztowym w [...] w dniu 19 września 2022 r. o godz. 16:06, a przygotowano ją do doręczenia dopiero w dniu 21 września 2022 r. o godz. 9:13, podczas gdy pełnomocnik został umocowany do działania w sprawie w dniu 16 września 2022 r.
Zarzucając naruszenie art. 210 § 1 pkt 6 O.p. pełnomocnik skarżącego podniósł, że w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji nie wskazano, jaki tok myślowy doprowadził organ do opodatkowania najwyższą stawką hali o pow. 128 m2, zajętej na prowadzenie działalności rolniczej podatnika. To samo dotyczy sali wraz z zapleczem kuchennym, przeznaczonej na organizację imprez okolicznościowych, która od czasu pandemii została wyłączona z działalności podatnika. Brak uzasadnienia stanowiska organu uniemożliwia zatem kontrolę decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, popierając stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na zasadniczy zarzut skargi stwierdził, że do chwili wydania w dniu 16 września 2022 r. decyzji organu pierwszej instancji skarżący nie był reprezentowany przez pełnomocnika. Pełnomocnictwo zostało złożone w urzędzie w dniu wydania decyzji i jej przygotowania do wysyłki. Dlatego, zdaniem organu, decyzję prawidłowo doręczono stronie, z pominięciem ustanowionego pełnomocnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, bowiem zaskarżona decyzja narusza prawo i powinna z tego względu zostać wyeliminowana z obrotu prawnego. Wydana została bowiem wskutek rozpoznania odwołania od decyzji organu pierwszej instancji, która nie weszła do obrotu prawnego, bowiem nie została doręczona ustanowionemu przez stronę pełnomocnikowi.
Przypomnieć należy, że strona ustanowiła pełnomocnika w osobie radcy prawnego w dniu wydania decyzji, tj. 16 września 2022 r. i stawiła się wraz z nim w tym dniu w siedzibie organu. Pracownik organu stwierdził jednak, że chwilę wcześniej (przed godz. 9.00, podczas gdy wizyta skarżącego z pełnomocnikiem w organie miała miejsce o godz. 11.00) korespondencja obejmująca decyzję została "przekazana do doręczenia" (pismo wyjaśniające skierowane do pełnomocnika strony z 8 listopada 2022 r. - w aktach administracyjnych). Dlatego też pełnomocnikowi strony udostępniono w tym dniu akta i wydano – zgodnie z notatką urzędową z dnia 16 września 2022 r. - kserokopię technicznego wydruku dokumentu o nazwie "decyzja o numerze [...]", który służył jako druk pomocniczy do wydania właściwej decyzji w sprawie.
Jak wynika z akt podatkowych decyzję doręczono stronie w dniu 21 września 2022 r. Z dowodu doręczenia wynika, że została ona przygotowana do wysyłki w dniu 16 września 2022 r. Jednak ze złożonego przez skarżącego wydruku ze śledzenia przesyłki wynika, iż została ona nadana w urzędzie pocztowym dopiero w dniu 19 września 2022 r., zaś przygotowana do doręczenia – w dniu 21 września 2022 r. i wtedy też skwitowana osobiście przez skarżącego. W dniu 4 października 2022 r. T. S. osobiście złożył odwołanie od decyzji, zaś wezwany do uzupełnienia braków formalnych odwołania pełnomocnik skarżącego, w piśmie z dnia 2 listopada 2022 r. uzależnił swoje działanie od doręczenia mu decyzji podatkowej. Organ odmówił uwzględnienia tego wniosku, załączając wydruki z książki nadawczej oraz księgi wpłat, w której widnieje informacja o zapłacie opłaty skarbowej od pełnomocnictwa w dniu 16 września 2022 r. o godz. 11.25. Na tej podstawie organ podniósł, że pełnomocnictwo zostało złożone już po przekazaniu decyzji do doręczenia, co z kolei miało miejsce w godzinach porannych.
W stanowisku w przedmiocie odwołania od decyzji przedstawionym Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu organ pierwszej instancji dodatkowo podał, że w dniu 16 września 2022 r. to pracownik organu podjął próbę doręczenia przesyłki adresatowi, jednak adnotacja w książce nadawczej o treści "Z" świadczy o tym, że do doręczenia nie doszło z uwagi na to, że pod adresem nikogo nie zastano ("zamknięte"). W tych okolicznościach nadano przesyłkę w urzędzie pocztowym i w tym trybie ją doręczono.
Zasadniczym problemem prawnym w sprawie jest zatem ocena prawidłowości doręczenia decyzji bezpośrednio stronie, nie zaś ustanowionemu przez nią w dniu wydania decyzji i w dniu jej przekazania do doręczenia pełnomocnikowi. Zdaniem organu bowiem, pełnomocnik został ustanowiony już po wyekspediowaniu przesyłki do doręczenia co oznacza, że nie miał on obowiązku ponawiania tej czynności i kierowania korespondencji do rąk pełnomocnika. Z kolei zdaniem skarżącego, organ naruszył w sprawie zasady związane z doręczaniem pism w postępowaniu podatkowym, przez co decyzja organu pierwszej instancji nie weszła do obrotu prawnego.
Zdaniem Sądu, stanowisko organu pierwszej instancji, do którego w żaden sposób nie odniosło się Samorządowe Kolegium Odwoławcze, a które przecież determinowało bieg sprawy, jest w realiach niniejszej sprawy nieprawidłowe.
Zagadnienie procesowego znaczenia doręczeń w postępowaniu podatkowym było przedmiotem wielu orzeczeń sądów administracyjnych, w których daje się wyszczególnić dwa odmienne stanowiska. Według pierwszego poglądu, wejście decyzji do obrotu prawnego związane jest z dokonaniem czynności doręczenia, polegającej na uzewnętrznieniu woli organu administracji wobec podmiotu usytuowanego poza tym organem. Skutki wynikającego z pominięcia pełnomocnika naruszenia art. 145 § 2 O.p. należy oceniać z punktu widzenia wpływu tego naruszenia na wynik sprawy, jak ma to miejsce w przypadku naruszeń innych przepisów postępowania. Natomiast według drugiego stanowiska, doręczenie decyzji z pominięciem pełnomocnika stanowi wadę kwalifikowaną co powoduje, że decyzja taka nie istnieje w obrocie prawnym i jako nieistniejąca nie wywołuje żadnych skutków prawnych.
Rozstrzygnięcia wskazanego problemu podjął się Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 7 marca 2022 r., sygn. akt I FPS 4/21. W tezie tej uchwały wskazano, że "Postanowienie o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności doręczone stronie, która miała ustanowionego pełnomocnika, z naruszeniem art. 145 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201 ze zm.), należy uznać za niewiążące w rozumieniu art. 212 w zw. z art. 239 tej ustawy także wtedy, gdy strona lub jej pełnomocnik wnieśli od niego zażalenie".
Jakkolwiek uchwała dotyczy doręczenia postanowienia o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności, to jednak pogląd w niej zawarty dotyczy doręczeń w ogólności (co wprost wynika z uzasadnienia uchwały). Z uzasadnienia uchwały wynika, że w judykaturze od wielu lat ściśle rozdziela się pojęcie wydania i doręczenia decyzji (zob. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 17 grudnia 2007 r., sygn. akt I FPS 5/07, ONSAiWSA 2008, nr 2, poz. 22; uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 4 listopada 2008 r., sygn. akt I FPS 2/08, ONSAiWSA 2009, nr 1, poz. 2; uchwała Izby Finansowej Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 grudnia 2009 r., sygn. akt II FPS 7/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 38). Zgodnie z art. 210 § 1 pkt 2 O.p., decyzja zawiera wskazanie daty jej wydania. Data wydania aktu oznacza dzień jego sporządzenia i podpisania. Wyznacza jednocześnie stan prawny, według którego akt wydano. Data wydania określa również, na jaki dzień aktualny był stan faktyczny stanowiący podstawę orzekania. Stosownie do treści art. 211 O.p., decyzję doręcza się stronie. Zgodnie z art. 212 O.p., organ podatkowy, który wydał decyzję, jest nią związany od chwili doręczenia. Jedynym wyjątkiem przewidzianym przez ustawodawcę są decyzje, o których mowa w art. 67d O.p. (decyzje o umorzeniu zaległości podatkowych z urzędu), które wiążą organ podatkowy od chwili ich wydania. Ustawodawca powiązał więc powstanie szeregu skutków materialnoprawnych i procesowych z momentem doręczenia aktu, a nie z jego wydaniem, a także nie z nadaniem przesyłki zawierającej decyzję, co sugeruje stanowisko prezentowane w sprawie przez organ pierwszej instancji.
W judykaturze wskazuje się, że doręczenie aktu sprawia, że wchodzi on do obrotu prawnego. Z momentem doręczenia strona poznaje treść decyzji lub postanowienia i w konsekwencji uzyskuje świadomość w zakresie swych praw czy też obowiązków. Doręczenie jest bowiem sposobem wyrażenia woli organu na zewnątrz, poza strukturę administracji publicznej. Przede wszystkim zaś doręczenie otwiera termin do wniesienia odwołania od decyzji (art. 223 § 2 pkt 1 O.p.).
Zasadą jest doręczanie pism stronie lub jej przedstawicielowi (art. 145 § 1 O.p.). Wyjątek od powyższej zasady przewidziano w art. 145 § 2 O.p., który stanowi, że jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Przepis ten ma charakter lex specialis w stosunku do art. 145 § 1 O.p. Oznacza to, że ustanowienie pełnomocnika wyłącza zasadę doręczania bezpośrednio stronie. W przypadku zatem, gdy strona ma ustanowionego pełnomocnika, jedynie doręczenie pisma pełnomocnikowi jest prawnie skuteczne. Pominięcie pełnomocnika i doręczenie pisma bezpośrednio stronie nie wywołuje skutków prawnych. Czynność doręczenia w takiej sytuacji jest wadliwa, a zatem bezskuteczna.
Jak podkreślił Naczelny Sad Administracyjny w uchwale, przepisy postępowania pełnią funkcję gwarancyjną przede wszystkim w stosunku do strony postępowania. Dotyczy to unormowań nakładających określone obowiązki na organ administracji publicznej prowadzący postępowanie. Owa funkcja gwarancyjna jest szczególnie widoczna w zakresie przepisów regulujących doręczenia (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 marca 2019 r., sygn. akt I FPS 3/18, ONSAiWSA 2019, nr 4, poz. 55). Te normy prawne nakładają na organ podatkowy obowiązek dokonywania doręczeń pism w określonej formie i w określonym trybie. Ma to stanowić gwarancję, że strona postępowania będzie powiadomiona o wszystkich istotnych czynnościach toczącego się postępowania, w konsekwencji czego będzie mogła chronić swoje prawa. W ten sposób realizowane są dyrektywy zasady czynnego udziału stron w postępowaniu. Z uwagi na ochronny charakter przepisów o doręczeniach nie jest dopuszczalne, aby skutki błędu organu podatkowego w zakresie realizacji tych norm prawnych były przerzucane na stronę postępowania. Charakter gwarancyjny mają także przepisy umożliwiające działanie strony za pośrednictwem pełnomocnika. Strona nie ma bowiem prawnego obowiązku samodzielnego działania w toku postępowania podatkowego. Może dokonywać czynności za pośrednictwem ustanowionego przez siebie pełnomocnika. Celem ustanowienia przez stronę pełnomocnika jest to, aby ten faktycznie prowadził jej sprawę, a zatem w szczególności miał taką realną możliwość, którą co do zasady wyklucza pomijanie pełnomocnika w doręczeniach.
Stąd też przepis art. 145 § 2 O.p. łączy w sobie funkcje gwarancyjne wynikające z unormowań dotyczących doręczeń oraz przepisów odnoszących się do działań strony za pośrednictwem pełnomocników. Zgodnie z treścią tej normy prawnej, jeżeli ustanowiono pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi pod adresem wskazanym w pełnomocnictwie. Strona postępowania administracyjnego, ustanawiając pełnomocnika, chroni się przed skutkami nieznajomości prawa, a jeżeli organ administracji pomija pełnomocnika w toku czynności postępowania administracyjnego, to niweczy skutki staranności strony w dążeniu do ochrony swych praw i interesów oraz otrzymania takiej ochrony prawnej, jaką powinna ona uzyskać w państwie prawa (postanowienie Sądu Najwyższego z 9 września 1993 r., sygn. akt III ARN 45/93, OSNCP 1994/5, poz. 112). Uwzględnienie powyższych uwag powoduje, że należy uznać za bezskuteczne doręczenie decyzji bezpośrednio stronie, z pominięciem ustanowionego pełnomocnika. Przyjęcie odmiennej tezy, tj. że mimo naruszenia art. 145 § 2 O.p. doręczenie jest skuteczne, bowiem stronie zakomunikowano treść decyzji (poprzez doręczenie), a organ podatkowy uzewnętrznił w te sposób swoją wolę, niweczyłoby funkcje gwarancyjne tego przepisu. Brak skutecznego doręczenia powoduje, że nie powstają żadne skutki materialnoprawne ani procesowe będące następstwem prawidłowego doręczenia. W szczególności decyzja nie wchodzi do obrotu prawnego w rozumieniu art. 212 O.p. w zw. z art. 219 O.p., a tym samym nie rozpoczyna też biegu termin do wniesienia środka odwoławczego. Organ podatkowy nie może konwalidować tej wadliwej czynności, zobowiązany jest jedynie do ponowienia czynności doręczenia ustanowionemu pełnomocnikowi. Podobna konstatacja dotyczy nieformalnego zapoznania się z aktem pełnomocnika. Takiej czynności nie towarzyszą bowiem m.in. takie warunki, które stanowią swoistą gwarancję należytego liczenia terminów procesowych (np. pokwitowanie odbioru).
Należy przy tym podkreślić, za Naczelnym Sądem Administracyjnym, że przy ocenie prawidłowości i skuteczności doręczenia ustawodawca nie wprowadził przesłanki "braku dla strony ujemnych skutków procesowych". W przypadku tej czynności mamy do czynienia albo z sytuacją, gdy doszło do skutecznego doręczenia, albo do takiego doręczenia nie doszło w związku z naruszeniem przepisów regulujących te czynności. Ocena skuteczności doręczenia ma więc charakter "zero-jedynkowy". W każdym wypadku naruszenia art. 145 § 2 O.p. uchybienie to ma wpływ na wynik sprawy w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Nie można zatem różnicować sytuacji w zależności od tego, czy został wniesiony w terminie środek zaskarżenia, czy też tej czynności procesowej zaniechano, co ma istotne znaczenie w niniejszej sprawie. Skarżący wniósł bowiem wprawdzie odwołanie w terminie liczonym od dnia, w którym otrzymał pocztą decyzję, ale środek ten sporządził i podpisał samodzielnie, zaś w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia braków formalnych tego środka pełnomocnik zażądał doręczenia mu decyzji. Już ta okoliczność powinna zostać przez organ odwoławczy oceniona z punktu widzenia zachowania w sprawie gwarancji procesowych strony.
Do ustanowienia w sprawie pełnomocnika dla skarżącego doszło niewątpliwie przed datą doręczenia decyzji stronie. Bez znaczenia pozostawał zatem podnoszony przez organ pierwszej instancji fakt, że w dacie ustanowienia pełnomocnika i jego wizyty w siedzibie organu, decyzja została już wyekspediowana do doręczenia (przekazana pracownikowi organu, który próbował – zresztą bezskutecznie – ją doręczyć, a następnie – w dniu 19 września 2022 r., a zatem 3 dni po ustanowieniu pełnomocnika - została ona nadana w urzędzie pocztowym i doręczona w tym trybie skarżącemu w dniu 21 września 2022 r.). Podobnie, bez wpływu na ocenę sprawy pozostaje fakt, iż w dniu wizyty strony z pełnomocnikiem w organie zapoznano ich z decyzją oraz wydano jej projekt. Czynności tej nie sposób przypisać waloru doręczenia decyzji pełnomocnikowi strony z dwóch powodów: po pierwsze – nie wydano mu aktu w postaci decyzji, ale – jak stwierdzono w notatce urzędowej – druk pomocniczy stanowiący podstawę do sporządzenia decyzji, po drugie – nie przyjęto pokwitowania odbioru wydanego dokumentu przez pełnomocnika, który – jak już wskazano - na dalszym etapie sprawy domagał się formalnego doręczenia mu decyzji.
Z tego względu, w ocenie Sądu uznać należy, że zarzuty skargi w omawianej części są uzasadnione (pozostałe zarzuty zmierzające do podważenia merytorycznego rozstrzygnięcia oraz sposobu sporządzenia uzasadnienia decyzji uznać należy za przedwczesne).
W ponownie prowadzonym postępowaniu organ odwoławczy oceni odwołanie strony z uwzględnieniem powyższych uwag dotyczących prawa do jego wniesienia z uwagi na bezskuteczność doręczenia decyzji organu pierwszej instancji, a tym samym nieistnienia tej decyzji w obrocie prawnym.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 w zw z art 205 § 2 p.p.s.a. Na zasądzoną od organu kwotę składają się: wpis w kwocie 1.623 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika w osobie radcy prawnego w kwocie 5.400 zł, ustalone na podstawie § 14 ust. 1 lit a i § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 265).