I SA/LU 652/97

Wojewódzki Sąd Administracyjny w ŁodziŁódź2005-05-18
NSAAdministracyjneWysokawsa
rejestracja pojazdunieważność decyzjiprawo administracyjnepostępowanie administracyjnek.p.a.prawo o ruchu drogowymSKOWSAnastępstwo prawneczynny udział strony

WSA uchylił decyzje SKO o stwierdzeniu nieważności rejestracji pojazdu z powodu naruszenia przepisów proceduralnych, w szczególności braku zapewnienia czynnego udziału wszystkim stronom postępowania.

Sprawa dotyczyła uchylenia decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) o stwierdzeniu nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. w sprawie rejestracji pojazdu. Skarżąca spółka A sp. z o.o. zarzuciła naruszenie przepisów k.p.a., w tym brak wszechstronnego zbadania sprawy i nieuwzględnienie faktu zbycia pojazdu oraz utraty bytu prawnego przez pierwotnego adresata decyzji. Sąd uznał, że doszło do naruszenia przepisów postępowania, ponieważ nie zapewniono czynnego udziału wszystkim stronom, w tym kolejnym nabywcom pojazdu, co stanowi podstawę do wznowienia postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego (SKO) oraz poprzedzającą ją decyzję SKO, orzekając jednocześnie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Sprawa dotyczyła stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. o rejestracji pojazdu marki Alfa Romeo. SKO uznało, że decyzja o rejestracji została wydana z rażącym naruszeniem prawa, ponieważ pojazd zarejestrowano jako ciężarowy specjalny, mimo że był osobowy, a zmiana przeznaczenia nastąpiła bez przeprowadzenia homologacji. Skarżąca spółka A sp. z o.o. argumentowała, że postępowanie jest bezprzedmiotowe, ponieważ spółka B sp. z o.o., na którą pierwotnie zarejestrowano pojazd, utraciła byt prawny w wyniku połączenia ze spółką A, a uprawnienia z decyzji o rejestracji nie są zbywalne. Sąd administracyjny uznał skargę za uzasadnioną, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 10 § 1 k.p.a. (zasada czynnego udziału strony). Sąd stwierdził, że nie zapewniono udziału wszystkim stronom postępowania, w tym kolejnym nabywcom pojazdu (Z.R., B.W.), co stanowi podstawę do wznowienia postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Dodatkowo, sąd wskazał na naruszenie art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do wszystkich zarzutów strony skarżącej, w tym kwestii następstwa prawnego i dopuszczalności przejęcia uprawnień z decyzji o rejestracji. Sąd nakazał organowi administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy zapewnić udział wszystkim kolejnym nabywcom pojazdu i zbadać kwestię następstwa prawnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, brak zapewnienia czynnego udziału stronom postępowania, które bez własnej winy nie brały w nim udziału, stanowi bezwarunkową podstawę do wznowienia postępowania i uchylenia decyzji.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zasada czynnego udziału strony (art. 10 § 1 k.p.a.) jest fundamentalna. Niewystarczające zawiadomienie lub brak doręczenia decyzji stronom, takim jak kolejni nabywcy pojazdu, prowadzi do pozbawienia ich prawa do obrony interesów i stanowi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (37)

Główne

k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b i c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 158 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.k.o. art. 1 § ust. 1

Ustawa o samorządowych kolegiach odwoławczych

p.r.d. art. 64 § ust. 1 i 3

Prawo o ruchu drogowym

rozp. MTiGM art. 5 § ust. 1 pkt 1

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów

rozp. MTiGM art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. b)

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów

k.p.a. art. 184 § § 1 i 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 127 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 105

Kodeks postępowania administracyjnego

k.h. art. 283 § pkt 1

Kodeks handlowy

k.h. art. 284 § § 1

Kodeks handlowy

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 78

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 30 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

p.r.d. art. 59 § ust. 3

Prawo o ruchu drogowym

rozp. MTiGM art. 3 § ust. 1

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów

rozp. MTiGM art. 3 § ust. 5

Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczenia pojazdów

Dz. U. z 2002 r. Nr 153 póz. 1271 art. 97 § § 1

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 13 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § §1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 10 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 61 § § 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 109 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 131

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 152

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 199

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym (art. 10 § 1 k.p.a.) poprzez brak zapewnienia udziału wszystkim stronom, w tym kolejnym nabywcom pojazdu. Naruszenie przepisów postępowania, które daje podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Naruszenie art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak odniesienia się do wszystkich zarzutów strony skarżącej, w tym kwestii następstwa prawnego i dopuszczalności przejęcia uprawnień z decyzji o rejestracji.

Odrzucone argumenty

Argumentacja SKO o rażącym naruszeniu prawa przy rejestracji pojazdu (zmiana przeznaczenia bez homologacji) nie została w pełni podważona przez sąd, ale stała się drugorzędna wobec naruszeń proceduralnych. Argumentacja skarżącej o bezprzedmiotowości postępowania z uwagi na utratę bytu prawnego przez pierwotnego adresata decyzji i niezbywalność uprawnień z rejestracji nie została w pełni uwzględniona przez SKO, ale sąd nakazał jej dalsze badanie.

Godne uwagi sformułowania

Sąd nie jest przy tym związany zarzutami/ wnioskami i podstawą prawną skargi przez 'brak udziału' należy rozumieć zarówno sytuację, w której strona w ogóle nie brała udziału w postępowaniu jak również taką, gdy nie brała udziału w istotnych czynnościach podejmowanych na etapie postępowania przygotowawczego stanowisko takie znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia l grudnia 2004 r. - OSK 831/04 (niepublikowany) wydanym w sprawie o bardzo podobnym stanie faktycznym i prawnym Uchybienia dotyczyły bowiem całego postępowania przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym.

Skład orzekający

Krzysztof Szczygielski

sprawozdawca

Monika Krzyżaniak

asesor

Teresa Rutkowska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym, obowiązki organów w zakresie zapewnienia tego udziału, konsekwencje braku udziału stron, zasady wznowienia postępowania, badanie następstwa prawnego w sprawach administracyjnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z rejestracją pojazdów i zmianami organizacyjnymi spółek, ale jego wnioski dotyczące procedury są uniwersalne dla postępowań administracyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowe są formalne aspekty postępowania administracyjnego i jak błędy proceduralne mogą doprowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli merytoryczne zarzuty wydają się istotne. Podkreśla znaczenie prawa do bycia wysłuchanym dla wszystkich stron.

Błąd proceduralny uchylił decyzję o nieważności rejestracji pojazdu – kluczowy jest czynny udział strony!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Łd 898/02 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2005-05-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-19
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Krzysztof Szczygielski /sprawozdawca/
Monika Krzyżaniak
Teresa Rutkowska /przewodniczący/
Symbol z opisem
603  Utrzymanie i ochrona dróg publicznych i innych dróg ogólnodostępnych, ruch na tych drogach, koleje, lotnictwo cywilne, p
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Orzeczono, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu
Sentencja
Dnia 18 maja 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski (spr.), Asesor Monika Krzyżaniak, Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu w dniu 18 maja 2005 roku na rozprawie przy udziale Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Ł. J.K. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nieważności decyzji o rejestracji pojazdu 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] Nr [...]; 2. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. - na podstawie art. 158 § l w zw. z art. 157 § l i 2 i art. 156 § l pkt 2 k.p.a., art. l ust. l ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (t.j. Dz. U. z 2001 r. nr 79, póz. 856), art. 64 ust. l i 3 ustawy z dnia l lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym (t.j. Dz. U. z 1992 r. nr 11, póz. 41 ze zm.), § 5 ust. l pkt l rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia l lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. z 196 r. nr 155, póz. 722) - stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] o rejestracji pojazdu marki Alfa Romeo, na który wydano dowód rejestracyjny serii [...] nr [...] oraz tablice rejestracyjne nr [...] na B sp. z o.o. z siedzibą w Ł..
Kolegium ustaliło, że decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. zarejestrował na wniosek B spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. samochód marki Alfa Romeo, jako samochód ciężarowy - specjalny do przewozu wartości. Do wniosku o rejestrację wnioskodawca dołączył umowę sprzedaży z dnia [...] zawar-tą z M.Ś. jako sprzedającą oraz dowód rejestracyjny. W dniu 7 lutego 1996 r. organ rejestrujący dokonał zmiany przeznaczenia pojazdu z osobowego na specjalny do przewozu wartości w oparciu o zaświadczenie z przeprowadzonego badania technicznego nr [...] wystawione przez firmę C w Ł. dla poprzedniego właściciela - M.Ś.. W dniu [...] nastąpiła rejestracja pojazdu na wniosek B sp. z o.o. w Ł.. Kolejne rejestracje nastąpiły w dniu 27 kwietnia 1999 r. na wniosek B.W., a dnia 20 lipca 1999 r.na wniosek Z.R. W dniu 8 października 2001 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w Ł. działając na zasadzie art. 184 § l i 2 k.p.a. wniósł sprzeciw od decyzji ostatecznej Prezydenta Miasta Ł. z [...], zarzucając jej rażące naruszenie przepisów prawa tzn.:
- § 5 ust. l pkt l i § 5 ust. l pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia l lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. nr 155, póz. 772) polegające na zarejestrowaniu samochodu osobowego marki Alfa Romeo jako samochodu specjalnego do przewozu wartości i wpisaniu do dowodu rejestracyjnego danych, na podstawie zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym pojazdu oraz opisu zmian dokonanych w pojeździe z pominięciem trybu postępowania homologacyjnego przewidzianego przepisami §§ 55 i 56 w/w rozporządzenia.
Prokurator wnosił o stwierdzenie nieważności wskazanej decyzji na podstawie art. 156 § l pkt 2 k.p.a.
W dniu 28 listopada 2001 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wszczęło z urzędu postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o rejestracji samochodu Alfa Romeo o nr rej. [...].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. ustaliło, że w dniu 29 grudnia 2000 r. nastąpiło wykreślenie B sp. z o.o. w Ł. z rejestru handlowego w związku z przyłączeniem jej do A sp. z o.o. z siedzibą w W. i uznało, że A sp. z o.o. w W. jest następcą prawnym przyłączonej spółki na podstawie art. 283 pkt l k.h. . Ustaliło ponadto, że w dniu 8 lutego 1999 r. nastąpiło zbycie pojazdu na rzecz B.W., który to następnie w dniu 20 lipca 1999 r. zbył go na rzecz Z.R.
W ocenie organu administracji decyzja o rejestracji została wydana z rażącym naruszeniem prawa. Pojazd został zarejestrowany, choć wnioskodawca nie przedstawił dowodu przeprowadzenia badania technicznego we właściwej jednostce upoważnionej do przeprowadzenia takich badań, mimo dokonania przed pierwszą rejestracją przedmiotowego pojazdu zmian dotyczących pierwotnego jego przeznaczenia. Ponadto ww. pojazd zarejestrowano jako samochód ciężarowy -specjalny do przewozu wartości, mimo iż jest to samochód osobowy. W przypadku dokonania przeróbki pojazdu organ rejestrujący może wpisać do dowodu rejestracyjnego tylko takie dane stwierdzone przez stację kontroli pojazdów, które odnoszą się do dopuszczalnej ładowności, liczby miejsc i masy całkowitej. Przepis § 5 ust. l pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z l lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów (Dz. U. z 1996 r. nr 155, póz. 722) nie daje natomiast możliwości zmiany rodzaju (typu) pojazdu w trybie oceny stacji kontroli pojazdów. Zmiana taka - zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego - mogła nastąpić wyłącznie w trybie postępowania homologacyjnego zgodnie z §§ 55 i 56 ww. rozporządzenia MTiGM
Jak wynika z załączonych akt administracyjnych, decyzja SKO w Ł. z dnia [...] została doręczona pełnomocnikowi A sp. z o.o., Prokuraturze Okręgowej w Ł., Wydziałowi Komunikacji UMŁ oraz B.W..
W dniu 16 kwietnia 2002 r. A sp. z o.o. z siedzibą w W. złożyła (Wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. w związku z art. 105 k.p.a. wnosiła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego i umorzenie postępowania.
Zdaniem skarżącej spółki postępowanie administracyjne wszczęte w sprawie było bezprzedmiotowe, gdyż nie istniał już adresat decyzji, jak również nie istniała decyzja będąca przedmiotem postępowania.
Organ administracji nie uwzględnił bowiem faktu zbycia pojazdu w dniu 8 lutego 1999 r. Ponadto, zdaniem skarżącej, w sprawie nie doszło do rażącego naruszenia prawa. Takie naruszenie prawa następuje wówczas, gdy decyzja zostanie wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawa, gdy wbrew wszelkim przesłankom przepisu, nadano prawa lub odmówiono ich nadania. Cechą rażącego naruszenia prawa jest stwierdzenie, iż w zakresie objętym konkretną decyzją administracyjną obowiązywał niewątpliwy stan prawny. Rażące naruszenie prawa jest wyrazem ewidentnego i jasno uchwytnego błędu w interpretowaniu prawa. Jeżeli przepis dopuszcza rozbieżną interpretację to wybór jednej z tych interpretacji nie może być oceniany jako rażące naruszenie prawa, nawet jeśli później zostanie ona uznana za nieprawidłową. W niniejszej sprawie natomiast praktyka wpisywania do dowodów rejestracyjnych zmiany typu (rodzaju) pojazdu, w przypadku zmiany przeznaczenia samochodu, była licznie i powszechnie stosowana w całym kraju i uległa zmianie dopiero po wydaniu przez NSA uchwały z 23.10,2000 r. (OPK 17/2000), zakwestionowanej przez Rzecznika Praw Obywatelskich, a stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich było zbieżne ze stanowiskiem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej.
Skarżąca spółka podała, że podstawą zarejestrowania pojazdu był art. 59 ust. 3 w związku z art. 64 ust. l i ust. 3 ustawy z dnia l lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym Dz.U. nr 11, póz. 41 z 1992 r. ze zm.). W myśl tych przepisów właściciel pojazdu podlegającego rejestracji obowiązany był przedstawić go do badania technicznego przed pierwszą rejestracją. Obowiązek ten nie dotyczył nowych pojazdów, na które wydane zostały świadectwa homologacji lub decyzje zwalniające pojazd z obowiązku homologacji. Warunki i tryb rejestracji pojazdów określał § 3 ust. l rozporządzenia z dnia 14 kwietnia 1993 r. Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów (Dz. U. Nr 37, poz. 164), zgodnie z którym przy wniosku o rejestrację należało złożyć oryginał dowodu własności pojazdu, a jeżeli pojazd był zarejestrowany - także ostatni dowód rejestracyjny. Jeśli było wymagane badanie techniczne to również dowód tego badania - § 3 ust. 5 tego rozporządzenia. Nie istniał zatem obowiązek właściciela przedstawienia świadectwa homologacji, jeżeli zgodnie z art. 64 ust. l i ust. 3 ustawy z 1.02.1983 r - Prawo o ruchu drogowym, pojazd podlegał badaniom technicznym, a zatem nie posiadał homologacji.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] - na podstawie art. 138 § l pkt l, art. 157 § l i 2 oraz art. 156 § l pkt 2 k.p.a., art. l ust. l ustawy o samorządowych kolegiach odwoławczych, art. 64 ust. l i 3 ustawy z dnia l lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym, § 5 ust. l pkt l i § 5 ust. l pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia l lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów ( Dz. U. z 1996 r Nr 155, póz. 722) - utrzymało w mocy własną decyzję z dnia [...]. Organ administracji nie podzielił poglądu skarżącej spółki, iż bezprzedmiotowe było postępowanie administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...]. Fakt zbycia przedmiotowego samochodu nie spowodował, w ocenie Kolegium, automatycznej utraty bytu ww. decyzji, której eliminacja z obrotu prawnego mogła nastąpić jedynie w sposób określony w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego (przez jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności). Organ podtrzymał również stanowisko, iż przy wydaniu decyzji z [...], doszło do rażącego naruszenia prawa, które uzasadniało stwierdzenie jej nieważności.
Z akt administracyjnych wynika, że adresatem tej decyzji, poza Prokuratorem Prokuratury Okręgowej w Ł. i Wydziałem Komunikacji UMŁ była tylko A sp. z o.o. w W..
W skardze skierowanej w dniu 18 czerwca 2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi A sp. z o.o. z siedzibą w Ł. zarzuciła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] naruszenie:
* art. 7 k.p.a. poprzez brak wszechstronnego zbadania sprawy pod względem
faktycznym, jak i prawnym, a w konsekwencji brak ustalenia stanu rzeczywistego
sprawy - nieistnienia w obrocie prawnym decyzji będącej przedmiotem
postępowania, jak i podmiotu, na rzecz którego decyzja została wydana;
* art. 8 k.p.a. poprzez naruszenie zasady zaufania obywateli do organów
państwa, nieuwzględnienie powszechnej w całym kraju praktyki stosowania
przepisów art. 59 ust. 3 oraz art. 64 ust. l i 3 ustawy z dnia l lutego 1983 r. Prawo o
ruchu drogowym;
* art. 77 i 78 k.p.a. poprzez nieuwzględnienie wniosku dowodowego skarżącego
w przedmiocie ustalenia faktu wydania nowej decyzji - dowodu rejestracyjnego
nabywcy pojazdu, a tym samym brak ustalenia, że będąca przedmiotem
postępowania decyzja nie istnieje i strona postępowania nie posiada w czasie
prowadzonego postępowania żadnych praw i obowiązków z niej wynikających;
* art. 30 § 4 k.p.a. prze przyjęcie, że decyzja o zarejestrowaniu pojazdu dotyczy
praw zbywalnych i tym samym A sp. z o.o. posiada przymiot strony
w postępowaniu;
art. 156 § l pkt 2 k.p.a. w związku z art. 64 ust. l i 3 ustawy z l lutego 1983 r.
Prawo o ruchu drogowym poprzez brak stwierdzenia z jakich powodów naruszenie
przepisów § 5 ust. l pkt l i § 5 ust. l pkt 2 lit. b) rozporządzenia Ministra Transportu
i Gospodarki Morskiej z l lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań
pojazdów, polegające na wpisaniu do dowodu rejestracyjnego zmiany typu pojazdu,
stanowi rażące naruszenie prawa, mimo utraty bytu prawnego przez decyzję o
zarejestrowaniu pojazdu;
Skarżąca ponownie podniosła, iż nie posiada przymiotu strony w postępowaniu. Rejestracja pojazdu, dokonana decyzją Prezydenta Miasta Ł., nastąpiła na rzecz ówczesnego jego właściciela - B sp. z o.o. w Ł.. Spółka ta utraciła byt prawny w wyniku przyłączenia do A sp. z o.o. w W.. W konsekwencji nastąpiło przejście na A sp. z o.o. uprawnień posiadanych przez B sp. z o.o. Do uprawnień tych nie można, zdaniem skarżącej, zaliczyć wynikających z decyzji o rejestracji uprawnień do poruszania się po drogach publicznych, których materialnym wyrazem jest dokument - dowód rejestracyjny. Uprawnienie to jest uprawnieniem osobistym ze sfery prawa publicznego, które nie może być przedmiotem obrotu prawnego - jest niezbywalne. Nie mogło być zatem przeniesione na A sp. z o.o. -zgodnie bowiem z art. 30 § 4 k.p.a. na inny podmiot przenieść można wyłącznie prawa zbywalne. Ponadto skarżąca podtrzymała swoją argumentację zawartą we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z dnia 16 kwietnia 2002 r. i wskazywała, że nie może obecnie ponosić konsekwencji błędnego działania organów administracji, dokonujących rejestracji pojazdu na podstawie przedstawionych przez stronę dokumentów.
W konkluzji wnosiła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji SKO w Ł. z dnia [...]
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko i argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Prokurator Prokuratury Okręgowej w Ł., który zgłosił udział w sprawie pismem z dnia 29 kwietnia 2005 r., wnosił o uchylenie obu decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga w niniejszej sprawie została złożona do Naczelnego Sądu Administracyjnego -Ośrodka Zamiejscowego w Łodzi przed dniem l stycznia 2004 r. Na wstępie wyjaśnić więc należy, iż na mocy art. 97 § l ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 póz. 1271 ze zm.), sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem l stycznia 2004 r, i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 póz. 1270). W myśl art. 13 § l i 2 p.p.s.a. właściwym sądem do rozpoznania niniejszej sprawy jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.
Zgodnie z treścią art. 3 § l p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Stosownie do art. 145 § l p.p.s.a. sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1. uchyla decyzje lub postanowienie w całości lub w części jeżeli stwierdzi:
a. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik
sprawy,
b. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania
administracyjnego,
c. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć
istotny wpływ na wynik sprawy,
2. stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części,
jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 kodeksu postępowania
administracyjnego lub innych przepisach;
3. stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa,
jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania
administracyjnego lub innych przepisach.
Sąd nie jest przy tym związany zarzutami/ wnioskami i podstawą prawną skargi/ nie może jedynie (poza wypadkiem wady powodującej konieczność stwierdzenia nieważności decyzji) orzekać na niekorzyść strony (art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Badając w niniejszej sprawie zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Szczegółowa analiza akt niniejszej sprawy wykazała, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie stanowi - zgodnie z art. 145 § l pkt. 4 k.p.a.- podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego.
W postępowaniu nie brały bowiem udziału - bez swej winy - wszystkie strony. Podkreślić należy, iż przez "brak udziału" należy rozumieć zarówno sytuację, w której strona w ogóle nie brała udziału w postępowaniu jak również taką, gdy nie brała udziału w istotnych czynnościach podejmowanych na etapie postępowania przygotowawczego. Skonkretyzowana w treści art. 10 §1 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym nakłada na organ to postępowanie prowadzący obowiązek zapewnienia stronie prawnych możliwości podejmowania przez podmiot wszelkich czynności, które mogą przyczynić się do obrony jej interesów (Sąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 1998 r. sygnatura akt I SA/Lu 652/97, opublikowany w Systemie Informacji Prawnej LEX Wydawnictwa Prawniczego LEX pod nr 34721). W myśl bowiem art. 10 § l k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wyrazem tej zasady jest m.in. konieczność zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 k.p.a.), doręczenia wydanej w sprawie decyzji (art. 109 § l k.p.a.) oraz doręczenia zawiadomienia o złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 131 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a.). Nie doręczenie któregokolwiek z powyższych pism prowadzi nieuchronnie do pozbawienia strony postępowania prawa do czynnego w nim udziału. Ustalenie natomiast, że strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu prowadzi do stwierdzenia, że miało miejsce naruszenie prawa dające podstawę do jego wznowienia (art. 145 § l pkt 4 k.p.a.).
Zaskarżona decyzja utrzymywała w mocy decyzję stwierdzającą nieważność decyzji w przedmiocie rejestracji pojazdu. Przed wszczęciem postępowania pojazd ten został zbyty przez B sp. z o.o. w Ł.. Stwierdzenie nieważności decyzji o pierwotnej rejestracji pojazdu może mieć wpływ na ewentualną sytuację prawną nabywców rzeczy i byt prawny wydanej na ich rzecz decyzji w przedmiocie rejestracji pojazdu. Ewentualne stwierdzenie nieważności decyzji o pierwotnej rejestracji bowiem, wiąże się z uchyleniem - w wyniku wznowienia postępowania -decyzji o rejestracji wydanej na rzecz kolejnego nabywcy. W tym zaś postępowaniu aktualny właściciel pojazdu nie będzie już mógł skutecznie kwestionować decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji o pierwotnej rejestracji.
W ocenie Sądu, nie ma zatem wątpliwości, iż każdy kolejny właściciel przedmiotowego pojazdu posiada interes prawny - w rozumieniu art. 28 k.p.a. - w występowaniu w toczącym się postępowaniu administracyjnym, jako strona postępowania . Organy administracji winny dołożyć wszelkich starań , by zarówno poprzedni jak i aktualni właściciele pojazdu brali udział w toku wszystkich etapów postępowania. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika tymczasem, iż Z.R. nie był adresatem zawiadomienia o wszczęciu postępowania (brak dowodu doręczenia mu tego zawiadomienia), nie otrzymał tez decyzji zarówno pierwszej jak i drugiej instancji . Ponadto z załączonych akt wynika , że B.W. nie doręczono decyzji wydanej na skutek wniesienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wymienione wyżej osoby nie zostały zawiadomione o złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Wskazane wyżej uchybienie procesowe nie może zostać w żaden sposób konwalidowane, prowadzenie postępowania w sytuacji, gdy strona bez własnej winy nie brała w nim udziału, stanowi bezwarunkową podstawę wznowienia tego postępowania i to niezależnie od tego, czy to naruszenie procedury ma wpływ na treść decyzji, czy też nie (Sąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku NSA z dnia l lipca 1999 r. sygnatura akt IV SA 595/99, opub. w LEX pod nr 47888.). Stanowisko takie znajduje potwierdzenie w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia l grudnia 2004 r. - OSK 831/04 (niepublikowany) wydanym w sprawie o bardzo podobnym stanie faktycznym i prawnym.
Zaskarżone decyzje zostały także wydane z naruszeniem art. 7, 77, 80 i 107 § 3 k.p.a. Wbrew wymogom, wynikającym z powołanych przepisów organ administracji nie odniósł się do wszystkich zarzutów podnoszonych przez stronę skarżącą w toku postępowania administracyjnego. Nie wyjaśnił bowiem, na jakiej podstawie uznał stronę skarżącą za następcę prawnego B spółki z o.o. w rozumieniu art. 30 § 4 k.p.a. W aktach sprawy brak jest dokumentów, dotyczących połączenia B ze skarżącą spółką, nie oceniono też - mimo zarzutu strony skarżącej -ewentualnego przejścia na skarżącą uprawnień wynikających z decyzji Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie rejestracji pojazdu i dopuszczalności takiego przejęcia w świetle art. 283 i 284 § l k. h. To uchybienie mogło mieć wpływ na wynik postępowania.
Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien zapewnić udział kolejnym nabywcom pojazdu i wykazać dostateczną aktywność, aby umożliwić im czynny udział we wszystkich czynnościach całego postępowania. Winien także przeprowadzić postępowanie dowodowe w celu ustalenia, czy skarżąca stała się, w wyniku połączenia z B spółką z 0,0., następcą prawnym tej ostatniej w przedmiocie uprawnień wynikających z rejestracji pojazdu. Wynik oceny dowodów winien zostać przedstawiony w uzasadnieniu decyzji.
Z uwagi na naruszenie przepisów prawa procesowego dającego podstawę do wznowienia postępowania i mogących mieć wpływ na wynik postępowania na podstawie przepisu art. 145 §1 pkt l lit. b i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało uchylić zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję w przedmiocie stwierdzenia nieważności. Uchybienia dotyczyły bowiem całego postępowania przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym. Czyniło to celowym, dla końcowego załatwienia sprawy, uchylenie obu decyzji na podstawie art. 135 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Na podstawie art. 152 powołanej ustawy orzeczono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.
Każda ze stron ponosi we własnym zakresie koszty postępowania (art. 199 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), strona skarżąca reprezentowana przez radcę prawnego nie złożyła bowiem do chwili zamknięcia rozprawy wniosku o zwrot kosztów postępowania.
11

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI