I SA/Lu 648/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę A. P. i T. P. na decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego, która utrzymała w mocy decyzję określającą zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2013 rok w wysokości 138.046,00 zł. Organ podatkowy stwierdził, że podatnicy zawyżyli koszty uzyskania przychodów o 491.810,89 zł z powodu faktur wystawionych przez G. I. S., które nie potwierdzały faktycznej sprzedaży, oraz zaniżyli przychody o 1.612,47 zł z tytułu otrzymanych odszkodowań. Podatnicy nie kwestionowali zaniżenia przychodów, ale zarzucili nierzetelność ustaleń dotyczących kosztów uzyskania przychodów oraz naruszenia proceduralne, w tym instrumentalne wszczęcie postępowania karnoskarbowego w celu zatamowania biegu przedawnienia. Sąd, analizując sprawę, odniósł się do wcześniejszego wyroku WSA w Lublinie (sygn. akt I SA/Lu 411/20), który uchylił poprzednią decyzję organu z powodu niewystarczającego wyjaśnienia kwestii przedawnienia. W ponownym postępowaniu organ odwoławczy szczegółowo zbadał kwestię przedawnienia, analizując postępowanie karnoskarbowe wszczęte przeciwko A. P. i stwierdzając, że nie miało ono charakteru instrumentalnego, a zostało wszczęte ponad dwa lata przed upływem terminu przedawnienia. Sąd uznał, że organy podatkowe prawidłowo ustaliły nierzetelność faktur wystawionych przez G. I. S., które nie dokumentowały rzeczywistych transakcji gospodarczych. W związku z tym, wydatki wynikające z tych faktur nie mogły zostać zaliczone do kosztów uzyskania przychodów zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Sąd podkreślił, że podatnik ma obowiązek udokumentowania poniesionych kosztów i wykazania ich związku z działalnością gospodarczą, a nierzetelne faktury nie mogą stanowić podstawy do zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów. W konsekwencji, Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów w przypadku nierzetelnych faktur oraz ocena instrumentalności wszczęcia postępowania karnoskarbowego w kontekście przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem paliwem i fakturami wystawionymi przez konkretne podmioty. Ocena instrumentalności postępowania karnoskarbowego jest zawsze zależna od okoliczności konkretnej sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy nierzetelne faktury, niepotwierdzające faktycznej sprzedaży, mogą stanowić podstawę do zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nierzetelne faktury nie mogą stanowić podstawy do zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów, ponieważ nie dokumentują rzeczywistych zdarzeń gospodarczych.
Uzasadnienie
Ustawa o PIT wymaga, aby koszty uzyskania przychodów były faktycznie poniesione i związane z działalnością gospodarczą. Nierzetelne faktury, nawet jeśli dotyczą towaru, który był w obrocie, nie potwierdzają rzeczywistej transakcji między wskazanymi podmiotami i nie mogą być podstawą do odliczenia.
Czy wszczęcie postępowania karnoskarbowego w celu ustalenia czynu i ukarania sprawcy, które nastąpiło przed upływem terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego, skutecznie zawiesza bieg tego terminu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli postępowanie karnoskarbowe zostało wszczęte w celu ustalenia czynu i ukarania sprawcy, a nie instrumentalnie w celu zatamowania biegu przedawnienia, to skutecznie zawiesza bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
Uzasadnienie
Organ podatkowy wykazał, że postępowanie karnoskarbowe zostało wszczęte ponad dwa lata przed upływem terminu przedawnienia, w oparciu o zebrane dowody wskazujące na uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa. Dynamika postępowania i podjęte czynności świadczą o jego rzeczywistym celu, a nie instrumentalnym działaniu.
Czy organ podatkowy prawidłowo ocenił rzetelność ksiąg podatkowych i dowodów księgowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy prawidłowo ocenił księgi podatkowe jako nierzetelne z uwagi na ujęcie w nich zakupu oleju napędowego na podstawie faktur, które nie odzwierciedlały rzeczywistego przebiegu operacji gospodarczych.
Uzasadnienie
Analiza zeznań świadków, dokumentów i ustaleń z postępowań wobec kontrahentów wykazała, że faktury wystawione przez G. I. S. były nierzetelne i nie dokumentowały rzeczywistych transakcji. Podatnik nie wykazał, że faktycznie poniósł wydatki wynikające z tych faktur.
Przepisy (14)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Koszty uzyskania przychodów to koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Aby wydatek można było zaliczyć do kosztów, musi być faktycznie poniesiony, mieć związek z działalnością gospodarczą i nie być wymieniony w art. 23.
O.p. art. 70 § 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
O.p. art. 70 § 6
Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania.
p.p.s.a.
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 24a § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Podstawą wpisów w podatkowej księdze przychodów i rozchodów mogą być jedynie rzetelne dokumenty.
O.p. art. 70c
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy właściwy w sprawie zobowiązania podatkowego zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego najpóźniej z upływem terminu przedawnienia.
u.k.s.
Ustawa o kontroli skarbowej
Dz.U. z 2016 r., poz. 1948
Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę o Krajowej Administracji Skarbowej
k.k.s. art. 56 § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 61 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 62 § 2
Kodeks karny skarbowy
k.k.s. art. 7 § 1
Kodeks karny skarbowy
k.c. art. 366 § 1
Kodeks cywilny
Solidarność dłużników polega na tym, że wierzyciel może żądać całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna.
u.VAT art. 108 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierzetelność faktur dokumentujących zakup oleju napędowego. • Brak faktycznego poniesienia wydatków wynikających z nierzetelnych faktur. • Postępowanie karnoskarbowe nie miało charakteru instrumentalnego i skutecznie zawiesiło bieg terminu przedawnienia. • Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego i zastosowanie przepisów prawa materialnego przez organ.
Odrzucone argumenty
Zarzut przedawnienia zobowiązania podatkowego. • Zarzut instrumentalnego wszczęcia postępowania karnoskarbowego. • Naruszenie zasad postępowania dowodowego i proceduralnych przez organ. • Niewłaściwe zastosowanie art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f.
Godne uwagi sformułowania
faktury nie potwierdzające faktycznej sprzedaży • nierzetelność podatkowej księgi przychodów i rozchodów • instrumentalność wszczęcia postępowania karnoskarbowego • brak możliwości zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów • nierzetelne faktury nie mogą stanowić podstawy do zaliczenia wydatków do kosztów uzyskania przychodów
Skład orzekający
Monika Kazubińska-Kręcisz
przewodniczący
Andrzej Niezgoda
członek
Grzegorz Wałejko
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów w przypadku nierzetelnych faktur oraz ocena instrumentalności wszczęcia postępowania karnoskarbowego w kontekście przedawnienia zobowiązania podatkowego."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z obrotem paliwem i fakturami wystawionymi przez konkretne podmioty. Ocena instrumentalności postępowania karnoskarbowego jest zawsze zależna od okoliczności konkretnej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu nierzetelnych faktur i ich wpływu na koszty uzyskania przychodów, a także ważnej kwestii przedawnienia zobowiązań podatkowych i potencjalnego nadużywania przez organy procedur karnoskarbowych. Jest to temat istotny dla wielu przedsiębiorców i doradców podatkowych.
“Nierzetelne faktury za paliwo: jak uniknąć problemów z urzędem skarbowym i czy postępowanie karne skarbowe zawsze zatrzymuje przedawnienie?”
Dane finansowe
WPS: 138 046 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.