I SA/Lu 60/23

I SA/Lu 60/23 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2023-03-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-01-31
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Andrzej Niezgoda /przewodniczący sprawozdawca/
Grzegorz Wałejko
Monika Kazubińska-Kręcisz
Symbol z opisem
6112 Podatek dochodowy od osób fizycznych, w tym zryczałtowane formy opodatkowania
6560
Hasła tematyczne
Interpretacje podatkowe
Skarżony organ
Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono postanowienie I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 2647
art. 30ca ust. 4 i 5
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca) Sędziowie WSA Monika Kazubińska-Kręcisz, WSA Grzegorz Wałejko po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 29 marca 2023 r. sprawy ze skargi A. P. na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 30 listopada 2022 r. nr 0115-KDWT.4011.674.2022.3.JG w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 26 września 2022 r. nr 0115-KDWT.4011.674.2022.2.PSZ, II. zasądza od Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej na rzecz A. P. kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych z tytułu zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 listopada 2022 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, dalej także: "organ interpretacyjny", utrzymał w mocy własne postanowienie z dnia 26 września 2022 r. o pozostawieniu bez rozpatrzenia wniosku A. P., dalej: "wnioskodawca", "podatnik", "strona", "skarżący", o wydanie interpretacji indywidualnej.
Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia oraz akt postępowania, wnioskiem datowanym na 9 lipca 2022 r. podatnik zwrócił się o wydanie interpretacji indywidualnej. W opisie stanu faktycznego podał, że prowadzi jednoosobową działalność gospodarczą, przedmiotem tej działalności jest realizacja zleceń programistycznych na rzecz kontrahentów, bazująca na posiadanej przez podatnika wiedzy z zakresu technologii informatycznych oraz doświadczenia w zakresie przygotowywania rozwiązań w zakresie tworzenia programów komputerowych począwszy od analizy potrzeb, poprzez projektowanie, implementację, testy, wdrożenie i wsparcie techniczne, integrowanie z innymi systemami (wnioskujący podzielił swoją działalność na 3 etapy), z wykorzystaniem konkretnych języków programowania i systemów komunikacji pomiędzy aplikacjami. Wnioskodawca podał przy tym szczegółowo do jakich usług przykładowo wykorzystał poszczególne języki programowania i w jaki sposób. W wyniku opisanych przez wnioskodawcę prac powstają programy komputerowe Dochody wnioskodawca rozlicza w formie podatku liniowego stosując stawkę 19%, natomiast chciałby skorzystać z preferencyjnej stawki w wysokości 5% na podstawie art. 30ca ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2647 ze zm.), dalej: "u.p.d.o.f". Odwołując się do treści art. 1 ust. 2 pkt 1 i art. 74 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 1062 ze zm.), dalej: "Pr. aut.", strona odniosła się do szerokiego rozumienia pojęcia programu komputerowego, konkludując, że program komputerowy, będący efektem jej pracy to utwór, cechujący się niepowtarzalnością, oparty na autorskich pomysłach, zatem objęty ochroną w rozumieniu art. 74 Pr. aut. Każdorazowy wynik prac podatnika stanowi więc osobny element podlegający takiej ochronie.
Dalej podatnik wskazał, że w ramach prowadzonej działalności ponosi też wydatki: koszty amortyzacji i użytkowania samochodu umożliwiającego mu sprawny transport, związane z zakupem roweru, z którego korzysta poruszając się po mieście, koszty usług księgowych, koszty zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego, składki na ubezpieczenia społeczne, koszty zakupu wyposażenia biurowego oraz artykułów biurowych.
Podatnik mając powyższe na względzie zapytał:
1. Czy bezpośrednio podejmowana przez wnioskodawcę działalność polegająca na tworzeniu programów komputerowych stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 5a pkt 38 u.p.d.o.f.?
2. Czy odpłatne przeniesienie prawa autorskiego do programu komputerowego przez wnioskodawcę w ramach wykonywanych zleceń programistycznych stanowi sprzedaż kwalifikowanego prawa własności intelektualnej w rozumieniu art. 30ca ust. 7 pkt 2 u.p.d.o.f., a tym samym wnioskodawca osiąga dochód z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej, o którym mowa w art. 30ca ustawy u.p.d.o.f.?
3. Czy wydatki ponoszone przez wnioskodawcę w ramach prowadzonej działalności gospodarczej na: rower, koszt zakupu wyposażenia biurowego oraz artykułów biurowych; koszt amortyzacji i użytkowania samochodu; koszt zakupu sprzętu komputerowego i elektronicznego, koszt usług księgowych, składki na ubezpieczenia społeczne, koszt dokształcania się w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów w rozumieniu art. 22 ust. 1 w zw. z art. 23 ust. 1 ustawy u.p.d.o.f., przy zachowaniu odpowiedniej metodyki alokacji, należy uznać za koszty do obliczenia wskaźnika Nexus, o których mowa w art. 30ca ust. 4 w zw. z art. 30ca ust. 5 u.p.d.o.f., na potrzeby wyliczenia kwalifikowanego dochodu z kwalifikowanego prawa własności intelektualnej?
4. Czy w przedstawionym powyżej stanie faktycznym oraz stanowiskach wnioskodawcy do zadanych pytań możliwe jest zastosowanie stawki opodatkowania 5% do osiągniętego dochodu z praw własności intelektualnej, wyliczonego zgodnie z art. 30ca u.p.d.o.f.?
Wobec wątpliwości co do zakresu pytań, pismem z dnia 5 sierpnia 2022 r. organ interpretacyjny wezwał podatnika do doprecyzowania treści pierwszego pytania poprzez wyjaśnienie co należy rozumieć pod pojęciem, że podejmowana działalność polega na wytworzeniu programów komputerowych, w szczególności czy chodzi o całość prowadzonej przez stronę działalności gospodarczej, czy wyodrębnione zadania realizowane są w ramach prowadzonej działalności gospodarczej; doprecyzowanie opisu sytuacji faktycznej o wskazanie, czy w ramach tej działalności samodzielnie strona prowadzi badania naukowe i prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1 lub 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i czy w ramach tej działalności prowadzi samodzielnie prace rozwojowe, o których mowa w art. 4 ust. 3 ww. ustawy oraz co jest przedmiotem i celem badań, czy w ramach tej działalności strona samodzielnie prowadzi badania o charakterze innym niż badania naukowe lub prace rozwojowe, czy ta działalność jest działalnością twórczą podejmowaną w sposób systematyczny w celu zwiększenia zasobów wiedzy; poza tym o doprecyzowanie czy efekty prac zawsze są utworami w rozumieniu przepisów o prawie autorskim i prawach pokrewnych, czy stronie przysługują majątkowe prawa autorskie do programów komputerowych, wyjaśnienie kwestii wynagrodzenia. Organ wzywał również wnioskodawcę do szerszego odniesienia się do kwestii kosztów (str. 5-7 pisma).
Pismem datowanym na 24 sierpnia 2022 r. podatnik w obszerny, szczegółowy sposób, prezentując odpowiedzi na pytania organu na trzydziestu dziewięciu stronach, odniósł się do poszczególnych kwestii ujętych w wezwaniu organu.
Pozostawiając bez rozpatrzenia wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, postanowieniem z dnia 26 września 2022 r. organ interpretacyjny uznał, że uzupełnienie wniosku przez stronę nie odpowiada w sposób wyczerpujący wystosowanej przez organ prośbie. Wnioskodawca nie doprecyzował bowiem wszystkich okoliczności faktycznych sprawy, istotnych dla rozstrzygnięcia. Niekompletny, nieprecyzyjny wniosek nie może zaś stanowić podstawy faktycznej interpretacji indywidualnej. W ocenie organu kwalifikacja wskazanych we wniosku czynności jako badania naukowe, czy prace rozwojowe, leży po stronie wnioskodawcy. Nie mając zatem wiedzy czy działalność podatnika obejmuje prace rozwojowe w rozumieniu art. 4 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, organ nie jest w stanie ustalić, czy prowadzona działalność jest działalnością badawczo-rozwojową.
W zażaleniu strona wniosła o uchylenie wydanego postanowienia, akcentując, że wbrew twierdzeniom organu przedstawiła swój pogląd, oceniając, że jej zdaniem prowadzi prace rozwojowe. Stanowisko swoje w tym zakresie strona szeroko uzasadniła zarówno we wniosku o interpretację, jak w odpowiedzi udzielonej na wezwanie organu. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych podatnik wyraził przekonanie, że rzeczą organu jest ocena, jaki charakter ma działalność podatnika i czy jest to działalność badawczo-rozwojowa. Informacje podane przez podatnika, jego zdaniem są wystarczające do wydania przez organ interpretacji w sprawie ulgi IP Box.
Postanowieniem z dnia 30 listopada 2022 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie z dnia 26 września 2022 r., podzielając stanowisko wyrażone w pierwszej instancji, zgodnie z którym mimo dokonanego przez wnioskodawcę uzupełnienia, nie został wyjaśniony przedmiot wniosku, tj. strona nie określiła, co w istocie stanowi przedmiot jej wątpliwości interpretacyjnych. W ocenie organu, w wyniku dokonanego uzupełnienia w opisie okoliczności faktycznych wyrażone przez stronę opinie przeplatają się z elementami stanu faktycznego.
Dyrektor Krajowej Administracji Skarbowej podkreślił, że organ interpretacyjny nie dokonuje interpretacji przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, tylko interpretacji przepisów prawa podatkowego na podstawie przedstawionego we wniosku stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego. Nie ma on bowiem uprawnień do interpretacji stanu faktycznego, czy też zdarzenia przyszłego, jak również nie może kwestionować przedstawionego przez wnioskodawcę stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego, nie może też go domniemywać. Organ jest natomiast obowiązany do odniesienia obiektywnie przedstawionego stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego pod określone regulacje prawne.
Przy takim sposobie sformułowania wniosku jak u podatnika, zdaniem organu, zatarła się granica pomiędzy tym co ma podlegać ocenie, a tym co stanowi element niebudzącego wątpliwości stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Podatnik sformułował pytanie wyrażające wątpliwości w zakresie spełnienia przesłanek działalności badawczo-rozwojowej, podczas gdy w rzeczywistości jego intencją jest uzyskanie interpretacji indywidualnej, co wynika z wypowiedzi zawartych zarówno w uzupełnieniu wniosku, jak we wniosku, w zakresie potwierdzenia prowadzenia w ramach pozarolniczej działalności gospodarczej prac rozwojowych w rozumieniu ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Zdaniem organu tak uzupełniony wniosek był wyłącznie ukierunkowany na uzyskanie potwierdzenia prowadzenia prac rozwojowych, bowiem w uzupełnieniu wniosku podatnik nie miał problemu z jednoznacznym wskazaniem, że (...) że w ramach świadczonych usług nie prowadził i nie prowadzi badań naukowych (...).
Organ podkreślił, że wnioskodawca miał zupełną swobodę określenia przedmiotu wątpliwości, w tym wskazania że wątpliwości dotyczą prowadzenia prac rozwojowych w rozumieniu przepisów ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce.
W tej sprawie zasadne było uznanie, że wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej nie spełniał wymogu z art. 14b § 3 Ordynacji podatkowej i że podatnik, w odpowiedzi na wezwanie organu, nie dokonał skutecznego uzupełnienia wniosku. Nie doprecyzował on bowiem tła faktycznego w sposób, który umożliwiłby wydanie żądanej interpretacji indywidualnej. Przez pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia nie doszło więc do naruszenia art. 14b § 1, art. 14g § 1 w zw. z art. 14b § 3, art. 120 i art. 121 § 1 w zw. z art. 14h Ordynacji podatkowej oraz art. 2, 7 i 32 Konstytucji.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej podatnik reprezentowany przez doradcę podatkowego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz postanowienia je poprzedzającego, a także zasądzenie kosztów postępowania sądowego, w tym 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa, zarzucił:
1. naruszenie art. 14b § 3, art. 14c § 1, art. 14g, art. 14h w zw. z art. 169 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2021 r. poz. 1540 ze zm.), dalej: "O.p.", poprzez wydanie i późniejsze utrzymanie w mocy, a przez to zaaprobowanie postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania w związku z wnioskiem o wydanie interpretacji indywidualnej z dnia 26 września 2022 r, w którym organ bezpodstawnie przerzucił ciężar interpretacyjny na skarżącego, co sugeruje treść wezwania, a ostatecznie potwierdza wydane postanowienie;
2. naruszenie art. 120 i 121 § 1 w zw. z 169 § 4 O.p. poprzez pozostawienie bez rozpatrzenia wniosku, mimo że wcześniej w odniesieniu do analogicznych stanów faktycznych/zdarzeń przyszłych, ten sam organ interpretacyjny wydawał interpretacje indywidualne w podobnych przypadkach, merytorycznie rozpoznając wnioski dotyczące takich zagadnień, jak m.in. wypełnianie znamion działalności badawczo-rozwojowej, a tym samym prowadzenie prac rozwojowych lub badań naukowych na gruncie przedmiotowych przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, odnoszących się do preferencji IP BOX;
3. naruszenie art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz.U. Nr 78, poz. 483 ze zm.) przez naruszenie zasady równego traktowania obywateli, gdyż organ podatkowy wydawał uprzednio interpretacje indywidualne bez uzależnienia tego od faktu samookreślenia charakteru prowadzonej działalności.
W uzasadnieniu skargi skarżący konsekwentnie twierdził, że miał prawo zadać pytanie, czy prowadzona przez niego działalność może zostać uznana za badawczo-rozwojową oraz mógł oczekiwać wydania w tym zakresie interpretacji indywidualnej. Skoro bowiem ustawodawca posłużył się w treści art. 30ca ust. 2 u.p.d.o.f. pojęciem "działalności badawczo-rozwojowej", zaś na gruncie wskazanego aktu, tj. w art. 5a pkt 38 oraz związanych z nim punktów 39 i 40, odwołuje się do jej rozumienia w kontekście ustawy pozapodatkowej, to oczywistym jest, że organ był uprawniony do interpretowania charakteru prowadzonej przez skarżącego działalności odnosząc się do tej ustawy.
Stan faktyczny opisany we wniosku, został wyczerpująco przedstawiony, a odpowiedzi wnioskodawcy na zadane w wezwaniu do uzupełnienia wniosku pytania były udzielone w sposób rzetelny. Co więcej, podatnik starał się przedstawić organowi charakter prowadzonej działalności zrozumiałym językiem, w sposób jak najbardziej prosty. Przedstawił również własna ocenę prawną. Wnioskodawca w odpowiedzi na pytania zadane przez organ interpretacyjny odniósł się do kryterium twórczości w prowadzonej przez siebie działalności, które według niego działalność ta spełnia. Organ, będąc w posiadaniu tych informacji, dysponował wystarczającą wiedzą, aby odnieść się do wskazanych we wniosku wątpliwości co do działalności badawczo-rozwojowej. Mając na uwadze powyższe oraz to, że wnioskodawca szczegółowo opisał swoją działalność w odniesieniu do cech działalności badawczo-rozwojowej, to organ, a nie wnioskodawca, powinien był udzielić odpowiedzi na wskazaną wątpliwość. Tym samym organ interpretacyjny nie powinien przerzucać na podatnika ciężaru związanego z merytorycznym rozstrzygnięciem wątpliwej kwestii.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie po rozpoznaniu sprawy stwierdził, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie wskazać należy, że sprawa została rozpoznana w postępowaniu uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), dalej: "P.p.s.a." Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym na podstawie wskazanego przepisu jest niezależne od woli stron. Przedmiot skargi kwalifikował sprawę do kategorii, o jakich mowa w art. 119 pkt 3 P.p.s.a. Uprawnieniem Sądu jest ocena, czy sprawę rozpoznać w trybie uproszczonym, czy też zgodnie z art. 122 P.p.s.a. na rozprawie (wyroki NSA z dnia: 16 lutego 2021 r., sygn. akt III FSK 2430/21, 8 grudnia 2020 r., sygn. akt I FSK 1110/20, I FSK 1121/20 i I FSK 1122/20). Sąd w konsekwencji nie był związany wnioskiem organu o rozpoznanie sprawy na rozprawie (w tym również w trybie zdalnym).
Stosownie do art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r. poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Z kolei przepis art. 3 § 2 pkt 2 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty. W wyniku takiej kontroli postanowienie może zostać uchylone w razie stwierdzenia, że naruszono przepisy prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy lub doszło do takiego naruszenia przepisów prawa procesowego, które mogłoby w istotny sposób wpłynąć na wynik sprawy, ewentualnie w razie wystąpienia okoliczności mogących być podstawą wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c P.p.s.a.). Z przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. wynika z kolei, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem oceny Sądu jest postanowienie Dyrektora Krajowej Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy postanowienie wydane w pierwszej instancji, pozostawiające bez rozpatrzenia wniosek w przedmiocie wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Tym rozstrzygnięciem organ odmówił merytorycznego załatwienia wniosku złożonego przez skarżącego, powołując się na to, że przedstawione w nim do oceny organu interpretacyjnego zagadnienie prawne należy pozostawić bez rozpatrzenia z uwagi na zaistnienie negatywnej przesłanki, uniemożliwiającej wydanie interpretacji indywidualnej, tj. ponieważ stan faktyczny został podany nieprecyzyjnie i niejednoznacznie.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go rozstrzygnięcia wydanego w pierwszej instancji w granicach kompetencji przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych przepisów, Sąd uznał, że zawierają one wady, powodujące konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.
Zagadnieniem węzłowym, determinującym rozstrzygnięcie, była kwestia, czy zakres żądanego uzupełnienia wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej został ustalony przez organ interpretacyjny prawidłowo i czy wyjaśnienia złożone przez stronę, wraz z informacjami przedstawionymi we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, uzasadniały pozostawienie wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej bez rozpoznania. Zgodnie z art. 14b § 3 O.p., składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Interpretacja indywidualna zawiera, stosownie do art. 14c O.p., ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 1), a w przypadku uznania stanowiska wnioskodawcy za nieprawidłowe zawiera wskazanie stanowiska prawidłowego wraz z uzasadnieniem prawnym (§ 2).
W postępowaniu w sprawie wydania interpretacji indywidualnej, zgodnie z art. 14h O.p., ma zastosowania art. 169 § 1-2 tej ustawy. Z powołanych przepisów wynika, że możliwe jest żądanie przez organ wydający interpretację indywidualną, uzupełnienia braków formalnych pisma, jakim jest wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, także w zakresie elementów wskazanych w art. 14b § 3 O.p., tj. elementów stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Jednak organ działając w trybie art. 169 § 1 O.p. nie może żądać od wnioskodawcy modyfikowania stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) przedstawionego we wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, ani przedstawionej we wniosku oceny prawnej stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). W tym trybie organ może żądać jedynie uzupełnienia wniosku o takie elementy, bez których nie jest możliwa ocena, czy stanowisko przedstawione we wniosku i ocena prawna są prawidłowe, czy też błędne. Elementy, które wnioskodawca powinien uzupełnić, organ interpretacyjny winien wskazać w wezwaniu, wyjaśniając dlaczego ich brak uniemożliwia wydanie interpretacji. Interpretacja indywidualna ma bowiem na celu uzyskanie stanowiska organu interpretacyjnego w zakresie rozumienia przepisów prawa podatkowego na gruncie przedstawionego przez wnioskodawcę, a nie ustalonego przez organ, stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego. Wezwanie wnioskodawcy do uzupełnienia stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego) opisanego we wniosku organ zobowiązany jest ograniczyć do takich danych, które nie doprowadzą do przerzucenia ciężaru wykładni przepisów prawa podatkowego na wnioskodawcę, a jedyne pozwolą na uzyskanie informacji niezbędnych do oceny dotyczącej prawidłowości stanowiska wnioskodawcy.
Wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej, który nie spełnia wymagań określonych w art. 14b § 3 O.p. i nie zostanie uzupełniony na wezwanie organu, zgodnie z art. 14g § 1 O.p., pozostawia się bez rozpoznania.
Dla wnioskodawcy istotne było, czy programy komputerowe są tworzone przez niego w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 - 40 u.p.d.o.f. w zw. z art. 4 ust. 2 oraz 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, a tym samym, czy jego działalność stanowi działalność badawczo-rozwojową w rozumieniu art. 30ca u.p.d.o.f. Powyższe jednoznacznie wynika z postawionego we wniosku pytania pierwszego. Kolejne pytania są konsekwencją odpowiedzi na pytanie pierwsze.
Skarżący we wniosku o wydanie interpretacji opisał dokładnie, na czym jego działalność polega, identyfikując ją przez pryzmat faktycznie podejmowanych działań i czynności w kontekście definicji działalności badawczo-rozwojowej. Z pism wnioskodawcy, tj. wniosku o wydanie interpretacji oraz pisma nadesłanego na wezwanie organu, jednoznacznie wynika, że skarżący oczekiwał oceny prawnej, czy prowadzona przez niego działalność wyczerpuje znamiona definicji prac rozwojowych, o których mowa w art. 4 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Istotą wątpliwości wnioskodawcy była kwestia, czy wskazane we wniosku oprogramowanie jest tworzone przez niego w ramach prowadzonej działalności badawczo-rozwojowej w rozumieniu art. 5a pkt 38 u.p.d.o.f. Skarżący we wniosku opisał szczegółowo na czym jego działalność polega, identyfikując ją pod względem faktycznie podejmowanych czynności w kontekście definicji działalności badawczo-rozwojowej.
Wobec powyższego wezwanie organu interpretacyjnego do uzupełnienia wniosku przez wskazanie, jak należy rozumieć, że działalność podejmowana przez wnioskodawcę polega na wytworzeniu programów komputerowych; doprecyzowanie opisu sytuacji faktycznej o wskazanie, czy w ramach tej działalności samodzielnie strona prowadzi badania naukowe, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1 lub 2 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce i czy w ramach tej działalności strona prowadzi samodzielnie prace rozwojowe o których mowa w art. 4 ust. 3 ww. ustawy; doprecyzowanie pytania pierwszego poprzez wskazanie co należy rozumieć pod pojęciem "program komputerowy" i jakie konkretnie programy tworzy podatnik; wyjaśnienia w ramach pytania drugiego, czy na gruncie przepisów Pr. aut., programy komputerowe, o które pyta podatnik są przedmiotem ochrony prawa autorskiego; doprecyzowanie stanu faktycznego o wyjaśnienia, czy efekty pracy podatnika zawsze są utworami w rozumieniu przepisów Pr. aut.; czy programy komputerowe zawsze są efektem prac rozwojowych lub badan naukowych podatnika, a to wszystko w celu uzyskania od wnioskodawcy kategorycznej jego wypowiedzi, co do tego, czy jego działalność stanowi działalność badawczo-rozwojową, zdaniem Sądu, stanowi ewidentne przerzucenie na skarżącego rozstrzygnięcia kwestii, której oceny wprost domagał się w swoim pytaniu. Innymi słowy, wniosek skarżącego zmierzał do uzyskania oceny, czy szczegółowo opisana przezeń działalność, spełniać będzie przesłanki do zakwalifikowania jej do działalności badawczo-rozwojowej, co determinuje skutki prawne na gruncie prawa podatkowego w postaci sposobu dokonywania rozliczeń podatkowych.
Organ interpretacyjny stał na stanowisku, że skierowane do skarżącego wezwanie do uzupełnienia opisu służyło wyjaśnieniu okoliczności opisywanego stanu faktycznego.
Jednakowoż, w ocenie Sądu, organ de facto wymagał od skarżącego oceny prawnej, tj. wypowiedzi wykraczającej poza określenie "okoliczności", tj. poza opis stanu faktycznego. Skarżący dostarczył organowi "wiedzy" w postaci opisu czynności, które wykonuje on w ramach rozwijania, tworzenia i ulepszania oprogramowania wystarczającej do zakwalifikowania działalności, a organ oprócz charakterystyki działalności i faktów nie mógł wymagać od skarżącego wywiedzenia ostatecznej konkluzji w postaci sformułowania oceny, czy jego działalność należy zakwalifikować, jako prace rozwojowe. Wbrew argumentacji zaprezentowanej w rozstrzygnięciu zaskarżonego postanowienia, organ przerzucił ciężar sformułowania oceny prawnej na skarżącego, gdyż jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, wskazano skarżącemu, że warunkiem koniecznym dla skorzystania z przedmiotowej preferencji jest prowadzenie działalności badawczo-rozwojowej bezpośrednio związanej z wytworzeniem, komercjalizacją, rozwojem lub ulepszeniem kwalifikowanego prawa własności intelektualne.
Nie sposób podzielić argumentacji organu, że pomimo sformułowania w sposób jasny i zrozumiały wezwania, w odpowiedz skarżącego jest niepełna, wymijająca, z tego powodu, że jak wskazał wnioskodawca, jego zdaniem prowadzi on działalność twórczą w branży informatycznej, obejmującą prace rozwojowe, a nie podaje oceny charakteru jego działalności w ramach opisu stanu faktycznego.
W ocenie Sądu skarżący odpowiedział tak jak potrafił, i uczynił to w sposób rzetelny, wyczerpujący i możliwie zrozumiałym językiem, na pytanie postawione przez organ w wezwaniu. Jego odpowiedź była wyczerpująca i odnosiła się rzeczowo do zadanych przez organ pytań.
Wobec powyższego, zasadne było żądanie wnioskodawcy udzielenia interpretacji przepisów prawa podatkowego, w tym sformułowania oceny czy prowadzona przez niego działalność może zostać uznana za działalność badawczo-rozwojową, skoro ustawodawca posłużył się w treści art. 30ca ust. 2 u.p.d.o.f., tj. ustawy podatkowej, pojęciem działalności badawczo-rozwojowej, a w art. 5a pkt 38 oraz związanych z nim punktach 39 i 40, odwołał się do jej rozumienia w kontekście ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce. Kluczowa z punktu widzenia skutków podatkowych była zatem ocena charakteru działalności prowadzonej przez wnioskodawcę w świetle i tej ustawy. Ze względu na bezpośrednie odwołanie się do tej ostatniej w treści u.p.d.o.f. i wyraźne wskazanie, że pojęcie to należy rozumieć w konkretny sposób, tj. przedstawiony w ustawie Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, przedmiotowe regulacje stają się elementem systemu prawa podatkowego. Nie może ulegać wątpliwości, że powinny być one rozpatrywane przez organ interpretacyjny w kontekście oceny prowadzenia przez wnioskodawcę działalności badawczo-rozwojowej, skoro ocena w tym zakresie jest elementem hipotezy normy prawa podatkowego i zakres wniosku do tego wprost nawiązuje.
Mając to na względzie nie można zgodzić się organem interpretacyjnym, że w zaistniałej sytuacji, skoro informacja odnośnie do prowadzenia działalności obejmującej badania naukowe lub prace rozwojowe oparta jest na definicji działalności badawczo-rozwojowej, określonej w innej, niepodatkowej ustawie, to stwierdzenie prowadzenia takiej działalności ma dostarczyć organowi wnioskodawca jako element opisu stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego, czego w istocie oczekiwałby organ. Zdaniem Sądu, nie jest to prosta informacja stanowiąca element stanu faktycznego, lecz kwalifikacja prawna. Nie ma zaś racji organ interpretacyjny, że sama kwalifikacja opisanych czynności jako badań naukowych czy prac rozwojowych jest obowiązkiem wnioskodawcy, a nie organu.
Zaznaczyć trzeba, że ewentualne wezwanie do sprecyzowania wniosku nie mogło prowadzić do żądania, jak to miało miejsce w omawianym przypadku, aby to sam skarżący przesądził rzeczoną kwestię, o którą przecież wprost pytał, lecz jedynie do sprecyzowania danych faktycznych dotyczących prowadzonej działalności, niezbędnych do ich oceny owej działalności w kontekście definicji zawartej w prawie podatkowym. Pozostawienie wniosku bez rozpoznania dopuszczalne byłoby tylko w przypadku, jeśli we wniosku podatnik nie przedstawi by wystarczających danych do sformułowania oceny.
Skoro zaś skarżący dokładnie opisał swoją działalność przez pryzmat cech działalności badawczo-rozwojowej, uzupełniając szczegółowo swój wniosek na żądanie organu interpretacyjnego, to organ miał obowiązek udzielić odpowiedzi na przedstawioną wątpliwość przez wydanie interpretacji indywidualnej.
Zdaniem Sądu aby organ mógł wydać interpretację indywidulną we wniosku musi być przedstawiony wyczerpująco stan faktyczny (zdarzenie przyszłe) oraz własne stanowisko wnioskodawcy. W tym zakresie skarżący spełnił warunki formułowane w przepisach O.p. w stosunku do wniosku. Uchylając się od wydania interpretacji indywidualnej przez pozostawienie wniosku bez rozpatrzenia, organ interpretacyjny naruszył art. 14b § 3 O.p. Wniosek, co do zasady w sposób wyczerpujący opisywał stan faktyczny w zakresie niezbędnym dla rozstrzygnięcia, w konsekwencji organ błędnie zastosował w sprawie art. 14g O.p.
W dalszym postępowaniu konieczne będzie uznanie, że nie zachodzą te przeszkody do wydania interpretacji, jakie wskazał organ interpretacyjny w zaskarżonym postanowieniu. W przekonaniu Sądu, organ interpretacyjny winien więc zająć stanowisko w tej sprawie, a nie oczekiwać, aby podatnik sam ustosunkował się do przedmiotowego zagadnienia.
Mając na uwadze powyższe okoliczności stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie, podobnie jak postanowienie je poprzedzające zostało wydane z naruszeniem prawa, tj. przepisów O.p.: art. 14b § 3, art. 14g i art. 14h w zw. z art. 165a § 1.
W związku z powyższym, Sąd, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a., orzekł jak w pkt I wyroku. O kosztach postępowania Sąd orzekł stosownie do art. 200 w zw. z art. 205 § 2 i 4 p.p.s.a. w zw. § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1687). Obejmują one: zwrot kosztów zastępstwa procesowego przez doradcę podatkowego, w wysokości 480 zł i zwrot uiszczonego wpisu od skargi w wysokości 100 zł.
Orzekając o zwrocie kosztów postępowania Sąd pominął natomiast kwotę 17 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa wniesioną, jak wynika z przedłożonego dowodu wpłaty, na rzecz Urzędu Miasta Lublin (k.20). Trzeba natomiast odnotować, że skarga, zgodnie z treścią art. 54 § 1 p.p.s.a., wniesiona została w sposób pośredni, tj. za pośrednictwem organu interpretacyjnego, który to organ ma siedzibę w Bielsku Białej. Zgodnie zaś z treścią art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej (Dz.U. z 2021 r. poz. 1923 ze zm.), organem podatkowym właściwym w sprawie opłaty skarbowej od złożenia dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa, jest wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na miejsce złożenia dokumentu. Przytoczona regulacja zawarta w ustawie o opłacie skarbowej jest konsekwencją rozwiązania ujętego w art. 14 ustawy z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz.U. z 2022 r. poz. 2267 ze zm.), zgodnie z którym wpływy z opłaty skarbowej należne są gminie, na obszarze której położony jest właściwy miejscowo organ podatkowy. Jeśli zaś wpłacana jest ona w gotówce, należna jest gminie, na obszarze której ma siedzibę podmiot, który dokonał czynności urzędowej albo wydał zaświadczenie lub zezwolenie. Przedstawione rozwiązanie jest wyrazem realizacji zasady podziału zasobów publicznych między administrację rządową i jednostki samorządu terytorialnego odpowiednio do przypadających im zadań, przewidzianej w art. 167 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 9 ust. 2 Europejskiej Karty Samorządu Lokalnego (umowy międzynarodowej sporządzonej w Strasburgu dnia 15 października 1985 r., Dz.U. z 1994 r. nr 124, poz. 607 ze zm.). Zaznaczyć należy, że poszczególne jednostki samorządu terytorialnego stanowią, z ustrojowego i finansowego punktu widzenia, odrębne podmioty publiczne, realizujące zadania własne zasadniczo finansowane z własnych dochodów. Jednym ze źródeł dochodów własnych gmin, jak to wynika z treści art. 4 ust. 1 pkt 2 lit. a ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego, jest opłata skarbowa. Opłata skarbowa od dokumentu pełnomocnictwa przedstawionego wraz ze skargą w sprawie niniejszej nie została więc uiszczona na rzecz gminy, której stanowi należność, tj. miasta na prawach powiatu Bielsko-Biała, które jest siedzibą Prezydenta Miasta właściwego ze względu na miejsce złożenia dokumentu pełnomocnictwa, tj. Bielska-Białej. Wpłata kwoty 17 zł na rzecz Urzędu Miasta Lublin wykazana w przedłożonym wraz z dokumentem pełnomocnictwa dowodem wpłaty, nie dokumentuje zatem uiszczenia opłaty skarbowej należnej od złożenia dokumentu pełnomocnictwa w sprawie niniejszej.