I SA/Lu 6/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2013-10-16
NSAAdministracyjneŚredniawsa
dotacjefinanse publiczneszkoły medycznewykorzystanie środkówzwrot dotacjiorgany prowadzące szkołyzadania statutowekoszty administracyjneWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę stowarzyszenia na decyzję o zwrocie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem na cele statutowe szkół medycznych.

Stowarzyszenie A wniosło skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zwrocie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Dotacja oświatowa, przekazana na rachunki szkół medycznych, została przelana na rachunek stowarzyszenia i z niego dokonywano płatności. Sąd uznał, że wydatki na obsługę administracyjną, marketing, delegacje czy wynagrodzenia pracowników organu prowadzącego nie służyły realizacji zadań szkół w zakresie kształcenia, wychowania i opieki nad uczniami, a tym samym były wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem.

Sprawa dotyczyła skargi stowarzyszenia A na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o zwrocie dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem. Stowarzyszenie prowadziło trzy szkoły medyczne, na które z budżetu miasta L. przekazano dotację oświatową. Kontrola wykazała, że środki te były przelewane na rachunek stowarzyszenia, a następnie z niego dokonywano płatności. Prezydent Miasta wezwał stowarzyszenie do zwrotu kwoty 61.681,19 zł, uznając za wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem wydatki na obsługę administracyjną organu prowadzącego, koszty marketingu i reklamy, wynagrodzenia pracowników organu, koszty delegacji, obsługi prawnej oraz inne wydatki, które nie służyły bezpośrednio realizacji zadań dydaktyczno-wychowawczych i opiekuńczych szkół wobec uczniów. Stowarzyszenie zarzucało naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o finansach publicznych, twierdząc m.in. że brak jest podstaw do rozgraniczenia kosztów szkoły i organu prowadzącego oraz że działania marketingowe i administracyjne służą kształceniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając, że dotacja oświatowa jest przeznaczona na pokrycie bieżących wydatków szkoły służących realizacji zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, a wydatki poniesione przez organ prowadzący na własną administrację, marketing czy obsługę prawną, nie spełniają tego kryterium. Sąd podkreślił, że dowodem wykorzystania dotacji zgodnie z przeznaczeniem jest dowód księgowy dokumentujący wydatek służący realizacji zadań szkoły wobec ucznia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, wydatki te nie mogą być uznane za wykorzystanie dotacji zgodnie z jej przeznaczeniem, gdyż dotacja oświatowa jest przeznaczona na pokrycie bieżących wydatków szkoły służących realizacji zadań w zakresie kształcenia, wychowania i opieki nad uczniem.

Uzasadnienie

Dotacja oświatowa służy realizacji zadań dydaktyczno-wychowawczych i opiekuńczych wobec ucznia. Wydatki organu prowadzącego na własną administrację, marketing czy obsługę prawną nie są bezpośrednio związane z tymi zadaniami i nie mogą być pokrywane z dotacji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (20)

Główne

u.f.p. art. 60 § pkt 1

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 61 § ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 4

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 252 § ust. 1

Ustawa o finansach publicznych

uso art. 90 § ust. 3

Ustawa o systemie oświaty

uso art. 90 § ust. 3d

Ustawa o systemie oświaty

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.f.p. art. 5 § ust. 7 pkt 1-4

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 5 § ust. 9

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 67

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 169 § ust. 6

Ustawa o finansach publicznych

u.rach. art. 4 § ust. 3 pkt 2-6

Ustawa o rachunkowości

u.rach. art. 20 § ust. 2

Ustawa o rachunkowości

k.p.a. art. 6

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 11

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 104 § § 1

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Ustawa - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dotacja oświatowa jest przeznaczona na realizację zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki nad uczniem. Wydatki organu prowadzącego na własną administrację, marketing, obsługę prawną nie są bezpośrednim kosztem kształcenia ucznia i nie mogą być pokrywane z dotacji. Organ administracji jest właściwy do wydania decyzji w sprawie zwrotu dotacji z budżetu jednostki samorządu terytorialnego.

Odrzucone argumenty

Brak podstaw prawnych do nakładania na podmiot dotowany obowiązku przeznaczania środków dotacji na określone cele. Brak podstaw do rozgraniczenia kosztów szkoły oraz organu prowadzącego. Działania marketingowo-reklamowe związane są z procesem kształcenia. Zasadne było pokrycie z dotacji kosztów obsługi prawnej A, świadczonej także dla szkół medycznych. Zapewnienie egzaminatorom posiłków i kawy jest wyrazem szacunku. Szkoły medyczne korzystały z pomieszczeń biura A i jego usług, stąd powinny partycypować w kosztach jego eksploatacji. Koszty kształcenia obejmują wszelkie koszty umożliwiające funkcjonowanie szkoły – księgowe, administracyjne, prawne, marketingowe.

Godne uwagi sformułowania

dotacja stanowiąca środki publiczne, przeznaczona była wyłącznie na dofinansowanie zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, czyli na zadania dydaktyczno-wychowawcze i opiekuńcze wykonywane wobec ucznia, który ma być ostatecznym "beneficjentem" środków publicznych. bezsporne ustalenie, że wszystkie dowody księgowe dokumentujące wydatki poniesione ze środków dotacji przyznanych poszczególnym szkołom medycznym jako stronę transakcji (zdarzenia gospodarczego) wskazują A. brak jest innych dowodów niż ocenione przez organy orzekające w sprawie

Skład orzekający

Anna Kwiatek

przewodniczący sprawozdawca

Małgorzata Fita

członek

Wiesława Achrymowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przeznaczenia dotacji oświatowych, zasad rozliczania wydatków przez organy prowadzące szkoły oraz właściwości organów w sprawach zwrotu dotacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji szkół prowadzonych przez stowarzyszenie i rozliczeń z budżetu jednostki samorządu terytorialnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowy konflikt między organem prowadzącym a szkołą w zakresie rozliczania dotacji, pokazując, jak sąd interpretuje celowość wydatków.

Czy koszty administracyjne organu prowadzącego szkołę można pokryć z dotacji oświatowej? Sąd wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 61 681,19 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Lu 6/13 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2013-10-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2013-01-02
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Kwiatek /przewodniczący sprawozdawca/
Małgorzata Fita
Wiesława Achrymowicz
Symbol z opisem
6531 Dotacje oraz subwencje z budżetu państwa, w tym dla jednostek samorządu terytorialnego
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
II GZ 245/13 - Postanowienie NSA z 2013-05-29
II GSK 1769/14 - Wyrok NSA z 2015-09-25
II GZ 480/13 - Postanowienie NSA z 2013-08-29
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2009 nr 157 poz 1240
art. 5 ust. 7 pkt 1-4, art. 5 ust. 9, art. 60 pkt 1, art. 61 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 pkt 4, art. 67, art. 169 ust. 6, art. 252 ust. 1
Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych.
Dz.U. 2013 poz 330
art. 4 ust. 3 pkt 2-6, art. art. 20 ust. 2
Ustawa z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek (sprawozdawca), Sędziowie WSA Wiesława Achrymowicz,, WSA Małgorzata Fita, Protokolant Asystent sędziego Anna Strzelec, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 16 października 2013 r. sprawy ze skargi T.W. P. O.R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zwrotu dotacji - oddala skargę.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpatrzeniu odwołania stowarzyszenia A w L., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. z dnia [...]. w przedmiocie zwrotu dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem.
Z akt sprawy wynika, że w 2010 r. stowarzyszenie A było organem prowadzącym trzy szkoły medyczne w L. przy ul. P. [...] (o kierunkach: opiekun, masażysta, ratownik), szkół w miejscowościach: H. D., K., Ł. oraz – Poradnię psychologiczno-pedagogiczną, Ośrodek doskonalenia nauczycieli i Ośrodek dokształcania zawodowego.
Na wniosek A z budżetu miasta L. w 2010 r. przekazano na rachunki bankowe szkół medycznych dotację, o której mowa w art. 90 ust. 3 ustawy o systemie oświaty (Dz. U. 2004.256.2572 ze zm. – dalej: "uso"), w następujących kwotach: dla N. M. S. P. (opiekun) – 65.508 zł, dla N. P. S. M. (masażysta) – 400.440 zł i dla N. P. S. M. (ratownik) – 245.295 zł. Łącznie na rachunki bankowe tych szkół przekazano kwotę 711.243 zł.
W toku kontroli prawidłowości wykorzystania dotacji przekazanych szkołom medycznym, zakończonej protokołem podpisanym w dniu 23.11.2011 r., ustalono, że kwoty dotacji po ich przekazaniu na rachunki szkół przelewane były na rachunek bankowy A i z tego rachunku dokonywano płatności należności na podstawie dowodów księgowych wystawionych na A. W związku z tym ustaleń, co do wykorzystania dotacji przyznanej dla poszczególnych szkół medycznych, dokonano na podstawie ewidencji księgowej prowadzonej dla tych szkół przez A, dowodów źródłowych dokumentujących wydatki oraz dzienników zajęć.
W wystąpieniu pokontrolnym z dnia 20.12.2011 r. Prezydent Miasta wezwał A do zwrotu dotacji w kwocie 111.441,19 zł jako wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem określonym w art. 90 ust. 3d uso, a po uwzględnieniu zastrzeżeń pismem z dnia 20.02.2012 r. wezwał do zwrotu dotacji w kwocie 61.681,19 zł uznając za celowy wydatek na obsługę księgową w części dotyczącej dotowanych szkół.
Po zawiadomieniu A w dniu 30.05.2012 r. o wszczęciu postępowania administracyjnego, Prezydent Miasta decyzją z dnia [...] doręczoną w dniu 18.06.2012 r. określił wysokość dotacji podlegającej zwrotowi w kwocie 61.681,19 zł i poinformował, że odsetki naliczone od dnia przekazania dotacji wykorzystanej niezgodnie z przeznaczeniem stanowią na dzień wydania decyzji kwotę 15.767 zł.
Jako podstawę prawną decyzji wskazał art. 61 ust.1 pkt 2, art. 252 ust.1 pkt 1 ustawy o finansach publicznych (Dz. U. 2009.157.1240 ze zm. - dalej: "ufg") oraz art. 90 ust. 3d uso.
W uzasadnieniu decyzji Prezydent stwierdził, że wykorzystanie dotacji niezgodnie z celem wskazanym w art. 90 ust. 3d uso było następstwem przejęcia kwot dotacji przez A – przelania ich na jego rachunek bankowy oraz wewnętrznych zarządzeń dyrektora A ustalających procentowe obciążenie dotowanych szkół medycznych kosztami funkcjonowania organu prowadzącego szkoły oraz innych jednostek prowadzonych przez ten organ.
Zdaniem Prezydenta fakt przekazywania kwot dotacji na rachunek bankowy A i dysponowanie nimi przez organ prowadzący dotowane szkoły oznacza wykorzystanie dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, gdyż dotowane zadania w zakresie kształcenia, wychowania i opieki wykonuje szkoła, a nie organ ją prowadzący.
Prezydent uznał jednak, że dotacja wykorzystana została celowo w przypadkach gdy z opisu zamieszczonego na dowodzie księgowym dokumentującym wydatek i z ewidencji księgi rachunkowej, prowadzonej przez A wynikało, że wydatek dotyczył realizacji zadań o których w art. 90 ust. 3d uso, w dotowanej szkole.
W uzasadnieniu decyzji oraz w załączniku stanowiącym jej integralną część wymieniono i opisano – ze wskazaniem dowodu księgowego, wydatki sfinansowane przez A z udzielonej szkołom dotacji składającej się na kwotę podlegającą zwrotowi.
Za wydatki niecelowe, w kontekście art. 90 ust. 3 i art. 90 ust. 3d uso, uznano kwoty: 22.697,16 zł wypłaconej z dotacji tytułem wynagrodzeń pracowników A oraz Poradni psychologicznej (15.737,96 zł), usług telekomunikacyjnych (6 telefonów w biurach organu), energii elektrycznej, gazu, opłat eksploatacyjnych i materiałów biurowych – wszystkie wykorzystane w biurach organu A przy ul. K. i ul. [...] M. a także za telefony komórkowe pracownika i dyrektora A.
Jako niecelowe – nierealizujące zadań szkoły w zakresie kształcenia i wychowania ucznia – uznano również poniesione przez A koszty działań marketingowych i reklamowych (15.455,12 zł) na zrealizowane w ramach zleceń, opracowania graficzne i publicystyczne oferty szkół (5.800 zł) i ogłoszenia reklamowe w prasie oraz działania promocyjne (9.655,12 zł)
W kolejnych siedmiu pozycjach wymieniono kwoty wydatków poniesionych sprzecznie z zadaniami dotowanych szkół, które realizowane miały być wobec uczniów:
- 9.800 zł zapłacone za wykonanie bilansu A za 2009 r. oraz za sporządzenie sprawozdań dla Rady Regionalnej B, Zarządu Głównego B i Urzędu Skarbowego,
- 4.830 zł wypłacone za zajęcia ze słuchaczami bez odnotowania tych zajęć w dziennikach lekcyjnych (1890 zł za 63 godziny) oraz zapłacone za zajęcia niewynikające z umów lub przeprowadzone w innych szkołach i z innych przedmiotów niż wynikające z umów (2.940 zł za 98 godzin),
- 4.597,10 zł za rozliczone "procentowo" delegacje służbowe pracowników A, dyrektora ośrodka dokształcania, Przewodniczącego Regionalnej Komisji Rewizyjnej oraz dyrektora A i dyrektora szkół medycznych w sprawach realizacji i koordynacji zadań wykonywanych przez A w innych podmiotach prowadzonych przez A,
- 1504 zł. jako odpłatność za jeden semestr zajęć studiów dla pracownika poradni psychologicznej A, zatrudnionego następnie jako nauczyciela na podstawie umowy o dzieło,
- 1.037 zł wypłaconych w listopadzie 2010 r. tytułem stałej obsługi prawnej na podstawie umowy zawartej z A, bez uprawdopodobnienia wykonania jakiejkolwiek usługi na rzecz dotowanych szkół,
- 976,81 zł za obiady członków komisji egzaminacyjnych i zakup artykułów spożywczych dla komisji, mimo, że ich członkowie otrzymywali wynagrodzenie za przeprowadzanie egzaminu,
- 424 zł procentowo wyliczone koszty z faktury dokumentującej zakup znaczków pocztowych – wg opisu do użytku A,
- 360 zł za zakup regulatora temperatury i naprawę kotła w siedzibie A.
Prezydent wskazał, że do dnia wydania decyzji nie zwrócono wskazanej w wezwaniu kwoty 61.681,19 zł, a nawet kwoty 13.540,11 zł, którą A uznała w zastrzeżeniach do protokołu kontroli za wykorzystaną niezgodnie z przeznaczeniem.
W odwołaniu zarzucono naruszenie:
- art. 7, art. 8, art. 11 i art. 77 § 1 kpa poprzez brak oceny materiału dowodowego skutkujący dowolnym ustaleniem, że wskazane w dotacji kwoty nie zostały wykorzystane na bieżącą działalność szkół medycznych,
- art. 252 ust. 1 pkt 1 ufp poprzez bezpodstawne zastosowanie,
- art. 90 ust. 3d uso poprzez błędną wykładnię i błędne zastosowanie,
- art.104 § 1 kpa, art. 6 kpa, art. 252 ust.1 pkt 1 w związku z art. 61 ust.1 pkt 2 ufp poprzez wydanie decyzji bez ustawowego upoważnienia.
W uzasadnieniu ostatniego ze sformułowanych zarzutów stwierdzono, że art. 61 ust 1 pkt. 2 ufp nie stanowi podstawy dla decyzyjnego orzekania w sprawie zwrotu dotacji, gdyż reguluje on właściwość organów w sprawach umorzenia obowiązku zwrotu dotacji oraz możliwość potrącenia wzajemnych należności, a spory na tle dotacji rozstrzygać powinien sąd powszechny.
Uzasadniając pozostałe zarzuty stwierdzono na wstępie, że brak jest podstaw prawnych do nakładania na podmiot dotowany obowiązku przeznaczania środków dotacji na kreślone cele. Nadto brak jest podstaw do rozgraniczenia kosztów szkoły oraz organu prowadzącego, w szczególności w sytuacji, gdy zarządzenie o ponoszeniu kosztów biura A przez szkoły medyczne należy do uprawnień dyrektora. Organ prowadzący szkoły medyczne nadzoruje ich działalność, przy czym nie ponoszą one kosztów działalności, które ponosi B jako koszty utrzymania biura. Ponieważ wszystkie prowadzone przez B jednostki służą sobie wzajemną pomocą, to niezasadnym jest kwestionowanie wypłaconych z dotacji nagród i wynagrodzeń i żądanie zwrotu kwoty 15.737,96 zł, gdyż pracownicy Poradni Psychologicznej i pracownicy biura nieodpłatnie wykonują zadania odnoszące się do szkół medycznych – bezpośrednio służące szkołom i słuchaczom. Polegają one na szkoleniu nauczycieli, konsultacjach z uczniami dysfunkcyjnymi oraz z dyrektorem szkoły, dokonywaniu płatności dla nauczycieli, przygotowywaniu obciążeń instytucji, które pokrywają koszty nauki niektórych słuchaczy bądź przygotowywaniu umów dotyczących praktyk zawodowych.
Również działania marketingowo – reklamowe związane są z procesem kształcenia, gdyż mają wpływ na zwiększoną rekrutację słuchaczy, co obniża ich koszty kształcenia, pozwalając niektórym na bezpłatną naukę praz pozwalają na pozyskanie partnerów do odbywania praktyk zawodowych stanowiących element kształcenia.
W zakresie zakwestionowanych wypłat dla nauczycieli podtrzymano wyjaśnienia złożone w toku kontroli i zastrzeżeniach do protokołu, że zajęcia prowadzone za zgodą dyrektora szkoły i służące rozwojowi uczniów nie muszą być dokumentowane w dziennikach lekcyjnych lub dziennikach zajęć dodatkowych.
Odnośnie zakwestionowanej kwoty 4.597,10 zł delegacji służbowych podniesiono, że jest to kwota odpowiadająca częściowym kosztom delegacji rozliczonym proporcjonalnie na każdą z dotowanych szkół medycznych, gdyż wyjazdy dotyczyły rekrutacji egzaminatorów, przewiezienia sprzętu na egzamin, rozmów o możliwości kontynuowania nauki na studiach licencjackich, a w odpowiedzi na wystąpienie pokontrolne uznano zasadność zwrotu części tej kwoty tj. 2.119,80 zł.
Za dowolną i nieuwzględniającą wyjaśnień składanych w toku kontroli uznano także zawartą w decyzji ocenę, że koszt utrzymania i wyposażenia materiałowego biur A nie mogły być pokryte z dotacji dla szkół w sytuacji gdy w siedzibie biura przy ul. K., będącej również siedzibą Poradni Psychologicznej realizowane były zajęcia z masażu i niektóre zajęcia innych kierunków medycznych, stąd również dokonywano wysyłki dokumentów.
Zdaniem A zasadnie poniesiono pokryte z dotacji, koszty kształcenia nauczyciela rozpoczynającego pracę i spełniającego oczekiwania dyrektora kształtującego politykę kadrową mającą służyć słuchaczom.
Zasadnym było również sfinansowanie z dotacji obsługi prawnej A, świadczonej także dla szkół medycznych, gdyż dyrektor szkół styka się z sytuacjami wymagającymi znajomości różnych dziedzin prawa, a sam zna tylko prawo oświatowe.
W decyzji pominięto też wyjaśnienia A, że zapewnienie egzaminatorom skromnych obiadów i kawy z ciastkiem jest wyrazem szacunku szkoły dla ich pracy oraz, że szkoły medyczne częściowo wykorzystywały pomieszczenia biura A i korzystały z jego usług, stąd powinny partycypować w kosztach jego eksploatacji oraz kosztach zakupu znaczków ponoszonych przez biuro w interesie szkół.
Zdaniem A, wyznaczone w art. 5 ust.7 uso zadania organu prowadzącego szkołę są zadaniami związanymi z kształceniem, wychowaniem i opieką nad słuchaczami, stąd na te cele powinna być przeznaczona dotacja. Kosztem kształcenia są wszelkie koszty umożliwiające funkcjonowanie szkoły – koszty księgowe, administracyjne, prawne, marketingu, kadry nauczycielskiej, natomiast stanowisko przeciwne, zaprezentowane w decyzji, prowadzi do absurdalnego wniosku, że dotowanym kosztem kształcenia są jedynie wynagrodzenia nauczycieli.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji podzielając ocenę, że zakwestionowane wydatki nie zostały poniesione na realizację zadań dotowanych szkół medycznych w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, o których mowa w art. 90 ust. 3d uso. Wyjaśniło również, że brak dobrowolnego zwrotu dotacji, wykorzystanych niezgodnie z przeznaczeniem wskazanym w powyższym przepisie, skutkował decyzyjnym określeniem wysokości należności podlegających zwrotowi.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A wniosło o uchylenie zaskarżonej decyzji podtrzymując zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego i materialnego sformułowane w odwołaniu i dodatkowo podniosło zarzut naruszenia art. 107 §3 kpa poprzez niewskazanie dowodów, na których oparto ustalenia faktyczne oraz niewyjaśnienie przyczyn odmowy wiarygodności wyjaśnieniom skarżącego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga podlega oddaleniu.
Niezasadny jest zarzut skargi o braku podstawy prawnej do wydania decyzji w sprawie zwrotu dotacji udzielonej z budżetu jednostki samorządu terytorialnego.
Zgodnie z art. 60 pkt 1 i art. 252 ust. 1 ufp, kwoty dotacji podlegające zwrotowi do budżetu jednostki samorządu terytorialnego są środkami publicznymi stanowiącymi niepodatkowe należności budżetowe tych jednostek.
Zgodnie z art. 67 ufp, w sprawach nieuregulowanych tą ustawą stosuje się przepisy kpa, w tym art. 104 stanowiący, że organ administracji publicznej załatwia sprawę przez wydanie decyzji, która rozstrzyga istotę sprawy.
Zgodnie z art. 61 ust.1 pkt 2 i ust. 3 pkt 4 ufp, organami właściwymi do wydania decyzji w odniesieniu do niepodatkowych należności budżetowych jednostek samorządu terytorialnego są: jako organy pierwszej instancji – wójt, burmistrz, prezydent miasta albo marszałek województwa i jako organy odwoławcze – samorządowe kolegia odwoławcze.
Z przepisów tych wynika, że sprawa w przedmiocie zwrotu dotacji, o którym mowa w art. 252 ust. 1 ufp jako sprawa "odnosząca się" do niepodatkowej należności budżetowej załatwiana jest w formie decyzji.
W związku z argumentacją skargi, odnosząca się do powyższego zarzutu, i powołanym w niej art. 169 ust. 6 ufp, zauważyć należy, że przepis ten dotyczy dotacji udzielonych z budżetu państwa, a nie z budżetu jednostki samorządu terytorialnego, a ponadto nie przesądza o formie załatwiania sprawy w przedmiocie zwrotu dotacji udzielonej z budżetu państwa, bo forma decyzji wynika z art. 67 ufp i art. 104 kpa w związku z art. 60 pkt 1 ufp i art. 169 ust. 1 ufp, lecz wymienia rozstrzygnięcia, które zawierać powinna decyzja – określenie kwoty przypadającej do zwrotu i terminu, od którego nalicza się odsetki. W odróżnieniu od art. 169 ust. 6 ufp zobowiązującego do zwrotu dotacji udzielonych z budżetu państwa, przepisy art. 252 ufp zobowiązujące do zwrotu dotacji udzielonych z budżetu jednostki samorządu terytorialnego nie wymagają określenia w rozstrzygnięciu decyzji terminu, od którego nalicza się odsetki. Wskazanie tego terminu w decyzji określającej wysokość zobowiązania z tytułu zwrotu dotacji udzielonej z budżetu jednostki samorządu terytorialnego ma więc jedynie charakter informacji, a nie wiążącego rozstrzygnięcia, jak w przypadku decyzji o zwrocie dotacji udzielonej z budżetu państwa.
Nietrafne było również wskazanie w argumentacji powyższego zarzutu na art. 220 ust. 3 ufp, gdyż zawarte w nim unormowanie dotyczy rozstrzygnięcia sporów pomiędzy jednostkami samorządu terytorialnego na tle pomocy finansowej lub rzeczowej udzielonej na podstawie art. 220 ust. 1 ufp.
Decyzyjna forma rozstrzygania spraw w przedmiocie zwrotu dotacji, wynikająca z art. 67 ufp, nie może budzić wątpliwości, a powołany w skardze wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 23.11.2011 r. wydany został w sprawie zatwierdzenia rozliczenia dotacji, a nie w sprawie jej zwrotu.
Z tych względów niezasadny był zarzut naruszenia art. 6 i art. 104 § 1 kpa.
Odnośnie zarzutów naruszenia art. 7, art. 8, art. 11, art. 77 § 1, art. 107 § 3 kpa oraz art. 90 ust. 3d uso wskazać należy, że ostatnio wymieniony przepis, jako przepis prawa materialnego, zakreśla granice niezbędnych ustaleń faktycznych przesądzających o jego właściwym zastosowaniu przy jednoczesnym uwzględnieniu art. 90 ust. 3 uso oraz, w związku z argumentacją skarżącego A, również z uwzględnieniem art. 5 ust. 7 uso.
W sprawie poza sporem jest, że A prowadzi trzy policealne szkoły medyczne kształcące w określonych zawodach. Szkoły wpisane są do ewidencji, o których mowa w art. 82 uso, prowadzonej przez Miasto L.. W 2010 r. każda ze szkół, na wniosek A otrzymała z budżetu Miasta L. dotację oświatową, o której mowa w art. 90 ust. 3, ust. 3c i ust. 3d uso.
Dotacja oświatowa przysługuje szkole na każdego ucznia (art. 90 ust. 3 uso), przekazywana jest więc na rachunek bankowy szkoły (art. 90 ust. 3c uso) i przeznaczona jest na pokrycie bieżących wydatków szkoły służących realizacji zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, w tym profilaktyki społecznej (art. 90 ust. 3d uso).
Kontrola prawidłowości wykorzystania dotacji przyznanych szkołom dokonywana jest w szczególności na podstawie prowadzonej przez szkołę dokumentacji organizacyjnej, finansowej i dokumentacji przebiegu nauczania (art. 90 ust. 3e i ust. 3f uso).
Zgodnie z art. 5 ust. 7 pkt 1-4 uso, za działalność szkoły odpowiada organ (podmiot) prowadzący szkołę, a do jego zadań należy w szczególności: zapewnienie warunków działania szkoły (pkt 1), wykonywanie remontów obiektów szkolnych (pkt 2), zapewnienie szkole obsługi administracyjnej, finansowej i organizacyjnej (pkt 3) oraz wyposażenie szkoły w pomoce dydaktyczne i sprzęt niezbędny do realizacji programów nauczania oraz wykonywania przez szkołę innych zadań statutowych (pkt 4).
Zgodnie z art. 5 ust. 9 uso, organ prowadzący szkołę może tworzyć jednostki obsługi ekonomiczno-administracyjnej szkół lub organizować wspólną obsługę administracyjną, finansową i organizacyjną szkół, o której mowa w ust. 7 pkt 3 tego artykułu.
Z powyższych przepisów wynika, że dotacja stanowiąca środki publiczne, przeznaczona była wyłącznie na dofinansowanie zadań szkoły w zakresie kształcenia, wychowania i opieki, czyli na zadania dydaktyczno-wychowawcze i opiekuńcze wykonywane wobec ucznia, który ma być ostatecznym "beneficjentem" środków publicznych. Oczywistym jest, że wykorzystanie dotacji powinno być zgodne z jej przeznaczeniem, stąd, pokrywane ze środków dotacji, wydatki bieżące szkoły dotyczyć powinny realizacji dotowanych zadań szkoły.
Dowodem poniesienia wydatku ze środków dotacji na wykonanie dotowanego zadani, czyli dowodem na wykorzystanie dotacji zgodnie z przeznaczeniem, jest dowód księgowy dokumentujący poniesienie wydatku. Dlatego organ prowadzący szkołę, odpowiadający za jej działalność, zobowiązany został do zapewnienia szkole obsługi finansowej obejmującej wykonywanie czynności, o których mowa w art. 4 ust. 3 pkt 2-6 ustawy o rachunkowości (Dz. U. 2009.152.1223 – obecnie tj. Dz. U. 2013.330 ze zm. - dalej: "u.rach."). Obowiązek ten wynika wprost z art. 5 ust. 7 pkt 3 uso i dotyczy on wszystkich podmiotów prowadzących szkoły, tym bardziej gdy szkoła jest jednostką otrzymującą dotacje na realizację określonych zadań.
Zgodnie z art. 4 ust. 3 pkt 2 i 6 u.rach., rachunkowość jednostki obejmuje prowadzenie, na podstawie dowodów księgowych, ksiąg rachunkowych, ujmujących zapisy zdarzeń w porządku chronologicznym i systematycznym oraz gromadzenie i przechowywanie dowodów księgowych. Zgodnie z art. 20 ust. 2 u.rach., dowody księgowe to dokumenty stwierdzające dokonanie operacji gospodarczej, zawierające jej opis oraz określenie stron (nazwy, adresy) dokonujących operacji gospodarczych (art. 21 ust. 1 pkt 2 i 3 tej ustawy).
Z akt sprawy wynika bezsporne ustalenie, że wszystkie dowody księgowe dokumentujące wydatki poniesione ze środków dotacji przyznanych poszczególnym szkołom medycznym jako stronę transakcji (zdarzenia gospodarczego) wskazują A.
Bezsporne jest również jak wywiedziono w argumentacji skargi (str. 6), że "dokonanie rozdzielenia środków przeznaczonych na cele organu prowadzącego i danej szkoły w niektórych przypadkach było bardzo utrudnione, ponieważ albo cele obydwu podmiotów pokrywają się albo brak jest środków dowodowych pozwalających ponad wszelką wątpliwość wskazać cel wydatku".
Ponieważ oczywiste jest, że zadania stowarzyszenia A jako podmiotu prowadzącego kilka szkół dotowanych przez różne jednostki samorządu terytorialnego oraz dotowane zadania szkół medycznych nie mogły się "pokrywać", a brak jest innych dowodów niż ocenione przez organy orzekające w sprawie, to bezpodstawny jest zarzut naruszenia art. 7 i art. 77 § 1 kpa.
Wydane w sprawie decyzje sporządzone zostały zgodnie z wymogami art. 107 § 3 kpa, gdyż szczegółowo opisują wydatki rozliczone z dotacji, które nie mogły służyć realizacji dotowanych zadań szkół wykonywanych wobec uczniów w zakresie kształcenia, wychowania i opieki (rozliczane procentowo koszty: utrzymania biura stowarzyszenia i prowadzonej przez nie Poradni, delegacji, usług marketingu, sprawozdań finansowych stowarzyszenia) oraz wydatki z tytułu umów zlecenia za zajęcia edukacyjne, których przeprowadzenia nie dokumentowano lub które nie były przedmiotem umów zawartych przez A z wystawcami rachunków.
Wobec ustaleń odzwierciedlonych w materiale dowodowym sprawy organ orzekający zasadnie, bo zgodnie z art. 90 ust. 3d uso, uznał, że wydatki w kwocie 61.681,19 zł nie zostały poniesione na realizację zadań szkół dotowanych, a tym samym, że dotacja w tej kwocie wykorzystana została niezgodnie z przeznaczeniem.
Uznanie, że pozostałe kwoty dotacji udzielonej szkołom medycznym wykorzystane zostały celowo na podstawie adnotacji dokonywanych przez dyrektora A na dowodach księgowych dokumentujących zakup towarów i usług przez A, było w ocenie Sądu dowolne, bo sprzeczne z przepisami normującymi zasady prowadzenia rachunkowości i w rezultacie akceptowało nierzetelne - niezgodne z rzeczywistym przebiegiem, ewidencjonowanie zdarzeń gospodarczych mających dokumentować celowe wykorzystanie dotacji.
Przedstawiona w decyzjach interpretacja art. 90 ust. 3d i ust. 3f uso jest prawidłowa, stąd akceptacja nierzetelnych zapisów w ewidencji księgowej mogła być jedynie rezultatem błędnej oceny co do rzetelności dowodów księgowych stanowiących podstawę tych zapisów.
Błąd w ocenie dokonanych ustaleń faktycznych nie przesądza o kwalifikowanej wadliwości decyzji i nie stanowi podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji, a tylko w takim przypadku Sąd mógłby orzec na niekorzyść skarżącego, zgodnie z art. 134 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2012.270 ze zm.).
Z tych względów, na podstawie art.151 ostatnio powołanej ustawy orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI