I SA/Lu 570/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-03-19
NSApodatkoweŚredniawsa
VATusługi eksportowestawka 0%dokumentacja podatkowaumowypostępowanie podatkowekontrola podatkowaOrdynacja podatkowaustawa o VAT

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę spółki na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, uznając, że spółka nie wykazała istnienia umów na usługi eksportowe w dacie składania deklaracji VAT, co uniemożliwiało zastosowanie stawki 0%.

Spółka zakwalifikowała sprzedaż usług zagranicznych do usług eksportowych i opodatkowała je stawką 0%, dokumentując to fakturami VAT eksportowymi. Organy podatkowe zakwestionowały tę kwalifikację, wskazując na brak umów potwierdzających uwzględnienie wartości usług w cenie eksportowanego towaru w dacie składania deklaracji VAT. Spółka argumentowała, że umowy istniały, choć nie w formie pisemnej, a wcześniejsze kontrole nie wykazały nieprawidłowości. WSA oddalił skargę, uznając, że spółka nie spełniła warunków do zastosowania stawki 0%.

Sprawa dotyczyła skargi Zakładów Meblarskich [...] SA w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2000 r. Spółka zakwalifikowała sprzedaż usług wykonanych w kraju na rzecz podmiotów zagranicznych do usług bezpośrednio związanych z eksportem towarów i opodatkowała je stawką 0%, opierając się na sześciu fakturach VAT eksportowych. Organy podatkowe ustaliły, że Spółka nie okazała żadnych dokumentów (w szczególności umów) potwierdzających istnienie tych transakcji w dacie składania deklaracji VAT-7. Dodatkowo, Spółka pomniejszyła podatek należny o podatek naliczony wynikający z faktur otrzymanych w grudniu 2000 r., co naruszało przepisy dotyczące okresu rozliczeniowego. Pełnomocnik Spółki zarzucał naruszenie przepisów postępowania podatkowego i prawa materialnego, twierdząc m.in. że przepisy nie nakładają obowiązku prowadzenia specjalnej dokumentacji dla usług eksportowych ani wymogu formy pisemnej umów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani zasad postępowania. Sąd podkreślił, że do zastosowania stawki 0% przy usługach eksportowych wymagane jest istnienie umów, z których wynika uwzględnienie wartości usług w cenie eksportowanego towaru, a dokumentacja ta musi istnieć najpóźniej w dacie złożenia deklaracji VAT-7. Sąd uznał, że organy podatkowe miały uzasadnione podstawy do podważenia wiarygodności oświadczeń Spółki i stwierdzenia, że umowy nie istniały w dacie składania deklaracji VAT-7, a zostały sporządzone na użytek sprawy. Brak pisemnych umów oraz innych dokumentów księgowych potwierdzających wykonanie usług uniemożliwił spółce skorzystanie z preferencyjnej stawki 0%.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie może skorzystać ze stawki 0% VAT, ponieważ nie spełniła warunku posiadania umów, z których wynikałoby, że wartość usług jest uwzględniona w cenie eksportowanego towaru, a dokumentacja ta musi istnieć najpóźniej w dacie złożenia deklaracji VAT-7.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak pisemnych umów oraz innych dokumentów księgowych potwierdzających wykonanie usług w dacie składania deklaracji VAT uniemożliwia zastosowanie stawki 0% VAT dla usług eksportowych, zgodnie z art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

u.p.t.u. art. 39 § ust. 1 pkt 3

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Do zastosowania stawki 0% przy usługach eksportowych wymagane jest, by podatnik posiadał umowy, z których wynika, że wartość usług jest uwzględniona w cenie eksportowanego towaru, a dokumentacja ta musi istnieć najpóźniej w dacie złożenia deklaracji VAT-7.

Pomocnicze

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów; organ podatkowy ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania przez WSA o oddaleniu skargi.

p.u.s.a. art. 1 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola zgodności z prawem zaskarżonej decyzji przez WSA.

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 3

Przejście spraw z NSA do WSA.

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 106

Utrata mocy ustawy o NSA i funkcjonowanie WSA.

Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1

Rozpoznawanie przez WSA spraw wniesionych do NSA przed 1 stycznia 2004 r.

p.p.s.a. art. 13 § § 1 i 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określenie właściwości WSA.

o.p. art. 233 § § 1 pkt 1 lit. "a"

Ordynacja podatkowa

Utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji przez organ odwoławczy.

u.p.t.u. art. 10 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Określenie okresu rozliczeniowego PTU.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak istnienia umów na usługi eksportowe w dacie składania deklaracji VAT-7. Niespełnienie warunku bezpośredniego związku usług z eksportem towarów. Naruszenie przepisów dotyczących okresu rozliczeniowego VAT poprzez pomniejszenie podatku należnego o podatek naliczony z faktur otrzymanych w kolejnym miesiącu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja spółki o istnieniu umów (choć nie pisemnych) i ich wykonaniu. Twierdzenie, że przepisy prawa podatkowego nie nakładają obowiązku prowadzenia specjalnej dokumentacji dla usług eksportowych ani wymogu formy pisemnej umów. Wskazywanie na wcześniejsze kontrole Ministra Finansów, które nie wykazały nieprawidłowości.

Godne uwagi sformułowania

Spółka nie mogła zatem skorzystać z preferencyjnej stawki VAT 0% z uwagi na niespełnienie jednego z warunków określonych w art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, skoro nie posiadała umów z których by wynikało, że wartość usług uwzględniona jest w cenie eksportowanego towaru. W tym stanie rzeczy i wobec braku jakichkolwiek innych dokumentów księgowych wskazujących na wykonywanie usług Dyrektor Izby Skarbowej miał uzasadnione podstawy do podważenia wiarygodności oświadczenia M. Ł. i zeznań W. G. oraz stwierdzenia, że umowy zawarte z kontrahentami zagranicznymi noszące daty: 26.X., 13.XI., 14.XI., 27 XI., nie istniały w dacie składania deklaracji VAT-7 za ten miesiąc i były sporządzone wyłącznie na użytek sprawy.

Skład orzekający

Anna Kwiatek

przewodniczący

Ewa Gdulewicz

sprawozdawca

Irena Szarewicz-Iwaniuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych dla zastosowania stawki 0% VAT przy usługach eksportowych, w szczególności znaczenie posiadania umów w dacie składania deklaracji VAT."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2000 roku (ustawa o VAT z 1993 r.). Obecnie obowiązujące przepisy mogą się różnić.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe problemy z dokumentacją i interpretacją przepisów VAT, szczególnie w kontekście usług eksportowych. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego.

VAT 0% za usługi eksportowe? Kluczowe znaczenie mają umowy istniejące w dacie deklaracji.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Lu 570/03 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-03-19
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2003-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Anna Kwiatek /przewodniczący/
Ewa Gdulewicz /sprawozdawca/
Irena Szarewicz-Iwaniuk
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Sygn. powiązane
FSK 1693/04 - Wyrok NSA z 2005-01-12
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1995 nr 74 poz 368
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym.
Dz.U. 1993 nr 11 poz 50
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz (spr.), NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant st.sekr.sąd. Magdalena Futyma, po rozpoznaniu w dniu 19 marca 2004 r. sprawy ze skargi Zakładów Meblarskich [...] SA w C. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za m-c XI 2000 r. oddala skargę
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej, na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania pełnomocnika Zakładów Meblarskich "[...]" S.A. od decyzji Urzędu Skarbowego Nr [...] z dnia [...] grudnia 2002r., w sprawie podatku od towarów i usług za listopad 2000 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że Spółka zakwalifikowała sprzedaż usług wykonanych w kraju na rzecz podmiotów zagranicznych do usług bezpośrednio związanych z eksportem towarów i opodatkowała niezasadnie tę sprzedaż stawką 0%. Powyższa sprzedaż dokumentowana była sześcioma fakturami VAT eksportowymi, z których wynika, że przedmiotem transakcji były usługi eksportowe takie jak pakowanie, magazynowanie, załadunek i przeładunek. W trakcie postępowania kontrolnego Spółka nie okazała jednak żadnych dokumentów związanych ze sprzedażą tych umów, a w szczególności umów zawartych z nabywcami usług.
W toku kontroli ustalono również, że Spółka w rozliczeniu podatku od towarów VAT za listopad 2000 r. pomniejszyła podatek należy o podatek naliczony wynikający z faktur otrzymanych w grudniu 2000 r., co narusza art. 19 ust. 1 – 3a ustawy o VAT.
W oparciu o powyższe ustalenia Urząd Skarbowy wydał decyzję, od której odwołanie złożył pełnomocnik strony. W odwołaniu zarzucono naruszenie zasad postępowania podatkowego tj. art. 120, 121 § 1, 122 i 187 § 1, art. 124 w zw. z art. 210 § 4, ar. 123 § 1, art. 190 i 191 ordynacji podatkowej oraz naruszenie art. 2 ust. 3 pkt 1 i 39 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT.
Rozpatrując odwołanie Dyrektor Izby Skarbowej podzielił rozstrzygnięcie organu I instancji. Dokonując analizy materiału dowodowego organ odwoławczy stwierdził, że Spółka w dacie złożenia deklaracji VAT-7 nie dysponowała umowami, z których wynikało, że wartość usług jest uwzględniona w cenie eksportowanego towaru, a ściślej, iż umowy takie w ogóle istniały w tej dacie. W trakcie kontroli dokumentów tych nie okazano. W zastrzeżeniach i wyjaśnieniach do protokołu kontroli podatkowej z dnia [...] lutego 2002 r., pełnomocnik Spółki stwierdził, że umowy z kontrahentami zagranicznymi zawierane były ustnie lub za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych bądź informatycznych.
Powyższe umowy dostarczone zostały do Urzędu Skarbowego przy piśmie pełnomocnika strony z [...] listopada 2002r. Prezes zarządu przesłuchany w dniu [...] listopada stwierdził, iż umowy były zawierane i przechowywane u dyrektora ds. eksportu, co potwierdził przesłuchany w charakterze świadka dyrektor ds. eksportu. Żaden z przesłuchanych nie potrafił udzielić odpowiedzi na pytanie dlaczego w wyjaśnieniach i zastrzeżeniach do protokołu zawarto stwierdzenie , że sprzedaż towarów i świadczenie usług następowały na podstawie umów zawieranych ustnie lub za pomocą urządzeń telekomunikacyjnych bądź informatycznych.
Ponadto organ odwoławczy wskazał na brak dokumentacji księgowej potwierdzającej faktyczne wykonanie czynności pakowania, magazynowania, załadunku i przeładunku.
W ocenie organu odwoławczego zebrany materiał dowodowy świadczy, iż umowy nie istniały w czasie dokonywania sprzedaży i sporządzania deklaracji VAT, nie wykazano także bezpośredniego związku usług z eksporterem towarów bądź ich wykonywania.
Spółka nie mogła zatem skorzystać z preferencyjnej stawki VAT 0% z uwagi na niespełnienie jednego z warunków określonych w art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, skoro nie posiadała umów z których by wynikało, że wartość usług uwzględniona jest w cenie eksportowanego towaru.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik skarżącej Spółki wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji, podtrzymując zawarte w odwołaniu zarzuty wskazując na naruszenia przepisów postępowania podatkowego oraz przepisów prawa materialnego.
W wywodach skargi zarzuca naruszenie przede wszystkim art. 191 ordynacji podatkowej przez przyjęcie, iż w czasie dokonywania sprzedaży i składania deklaracji VAT nie istniały umowy sprzedaży. Wskazuje, że przepisy prawa podatkowego nie nakładają obowiązku prowadzenia jakiejkolwiek specjalnej dokumentacji przy wykonywaniu usług eksportowych oraz, że nie istnieje prawny wymóg zawierania umów w formie pisemnej. O tym, że usługi zostały wykonane świadczy także to, że cena towaru na zakwestionowanych fakturach zsumowana z wartością usług eksportowych jest zbliżona do ceny mebli oferowanych innym kontrahentom. Dodatkowo stwierdzono, że podatnik był kontrolowany przez Ministra Finansów (za okres rozliczeniowy styczeń – lipiec 2000r. oraz styczeń, marzec, kwiecień, maj, czerwiec i grudzień 2001 r.) i w toku kontroli nie stwierdzono nieprawidłowości.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosi o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, iż zgodnie z art.3 i art.106 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ) z dniem 1 stycznia 2004 roku utraciła moc ustawa z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz.368 z późn. zm.) i przestały funkcjonować ośrodki zamiejscowe tego sądu, a w ich miejsce powstały wojewódzkie sądy administracyjne (art. 85 powołanej ustawy ).
Stosownie do art.97 § 1 powołanej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec tego sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, będący sądem właściwym zgodnie z art. 13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270).
Dokonując kontroli zgodności z prawem zaskarżonej decyzji (art. 1 § 2 prawa o ustroju sądów administracyjnych) stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego ani zasad postępowania podatkowego.
Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w rozpatrywanej sprawie stanowi art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.), zgodnie z którym podatnik może skutecznie skorzystać z zerowej stawki podatkowej przy świadczeniu usług "eksportowych" jeżeli łącznie spełnia wymienione w tym przepisie przesłanki: świadczy usługi w kraju, usługi mają bezpośredni związek z eksportem towarów, zawarł umowy z których wynika, że wartość tych usług jest uwzględniona w cenie eksportowanego towaru.
Do zastosowania tego przepisu wymagane jest więc, by podatnik zgromadził odpowiednią dokumentację podatkową, z której by wynikać miało w sposób jednoznaczny, że w cenie eksportowanego towaru uwzględniona jest wartość przedmiotowych usług oraz, że dokumentacja ta musi istnieć najpóźniej w dacie złożenia deklaracji VAT-7, gdyż okresem rozliczeniowym PTU jest określony miesiąc (art. 10 ust. 1 ustawy o VAT).
Analiza akt postępowania oraz uzasadnienia zaskarżonej decyzji prowadzi do wniosku, że organ podatkowy rozstrzygnął sprawę bez naruszenia zasad postępowania, a w szczególności bez naruszenia art. 191 ordynacji podatkowej.
Poza sporem jest, iż w czasie kontroli podatkowej nie okazano stosownych umów w formie pisemnej.
Jak wynika z protokołu kontroli (k.2 ) prezes kontrolowanej Spółki oświadczył, że przedłożył do kontroli wszystkie dokumenty dotyczące zakresu kontroli; protokół podpisał prezes zarządu spółki W. G. Brak zawartych umów w formie pisemnej potwierdzony został w zastrzeżeniach i wyjaśnieniach do protokołu kontroli z dnia [...] lutego 2002 r. (k.3), stwierdzając, że umowy zawierane były ustnie albo za pomocą elektronicznych urządzeń telekomunikacyjnych bądź informatycznych i wnioskując o przesłuchanie na tę okoliczność M. Ł. i W. G.
W tym stanie rzeczy i wobec braku jakichkolwiek innych dokumentów księgowych wskazujących na wykonywanie usług Dyrektor Izby Skarbowej miał uzasadnione podstawy do podważenia wiarygodności oświadczenia M. Ł. i zeznań W. G. oraz stwierdzenia, że umowy zawarte z kontrahentami zagranicznymi noszące daty: 26.X., 13.XI., 14.XI., 27 XI., nie istniały w dacie składania deklaracji VAT-7 za ten miesiąc i były sporządzone wyłącznie na użytek sprawy.
Jeżeli dokumenty te rzeczywiście istniały w dacie przeprowadzenia kontroli, to podatnik z pewnością przekazałby je, a nie uciekał się pierwotnie do próby pośredniego wykazywania przy pomocy świadków (zeznania świadka i strony) jaka była treść umów.
Reasumując należy stwierdzić, że organy podatkowe zebrały materiał dowodowy niezbędny do rozstrzygnięcia sprawy, który został wszechstronnie rozważony i oceniony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, bez naruszenia zasady swobodnej oceny dowodów.
Z powyższych względów brak jest także podstaw do uznania , iż w sprawie naruszone zostały przepisy prawa materialnego tj. art. 39 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT.
Z tych względów, na podstawie art. 151 cyt. na wstępie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI