I SA/Lu 549/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2024-09-26
NSApodatkoweŚredniawsa
VATupadłośćsyndykzdolność sądowalegitymacja procesowaodrzucenie skargiodpowiedzialność podatkowa

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę podatnika, ponieważ po ogłoszeniu jego upadłości legitymację do występowania w sprawie nabył wyłącznie syndyk masy upadłości.

Skarżący T. W. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą zobowiązania podatkowego w VAT i solidarnej odpowiedzialności wspólników spółki cywilnej. Sąd ustalił, że wobec ogłoszenia upadłości skarżącego, legitymację do występowania w sprawie nabył syndyk masy upadłości. Syndyk odmówił wstąpienia do sprawy i poparcia skargi. W związku z brakiem zdolności sądowej skarżącego, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę T. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej dotyczącą określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za czerwiec 2013 r. wraz z odsetkami oraz orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników spółki cywilnej. Sąd ustalił, że wobec ogłoszenia upadłości skarżącego, zgodnie z przepisami Prawa upadłościowego, wyłączną legitymację do prowadzenia postępowań dotyczących masy upadłości nabył syndyk masy upadłości. Skarżący, jako upadły, został pozbawiony prawa do reprezentowania i występowania we własnym imieniu w postępowaniach dotyczących masy upadłości. Sąd wezwał syndyka do udziału w sprawie, jednak syndyk oświadczył, że nie wstępuje do sprawy i nie popiera skargi. Wobec braku zdolności sądowej skarżącego, Sąd odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, po ogłoszeniu upadłości osoba fizyczna jest pozbawiona zdolności sądowej w sprawach dotyczących masy upadłości, a legitymację do występowania w takich sprawach nabywa wyłącznie syndyk masy upadłości.

Uzasadnienie

Przepisy Prawa upadłościowego stanowią, że po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Syndyk prowadzi te postępowania na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym, co oznacza, że upadły traci zdolność do reprezentowania i występowania we własnym imieniu w sprawach dotyczących jego majątku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (8)

Główne

Prawo upadłościowe art. 144 § 1

Prawo upadłościowe art. 144 § 2

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Odrzucenie skargi z powodu braku zdolności sądowej.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 50 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 50 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 25 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 58 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 31 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Po ogłoszeniu upadłości osoby fizycznej, legitymację do występowania w sprawach dotyczących masy upadłości nabywa wyłącznie syndyk masy upadłości.

Godne uwagi sformułowania

po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Syndyk prowadzi te postępowania na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. po ogłoszeniu upadłości upadłemu nie przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym lub sądowoadministracyjnym dotyczącym mienia wchodzącego w skład masy upadłości. Upadły nie posiadał zatem zdolności sądowej w rozumieniu art. 25 § 1 p.p.s.a. i tym samym nie mógł być stroną postępowania sądowoadministracyjnego.

Skład orzekający

Jakub Polanowski

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady, że po ogłoszeniu upadłości osoby fizycznej, wyłączną legitymację procesową w sprawach dotyczących masy upadłości posiada syndyk."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy upadłość została ogłoszona przed wniesieniem skargi lub w jej trakcie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną konsekwencję ogłoszenia upadłości dla zdolności procesowej osoby fizycznej, co jest istotne dla prawników procesowych i doradców restrukturyzacyjnych.

Upadłość zamyka drzwi do sądu? Jak syndyk przejmuje kontrolę nad sprawami podatkowymi.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Lu 549/24 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2024-09-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-08-30
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jakub Polanowski /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Odrzucenie skargi
Skarżony organ
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej
Treść wyniku
Odrzucono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 58 § 1 pkt 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie: Przewodniczący – Asesor sądowy WSA Jakub Polanowski po rozpoznaniu w dniu 26 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. W. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 28 czerwca 2024 r., znak: 0601-IOV-1.4103.21.2024.9, w przedmiocie określenie dla Spółki W i W T. W., E. W. Spółka cywilna zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług za czerwiec 2013 r. wraz z odsetkami oraz orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników spółki za zaległości podatkowe w podatku od towarów i usług za czerwiec 2013 r. postanawia: odrzucić skargę.
Uzasadnienie
T. W. (dalej: skarżący) wniósł do Sądu skargę na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 28 czerwca 2024 r., znak: 0601-IOV-1.4103.21.2024.9, w przedmiocie określenie dla Spółki "A" T. W., E. W. Spółka cywilna zobowiązania podatkowego w VAT za czerwiec 2013 r. wraz z odsetkami oraz orzeczenie o solidarnej odpowiedzialności byłych wspólników spółki za zaległości podatkowe w VAT za czerwiec 2013 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, informując, że Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie IX Wydział Gospodarczy postanowieniem z [...] listopada 2022 r., sygn. akt [...], w sprawie ogłoszenia upadłości osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej z wniosku dłużnika T. W., wyznaczył syndyka M. N., numer licencji [...].
Syndyk pismem z 18 września 2024 r., odpowiadając na wezwanie Sądu, stwierdził, że nie wstępuje do udziału w sprawie ze skargi wniesionej przez skarżącego oraz nie popiera wniesionej skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu.
W myśl art. 50 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), uprawniony do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym.
Stosownie zaś do art. 50 § 2 p.p.s.a uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi.
Takim właśnie podmiotem jest syndyk. Jak wynika bowiem z art. 144 ust. 1 i 2 ustawy z 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe (Dz. U. z 2024 r., poz. 794), po ogłoszeniu upadłości postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Postępowania, o których mowa wyżej, syndyk prowadzi na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym.
W świetle tych przepisów nie ulega wątpliwości, że w postępowaniach dotyczących masy upadłości legitymowanym do występowania w nich jest "wyłącznie" syndyk masy upadłości, który prowadzi te postępowania na rzecz upadłego, lecz w imieniu własnym. Innymi słowy, po ogłoszeniu upadłości, tylko syndykowi masy upadłości przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości, zaś upadły jest jej pozbawiony (zob. postanowienia NSA z: 5 października 2022 r., III FZ 533/22 i z 16 listopada 2022 r., II FSK 749/17; wyrok NSA z 7 października 2022 r., I OSK 984/19). Konsekwencją ogłoszenia upadłości jest bowiem odebranie upadłemu zarządu nad jego majątkiem wchodzącym w skład masy upadłości (i powierzenie tego zarządu syndykowi) oraz prawa do reprezentowania i występowania we własnym imieniu w postępowaniach dotyczących masy upadłości. Dlatego też po ogłoszeniu upadłości upadłemu nie przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym lub sądowoadministracyjnym dotyczącym mienia wchodzącego w skład masy upadłości.
W związku z tym w rozpoznawanej sprawie, po ogłoszeniu upadłości skarżącego, jedynie syndyk był legitymowany do wniesienia skargi na opisaną decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z 28 czerwca 2024 r., znak: 0601-IOV-1.4103.21.2024.9, dotyczącą masy upadłości. Upadły nie posiadał zatem zdolności sądowej w rozumieniu art. 25 § 1 p.p.s.a. i tym samym nie mógł być stroną postępowania sądowoadministracyjnego.
Jednocześnie, zgodnie z art. 58 § 2 p.p.s.a., odrzucenie skargi z powodu braku zdolności sądowej jednej ze stron może nastąpić dopiero wówczas, gdy brak ten nie zostanie uzupełniony. Takie uzupełnienie powinno nastąpić na wezwanie sądu podjęte w trybie art. 31 § 1 p.p.s.a. Sąd skierował takie wezwanie do syndyka masy upadłości w postępowaniu upadłościowym skarżącego jako osoby fizycznej nieprowadzącej działalności gospodarczej zamieszkałego: ul. L. [...] Z. , PESEL: [...], prowadzonym przez Sąd Rejonowy Lublin-Wschód w Lublinie z siedzibą w Świdniku IX Wydział Gospodarczy ds. Upadłościowych i Restrukturyzacyjnych, pod sygn. akt [...].
W odpowiedzi na to wezwanie, syndyk wyraźnie oświadczył, że "nie wstępuje do udziału w sprawie ze skargi wniesionej przez T. W. oraz nie popiera wniesionej przez niego skargi" (k. 11).
W tym stanie rzeczy, wobec braku zdolności sądowej skarżącego, Sąd, na podstawie art. 58 § 1 pkt 5 p.p.s.a., odrzucił skargę.
Z tych względów, Sąd orzekł jak w sentencji postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI