I SA/Lu 529/25Oddalenie skargi podatek dochodowy
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę podatnika G. A. na decyzję Naczelnika Lubelskiego Urzędu Celno-Skarbowego, która utrzymała w mocy decyzję określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 r. w kwocie 1.300.530,00 zł. Podatnik kwestionował zarówno przedawnienie zobowiązania podatkowego, jak i sposób oszacowania przychodu ze zbycia akcji H. S.A. na rzecz podmiotu powiązanego (jego ojca, S. A.). Kluczowym zagadnieniem proceduralnym była kwestia przedawnienia. Organ podatkowy argumentował, że bieg terminu przedawnienia został zawieszony na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej z powodu wszczęcia postępowania karnego skarbowego w sprawie podania nieprawdy w zeznaniu podatkowym. Sąd podzielił to stanowisko, uznając, że wszystkie przesłanki do zawieszenia biegu terminu przedawnienia zostały spełnione, a postępowanie karne skarbowe nie miało charakteru instrumentalnego. Wskazano, że wszczęcie postępowania karnego skarbowego nastąpiło po wydaniu decyzji przez organ pierwszej instancji, a przekształcenie go w postępowanie przeciwko podejrzanemu oraz czynności procesowe potwierdzały jego realny charakter. W kwestii merytorycznej sporu, sąd odniósł się do zbycia akcji H. S.A. na rzecz S. A. za cenę 1 zł za akcję, podczas gdy transakcje z podmiotami niepowiązanymi w tym samym roku opiewały na kwoty od 27 do 33 zł za akcję. Organy podatkowe, stosując metodę porównywalnej ceny niekontrolowanej, oszacowały dochód podatnika, przyjmując cenę 27 zł za akcję. Sąd uznał tę metodę za prawidłową, podkreślając, że powiązania rodzinne między stronami transakcji doprowadziły do ustalenia warunków odbiegających od rynkowych. Odrzucono argumentację podatnika o charakterze transakcji jako pożyczki z zabezpieczeniem oraz o wadliwości zastosowanej metody szacowania. Sąd stwierdził, że decyzja organu nie narusza przepisów prawa materialnego ani procesowego, a zgromadzony materiał dowodowy został prawidłowo oceniony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z postępowaniem karnym skarbowym oraz stosowania przepisów o cenach transferowych (art. 25 uPIT) w przypadku transakcji z podmiotami powiązanymi.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i prawnych, w tym konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT. Ocena instrumentalności postępowania karnego skarbowego wymaga analizy całokształtu okoliczności sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wszczęcie postępowania karnego skarbowego, w sytuacji gdy nie została jeszcze doręczona decyzja określająca zobowiązanie podatkowe, skutecznie zawiesza bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wszczęcie postępowania karnego skarbowego, nawet przed doręczeniem decyzji określającej zobowiązanie podatkowe, skutecznie zawiesza bieg terminu przedawnienia, jeśli istnieje uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa skarbowego związanego z niewykonaniem zobowiązania, a podatnik został o tym zawiadomiony.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wszystkie przesłanki zawieszenia biegu terminu przedawnienia na podstawie art. 70 § 6 pkt 1 Ordynacji podatkowej zostały spełnione. Wskazano, że zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa, a brak doręczenia decyzji nie oznacza jego nieistnienia. Podkreślono, że postępowanie karne skarbowe przeszło z fazy in rem do ad personam, co świadczy o jego realnym charakterze, a nie instrumentalnym celu.
Czy organ podatkowy prawidłowo oszacował dochód z tytułu odpłatnego zbycia akcji podmiotowi powiązanemu, stosując metodę porównywalnej ceny niekontrolowanej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy prawidłowo zastosował metodę porównywalnej ceny niekontrolowanej do oszacowania dochodu z tytułu zbycia akcji podmiotowi powiązanemu, uwzględniając ceny z transakcji z podmiotami niepowiązanymi.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że powiązania rodzinne między stronami transakcji doprowadziły do ustalenia ceny znacznie odbiegającej od rynkowej. Zastosowana metoda porównywalnej ceny niekontrolowanej, oparta na transakcjach z podmiotami niezależnymi, była adekwatna, ponieważ dotyczyła obrotu tożsamymi papierami wartościowymi i pozwalała na ustalenie ceny rynkowej. Odrzucono argumentację podatnika o charakterze transakcji jako pożyczki.
Czy organ podatkowy prawidłowo określił przychód z tytułu odpłatnego zbycia akcji na rzecz podmiotów niepowiązanych, które nie zostały ujęte w zeznaniu podatkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ podatkowy prawidłowo uwzględnił przychody z tytułu odpłatnego zbycia akcji na rzecz podmiotów niepowiązanych, które nie zostały wykazane w zeznaniu podatkowym, zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 6 lit. a) ustawy o PIT.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że sprzedaż akcji P. S.A. na rzecz J. M. oraz S. R. w łącznej kwocie 834.869,00 zł nie została ujęta w przychodach za 2016 r. Zgodnie z przepisami ustawy o PIT, przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych powstaje w momencie przeniesienia własności, co uzasadniało uwzględnienie tych przychodów.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (20)
Główne
O.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku, chyba że zachodzą okoliczności przerywające lub zawieszające bieg terminu.
O.p. art. 70 § § 6 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu, z dniem wszczęcia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe, o którym podatnik został zawiadomiony, jeżeli podejrzenie popełnienia przestępstwa lub wykroczenia wiąże się z niewykonaniem tego zobowiązania.
u.p.d.o.f. art. 17 § ust. 1 pkt 6 lit. a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się przychody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych.
u.p.d.o.f. art. 25 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Jeżeli w wyniku powiązań między podmiotami zostaną ustalone lub narzucone warunki różniące się od warunków rynkowych, a podatnik wykazuje dochody niższe od oczekiwanych, dochody określa się bez uwzględnienia tych warunków.
u.p.d.o.f. art. 25 § ust. 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dochody określa się w drodze oszacowania, stosując metody: porównywalnej ceny niekontrolowanej, ceny odprzedaży, rozsądnej marży ('koszt plus').
k.k.s. art. 56 § § 1
Kodeks karny skarbowy
Określa przestępstwo skarbowe polegające na podaniu nieprawdy lub zatajeniu prawdy w deklaracji podatkowej.
Pomocnicze
O.p. art. 70 § § 7 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia rozpoczyna się, a po zawieszeniu biegnie dalej, od dnia następującego po dniu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie o przestępstwo skarbowe lub wykroczenie skarbowe.
O.p. art. 70c
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy zawiadamia podatnika o nierozpoczęciu lub zawieszeniu biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w przypadku, o którym mowa w art. 70 § 6 pkt 1, najpóźniej z upływem terminu przedawnienia.
u.p.d.o.f. art. 17 § ust. 1ab
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych powstaje w momencie przeniesienia na nabywcę własności.
u.p.d.o.f. art. 25 § ust. 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio do powiązań między podmiotami krajowymi.
u.p.d.o.f. art. 25 § ust. 5
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy ust. 4 stosuje się również do powiązań o charakterze rodzinnym.
u.p.d.o.f. art. 25 § ust. 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przez powiązania rodzinne rozumie się małżeństwo oraz pokrewieństwo lub powinowactwo do drugiego stopnia.
k.k.s. art. 114a
Kodeks karny skarbowy
Postępowanie w sprawach o przestępstwa skarbowe może być zawieszone, gdy jego prowadzenie jest utrudnione ze względu na toczące się postępowanie podatkowe lub sądowo-administracyjne.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia wolności i praw mogą być ustanowione tylko w ustawie i tylko wtedy, gdy są konieczne w demokratycznym państwie dla jego bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bądź dla ochrony zdrowia i moralności publicznej, albo wolności i praw innych osób.
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.
rozp. MF art. 3 § ust. 1, 2
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 września 2009 r.
Określa sposób oszacowania dochodu podmiotu powiązanego i wartość rynkową przedmiotu transakcji.
rozp. MF art. 4 § ust. 1, 3
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 września 2009 r.
Ustalanie wartości rynkowej przedmiotu transakcji między podmiotami powiązanymi z uwzględnieniem informacji znanych stronom w dniu zawarcia transakcji.
rozp. MF art. 12 § ust. 1, 2
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 września 2009 r.
Definicja i zastosowanie metody porównywalnej ceny niekontrolowanej.
rozp. MF art. 6 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 10 września 2009 r.
Uwzględnianie różnic w zakresie ekonomicznie istotnych cech porównywanych transakcji przy analizie porównywalności.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skuteczne zawieszenie biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego na skutek wszczęcia postępowania karnego skarbowego. • Prawidłowe zastosowanie metody porównywalnej ceny niekontrolowanej do oszacowania dochodu z tytułu zbycia akcji podmiotowi powiązanemu. • Prawidłowe uwzględnienie przychodów z tytułu zbycia akcji na rzecz podmiotów niepowiązanych, które nie zostały wykazane w zeznaniu podatkowym.
Odrzucone argumenty
Zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu z uwagi na instrumentalne wszczęcie postępowania karnego skarbowego. • Wadliwe oszacowanie przychodu z tytułu zbycia akcji na rzecz podmiotu powiązanego, w tym zastosowanie nieadekwatnej metody szacowania. • Naruszenie przepisów postępowania poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
zobowiązanie podatkowe powstaje z mocy prawa • brak skutecznego doręczenia decyzji nie oznacza, że zobowiązanie to nie istnieje • postępowanie karne skarbowe ma nadto charakter odrębny od postępowania podatkowego • cena sprzedaży ustalona pomiędzy podatnikiem a S. A. musiała odstawać, siłą rzeczy, nawet od [...] wartości nominalnej akcji • nie można przedmiotowej sprzedaży akcji utożsamiać z umową pożyczki z zabezpieczeniem na przewłaszczenie
Skład orzekający
Marcin Małek
przewodniczący sprawozdawca
Andrzej Niezgoda
sędzia
Jakub Polanowski
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia biegu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego w związku z postępowaniem karnym skarbowym oraz stosowania przepisów o cenach transferowych (art. 25 uPIT) w przypadku transakcji z podmiotami powiązanymi."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych i prawnych, w tym konkretnych przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT. Ocena instrumentalności postępowania karnego skarbowego wymaga analizy całokształtu okoliczności sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych kwestii podatkowych: przedawnienia i cen transferowych, z elementem postępowania karnego skarbowego. Jest to interesujące dla prawników i doradców podatkowych.
“Czy postępowanie karne skarbowe uratowało podatnika przed przedawnieniem? Sąd rozwiewa wątpliwości.”
Dane finansowe
WPS: 1 300 530 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.