I SA/Lu 470/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od czynności cywilnoprawnych od sprzedaży mrożonych owoców w składzie celnym, uznając częściowo rację skarżącego co do opodatkowania VAT.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC) sprzedaży mrożonych owoców dokonanej przez spółkę jawną w składzie celnym. Organy podatkowe uznały, że transakcje te podlegają PCC. Skarżący argumentował, że sprzedaż miała charakter profesjonalny i powinna być opodatkowana VAT lub że w przypadku sprzedaży do przerobu/odsprzedaży powinien być zastosowany tryb płatnika. Sąd uchylił decyzję organu odwoławczego, stwierdzając, że sprzedaż dokonana przed 1 października 2002 r. mogła podlegać PCC, ale sprzedaż po tej dacie, ze względu na zmianę przepisów dotyczących składu celnego, nie podlegała PCC, a kwestia płatnika nie została należycie rozważona.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę spółki jawnej na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) od umów sprzedaży mrożonych owoców i warzyw zawartych na terenie składu celnego. Organy podatkowe uznały, że transakcje te podlegają PCC, ponieważ nie były opodatkowane podatkiem VAT. Skarżący podnosił, że sprzedaż miała charakter profesjonalny i nie podlega PCC, a także kwestionował brak rozważenia kwestii płatnika podatku. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że sprzedaż dokonana przed 1 października 2002 r. mogła podlegać PCC, jednakże sprzedaż dokonana po tej dacie, w związku ze zmianą przepisów dotyczących składu celnego, powinna być traktowana jako dokonana poza terytorium Polski i nie podlegać PCC. Sąd wskazał również na naruszenie przepisów postępowania przez organy obu instancji, które nie rozważyły kwestii odpowiedzialności płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli nie powstał obowiązek podatkowy w VAT z tytułu importu towarów. Jednakże, po zmianie przepisów od 1 października 2002 r., sprzedaż w składzie celnym towarów sprowadzonych z zagranicy, w stosunku do których nie powstał obowiązek podatkowy z tytułu importu, uznaje się za dokonaną poza terytorium Polski i niepodlegającą VAT.
Uzasadnienie
Sąd analizuje przepisy ustawy o PCC i VAT, wskazując, że skład celny jest częścią terytorium RP. Kluczowe jest jednak ustalenie, czy dana czynność podlega VAT. W przypadku sprzedaży towarów w składzie celnym, opodatkowanie VAT zależy od powstania obowiązku podatkowego z tytułu importu. Po zmianie przepisów od 1 października 2002 r., takie transakcje są traktowane jako dokonane poza terytorium RP.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (40)
Główne
u.p.c.c. art. 1 § ust.1 pkt 1 lit.a
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Podatkowi podlegają m.in. umowy sprzedaży rzeczy.
u.p.c.c. art. 1 § ust.4 pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Podatkowi podlegają umowy sprzedaży rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
u.p.c.c. art. 2 § pkt 4
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Wyłączenie z opodatkowania PCC, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności na podstawie odrębnych przepisów jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest zwolniona od tego podatku.
u.p.c.c. art. 3 § ust.1 pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Obowiązek podatkowy w PCC powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej.
u.p.c.c. art. 4 § pkt 1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 5 § ust.1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c. art. 10 § ust.1
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Podatnik jest obowiązany złożyć deklarację i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego.
u.p.c.c. art. 10 § ust.2 pkt 2
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
Nabywca rzeczy jest płatnikiem podatku od umów sprzedaży, jeżeli nabywca kupuje te rzeczy do przerobu lub sprzedaży.
u.p.c.c. art. 10 § ust.3
Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych
u.p.c.c.
Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych
Pomocnicze
Ord.pod. art. 21 § § 3
Ordynacja podatkowa
W przypadku, gdy w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, iż podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości podatku, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Przepis ten nie daje natomiast organowi podatkowemu uprawnień do określania w decyzji wysokości odsetek za zwłokę.
Ord.pod. art. 53 § § 4
Ordynacja podatkowa
Odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych nalicza podatnik odpowiadający za te zaległości i wpłaca, bez wezwania organu podatkowego.
Ord.pod. art. 55 § § 1
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 8
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 30
Ordynacja podatkowa
Ord.pod. art. 122
Ordynacja podatkowa
Naruszenie przepisów postępowania.
Ord.pod. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Naruszenie przepisów postępowania.
Ord.pod. art. 191
Ordynacja podatkowa
Naruszenie przepisów postępowania.
Ord.pod. art. 210 § § 4
Ordynacja podatkowa
Naruszenie przepisów postępowania.
u.p.t.u. art. 2 § ust.1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Opodatkowaniu podatkiem VAT podlega sprzedaż towarów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
u.p.t.u. art. 3
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Wyłączenie z opodatkowania VAT nie obejmuje sprzedaży towarów dokonywanej na terenie składu celnego.
u.p.t.u. art. 4b § ust.1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Od 1 października 2002 r. sprzedaż towarów w składzie celnym, dotycząca towarów sprowadzonych z zagranicy, w stosunku do których nie powstał jeszcze obowiązek podatkowy z tytułu importu, uznaje się za dokonaną poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.p.s.a. art. 13 § § 1 i 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit.a/ i c/
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o.g.p. art. 1
Ustawa o ochronie granicy państwowej
k.c. art. 3 § § 1 pkt 13
Kodeks celny
k.c. art. 3 § § 1 pkt 16, 18 i 19
Kodeks celny
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 3 i 106
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 85
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 roku o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym art. 4b § ust.1
u.o.NSA
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
u.p.t.u.
Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
p.u.s.a.
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych
p.p.p.s.a.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sprzedaż dokonana po 1 października 2002 r. powinna być traktowana jako dokonana poza terytorium Polski i niepodlegająca VAT, co wyłącza ją z opodatkowania PCC na podstawie art. 2 pkt 4 u.p.c.c. Organy podatkowe nie rozważyły kwestii odpowiedzialności płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych.
Odrzucone argumenty
Sprzedaż towarów na terenie składu celnego nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Podatek od czynności cywilnoprawnych nie dotyczy obrotu profesjonalnego.
Godne uwagi sformułowania
ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych nie posługuje się pojęciami obrotu profesjonalnego i nieprofesjonalnego ani nie uzależnia od tak ujętego charakteru obrotu powstania obowiązku podatkowego.
Skład orzekający
Anna Kwiatek
przewodniczący
Danuta Małysz
sprawozdawca
Ewa Gdulewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych sprzedaży towarów w składach celnych, zwłaszcza w kontekście zmiany przepisów od 1 października 2002 r. oraz kwestii płatnika."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego sprzed 2004 roku i specyficznej sytuacji składu celnego. Zmiany legislacyjne mogły wpłynąć na aktualność niektórych argumentów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii opodatkowania transakcji w składzie celnym, która może być niejasna dla wielu przedsiębiorców. Pokazuje, jak zmiany w przepisach mogą wpływać na obowiązki podatkowe.
“Czy sprzedaż w składzie celnym zawsze podlega VAT? Wyrok WSA wyjaśnia kluczowe rozróżnienie.”
Dane finansowe
WPS: 2331,6 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Lu 470/03 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2004-04-23 orzeczenie nieprawomocne Data wpływu 2003-08-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Anna Kwiatek /przewodniczący/ Danuta Małysz /sprawozdawca/ Ewa Gdulewicz Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Hasła tematyczne Podatek od czynności cywilnoprawnych Sygn. powiązane FSK 1834/04 - Wyrok NSA z 2005-06-21 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Powołane przepisy Dz.U. 1997 nr 137 poz 926 Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa. Dz.U. 2001 nr 75 poz 802 Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 29 czerwca 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Kodeks celny. Dz.U. 2000 nr 86 poz 959 Ustawa z dnia 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych. Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269 Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 2002 nr 153 poz 1271 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1995 nr 74 poz 368 Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz, NSA Danuta Małysz (spr.), Protokolant asyst.Monika Bartmińska, po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2004 r. sprawy ze skargi A spółka jawna na decyzję Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...] II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Uzasadnienie Uzasadnienie. Zaskarżoną decyzją z dnia [...], Nr [...], po rozpatrzeniu odwołań "[P]" T., S., Ś. spółka jawna i "[A]" spółki z o.o. w B. od decyzji Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2003 roku, Nr [...], sprostowanej postanowieniem z dnia [...] maja 2003 roku, Nr [...], w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych, Izba Skarbowa uchyliła decyzję organu I instancji i określiła wysokość zobowiązania podatkowego w podatku od czynności cywilnoprawnych z tytułu umów sprzedaży: z dnia [...] marca 2002 roku - zł.969,30, z dnia [...] maja 2002 roku - zł.1064,70 i z dnia [...] grudnia 2002 roku - zł.292,30. Jak podano w uzasadnieniu powyższej decyzji, w wyniku postępowania przeprowadzonego przez Urząd Skarbowy w firmie "[P]" T., S., Ś. spółka jawna w B. w zakresie podatku od czynności cywilnoprawnych ustalono, iż na terenie prowadzonego składu celnego w 2002 roku firma ta zawarła z "A" spółką z o.o. w B. umowy sprzedaży mrożonych owoców i warzyw, udokumentowane rachunkami, od których nie uiszczono należnego podatku na podstawie art.1 ust.1 pkt 1 lit.a/ ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Podatek winien być wyliczony według stawki 2 % i wpłacony w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego /daty sprzedaży/, stosownie do art.10 ust.1 w związku z art.3 ust.1 pkt 1 i art.7 ust.1 pkt 1 lit.a/ powołanej ustawy. W związku z powyższym, po wszczęciu postępowania podatkowego, organ I instancji wydał wymienioną wyżej decyzję z dnia [...] maja 2003 roku określającą wysokość zobowiązania w podatku od czynności cywilnoprawnych wraz z odsetkami za zwłokę, którą sprostował z urzędu postanowieniem z dnia [...] maja 2003 roku poprzez wykreślenie z sentencji fragmentu zaczynającego się od słów "wraz z odsetkami za zwłokę ...". Od decyzji organu I instancji odwołanie wniosły obie strony postępowania i zakwestionowały w nich zasadność obciążenia ich podatkiem od czynności cywilnoprawnych z tytułu umów sprzedaży zawartych na terenie składu celnego. Zdaniem stron, przepisy ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych dotyczą wyłącznie nieprofesjonalnego obrotu gospodarczego, natomiast umowy sprzedaży towarów na terenie składu celnego zawierane były przez strony w sposób ciągły, w ramach wykonywanego obrotu profesjonalnego. Ponadto zarzucono, iż organ podatkowy nie odniósł się do podnoszonej przez strony w toku postępowania kwestii zastosowanie art.10 ust.2 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, który przewiduje pobór i odprowadzenie podatku przez płatnika. Rozpatrując sprawę Izba Skarbowa wskazała na wstępie, iż art.21 § 3 Ordynacji podatkowej stanowi, że w przypadku, gdy w postępowaniu podatkowym organ podatkowy stwierdzi, iż podatnik, mimo ciążącego na nim obowiązku, nie zapłacił w całości podatku, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość zobowiązania podatkowego. Przepis ten nie daje natomiast organowi podatkowemu uprawnień do określania w decyzji wysokości odsetek za zwłokę. W myśl art.53 § 4 powołanej ustawy odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych nalicza podatnik odpowiadający za te zaległości i wpłaca, bez wezwania organu podatkowego, stosownie do art.55 § 1 tej ustawy. Określenie w decyzji wymiarowej odsetek za zwłokę stanowi jej wadliwość, której nie można usunąć w drodze postanowienie wydanego na podstawie art.215 § 1 Ordynacji podatkowej, bowiem sprostowanie nie może prowadzić do zmiany merytorycznej decyzji. Z powyższych przyczyn decyzja organu I instancji została uchylona. Izba Skarbowa nie podzieliła jednak stanowiska stron, iż w stanie faktycznym sprawy nie powstał obowiązek uiszczenia podatku od czynności cywilnoprawnych z tego powodu, że sprzedaż miała charakter profesjonalnego obrotu gospodarczego i wskazał, że ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych nie posługuje się pojęciami obrotu profesjonalnego i nieprofesjonalnego ani nie uzależnia od tak ujętego charakteru obrotu powstania obowiązku podatkowego. Organ odwoławczy stwierdził, że z ustaleń organu I instancji wynika, iż przedmiotowe umowy sprzedaży zawarte zostały na terenie Polski przez spółkę jawną "[P]" i spółkę z o.o. "[A]" i nie podlegały opodatkowaniu podatkiem VAT. Należało zatem uiścić od tych czynności podatek od czynności cywilnoprawnych, art.1 ust.1 pkt 1 lit.a/ oraz ust.4 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi bowiem, że podatkowi temu podlegają umowy sprzedaży rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Strony podatku nie uiściły. Podatkowi nie podlegają wprawdzie, jak wynika z art.2 pkt 4 wymienionej ustawy, czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności na podstawie odrębnych przepisów jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest zwolniona od tego podatku, stosownie zaś do art.2 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym opodatkowaniu podlega sprzedaż towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, co - co do zasady - dotyczy również sprzedaży towarów w składzie celnym, który, zgodnie z odrębnymi przepisami, stanowi część terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jednakże sprzedaż towarów kupionych za granicą, objętych procedurą składu celnego w rozumieniu przepisów Kodeksu celnego, nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, jeśli uprzednio nie powstał w stosunku do nich dług celny lub nie objęto ich inną procedurą celną: uszlachetniania czynnego, odprawy czasowej, przetwarzania pod kontrolą celną. Chociaż skład celny stanowi część terytorium RP, to jednak dla określenia samego momentu powstania obowiązku podatkowego w imporcie towarów nie ma znaczenia fakt ich przywozu na to terytorium, lecz sytuacje, z jakimi ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym wiąże powstanie obowiązku podatkowego. Pierwszym momentem powodującym opodatkowanie towarów sprowadzonych z zagranicy jest moment powstania długu celnego lub moment objęcia towarów jedną z wyżej wymienionych procedur celnych. Jeżeli natomiast sytuacja taka nie ma miejsca, to importer towarów objętych procedurą składu celnego nie jest podatnikiem podatku VAT z tego tytułu. W związku z powyższym organ odwoławczy stwierdził, że do chwili powstania obowiązku podatkowego w imporcie towarów, zarówno sprzedaż towarów objętych procedurą składu celnego, jak i jego późniejszy wywóz poza granicę, stanowią czynności pozostające poza zakresem przedmiotowym ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Wobec tego czynności sprzedaży, o których mowa, podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Prezentując przedstawione stanowisko organ powołał się także na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 października 1998 roku, sygn. akt III SA 785/97. Za całkowicie nieuzasadniony i niezrozumiały organ odwoławczy uznał zarzut odnoszący się do art.10 ust.2 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, który to przepis dotyczy instytucji płatnika. Dokumenty źródłowe znajdujące się w aktach świadczą, zdaniem organu, o tym, że "[P]" nie pełni obowiązków płatnika podatku od czynności cywilnoprawnych - w rozumieniu art.8 Ordynacji podatkowej w związku z art.10 ust.1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych - z tytułu sprzedaży rzeczy na terenie składu celnego. Dlatego też Urząd Skarbowy nie prowadził postępowania w tym zakresie i nie wydawał decyzji o odpowiedzialności podatkowej płatnika, a w konsekwencji nie wypowiadał się w przedmiotowej kwestii. Na powyższą decyzję "P" T., S., Ś. spółka jawna w B., reprezentowana przez jej wspólnika, wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie. Żądając uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz umorzenia postępowania podatkowego i zarzucając, że decyzje wydane zostały z naruszeniem przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, w uzasadnieniu skargi skarżąca ponowiła argumentację odwołania i podniosła, iż podatek od czynność cywilnoprawnych nie dotyczy obrotu profesjonalnego, w jakim uczestniczy Spółka. Niezależnie zaś od tego stwierdziła, że w razie przyjęcia, że z tytułu czynności, których dotyczy zaskarżona decyzja, powstał obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych, stosownie do art.10 ust.2 pkt 2 wymienionej ustawy podatkowej oraz art.8 i art.30 Ordynacji podatkowej, winna być wydana decyzja o odpowiedzialności podatkowej płatnika, nie zaś decyzja określająca zobowiązanie podatkowe podatników, oczywistym jest bowiem, że kupujący mrożone owoce i warzywa nabywa je albo do przerobu, albo do sprzedaży. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji wraz z uzasadniającymi je argumentami. Rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Zgodnie z art.3 i art.106 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1271/ z dniem 1 stycznia 2004 roku utraciła moc ustawa z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz. U. Nr 74, poz.368 z późn. zm./ i przestały funkcjonować ośrodki zamiejscowe tego Sądu, a w ich miejsce powstały wojewódzkie sądy administracyjne /art.85 powołanej ustawy/. Stosownie do art.97 § 1 powołanej ustawy sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec tego sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, będący sądem właściwym zgodnie z art.13 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. Nr 153, poz.1270/. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem /art.1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz.1269 oraz art.3 § 1 powołanego prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi/ zauważyć na wstępie należy, że okoliczności faktyczne sprawy nie są sporne - w dniach [...] marca, [...] maja i [...] grudnia 2002 roku "[P]" T., S., Ś. spółka jawna w B. działając we własnym imieniu i na własny rachunek sprzedała na rzecz "[A]" spółki z o.o. w B. mrożone owoce, objęte procedurą składu celnego w składzie celnym w B. Organy podatkowe uznały, że wymienione czynności sprzedaży podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Zgodnie z art.1 ust.1 pkt 1 lit.a/ ustawy z dnia 9 września 2000 roku o podatku od czynności cywilnoprawnych /Dz. U. Nr 86, poz.959 z późn. zm./ podatkowi temu podlegają, jak prawidłowo podano w zaskarżonej decyzji, między innymi umowy sprzedaży rzeczy i praw majątkowych, przy czym - stosownie do art.1 ust.4 tej ustawy - podlegają one podatkowi /z zastrzeżeniem niemającym znaczenia w niniejszej sprawie/, jeżeli ich przedmiotem są rzeczy znajdujące się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub prawa majątkowe wykonywane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, albo też - rzeczy znajdujące się za granicą lub prawa majątkowe wykonywane za granicą, w przypadku gdy nabywca ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i czynność cywilnoprawna została dokonana na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Obowiązek podatkowy w podatku od czynności cywilnoprawnych ciąży na osobach fizycznych, osobach prawnych i jednostkach organizacyjnych niemających osobowości prawnej będących stronami czynności cywilnoprawnych /art.4 pkt 1 i art.5 ust.1 powołanej ustawy/ i powstaje z chwilą dokonania czynności cywilnoprawnej, w przypadku zaś, gdy płatnikami są nabywcy rzeczy przeznaczonych do przerobu lub odprzedaży - z chwilą wypłacenia należności /art.3 ust.1 pkt 1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych/. Art.10 ust.2 pkt 2 wymienionej ustawy stanowi przy tym, że nabywca rzeczy jest płatnikiem podatku od umów sprzedaży, jeżeli nabywca kupuje te rzeczy do przerobu lub sprzedaży; w takiej sytuacji jest on, jako płatnik, obowiązany uzależnić wypłacenie należności od uprzedniego zapłacenia podatku /art.10 ust.3 tej ustawy/. Z przytoczonych, jak i z pozostałych przepisów ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych nie wynika, aby jej stosowanie ograniczało się do czynności cywilnoprawnych dokonywanych w ramach - jak to określa skarżąca - obrotu nieprofesjonalnego, trafnie też wskazano w zaskarżonej decyzji, że w ustawie nie użyto pojęć "obrót profesjonalny" czy "obrót nieprofesjonalny" lub im bliskoznacznych. Dosłownie zatem ujmując zarzut strony w tym przedmiocie stwierdzić należy, że nie jest on uzasadniony. Niektóre jednak czynności obrotu, który strona określa mianem profesjonalnego, istotnie wyłączone zostały z opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych, a to na podstawie art.2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Stanowi on, iż nie podlegają temu podatkowi czynności cywilnoprawne, jeżeli przynajmniej jedna ze stron z tytułu dokonania tej czynności na podstawie odrębnych przepisów jest opodatkowana podatkiem od towarów i usług lub jest zwolniona od tego podatku. Stosownie do przepisów ustawy z dnia 8 stycznia 1993 roku o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz. U. Nr 11, poz.50 z późn. zm./ podatnikami podatku od towarów i usług są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, które - w szczególności - mają siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli wykonują we własnym imieniu i na własny rachunek czynności, o których mowa w art. 2, w okolicznościach wskazujących na zamiar ich wykonywania w sposób częstotliwy, nawet jeżeli zostały wykonane jednorazowo, a także wówczas, gdy czynności te polegają na jednorazowej sprzedaży rzeczy w tym celu nabytej /art.5 ust.1 pkt 1 ustawy/, opodatkowaniu tym podatkiem podlegają zaś czynności wymienione w art.2 tej ustawy, w tym - sprzedaż towarów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej /art.2 ust.1 i art.13 ustawy/. Pojęcie terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie zostało w wymienionej ustawie zdefiniowane /podobnie zresztą, jak w powołanej wyżej ustawie o podatku od czynności cywilnoprawnych, w której również używa się tego określenia/. Należy więc zauważyć, iż z art.1 ustawy z dnia 12 października 1990 roku o ochronie granicy państwowej /Dz. U. Nr 78, poz.461 z późn. zm./ wynika, że jest to terytorium oddzielone od terytoriów innych państw i od morza pełnego granicą państwową. Jednocześnie w art.3 § 1 pkt 13 ustawy z dnia 9 stycznia 1997 roku Kodeks celny /Dz. U. Nr 75 z 2001r., poz.802 z późn.zm./ wskazano, iż użyte w tej ustawie określenie polski obszar celny oznacza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że teren składu celnego stanowi część terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a więc przedmiotowe czynności sprzedaży dokonane zostały na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Przyznano to zresztą także w zaskarżonej decyzji, zarówno wprost /str.4 decyzji/, jak i pośrednio - przez fakt objęcia przedmiotowych czynności sprzedaży obowiązkiem podatkowym w podatku od czynności cywilnoprawnych /por.: powołane wyżej art.1 ust.1 pkt 1 lit.a/ i ust.4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych/. Wyłączenie poszczególnych czynności z zakresu ustawy o podatku od towarów i usług zawarte jest w art.3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym; nie obejmuje on sprzedaży towarów dokonywanej na terenie składu celnego. Nadto, z punktu widzenia ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nieistotny jest status celny towarów, które podlegają sprzedaży, w znaczeniu zdefiniowanym w art.3 § 1 pkt 16, 18 i 19 Kodeksu celnego /towar krajowy, towar niekrajowy/. Jeśli natomiast chodzi o podnoszoną przez organ odwoławczy kwestię momentu powstania obowiązku podatkowego w podatku od towarów i usług, to uzależniony jest on od rodzaju wykonywanej czynności podlegającej opodatkowaniu. W sprawie niniejszej rozpatrywane jest opodatkowanie czynności sprzedaży towarów na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, nie zaś opodatkowanie importu tych towarów. Stwierdzić należy, że w stanie prawnym obowiązującym przed dniem 1 października 2002 roku, tj. mającym zastosowanie do objętych zaskarżoną decyzją czynności sprzedaży w dniach [...] marca i [...] maja 2002 roku, żaden przepis ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym nie uzależniał powstania obowiązku podatkowego z tytułu dokonanej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej czynności sprzedaży towarów od wcześniejszego powstania obowiązku podatkowego z tytułu importu towarów, których czynności te dotyczą. Wobec powyższego, w odniesieniu do stanu prawnego przed dniem 1 października 2002 roku za nieznajdujące uzasadnienia prawnego uznać trzeba stanowisko organów podatkowych, iż nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług sprzedaż towarów zakupionych za granicą i objętych procedurą składu celnego w rozumieniu Kodeksu celnego, jeżeli uprzednio nie powstał w stosunku do nich dług celny lub nie objęto ich inną procedurą celną. Powyższe oznacza, że co do opodatkowania podatkiem od czynności cywilnoprawnych sprzedaży dokonanych w dniach [...] marca i [...] maja 2002 roku zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z mającym istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem art.2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych. Co się zaś tyczy sprzedaży dokonanej dnia [...] grudnia 2002 roku, to wskazać należy, że z dniem [...] października 2002 roku nastąpiła zmiana stanu prawnego w zakresie podatku od towarów i usług - ustawą z dnia 30 sierpnia 2002 roku o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz. U. Nr 153, poz.1272/ dodany został w wymienionej ustawie art.4b, zgodnie z ust.1 którego w przypadku sprzedaży towarów dokonywanej w składzie celnym /.../ i dotyczącej towarów sprowadzonych tam z zagranicy, w stosunku do których nie powstał jeszcze obowiązek podatkowy z tytułu importu towarów, uznaje się, że sprzedaż dokonywana jest poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W bezspornym stanie faktycznym niniejszej sprawy nie może ulegać wątpliwości, że sprzedaż w dniu [...] grudnia 2002 roku winna być traktowana - z punktu widzenia podatku od towarów i usług - za dokonaną poza granicami Polski, nie podlegała więc opodatkowaniu wymienionym podatkiem /por.: art.2 ust.1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym/. W konsekwencji do sprzedaży tej nie miał zastosowania art.2 pkt 4 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, a zatem organy podatkowe prawidłowo przyjęły, że sprzedaż ta podlegała opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych. Jak jednak wskazano wyżej, art.10 ust.1 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych stanowi wprawdzie, że podatnik jest obowiązany bez wezwania organu podatkowego złożyć deklarację w sprawie podatku od czynności cywilnoprawnych oraz obliczyć i wpłacić podatek w terminie 14 dni od dnia powstania obowiązku podatkowego, jednakże w ust.2 tego artykułu ustawodawca stwierdził, że płatnikami tego podatku są notariusze - od czynności cywilnoprawnych dokonywanych w formie aktu notarialnego /pkt 1/ i nabywcy rzeczy - od umów sprzedaży, jeżeli nabywca kupuje te rzeczy do przerobu lub sprzedaży /pkt 2/. W sprawie niesporne jest, iż przedmiotem sprzedaży w dniu [...] grudnia 2002 roku były mrożone owoce, nie można więc wykluczyć, że do odpowiedzialności za podatek od czynności cywilnoprawnych związany z tą transakcją zastosowanie znajduje powołany wyżej art.10 ust.2 pkt 2 ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych w związku z art.8 i art.30 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa /Dz. U. Nr 137, poz.926 z późn. zm./. Z naruszeniem jednak wymienionych przepisów, a także przepisów postępowania /art.122, art.187 § 1, art.191 i art.210 § 4 Ordynacji podatkowej/, organy obu instancji uchyliły się od rozważenia tej kwestii. W związku z treścią uzasadnienia zaskarżonej decyzji w tym przedmiocie /str.5/ zauważyć przy tym należy, że spółka "[P]" była sprzedawcą towarów, a nie ich nabywcą, i nigdy nie twierdziła, że to ją obciążały obowiązki płatnika. Na zakończenie, w związku z treścią żądania skargi, wyjaśnić należy, że uprawnienia Sądu mają - w zasadzie - charakter kasacyjny /por.: art.145-150 powołanego wyżej prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi; przewidziane wyjątki nie mają zastosowania w niniejszej sprawie/, stąd nawet uznając skargę za uzasadnioną Sąd nie był uprawniony orzec o umorzeniu postępowania podatkowego w przedmiocie podatku od czynności cywilnoprawnych. Skoro, jak wykazano wyżej, zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji wydane zostały z mającym wpływ na wynik sprawy naruszeniem prawa materialnego oraz z mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy naruszeniem przepisów postępowania, należało je uchylić na zasadzie art.145 § 1 pkt 1 lit.a/ i c/ i art.134 § 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz na podstawie art.152 tej ustawy orzec, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI