I SA/Lu 429/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę podatnika na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiające umorzenia postępowania egzekucyjnego, uznając, że należności nie uległy przedawnieniu.
Skarżący G. P. domagał się umorzenia postępowania egzekucyjnego, argumentując przedawnienie egzekwowanych należności podatkowych. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie odmawiające umorzenia, wskazując na brak przedawnienia i zastosowanie środków egzekucyjnych przerywających bieg terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organu i szczegółowo analizując przepisy dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych oraz skutków zastosowania środków egzekucyjnych.
Sprawa dotyczyła skargi G. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy decyzję odmawiającą umorzenia postępowania egzekucyjnego. Skarżący podnosił, że egzekwowane należności podatkowe uległy przedawnieniu. Organ egzekucyjny oraz Dyrektor Izby Administracji Skarbowej argumentowali, że zastosowanie środków egzekucyjnych, takich jak zajęcie ruchomości, rachunku bankowego czy nieruchomości, przerwało bieg terminu przedawnienia, a należności nadal są wymagalne. Sąd administracyjny, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, oddalił skargę. Sąd szczegółowo przeanalizował przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przedawnienia zobowiązań podatkowych (art. 70 § 1 i § 4 O.p.) oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (art. 59 § 1 u.p.e.a.). Stwierdzono, że zastosowane środki egzekucyjne, o których skarżąca została powiadomiona, przerwały bieg terminu przedawnienia, a następnie biegł on na nowo. W związku z tym, należności objęte tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu, a brak było podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd odniósł się również do innych zarzutów skarżącej, w tym dotyczących błędów co do osoby zobowiązanego czy dopuszczalności egzekucji, uznając je za niezasadne. Rozstrzygnięto również kwestię kosztów zastępstwa procesowego z urzędu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie egzekucyjne nie powinno zostać umorzone z powodu przedawnienia, ponieważ zastosowanie środków egzekucyjnych przerwało bieg terminu przedawnienia, a należności nadal są wymagalne.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zastosowanie środków egzekucyjnych (zajęcie świadczenia, ruchomości, nieruchomości, rachunku bankowego) zgodnie z art. 70 § 4 Ordynacji podatkowej przerwało bieg terminu przedawnienia, który po zastosowaniu środka rozpoczął bieg na nowo. W związku z tym, należności objęte tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu, a brak było podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (7)
Główne
u.p.e.a. art. 59 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Postępowanie egzekucyjne obowiązku o charakterze pieniężnym umarza się m.in. jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia.
O.p. art. 70 § 1
Ordynacja podatkowa
Zobowiązanie podatkowe co do zasady przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
O.p. art. 70 § 4
Ordynacja podatkowa
Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.
Dz.U. 2025 poz 132 art. 59 § 1
Przepis dotyczący umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 18
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy k.p.a. mają odpowiednie zastosowanie w postępowaniu egzekucyjnym.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji art. 27
Określa wymogi formalne tytułu wykonawczego.
Ustawa z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw art. 13 § 1
Do postępowań egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie środków egzekucyjnych przerwało bieg terminu przedawnienia należności podatkowych. Należności objęte tytułami wykonawczymi są wymagalne i nie uległy przedawnieniu. Nie zaistniały inne przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego określone w art. 59 § 1 u.p.e.a.
Odrzucone argumenty
Egzekwowane podatki są w większości przedawnione. Naruszenie prawa podczas licytacji komorniczej. Zawyżona kwota kosztów egzekucyjnych. Brak podstaw do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o tytuł wystawiony przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny.
Godne uwagi sformułowania
Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Organ egzekucyjny nie posiada uprawnienia do badania zgodności z prawem tytułów wykonawczych i aktów, które stanowiły podstawę ich wystawienia.
Skład orzekający
Monika Kazubińska-Kręcisz
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Wałejko
sędzia
Jakub Polanowski
asesor sądowy
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych w kontekście stosowania środków egzekucyjnych przerywających bieg terminu przedawnienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z postępowaniem egzekucyjnym w administracji i przedawnieniem należności podatkowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia przedawnienia należności podatkowych i skuteczności środków egzekucyjnych, co jest istotne dla podatników i profesjonalistów prawnych.
“Czy Twoje długi podatkowe mogą się przedawnić? Sąd wyjaśnia, jak środki egzekucyjne przerywają ten proces.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Lu 429/24 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2025-01-15 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-07-02 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Grzegorz Wałejko Jakub Polanowski Monika Kazubińska-Kręcisz /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Egzekucyjne postępowanie Skarżony organ Dyrektor Izby Administracji Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2025 poz 132 art. 59 § 1 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Kazubińska-Kręcisz (sprawozdawca) Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Asesor sądowy Jakub Polanowski po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 15 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi G. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 29 kwietnia 2024 r. nr 0601-IEE.7192.63.2024.10 w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego I. oddala skargę; II. przyznaje doradcy podatkowemu H. W. kwotę 590,40 zł (pięćset dziewięćdziesiąt złotych czterdzieści groszy, w tym podatek od towarów i usług) tytułem wynagrodzenia za czynności podjęte w ramach pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Uzasadnienie Zaskarżonym postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2024 r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie z dnia 5 lutego 2024 r. o odmowie G. P. (stronie, skarżącej) umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o numerach: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz [...] Jak wynika z akt sprawy i treści zaskarżonego rozstrzygnięcia, organ pierwszej instancji, prowadzący postępowanie egzekucyjne na podstawie własnych tytułów wykonawczych, podejmował w jego toku szereg czynności. Dokonał m.in. zajęcia ruchomości (samochodu), rachunku bankowego w [...] Bank S.A., świadczenia z ubezpieczenia społecznego i nieruchomości – lokalu niemieszkalnego położonego w L. przy ul. K. . Ponadto Naczelnik Urzędu Skarbowego w C., na podstawie dalszych tytułów wykonawczych, zajął należącą do skarżącej nieruchomość w R. F., przy ul. P. . Strona wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w C. z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego w zakresie egzekucji skierowanej do nieruchomości położonej w R. Postanowieniem z 17 sierpnia 2023 r. organ pierwszej instancji odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie, Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny oraz Głównego Inspektora Transportu Drogowego. Rozstrzygnięcie to zostało w kontroli instancyjnej uchylone przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie, podobnie jak kolejne postanowienie organu z dnia 8 listopada 2023 r. (postanowienie DIAS z dnia 8 grudnia 2023 r.). Następnie, postanowieniem z 5 lutego 2024 r. Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie odmówił umorzenia postępowania egzekucyjnego. W zażaleniu na to rozstrzygnięcie skarżąca podniosła, że egzekwowane podatki są w większości przedawnione. W zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy wskazał, że należności objęte realizowanymi tytułami wykonawczymi nie uległy przedawnieniu i są wymagalne. Wyjaśnił, że w toku postępowania zastosowano m.in. egzekucję z pieniędzy, ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, a także z renty socjalnej i z rachunków bankowych, z ruchomości oraz z nieruchomości. Należności objęte tytułami wykonawczymi o numerach: [...] są wymagalne do dnia 25 lutego 2025 r. Natomiast należności objęte tytułami wykonawczymi o numerach: [...],2016, [...] i [...] są wymagalne do dnia 15 listopada 2027 r. Zdaniem organu odwoławczego, w sprawie nie zaistniały też inne przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego. Egzekwowany obowiązek nie został wykonany przed wszczęciem egzekucji i jest nadal wymagalny, nie został umorzony oraz nie wygasł z innego powodu. Nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego oraz nie zaistniała przesłanka niedopuszczalności prowadzenie egzekucji administracyjnej ze względu na osobę zobowiązanego. Tytuły wykonawcze spełniają wymogi określone w art. 27 u.p.e.a., nie zaistniała przesłanka dotycząca niepodjęcia przez wierzyciela zawieszonego postępowania przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia żądania, wierzyciel nie wystąpił z wnioskiem o umorzenie, egzekucja administracyjna i zastosowane środki egzekucje są dopuszczalne, zaś stronie zostały doręczone upomnienia. Obecnie wobec majątku strony prowadzone jest postępowanie egzekucyjne z nieruchomości, kontynuowane jest także postępowanie egzekucyjne ze świadczenia z ubezpieczenia społecznego. Nie można zatem uznać, że w postępowaniu egzekucyjnym nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Odnosząc się do kwestii, wskazanych w zażaleniu organ wskazał, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w C. prowadzi egzekucję z nieruchomości w oparciu o dalsze tytuły wykonawcze wystawione przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie oraz w oparciu o przekazane przez komornika sądowego przy Sądzie Rejonowym w [...], w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej z sądową, akta egzekucyjne w sprawach o sygn. KM 271/21. Wskazał na dobrowolne wpłaty strony i ich przekazanie wierzycielowi. Organ wyjaśnił, że strona była wielokrotnie informowana o stanie sprawy, przy czym przekazywano jej wydruki stanu zaległości, zawierające numery tytułów wykonawczych, kwoty należności głównych, odsetek, kosztów egzekucyjnych, kosztów upomnienia. Poinformowano ją też o zaliczeniu nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych na poczet zobowiązań w tym podatku oraz w podatku od towarów i usług wraz z odsetkami. Z kolei komornik sądowy przekazał Pierwszemu Urzędowi Skarbowemu w Lublinie wyegzekwowaną kwotę w wysokości 33.388,89 zł. Kwota ta została zaliczona na zobowiązanie z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów PIT-23 za lata 2003, 2004, 2007 wraz z odsetkami. Wymienione zobowiązania objęte były tytułem wykonawczym nr [...] Przekazane przez komornika środki nie zaspokoiły całego zobowiązania objętego tym tytułem. Natomiast przekazana w dniach 2 i 10 listopada 2022 r. przez komornika kwota 2.384,81 zł została rozliczona na podatek od towarów i usług za maj, czerwiec, listopad i grudzień 2012 r. Obecnie administracyjne postępowanie egzekucyjne prowadzone jest z wniosku Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie i Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Postępowanie egzekucyjne z wniosku Prezydenta Miasta [...] prowadzone było przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie na podstawie dalszych tytułów wykonawczych tylko w zakresie egzekucji z nieruchomości, do której stosowania Prezydent Miasta [...] zgodnie z art 19 § 2 u.p.e.a. nie jest uprawniony. Po dokonanym zajęciu nieruchomości, w związku ze zbiegiem egzekucji administracyjnej i sądowej, akta zostały przekazane komornikowi sądowemu. Postępowanie egzekucyjne na rzecz Prezydenta Miasta [...] zostało zakończone przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie zawiadomieniami z 2 kwietnia 2020 r. oraz z 10 lutego 2023r. W postanowieniu wyjaśniono też, że Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny przed wystawieniem tytułów wykonawczych wysłał stronie wezwania do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego. Zostały one doręczone 24 września 2019 r. odnośnie do tytułu wykonawczego nr [...] oraz 7 sierpnia 2023 r. odnośnie do tytułu wykonawczego nr [...] Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie nigdy nie prowadził natomiast wobec strony postępowania egzekucyjnego z wniosku Funduszu Inwestycyjnego. W skardze na powyższe postanowienie G. P. wskazała na swój stan zdrowia, sytuację finansową i rodzinną oraz trudności z zaspokojeniem podstawowych potrzeb życiowych. Zaznaczyła, że w wyliczeniu stanu jej zaległości znalazła się zawyżona kwota kosztów egzekucyjnych. Oświadczyła, że dobrowolnie wpłaca po 200 zł do Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie i Urzędu Skarbowego w C.. Zdaniem strony, podczas licytacji komorniczej w dniu 10 maja 2019 r. doszło do naruszenia prawa, ponieważ licytowany powinien być tylko lokal [...]. Komornik do chwili obecnej nie rozliczył się z tych licytacji. Skarżąca podniosła, że w roku 2007 osobiście opłaciła w urzędzie podatek dochodowy, miała nadpłatę, ale ta została zaliczona na poczet należności za 2006 r. Skarżąca nigdy nie dowiedziała się, ile tak naprawdę posiada zaległości. Zakwestionowała też egzekwowanie należności na rzecz Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Lublinie wniósł o jej oddalenie. Zarządzeniem z dnia 12 grudnia 2024 r. sprawa skierowana została do rozpoznania w trybie uproszczonym, na podstawie art. 119 pkt 3 p.p.s.a. W pismach procesowych pełnomocnik skarżącej i skarżąca wnosiły o wyznaczenie rozprawy oraz o jej odroczenie z uwagi na stan zdrowia skarżącej (na tę okoliczność skarżąca przedłożyła kopie dwóch dokumentów z leczenia szpitalnego). Wniosek ten nie został jednak uwzględniony, z uwagi na brak podstawy do zmiany zarządzenia o skierowaniu sprawy do rozpoznania w trybie uproszczonym i brak przesłanek do zmiany terminu posiedzenia. Ze złożonej dokumentacji wynika, że skarżąca uległa wypadkowi i przebywała w placówce szpitalnej w październiku 2024 r., skąd została wypisana w stanie ogólnym dobrym. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Przedmiotem sporu jest ocena podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego przez organ egzekucyjny na podstawie wskazanych powyżej tytułów wykonawczych. W ocenie organu, podstawy takie nie istnieją. Zdaniem z kolei skarżącej, wskutek upływu terminu przedawnienia zobowiązań objętych tytułami, postępowanie egzekucyjne winno podlegać umorzeniu. Dodatkowo skarżąca podniosła, że nie posiada zaległości płatniczych wobec Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego. Analiza akt sprawy prowadzi w ocenie Sądu do wniosku, że zasadnym w sprawie jest stanowisko organu. Do oceny sprawy organ zasadnie zastosował przepisy ustawy egzekucyjnej, z uwzględnieniem faktu, że w dniu 30 lipca 2020 r. weszła w życie ustawa z 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2019 r., poz. 2070 ze zm.), którą dokonano nowelizacji art. 59 u.p.e.a. Zgodnie jednak z art. 13 ust 1 tej ustawy, do postępowań egzekucyjnych wszczętych i niezakończonych przed dniem jej wejścia w życie stosuje się przepisy dotychczasowe. Zgodnie z art. 59 § 1 u.p.e.a., w brzmieniu właściwym dla sprawy, postępowanie egzekucyjne obowiązku o charakterze pieniężnym umarza się: 1) jeżeli obowiązek został wykonany przed wszczęciem postępowania; 2) jeżeli obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał; 3) jeżeli egzekwowany obowiązek został określony niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji organu administracyjnego, orzeczenia sądowego albo bezpośrednio z przepisu prawa; 4) gdy zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego lub gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego; 5) jeżeli obowiązek o charakterze niepieniężnym okazał się niewykonalny; 6) w przypadku śmierci zobowiązanego, gdy obowiązek jest ściśle związany z osobą zmarłego; 7) jeżeli egzekucja administracyjna lub zastosowany środek egzekucyjny są niedopuszczalne albo zobowiązanemu nie doręczono upomnienia, mimo iż obowiązek taki ciążył na wierzycielu; 8) jeżeli postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania; 9) na żądanie wierzyciela; 10) w innych przypadkach przewidzianych w ustawach. W przypadkach, o których mowa w § 1, organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, chyba że umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje na podstawie art. 34 § 4 (§3). Postanowienie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego wydaje się na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela albo z urzędu (§4). Skutkiem umorzenia postępowania egzekucyjnego jest przerwanie postępowania, uchylenie dokonanych czynności egzekucyjnych oraz rozstrzygnięcie o dalszym nieprowadzeniu postępowania. Służy więc ono zakończeniu postępowania egzekucyjnego, zwykle z przyczyn natury formalnej, gdy w określonej sytuacji wykonanie obowiązku przez zobowiązanego jest niemożliwe lub niedopuszczalne. Wniosek strony o umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz zażalenie na postanowienie organu pierwszej instancji opierały się zasadniczo na zarzucie, iż należności objęte egzekucją uległy w większości (nie wskazano w jakim zakresie) przedawnieniu i nie mogą być skutecznie egzekwowane. Jak wynika z treści zaskarżonego postanowienia tytuły wykonawcze wskazane przez skarżącą obejmują należności z tytułu: zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów za styczeń 2007 r., podatek dochodowy od osób fizycznych za 2007 r., za 2008 r., za 2009 r., podatek od towarów i usług za grudzień 2012 r., za styczeń- maj 2013 r., lipiec – sierpień 2013 r., październik – listopad 2013 r., styczeń – kwiecień 2014 r., czerwiec, wrzesień, października i grudzień 2014 r., lipiec – wrzesień 2016 r. Egzekucją w powyższym zakresie objęte były więc wyłącznie zobowiązania podatkowe, zaś wierzycielem jest Skarb Państwa. Instytucja przedawnienia zobowiązań podatkowych uregulowana została w Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 70 § 1 O.p., zobowiązanie podatkowe co do zasady przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Od tej zasady przewidziany został wyjątek wskazany m.in. w art. 70 § 4 O.p., z którego wynika, że bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny. Zauważyć przy tym należy, że w ustawie o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ustawodawca wskazał środki egzekucyjne stosowane w toku postępowania egzekucyjnego, w tym m.in.: egzekucję z wynagrodzenia za pracę, egzekucję z innych wierzytelności, egzekucję ze świadczeń z zaopatrzenia emerytalnego oraz ubezpieczenia społecznego, egzekucję z rachunków bankowych, egzekucję z pieniędzy, egzekucję z ruchomości oraz egzekucję z nieruchomości. Z akt sprawy wynika, że nie nastąpiło przedawnienie egzekwowanych należności. Termin przedawnienia w przypadku należności z tytułu podatku dochodowego za styczeń 2007 r. oraz za lata 2007 – 2009 przypadał kolejno z końcem 2012, 2013, 2014 i 2015 r. Z kolei z tytułu VAT: za grudzień 2012 r. - z końcem 2017 r., za okres od stycznia do maja oraz lipiec – sierpień, październik – listopad 2013 r. - z końcem 2018 r., za okres od stycznia 2014 r. do maja 2014 r., czerwiec 2014 r., wrzesień – październik 2014 r. - z końcem 2019 r., za grudzień 2014 r. - z końcem 2020 r., a za lipiec, sierpień i wrzesień 2016 r. - z końcem 2021r. W postanowieniu dokonano szczegółowej analizy okoliczności mających wpływ na ocenę przedawnienia wszystkich dochodzonych należności (przedstawiono je w formie tabelarycznej). Organ odwoławczy (a wcześniej organ pierwszej instancji) wskazał bowiem okoliczności, które spowodowały przerwanie biegu terminu przedawnienia. Było to zastosowanie wskazanych w ustawie środków egzekucyjnych, o których skarżąca została stosownie powiadomiona. Skarżąca, jak i jej pełnomocnik, nie odnieśli się do tych okoliczności, co oznacza, że nie zostały one zakwestionowane. Wynika z nich natomiast, że organ egzekucyjny dokonał szeregu czynności egzekucyjnych w postaci: zajęcia świadczenia z ubezpieczenia społecznego, zajęcia ruchomości i nieruchomości, zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, pobrania należności pieniężnej. Każda z czynności została dokonana w trakcie biegu terminu przedawnienia (tj. do zobowiązania nieprzedawnionego). O każdej z czynności skarżąca została też powiadomiona. Zastosowanie każdej z nich przerwało więc bieg terminu przedawnienia, który – po zastosowaniu środka – rozpoczynał swój bieg na nowo. Organ zasadnie tym samym skonstatował, że należności objęte tytułami [...]/15 są wymagalne do dnia 25 lutego 2025 r., natomiast należności objęte tytułami wykonawczymi o numerach: [...] są wymagalne do dnia 15 listopada 2027 r. (5 lat od najdalej zastosowanego środka egzekucyjnego). Prawidłowo zatem przyjęto, że nie doszło do przedawnienia egzekwowanych należności, a tym samym brak było też podstaw do umorzenia postępowania egzekucyjnego na podstawie art. 59 § 1 pkt pkt 2 u.p.e.a. Organ słusznie też ocenił, że w sprawie nie wykazana została żadna inna podstawa umorzenia postępowania egzekucyjnego. Tytuły wykonawcze objęte wnioskiem o umorzenie wystawione zostały zgodnie z wzorami tytułów wykonawczych obowiązujących w dacie ich wystawienia. Każdy z nich zawiera elementy niezbędne tytułu wykonawczego, wymagane przez art. 27 u.p.e.a. Zostały one też prawidłowo doręczone stronie. W konsekwencji organ zrealizował obowiązki z art. 26 § 5, art. 32 i art. 27 § 1 u.p.e.a. Egzekwowany obowiązek nie został dobrowolnie wykonany przez stronę przed wystawieniem tytułów wykonawczych i wszczęciem postępowania egzekucyjnego, nie ziściła się więc przesłanka z art. 59 § 1 pkt 1 u.p.e.a. Podnoszona przez skarżącą argumentacja, że brak jest podstawy do wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego w oparciu o tytuł wystawiony przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, nie może stanowić podstawy wniosku o umorzenie postępowania egzekucyjnego w niniejszej sprawie. Po pierwsze, organ egzekucyjny nie posiada uprawnienia do badania zgodności z prawem tytułów wykonawczych i aktów, które stanowiły podstawę ich wystawienia, a po drugie - tytuły wykonawcze, w oparciu o które wszczęto egzekucję, nie obejmują należności przysługujących wskazanemu Funduszowi. Bezsporne jest, że wskazany obowiązek nie został umorzony. Niewątpliwie też nie doszło do jego wygaśnięcia wskutek przedawnienia, albowiem trwające postępowanie egzekucyjne zawiesiło bieg terminu przedawnienia. Zdaniem Sądu, rację ma organ, że nie zaistniały także inne podstawy umorzenia postępowania egzekucyjnego wymienione enumeratywnie w art. 59 § 1 u.p.e.a. Nie ma też podstaw, aby uznać, że w stosunku do strony zachodzi błąd co do osoby zobowiązanej (art. 59 § 1 pkt 4 u.p.e.a.). Błąd taki występowałby, gdyby w tytule wykonawczym jako zobowiązaną wskazano osobę, na której nie ciąży obowiązek spełnienia określonego świadczenia, skutkując faktycznym skierowaniem egzekucji przeciwko niewłaściwemu podmiotowi. Taka sytuacja bezsprzecznie w sprawie nie ma miejsca. Nie zachodzi też w sprawie przypadek, gdy egzekucja nie może być prowadzona ze względu na osobę zobowiązanego. W myśl przepisu art. 1a pkt 20 u.p.e.a. strona jest osobą zobowiązaną, która nie wykonała w terminie obowiązku o charakterze pieniężnym, prawidłowo wykazaną w tytułach wykonawczych. Słusznie organ nie stwierdził jakichkolwiek okoliczności świadczących o niemożności prowadzenia egzekucji ze względu na osobę zobowiązanego. Nie mają zastosowania w sprawie przepisy art. 59 § 1 pkt 5 i 6 u.p.e.a., skoro dochodzony obowiązek ma charakter pieniężny, a zobowiązany nie zmarł. Nie występują również przesłanki umorzenia postępowania egzekucyjnego z art. 59 § 1 pkt 7, 8, 9 i 10 u.p.e.a. Wskazać trzeba za organem, że badanie dopuszczalności egzekucji oraz ocena, czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 i § 2 u.p.e.a. obejmuje ustalenie, czy egzekucja oznaczonego obowiązku jest dopuszczalna oraz czy tytuł wykonawczy jest prawidłowo wystawiony. Organ egzekucyjny zasadnie stwierdził, iż obowiązek objęty skierowanymi do niego tytułami wykonawczymi dotyczy należności pieniężnych podlegających egzekucji administracyjnej i jest on właściwy do jej prowadzenia. Tytuły wykonawcze poprzedzono skutecznym doręczeniem skarżącemu upomnień, tytuły te pochodzą od uprawnionego podmiotu i spełniają wszystkie wymogi określone przepisami prawa. Nie występowała w sprawie sytuacja, w której postępowanie egzekucyjne zawieszone na żądanie wierzyciela nie zostało podjęte przed upływem 12 miesięcy od dnia zgłoszenia tego żądania. Wierzyciel nie występował o jego umorzenie oraz brak było przesłanek umorzenia postępowania przewidzianych w innych ustawach. W rozpoznawanej sprawie nie zaistniała także przesłanka umorzenia postępowania egzekucyjnego określona w art. 59 § 2 u.p.e.a., w myśl którego postępowanie egzekucyjne może być umorzone w przypadku stwierdzenia, że w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnej nie uzyska się kwoty przewyższającej wydatki egzekucyjne. Organ powołał się na zawierane przez skarżącego układy ratalne, które świadczą o dysponowaniu przez niego środkami na spłatę zadłużenia. W sprawie nie naruszono również przepisów postępowania, tj. mających odpowiednie zastosowanie – na mocy art. 18 u.p.e.a. – art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Organ zebrał i prawidłowo ocenił zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, poddał go właściwej analizie z punktu widzenia prawa materialnego. Uzasadnienie zaskarżonego postanowienia odnosi się prawidłowo do stanu faktycznego i prawnego sprawy, a argumentacja organu jest jasna (art. 124 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a.). Wbrew zatem zarzutom skargi, kontrolowane postanowienie nie narusza prawa. Z tych względów, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Skarżąca była w sprawie reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu. Stąd też, zgodnie z § 6 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego ustanowionego z urzędu (Dz.U z 2018 r., poz. 1688) w zw. z § 2 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1687). Wynagrodzenie przyznano w stawce odpowiadającej wynagrodzeniu pełnomocnika świadczącego usługę z wyboru (powiększoną o VAT), wobec wytycznych wskazanych w wyrokach Trybunału Konstytucyjnego: z dnia 20 kwietnia 2023 r. sygn. SK 53/22 i 27 lutego 2024 r., sygn. SK 90/22. Wyroki te dotyczą wprawdzie sytuacji adwokata i radcy prawnego, jednak – w ocenie Sądu – zastrzeżenia w zakresie konstytucyjności uregulowań rozporządzeń obejmujących te grupy zawodowych pełnomocników są identyczne, jak w rozporządzeniu dotyczącym wynagrodzenia doradcy podatkowego ustanowionego z urzędu. Oznacza to, że Sąd jest zobligowany do takiego zastosowania prawa, które pozostaje w zgodzie ze standardami konstytucyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI