I SA/Lu 386/14

I SA/Lu 386/14 - Postanowienie WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2014-06-30
Data wpływu
2014-06-04
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Marcin Małek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Prawo pomocy
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono przyznania prawa pomocy
Odmówiono przyznania prawa pomocy
Powołane przepisy
Dz.U. 2012 poz 270
art. 199, art. 245 par. 2, art. 246 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity.
Sentencja
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie Marcin Małek po rozpoznaniu w dniu 30 czerwca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym wniosków S. K. i W. K. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi S. K. i W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Z. z dnia [...] kwietnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2014 r. p o s t a n a w i a odmówić przyznania prawa pomocy.
Uzasadnienie
Skarżący S. K. i W. K. wraz ze skargą na opisaną wyżej decyzję złożyli wnioski o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Skarżący oświadczyli, że wspólnie prowadzą gospodarstwo domowe. Źródłem ich utrzymania są świadczenia emerytalne w wysokości 766 zł i 2.084,53 zł brutto, dochód z wynajmu mieszkań w kwocie 550 zł oraz dochód z umowy o działo w kwocie 145,80 zł. Odnośnie posiadanego majątku, wskazali na dom o powierzchni 164,50 m2, budynki gospodarcze o pow. 51,79 m2 i 47,74 m2 oraz mieszkanie o pow. 80 m2. Ponadto skarżący posiada udział wielkości 1/12 części w nieruchomościach gruntowych (4 działki) o pow. 6669 m2. Jednocześnie wskazali na swoje problemy zdrowotne, które utrudniają im występowanie przed sądem.
Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje:
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. - zwanej dalej p.p.s.a. prawo pomocy może zostać przyznane stronie w zakresie całkowitym lub częściowym.
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Z przepisu art. 246 §1 pkt 1 tej ustawy wynika z kolei, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym może nastąpić wówczas, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na uwadze treść przywołanych wyżej przepisów zaznaczyć wypada, iż prawo pomocy jest odstępstwem od generalnej reguły ponoszenia przez strony kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Oznacza to tym samym, iż odstępstwo od tej zasady może mieć miejsce w przypadkach wyjątkowych, gdy strona nawet przy dołożeniu jak największych starań nie jest w stanie zgromadzić środków pieniężnych niezbędnych na pokrycie wspomnianych kosztów.
Uwzględniwszy treść przywołanych wyżej przepisów i konfrontując ją z przedstawionym przez skarżących stanem majątkowym uznać przyjdzie, że ich wnioski nie zasługują na uwzględnienie.
Przede wszystkim zauważyć wypada, że wnioskodawcy utrzymuje się z nie małych dochodów. Mianowicie łączna miesięczna wysokość dochodu skarżących wynosi 3.546,35 zł (emerytury, dochód z wynajmu mieszkania oraz umowy o dzieło). Do wymaganych na obecnym etapie sprawy kosztów sądowych należy natomiast wyłącznie wpis od skargi w wysokości 100 zł - § 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Ponadto w razie niepomyślnego dla skarżącego wyniku sprawy przed sądem pierwszej instancji i woli zaskarżenia orzeczenia może pojawić się konieczność uiszczenia opłaty kancelaryjnej za odpis wyroku sądu z uzasadnieniem (100 zł) oraz ewentualnego wpisu od skargi kasacyjnej, wynoszącego również 100 zł (§ 3 ww. rozporządzenia).
Dokonując zatem zestawienia pomiędzy wysokością kosztów sądowych w sprawie, a przedstawioną sytuacją majątkową i finansową skarżących nie da się stwierdzić, aby skarżący wykazali, że nie są w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Innymi słowy sytuacja finansowe nie jest na tyle trudna aby uniemożliwiała poniesienie wskazanych kosztów. Skarżący dysponuje stałym dochodem w wysokości ponad 3.000 zł, mają zapewnione warunki mieszkaniowe, nie wykazują przy tym żadnych problemów z regulowaniem bieżących zobowiązań i należności, a także nie korzystają z instytucjonalnej pomocy społecznej, co przy relatywnie niewysokich kosztach postępowania pozwala na wydatki w kwocie 100 zł, rozłożone w czasie. Wygospodarowanie takich kwot nie będzie stanowiło dla skarżących wydatku zagrażającego zaspokojeniu podstawowych potrzeb życiowych.
Nie bez znaczenia jest również fakt posiadania majątku znacznej wartości (dom w Zamościu o pow. 164,50 m2 wraz z budynkami gospodarczymi oraz mieszkanie o pow. 80 m2 i nieruchomości gruntowe o pow. 6669 m2).
Jednocześnie nie stwierdzono uzasadnionych podstaw do pozytywnego rozpoznania wniosku w części dotyczącej ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Po pierwsze ze względu na przedstawioną sytuację materialną wnioskodawców byłoby to nieuzasadnione, a po drugie udział profesjonalnego pełnomocnika na obecnym etapie postępowania nie jest potrzebny. Należy wskazać, że zgodnie z postanowieniem NSA z dnia 8 kwietnia 2013 r. I FZ 70/13, Sąd (referendarz sądowy) decydując o udzieleniu stronie prawa pomocy musi przede wszystkim kierować się przesłankami z art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a., a więc brakiem jakichkolwiek środków na pokrycie kosztów sądowych, ale również odnośnie wniosku o przyznanie pełnomocnika procesowego z urzędu, powinien uwzględnić procesową konieczność jego powołania. W tym aspekcie bierze pod uwagę, w szczególności aktualne stadium postępowania, dotychczasowy sposób postępowania strony przed sądem, konieczność posiadania szczególnych uprawnień przy wykonywaniu czynności procesowych. Otóż zgodnie z art. 175 § 1 p.p.s.a. oraz art. 194 § 4 p.p.s.a. – wymóg posiadania profesjonalnego pełnomocnika staje się niezbędny dopiero w przypadku sporządzenia skargi kasacyjnej od orzeczenia sądu kończącego postępowanie lub zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Ponadto w myśl art. 6 p.p.s.a. Sąd powinien udzielać stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać je o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań, a według art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany granicami skargi i kontroluje sprawę w jej całokształcie.
Poczynione wyżej uwagi pozwoliły na negatywną ocenę działań wnioskodawców zmierzających do przeniesienia ciężaru ponoszenia kosztów sądowych na Skarb Państwa, a w ostatecznym rozrachunku na innych obywateli, w sytuacji, gdy posiadane przez nich środki są w stanie zabezpieczyć rzeczone należności budżetowe.
Na marginesie należy jeszcze zaznaczyć, iż w razie uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny pierwszej instancji, przysługuje stronie skarżącej (na jej wniosek) od organu, który wydał zaskarżony akt - zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia swoich praw (art. 200 p.p.s.a.).
Mając na uwadze wszystkie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.