I SA/LU 382/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2004-12-15
NSApodatkoweŚredniawsa
tytuł wykonawczywygaśnięcie tytułupostępowanie egzekucyjnesąd powszechnysąd administracyjnywłaściwość sąduzwrot wnioskupodatek dochodowyKPAKPC

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej o zwrocie wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego, uznając, że sprawa należy do właściwości sądu powszechnego.

Skarżący złożył wniosek o stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego dotyczącego podatku dochodowego, argumentując bezprzedmiotowość decyzji. Po kilku etapach postępowania, Dyrektor Izby Skarbowej uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego i orzekł o zwrocie wniosku, wskazując, że żądanie pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności należy rozpatrywać przed sądem powszechnym na podstawie art. 840 KPC. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, podzielając stanowisko organu odwoławczego.

Sprawa dotyczyła skargi J. A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] kwietnia 2004 r., które uchyliło postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego i orzekło o zwrocie wniosku skarżącego z dnia 13 lutego 2004 r. o stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego nr [...] obejmującego podatek dochodowy za 1991 r. Skarżący argumentował, że decyzja będąca podstawą tytułu wykonawczego była bezprzedmiotowa, ponieważ została wydana przez organ niewłaściwy miejscowo. Naczelnik Urzędu Skarbowego początkowo uznał się za niewłaściwy do rozpatrzenia wniosku, a następnie przekazał go Komornikowi Sądowemu. Komornik również uznał się za niewłaściwego i zwrócił wniosek. Dyrektor Izby Skarbowej, rozpatrując zażalenie, zakwalifikował wniosek jako żądanie pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności i orzekł o jego zwrocie, wskazując, że w przypadku tytułu pochodzącego od organu administracji, zaopatrzonego w sądową klauzulę wykonalności, właściwy do rozpoznania sprawy jest sąd powszechny na podstawie art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, że wniosek powinien być rozpatrzony przez sąd powszechny, a przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania w sprawach egzekucyjnych w administracji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Sprawa należy do właściwości sądu powszechnego.

Uzasadnienie

Żądanie pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności, gdy podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracji zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności, powinno być rozpatrywane przez sąd powszechny w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego na podstawie art. 840 KPC. W przypadku wniesienia podania do organu niewłaściwego, a z treści wynika właściwość sądu powszechnego, podanie podlega zwrotowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (7)

Główne

PPSA art. 3 § § 2 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PUSA art. 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

k.p.c. art. 840

Kodeks postępowania cywilnego

Dopuszczalne jest powództwo o pozbawienie tytułu wykonawczego wykonalności, gdy podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracji, który został zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności.

PPSA art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 66 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego

Jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a z treści jego wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, podanie podlega zwrotowi wnoszącemu.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

W sprawach z zakresu postępowania egzekucyjnego w administracji stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Żądanie pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności, gdy podstawą jest tytuł administracyjny z sądową klauzulą wykonalności, należy rozpatrywać przed sądem powszechnym na podstawie art. 840 KPC. W przypadku wniesienia podania do organu niewłaściwego, a z treści wynika właściwość sądu powszechnego, podanie podlega zwrotowi na podstawie art. 66 § 3 KPA. Przepisy Ordynacji podatkowej nie mają zastosowania w sprawach egzekucyjnych w administracji, gdzie stosuje się odpowiednio przepisy KPA.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 i 123 KPA oraz art. 120, 121, 122, 124, 125 Ordynacji podatkowej przez Dyrektora Izby Skarbowej.

Godne uwagi sformułowania

Żądanie określone przez skarżącego jako "stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego" Dyrektor Izby Skarbowej zakwalifikował jako wniosek o uchylenie podstaw wszczęcia egzekucji. Gdy podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracji, który został zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności, dopuszczalne jest powództwo o pozbawienie takiego tytułu wykonawczego wykonalności na podstawie art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego, które wnosi się do sądu powszechnego.

Skład orzekający

Halina Chitrosz

przewodniczący

Krystyna Czajecka-Ryniec

sprawozdawca

Irena Szarewicz-Iwaniuk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu w sprawach dotyczących wygaśnięcia lub pozbawienia wykonalności tytułów wykonawczych wydanych w administracji, gdy posiadają one sądową klauzulę wykonalności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy tytuł wykonawczy pochodzi od organu administracji, ale został zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność jurysdykcji między sądami administracyjnymi a powszechnymi w kontekście postępowań egzekucyjnych i wygaśnięcia tytułów wykonawczych.

Kiedy wniosek o wygaszenie tytułu wykonawczego trafia do złego sądu: lekcja z jurysdykcji.

Sektor

podatkowe

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Lu 382/04 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2004-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2004-08-23
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Halina Chitrosz /przewodniczący/
Irena Szarewicz-Iwaniuk
Krystyna Czajecka-Ryniec /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6119 Inne o symbolu podstawowym 611
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 333/05 - Wyrok NSA z 2005-10-14
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1269
Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Chitrosz, Sędziowie WSA Krystyna Czajecka-Ryniec /spr./, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant sekr. sąd. Marta Ścibor, po rozpoznaniu w dniu 15 grudnia 2004 r. sprawy ze skargi J. A. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu wniosku z dnia 13 lutego 2004 r. - oddala skargę
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem Dyrektor Izby Skarbowej, działając na podstawie art .138 § 1 pkt 2 w związku z art. 44 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /Dz. U. Nr 98 poz. 1071 ze zmianami/ oraz art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji /Dz. U. Z 2002 r. nr 110, poz. 968 ze zmianami/ po rozpatrzeniu zażalenia J. A. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie przekazania wniosku z dnia 13 lutego 2004 r. o stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego nr [...] obejmującego podatek dochodowy za 1991 r. Komornikowi Sądowemu Rewiru VII przy Sądzie Rejonowym - uchylił postanowienie I instancji i orzekł o zwrocie wnoszącemu wniosku z dnia [...] lutego 2004 r.
W dniu [...] lutego 2004 r. do Urzędu Skarbowego wpłynął wniosek skarżącego o stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez ten Urząd obejmującego podatek dochodowy za 1991 r. Wniosek skarżący uzasadnił bezprzedmiotowością decyzji będącej podstawą wystawienia tego tytułu oraz to, że stwierdzenie jej wygaśnięcia leży w interesie społecznym, jak i strony, z uwagi na niewłaściwość miejscową organu, który ją wydał.
W odpowiedzi Naczelnik Urzędu Skarbowego zawiadomił skarżącego pismem z dnia [...] marca 2004 r., że nie jest organem właściwym do wydawania orzeczeń w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego.
Po otrzymaniu powyższego pisma skarżący złożył zażalenie na bezczynność Naczelnika Urzędu Skarbowego polegającą na nie przekazaniu wniosku do organu właściwego i nie wydaniu stosownego postanowienia w tej sprawie.
Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2004 r. uznał zażalenie za uzasadnione i wyznaczył dodatkowy termin załatwienia sprawy.
Postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2004 r. wniosek skarżącego przekazany został do rozpatrzenia Komornikowi Sądowemu Rewiru VII przy Sądzie Rejonowym.
W uzasadnieniu organ I instancji stwierdził, że obowiązująca procedura nie przewiduje możliwości żądania wygaśnięcia tytułu wykonawczego, a więc wniosek skarżącego należy potraktować jako żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Ponieważ postępowanie egzekucyjne jest prowadzone przez Komornika Sądowego, to on jest organem właściwym do załatwienia wniosku skarżącego
Na postanowienie to skarżący ponownie złożył zażalenie, w którym domagał się orzeczenia przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w sprawie wygaśnięcia tytułu wykonawczego.
W międzyczasie Komornik Sądowy postanowieniem z dnia [...] maja 2004 r. uznał się niewłaściwym do rozpatrzenia wniosku skarżącego i zwrócił tenże wniosek Urzędowi Skarbowemu.
Po rozpatrzeniu zażalenia Dyrektor Izby Skarbowej postanowieniem z dnia [...] czerwca 2004 r. uchylił postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] maja 2004 r. i orzekł o zwrocie wniosku z [...] lutego 2004 r. skarżącemu.
W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy wskazał, iż postępowanie egzekucyjne prowadzone jest wobec skarżącego przez Komornika Sądowego Rewiru VII przy Sądzie Rejonowym na podstawie wystawionego przez Urząd Skarbowy tytułu wykonawczego nr [...], zaopatrzonego w klauzulę wykonalności nadaną postanowieniem Sądu Rejonowego z dnia [...] stycznia 2000r., sygn. akt [...]. Żądanie określone przez skarżącego jako "stwierdzenie wygaśnięcia tytułu wykonawczego" Dyrektor Izby Skarbowej zakwalifikował jako wniosek o uchylenie podstaw wszczęcia egzekucji. Gdy podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracji, który został zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności, dopuszczalne jest powództwo o pozbawienie takiego tytułu wykonawczego wykonalności na podstawie art. 840 Kodeksu postępowania cywilnego, które wnosi się do sądu powszechnego.
Stosownie zaś do treści art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a z treści jego wynika, że właściwym w sprawie jest sąd powszechny, podanie podlega zwrotowi wnoszącemu.
Na powyższe postanowienie J. A. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, w której zarzucając naruszenie art. 138 § 1 pkt 2 i 123 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 120, 121, 122, 124, 125 Ordynacji podatkowej wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w części zwrotu wniosku z dnia 131utego 2004 r.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przytoczoną w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie zważył, co następuje:
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia pod względem jego zgodności z prawem /art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz. U. Nr 153, poz. 1269 oraz art. 3 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami/ - stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
Skarżący we wniosku z dnia [...] lutego 2004 r. skierowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego kwestionował podstawę wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Twierdził, że decyzja administracyjna, na której oparto tytuł wykonawczy już z dniem jej wydania stała się bezprzedmiotowa, bowiem została wydana przez organ niewłaściwy. Prawidłowo więc Dyrektor Izby Skarbowej zakwalifikował wniosek jako żądanie pozbawienia tytułu wykonawczego wykonalności. Prawidłowo też uznał, że gdy podstawą egzekucji jest tytuł pochodzący od organu administracji, który został zaopatrzony w sądową klauzulę wykonalności / postanowienie Sądu Rejonowego z dnia [...] stycznia 2000 r., sygn. akt [...]/ , dochodzenie pozbawienia tego tytułu wykonalności możliwe jest przed sądem powszechnym w drodze powództwa przeciwegzekucyjnego - na podstawie art. 840 Kodeksu cywilnego.
Jeżeli podanie wniesiono do organu niewłaściwego, a z treści jego wynika, że właściwym w sprawie jest sąd, organ, do którego podanie wniesiono zwraca je wnoszącemu / art. 66 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego / , o czym Dyrektor Izby Skarbowej orzekł w zaskarżonym postanowieniu.
Odnosząc się na koniec do podnoszonego w skardze zarzutu naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej wskazać należy, że w sprawach z zakresu postępowania egzekucyjnego w administracji przepisy te nie mają zastosowania bowiem - zgodnie z art. 18 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w tych sprawach stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
W oparciu o powyższe, na podstawie przepisu art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono, jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI