I SA/Lu 363/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2005-12-16
NSApodatkoweWysokawsa
VATprzedawnieniepostępowanie zabezpieczająceczynności egzekucyjneOrdynacja podatkowauchylenie decyzjikoszty postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w sprawie podatku VAT z powodu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Sprawa dotyczyła rozliczenia podatku od towarów i usług za okres od [...] do [...] r. Skarżący kwestionował decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego. Główne zarzuty dotyczyły nieuwzględnienia przez organy podatkowe zeznań świadków i dowodów przedłożonych przez stronę. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu z dniem [...], ponieważ postępowanie zabezpieczające nie przerwało biegu terminu przedawnienia zgodnie z przepisami.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę D. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] r. Organy podatkowe obu instancji utrzymały w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego, która zmieniła pierwotne rozliczenie podatku VAT. Organy wskazały na naruszenie przepisów dotyczących nieuwzględniania w deklaracjach kwot sprzedaży i podatku należnego z tytułu usług budowlanych oraz obniżania podatku należnego o podatek naliczony od zakupów niebędących kosztami uzyskania przychodu. Skarżący zarzucał pominięcie zeznań świadków i dowodów, a także brak dowodów na wykonanie robót budowlanych i zapłatę za usługi. Sąd, rozpatrując sprawę, stwierdził, że zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu z dniem [...], zgodnie z art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Sąd podkreślił, że postępowanie zabezpieczające nie jest czynnością egzekucyjną przerywającą bieg przedawnienia, a przerwanie biegu terminu wymaga łącznego spełnienia warunków: zastosowania środka egzekucyjnego i powiadomienia o tym zobowiązanego. Ponieważ z akt sprawy nie wynikało, by skarżący został skutecznie powiadomiony o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w egzekucyjne przed upływem terminu przedawnienia, sąd uznał decyzje organów za wydane z naruszeniem prawa i uchylił je na podstawie art. 135, 145 § 1 pkt 1 lit. a oraz art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że zobowiązanie podatkowe za wskazane miesiące uległo przedawnieniu z dniem [...]. Postępowanie zabezpieczające nie jest czynnością egzekucyjną przerywającą bieg przedawnienia, a przerwanie biegu terminu wymaga łącznego spełnienia warunków: zastosowania środka egzekucyjnego i powiadomienia o tym zobowiązanego. Z akt sprawy nie wynikało, by skarżący został skutecznie powiadomiony o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w egzekucyjne przed upływem terminu przedawnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (12)

Główne

PPSA art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

uchyla decyzję w przypadku naruszenia prawa materialnego lub procesowego

PPSA art. 152

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

orzeka o wstrzymaniu wykonania decyzji

OP art. 70 § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym upłynął termin płatności podatku

OP art. 70 § 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

bieg terminu przedawnienia przerywa pierwsza czynność egzekucyjna, o której podatnik został powiadomiony (w brzmieniu obowiązującym w 1999 r.)

OP art. 70 § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

bieg terminu przedawnienia przerywa zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został powiadomiony (w brzmieniu obowiązującym w 2005 r.)

Pomocnicze

PPSA art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

PPSA art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

zasądza zwrot kosztów postępowania

Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 20

u.p.e.a. art. 154 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania obowiązku, stwarza jedynie gwarancje

u.p.e.a. art. 154 § 4

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

w zw. z art. 33a OP, zabezpieczenie egzekucyjne przekształciło się w zajęcie egzekucyjne

Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym art. 6 § 1

Ustawa z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym art. 25 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zobowiązanie podatkowe uległo przedawnieniu z uwagi na upływ terminu określonego w art. 70 § 1 Ordynacji podatkowej. Postępowanie zabezpieczające nie stanowiło czynności egzekucyjnej przerywającej bieg przedawnienia. Skarżący nie został skutecznie powiadomiony o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne przed upływem terminu przedawnienia.

Odrzucone argumenty

Argumenty organów podatkowych dotyczące merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy (nieuwzględnianie sprzedaży, obniżanie podatku naliczonego) zostały pominięte z uwagi na stwierdzone przedawnienie.

Godne uwagi sformułowania

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym upłynął termin płatności podatku. Postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, stwarza jedynie pewne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do wyegzekwowania tego obowiązku. Zajęcie zabezpieczające jest zatem czynnością organu egzekucyjnego, ale nie jest czynnością egzekucyjną (środkiem egzekucyjnym). Przerwanie biegu przedawnienia następuje w tej drugiej dacie (zawiadomienia podatnika o zastosowaniu środka egzekucyjnego).

Skład orzekający

Ewa Gdulewicz

sprawozdawca

Irena Szarewicz-Iwaniuk

członek

Krystyna Czajecka-Ryniec

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań podatkowych, w szczególności rozróżnienie między postępowaniem zabezpieczającym a egzekucyjnym oraz warunki skutecznego przerwania biegu przedawnienia."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w okresie, którego dotyczy sprawa, oraz specyfiki przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia przedawnienia podatkowego, które ma ogromne znaczenie praktyczne dla podatników i organów podatkowych. Wyjaśnia subtelne różnice między postępowaniem zabezpieczającym a egzekucyjnym w kontekście przerwania biegu terminu przedawnienia.

Czy postępowanie zabezpieczające chroni przed przedawnieniem podatku? Sąd wyjaśnia kluczowe różnice.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Lu 363/05 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2005-12-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-07-29
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Ewa Gdulewicz /sprawozdawca/
Irena Szarewicz-Iwaniuk
Krystyna Czajecka-Ryniec /przewodniczący/
Symbol z opisem
6110 Podatek od towarów i usług
Hasła tematyczne
Podatek od towarów i usług
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 135, art. 145 par. 1 pkt 1 lit. a, art. 152, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 70 par. 1 i 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Dz.U. 2002 nr 169 poz 1387
art. 20
Ustawa z dnia 12 września 2002 r. o zmianie ustawy - Ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw.
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 154 par. 1 i 4
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Czajecka-Ryniec, Sędziowie NSA Ewa Gdulewicz (spr.),, NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, Protokolant specjalista Iwona Lachowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi D. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] r. I. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] r. nr [...]; II. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości; III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz D.P. kwotę [...] zł.(słownie [...]) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. Nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej, po rozpatrzeniu odwołania D. P., utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] Nr [...] w zakresie rozliczenia podatku od towarów i usług za miesiące: [...]r.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśniono, iż organ I instancji decyzją z dnia [...] r. zmienił rozliczenie w podatku od towarów i usług za ww. okres wskutek ustalenia w toku postępowania podatkowego, iż podatnik naruszył § 6 ust. 1 pkt 2 lit. d rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 15 grudnia 1997r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 156, poz. 1024 z późn. zm.) poprzez nieuwzględnienie w deklaracjach podatkowych kwot sprzedaży i podatku należnego z tytułu wykonanych usług budowlanych na rzecz Przedsiębiorstwa A oraz art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 z późn. zm.) poprzez obniżenie kwot podatku należnego o kwoty podatku naliczonego od zakupów towarów nie stanowiących kosztów uzyskania przychodów.
W odwołaniu od decyzji organu pierwszoinstancyjnego pełnomocnik skarżącego wskazał, iż przeprowadzona przez pracowników Urzędu Skarbowego kontrola nie stwierdziła innych należności podatkowych w stosunku do Skarbu Państwa niż wynikające z prowadzonych rejestrów i wykazanych w deklaracjach. Zdaniem pełnomocnika w przeprowadzonym przez organ I instancji postępowaniu nie została wyjaśniona kwestia realizacji robót budowlanych, pominięte zostały zeznania świadków podatnika, nie wyjaśniono okoliczności dokonania zapłaty za wykonane usługi.
Organ podatkowy II instancji po rozpatrzeniu zgromadzonego materiału dowodowego oraz argumentów zawartych w odwołaniu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszoinstancyjnego.
Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu swojej decyzji stwierdził, iż dowody zgromadzone w prowadzonym postępowaniu, tj. zeznania świadków, zapisy w dziennikach budowy oraz faktury wystawione przez skarżącego potwierdzają faktyczne wykonanie usług przez D.P. na rzecz Przedsiębiorstwa A. Wskazał ponadto, iż przesłuchany w charakterze świadka P.Ż., pełnomocnik A.Z., zeznał, iż zapłata za usługi wykonane przez skarżącego następowała w dniu otrzymania faktury.
W ocenie organu odwoławczego D. P. poprzez obniżenie kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od zakupu telewizora w miesiącu [...] r. oraz od zakupu chłodziarki w miesiącu [...]r. naruszył art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o VAT. Powyższe wydatki bowiem nie mogą być uznane za koszty uzyskania przychodu, gdyż nie mają związku z wykonywaną działalnością gospodarczą, tj. usługami budowlanymi i sprzętowo-transportowymi.
Wyjaśnił również, iż zeznania Z.G. i R. M. nie poparte innymi dowodami nie potwierdzają stanowiska strony.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie pełnomocnik skarżącego wniósł o uchylenie decyzji organu podatkowego II instancji, zarzucając pominięcie zeznań świadków oraz dowodów przedłożonych przez stronę. Zdaniem pełnomocnika w przedmiotowej sprawie brak jest dowodów potwierdzających wykonanie robót budowlanych na rzecz firmy A. Z. oraz, iż w dokumentacji prowadzonej przez podatnika brak jest dowodów potwierdzających zakupy towarów i usług, niezbędnych do wykonania robót wymienionych w fakturach wystawionych na rzecz w/w firmy. Wskazał, iż brak jest dokumentów zapłaty za usługi wymienione w fakturach oraz, iż zapisy w dziennikach budowy nie stanowią dowodu wykonania robót.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Nie zgodził się ze stwierdzeniem pełnomocnika, iż w dokumentacji prowadzonej przez skarżącego brak jest dowodów potwierdzających zakupy towarów i usług, niezbędnych do wykonania robót wymienionych w fakturach wystawionych na rzecz firmy A.Z. Ponadto zdaniem organu, zeznania Z. G., R.M. i M. W. nie poparte innymi dowodami nie potwierdzają stanowiska pełnomocnika.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie z podanych w niej przyczyn.
Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn.zm.), Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W sprawie podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] r. organy podatkowe w sprawie niniejszej orzekły [...] r. (decyzja organu I instancji) doręczona [...] r. i [...] r. (decyzja organu II instancji).
Zgodnie z art. 70 § 1 ustawy z dnia 2099 sierpnia 1997r. (Dz.U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) Ordynacja podatkowa zobowiązanie podatkowe przedawnia się z upływem 5 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym upłynął termin płatności podatku.
Stwierdzić zatem należy, że zobowiązanie podatkowe w podatku VAT za wskazane wyżej miesiące uległo przedawnieniu z dniem [...] r.
W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd prawny przedstawiony w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2003 r. (FPS 8/03, ONSA 2004, Nr 1, poz. 7), iż zobowiązanie podatkowe przedawnia się, jeżeli termin przewidziany w art. 70 ust. 1 ordynacji podatkowej upłynął przed wydaniem decyzji organu odwoławczego.
Zgodnie z art. 70 § 3 ordynacji podatkowej - w brzmieniu obowiązującym w 1999 r., bieg terminu przerywa pierwsza czynność egzekucyjna, o której podatnik został powiadomiony (odpowiednio - art. 70 § 4 w brzmieniu obowiązującym w 2005 r. – bieg terminu przedawnienia przerywa zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik został powiadomiony).
Niezależnie od tego, które przepisy w związku z art. 20 ustawy z 12 września 2002 r. o zmianie ustawy – ordynacja podatkowa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 169, poz. 1387) miały zastosowanie w sprawie, stwierdzić należy, iż w czasie orzekania przez Izbę Skarbową, tj. w dniu [...] r. sporne zobowiązanie podatkowe należało uznać za przedawnione.
Z akt sprawy wynika, że [...] r. wydana została na podstawie art. 33 decyzja zabezpieczająca należność podatkową na poczet podatku VAT za [...] r. (oraz [...]r.) oraz postanowienie z [...] r. o zabezpieczeniu w wymienionych należności na podstawie którego dokonano zabezpieczenia ruchomości (k.62, 66, 64,65).
Z treści przepisu art. 154 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) wynika, że postępowanie zabezpieczające nie prowadzi do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, stwarza jedynie pewne gwarancje, że w przyszłości dojdzie do wyegzekwowania tego obowiązku. Postępowanie to ma charakter postępowania pomocniczego w stosunku do postępowania egzekucyjnego. Zajęcie zabezpieczające jest zatem czynnością organu egzekucyjnego, ale nie jest czynnością egzekucyjną (środkiem egzekucyjnym).
Z mocy art. 154 § 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w zw. z art. 33a ordynacji podatkowej, zabezpieczenie egzekucyjne przekształciło się w zajęcie egzekucyjne z chwilą wystawienia przez organ egzekucyjny tytułu wykonawczego przed upływem 14 dni od dnia wygaśnięcia decyzji zabezpieczającej, co miało miejsce w sprawie niniejszej [...] r.
Niewątpliwie zajęcie egzekucyjne jest zastosowaniem środka egzekucyjnego, o którym mowa w art. 70 § 4 ordynacji podatkowej. Przepis art. 70 § 4 dla skutecznego przerwania biegu przedawnienia wymaga jednakże łącznego spełnienia dwóch warunków - zastosowania środka egzekucyjnego i powiadomienia o tym zobowiązanego. W literaturze (por. Ordynacja podatkowa. Komentarz. S. Babiarz i inni. W-wa 2004 st. 270), wskazuje się, iż użycie przez ustawodawcę czasu przeszłego ("został zawiadomiony") przemawia za wykładnią, że przerwanie biegu przedawnienia nie może nastąpić wcześniej niż zawiadomienie podatnika o zastosowaniu środka egzekucyjnego. Jeżeli daty zastosowania środka egzekucyjnego i zawiadomienia o nim podatnika są różne, przerwanie biegu przedawnienia następuje w tej drugiej dacie.
Z akt rozpatrywanej sprawy nie wynika, by skarżący był zawiadomiony o przekształceniu zajęcia zabezpieczającego w zajęcie egzekucyjne; tytuły wykonawcze zostały doręczone [...] r., a zajęcie prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego dokonano [...] r. o czym podatnik został powiadomiony [...] r., a więc po upływie terminu wskazanego w art. 70 § 1 ordynacji podatkowej.
Z tych względów, uznając, że zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja Urzędu Skarbowego, wydana została z naruszeniem art. 70 §1 ordynacji podatkowej, na podstawie art. 135, 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i art. 152 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 ww. ustawy.