Orzeczenie · 2025-10-29

I SA/LU 311/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Miejsce
Lublin
Data
2025-10-29
NSApodatkoweWysokawsa
podatek u źródładywidendyrzeczywisty właścicielbeneficjent rzeczywistyunikanie opodatkowaniasztuczność transakcjioptymalizacja podatkowazwolnienie podatkoweprawo unijnedyrektywa PS

Spółka z siedzibą w Republice Cypru (dalej: Podatnik) wniosła o stwierdzenie i zwrot nadpłaty w zryczałtowanym podatku dochodowym od osób prawnych w kwocie 292.125 zł, pobranego od dywidend wypłaconych przez polskiego płatnika. Podatnik twierdził, że spełnia warunki do zastosowania zwolnienia z art. 22 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (u.p.d.o.p.). Organy podatkowe, zarówno pierwszej, jak i drugiej instancji, odmówiły stwierdzenia nadpłaty. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy Podatnik jest rzeczywistym właścicielem (beneficjentem) otrzymanych dywidend oraz czy zastosowanie zwolnienia nie narusza przepisów o przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania (art. 22c u.p.d.o.p.). Organy uznały, że Podatnik jest jedynie pośrednikiem, a jego działalność ma charakter sztuczny, służący optymalizacji podatkowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając w przeważającej części stanowisko organów. Sąd uznał, że status rzeczywistego właściciela jest warunkiem koniecznym do skorzystania ze zwolnienia, a Podatnik tego statusu nie posiadał, będąc kontrolowanym przez swojego jedynego udziałowca, S. K. Ponadto, Sąd stwierdził, że konstrukcja prawna grupy kapitałowej, w której funkcjonuje Podatnik, jest sztuczna i ma na celu unikanie opodatkowania, co wyklucza zastosowanie zwolnienia na podstawie art. 22c u.p.d.o.p. Sąd nie podzielił argumentacji skarżącej dotyczącej braku wymogu efektywnego opodatkowania dywidendy w kraju rezydencji, jednakże uznał, że nawet jeśli warunek ten nie jest spełniony, to zastosowanie zwolnienia jest wykluczone z powodu sztuczności działań.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że spółka holdingowa z siedzibą w rajach podatkowych, która nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej i jest kontrolowana przez osobę fizyczną, nie może być uznana za rzeczywistego beneficjenta dywidend, co wyklucza zastosowanie zwolnień podatkowych. Potwierdzenie znaczenia analizy sztuczności konstrukcji prawnej w kontekście przepisów o przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczowe znaczenie miały ustalenia dotyczące braku rzeczywistej działalności gospodarczej i kontroli nad spółką przez osobę fizyczną. Interpretacja przepisów o efektywnym opodatkowaniu może być przedmiotem dalszych sporów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy spółka z siedzibą w Republice Cypru, otrzymująca dywidendy od polskiego płatnika, może skorzystać ze zwolnienia z podatku u źródła na podstawie art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p., jeśli nie jest uznawana za rzeczywistego właściciela należności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, spółka nie może skorzystać ze zwolnienia, ponieważ nie posiada statusu rzeczywistego właściciela (beneficjenta) otrzymanych dywidend, a konstrukcja prawna grupy kapitałowej jest sztuczna.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że status rzeczywistego właściciela jest warunkiem koniecznym do zastosowania zwolnienia. Analiza faktów wykazała, że spółka cypryjska jest jedynie pośrednikiem, a jej działalność nie ma uzasadnienia ekonomicznego, służąc głównie unikaniu opodatkowania.

Czy zastosowanie zwolnienia z podatku u źródła od dywidend przez spółkę cypryjską byłoby sprzeczne z celem przepisów i stanowiłoby nadużycie prawa w rozumieniu art. 22c u.p.d.o.p.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zastosowanie zwolnienia jest wykluczone z powodu sztuczności konstrukcji prawnej i braku rzeczywistej działalności gospodarczej spółki, co stanowi nadużycie prawa.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że brak odpowiedniego substratu majątkowego i osobowego, brak decyzyjności spółki, a także fakt, że dywidendy nie są efektywnie opodatkowane w kraju siedziby, wskazują na sztuczność działań i główny cel, jakim było uniknięcie opodatkowania.

Czy warunek efektywnego opodatkowania dywidendy w kraju rezydencji odbiorcy (art. 22 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p.) jest spełniony, gdy dywidendy są przedmiotowo zwolnione z opodatkowania w kraju siedziby?

Odpowiedź sądu

Sąd, odwołując się do zasady in dubio pro tributario, zinterpretował przepis na korzyść podatnika, uznając, że warunek ten dotyczy zwolnienia podmiotowego, a nie przedmiotowego. Niemniej jednak, brak efektywnego opodatkowania jest istotny dla oceny sztuczności konstrukcji.

Uzasadnienie

Choć sąd przychylił się do interpretacji korzystniejszej dla podatnika w zakresie art. 22 ust. 4 pkt 4 u.p.d.o.p., podkreślił, że brak efektywnego opodatkowania dywidend jest istotnym elementem wskazującym na sztuczność konstrukcji w kontekście art. 22c u.p.d.o.p.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę spółki z Republiki Cypru na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą stwierdzenia nadpłaty podatku u źródła od dywidend.

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 4

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 4 pkt 2

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 22 § ust. 4 pkt 4

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

u.p.d.o.p. art. 22c

Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

Pomocnicze

o.p. art. 72 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

o.p. art. 2a

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 145a § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 111 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu art. 2 § ust. 2 pkt 1 lit. a)

Argumenty

Skuteczne argumenty

Spółka cypryjska nie jest rzeczywistym beneficjentem dywidend. • Konstrukcja prawna grupy kapitałowej jest sztuczna i ma na celu unikanie opodatkowania. • Brak rzeczywistej działalności gospodarczej spółki cypryjskiej.

Odrzucone argumenty

Art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. nie wymaga statusu rzeczywistego właściciela ani efektywnego opodatkowania dywidendy. • Zastosowanie zwolnienia nie było sprzeczne z celem przepisów i nie było głównym celem transakcji. • Sposób działania spółki nie był sztuczny. • Niezastosowanie zasady in dubio pro tributario.

Godne uwagi sformułowania

Podatnik jest jedynie pośrednikiem pomiędzy płatnikiem a S. K. • Działalność ma charakter wyłącznie pasywny, polegający na formalnym posiadaniu udziałów i kumulowaniu zysków. • Zastosowanie zwolnienia było sprzeczne z przedmiotem lub celem art. 22 ust. 4 u.p.d.o.p. i było głównym lub jednym z głównych celów dokonania transakcji, a sposób działania strony był sztuczny. • Sąd przyłącza się do linii orzeczniczej uznającej istotność statusu rzeczywistego beneficjenta dywidendy dla możliwości skorzystania ze zwolnienia podatkowego. • Niewątpliwie zatem, jak wynika z prawidłowych ustaleń organu, które znajdują podstawę w zgromadzonym w aktach sprawy materiale, jedynym udziałowcem, ale też dyrektorem i sekretarzem w Spółce będącej wnioskodawcą jest S. K.

Skład orzekający

Monika Kazubińska-Kręcisz

przewodniczący

Andrzej Niezgoda

sędzia

Jakub Polanowski

asesor sądowy (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że spółka holdingowa z siedzibą w rajach podatkowych, która nie prowadzi rzeczywistej działalności gospodarczej i jest kontrolowana przez osobę fizyczną, nie może być uznana za rzeczywistego beneficjenta dywidend, co wyklucza zastosowanie zwolnień podatkowych. Potwierdzenie znaczenia analizy sztuczności konstrukcji prawnej w kontekście przepisów o przeciwdziałaniu unikaniu opodatkowania."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego, w którym kluczowe znaczenie miały ustalenia dotyczące braku rzeczywistej działalności gospodarczej i kontroli nad spółką przez osobę fizyczną. Interpretacja przepisów o efektywnym opodatkowaniu może być przedmiotem dalszych sporów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy unikania opodatkowania przez międzynarodowe grupy kapitałowe z wykorzystaniem spółek w rajach podatkowych, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie i kontrowersje. Analiza sztuczności konstrukcji prawnej i definicji rzeczywistego beneficjenta jest kluczowa dla praktyki podatkowej.

Spółka z raju podatkowego przegrywa w sądzie: brak rzeczywistego beneficjenta dywidend to koniec unikania opodatkowania.

Dane finansowe

WPS: 292 125 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst