I SA/LU 265/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę podatnika na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego dotyczącą podatku od nieruchomości, uznając, że nieruchomość jest związana z działalnością gospodarczą mimo braku bezpośredniego dostępu do drogi publicznej.
Podatnik Z. S. zaskarżył decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta L. w sprawie podatku od nieruchomości za 2023 r. Skarżący argumentował, że nieruchomość nie może być wykorzystana do działalności gospodarczej z powodu braku dostępu do drogi publicznej. Organy administracji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny uznały jednak, że nieruchomość, nabyta przez przedsiębiorcę w celu prowadzenia działalności gospodarczej, podlega wyższej stawce podatku, niezależnie od chwilowych trudności z dostępem, powołując się na przepisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz orzecznictwo.
Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntu i budynku o łącznej wartości 6.192 zł za rok 2023. Skarżący, Z. S., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "A" Przedsiębiorstwo Z. S., kwestionował zastosowanie wyższych stawek podatkowych, argumentując, że nieruchomość nie może być wykorzystana do działalności gospodarczej z powodu braku prawnego dostępu do drogi publicznej. Podkreślał, że L. Spółdzielnia Mieszkaniowa, właściciel sąsiednich działek, nie wyraża zgody na korzystanie z nich w celu zapewnienia dojazdu. Organy administracji, w tym Samorządowe Kolegium Odwoławcze, utrzymały w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wskazując, że nieruchomość została nabyta przez przedsiębiorcę w celu prowadzenia działalności gospodarczej i jej charakter (przemysłowy) oraz fakt, że część lokalu była wynajmowana, świadczą o związku z działalnością gospodarczą. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, nieruchomości są związane z działalnością gospodarczą, jeśli są w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą. Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego i Naczelnego Sądu Administracyjnego, które wskazują, że dla zastosowania wyższej stawki kluczowe jest faktyczne wykorzystanie nieruchomości do działalności gospodarczej, a nie tylko status przedsiębiorcy. Jednakże w tej konkretnej sprawie, sąd uznał, że nieruchomość została nabyta przez skarżącego działającego jako przedsiębiorca do majątku odrębnego i w celu prowadzenia działalności gospodarczej, a z jego stanowiska nie wynikało, by nieruchomość utraciła ten związek, stając się częścią majątku prywatnego. Brak dostępu do drogi publicznej i problemy z uzyskaniem służebności nie wykluczały opodatkowania wyższą stawką, zwłaszcza że istniała faktyczna możliwość dojazdu drogą osiedlową. Sąd stwierdził również, że nieruchomość nie mieści się w żadnych z wyjątków określonych w art. 1a ust. 2a ustawy.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, nieruchomość nabyta przez przedsiębiorcę w celu prowadzenia działalności gospodarczej podlega wyższej stawce podatku od nieruchomości, nawet jeśli chwilowo brakuje jej prawnego dostępu do drogi publicznej, o ile nie została ona wyłączona z użytkowania lub nie mieści się w innych ustawowych wyjątkach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kluczowe jest faktyczne przeznaczenie nieruchomości do działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę, a nie tylko chwilowe trudności z dostępem. Nieruchomość została nabyta w celu prowadzenia działalności i nie została wyłączona z użytkowania, co uzasadnia zastosowanie wyższych stawek.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (11)
Główne
u.p.o.l. art. 1a § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej to te będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a.
u.p.o.l. art. 2 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty, budynki lub ich części oraz budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej.
u.p.o.l. art. 3 § ust. 1
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości.
u.p.o.l. art. 4
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Podstawą opodatkowania gruntów jest ich powierzchnia, a budynków powierzchnia użytkowa.
u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Określa stawki podatku od nieruchomości, w tym wyższe stawki dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej.
PPSA art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi, gdy sąd uzna, że zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem.
Pomocnicze
u.p.o.l. art. 1a § ust. 2a
Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych
Określa przypadki, w których nieruchomości nie zalicza się do związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (np. budynki mieszkalne, grunty zajęte na pasy technologiczne dla określonych przedsiębiorstw).
k.c. art. 49 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy służebności przesyłu, przywołany w kontekście przepisów wyłączających niektóre grunty z opodatkowania wyższą stawką.
k.c. art. 551
Kodeks cywilny
Definicja przedsiębiorstwa, przywołana w kontekście ustalania, czy nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa podatnika.
Prawo budowlane art. 67 § ust. 1
Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
Dotyczy decyzji organu nadzoru budowlanego o wyłączeniu budynku z użytkowania, przywołany w kontekście przepisów wyłączających niektóre nieruchomości z opodatkowania wyższą stawką.
Dz.U. § 2023 poz 70
Dziennik Ustaw
Tekst jednolity ustawy o podatkach i opłatach lokalnych.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Nieruchomość nie może być wykorzystana do działalności gospodarczej z powodu braku prawnego dostępu do drogi publicznej. Brak zgody L. Spółdzielni Mieszkaniowej na korzystanie z jej działek w celu zapewnienia dojazdu. Nieruchomość jest "placem budowy" i nie podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości.
Godne uwagi sformułowania
przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej, wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą Trybunał uznaje za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji. Podmiot taki występuje w obrocie w dwojakim charakterze, raz jako osoba prywatna, a więc w zakresie swojego majątku osobistego, raz jako przedsiębiorca.
Skład orzekający
Andrzej Niezgoda
sprawozdawca
Grzegorz Wałejko
przewodniczący
Jakub Polanowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących opodatkowania podatkiem od nieruchomości gruntów i budynków nabytych przez przedsiębiorców, zwłaszcza w kontekście braku dostępu do drogi publicznej i faktycznego wykorzystania nieruchomości."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika będącego osobą fizyczną prowadzącą działalność gospodarczą i nabywającego nieruchomość do majątku odrębnego. Może wymagać analizy w kontekście innych przepisów lub specyfiki danej nieruchomości.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego podatku od nieruchomości i ważnego dla przedsiębiorców problemu związku nieruchomości z działalnością gospodarczą, zwłaszcza w sytuacji braku dostępu do drogi publicznej. Orzeczenie odwołuje się do kluczowych wyroków Trybunału Konstytucyjnego.
“Czy brak dojazdu do nieruchomości oznacza niższy podatek? WSA w Lublinie wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 6192 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Lu 265/24 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2024-09-11 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-05-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Andrzej Niezgoda /sprawozdawca/ Grzegorz Wałejko /przewodniczący/ Jakub Polanowski Symbol z opisem 6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne Hasła tematyczne Podatek od nieruchomości Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 70 art. 1a ust. 1 pkt 3, art. 1a ust. 2a Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.) Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grzegorz Wałejko Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Niezgoda (sprawozdawca) Asesor sądowy Jakub Polanowski Protokolant Starszy asystent sędziego Monika Bartmińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 września 2024 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 27 marca 2024 r. nr SKO.41/1251/P/2023 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2023 r. - oddala skargę. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia 27 marca 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Lublinie, dalej: "Samorządowe Kolegium Odwoławcze", "organ odwoławczy", po rozpatrzeniu odwołania Z. S., dalej: "podatnik", "strona", "skarżący", od decyzji Prezydenta Miasta L. , dalej: "prezydent Miasta", "organ pierwszej instancji", z dnia 16 stycznia 2023 r. w przedmiocie ustalenia podatku od nieruchomości za rok 2023 kwocie 6.192 zł, utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji oraz akt sprawy wynika, że wskazaną wyżej decyzją Prezydenta Miasta do opodatkowania przyjęto grunty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków, o powierzchni 320 m2 z zastosowaniem stawki w wysokości 1,14 zł za m2 (podatek - 364,80 zł) oraz budynek zakwalifikowany do kategorii: budynki lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz budynki mieszkalne lub ich części zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej o powierzchni użytkowej 206,58 m2 z zastosowaniem stawki w wysokości 28,21 zł za m2 powierzchni użytkowej (podatek - 5,827,62 zł). Łącznie podatek w zaokrągleniu wyniósł 6.192 zł. Odwołując się od decyzji organu pierwszej instancji strona wskazała na istotną wadę prawną, którą obarczona jest opodatkowana nieruchomość, tj. brak prawnego połączenia komunikacyjnego z drogami publicznymi, wykluczający możliwość legalnego korzystania z przedmiotowej nieruchomości w jakimkolwiek celu. Strona zaznaczyła, że dotychczas nie udało się zapewnić służebności drogowych na działkach okalających nieruchomość, jak też wydzielić na tych działkach zaplanowanej drogi publicznej. Utrzymując w mocy decyzję organu pierwszej instancji, Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło, że zgodnie z ewidencją gruntów i budynków prowadzoną przez Wydział Geodezji Urzędu Miasta podatnik jest właścicielem nieruchomości położonej w L. przy ul. M. , którą stanowi zabudowana działka gruntu nr [...] sklasyfikowana jako grunty zabudowane i zurbanizowane oznaczone symbolem Ba - tereny przemysłowe o powierzchni 320 m2. Z informacji z kartoteki budynków wynika zaś, że na tej działce posadowiony jest jeden budynek niemieszkalny, rodzaj wg KŚT i klasa wg PKOB - budynki przemysłowe, główna funkcja - inny budynek przemysłowy, o jednej kondygnacji nadziemnej, bez kondygnacji podziemnej, o pow. zabudowy 268 m2 i o pow. użytkowej z projektu 206,58 m2. Zgodnie z wpisem do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej podatnik prowadzi działalność gospodarczą pod firmą "A" Przedsiębiorstwo Z. S.. Podatnik nabył wskazaną wyżej nieruchomość aktem notarialnym Rep. A Nr [...] z dnia 11 września 2015 r. celem prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą "A" Przedsiębiorstwo Z. S.. Z treści tego aktu notarialnego wynika, że ww. działka gruntu nr [...] posiada powierzchnię 320 m2 i jest zabudowana budynkiem podstacji cieplnej o powierzchni użytkowej 206,58 m2. Powierzchnie zawarte w § 1 aktu notarialnego są tożsame z danymi ewidencji gruntów i budynków i stanowiły podstawę do opodatkowania przedmiotowej nieruchomości. Odnosząc się do argumentacji podniesionej w odwołaniu organ odwoławczy zauważył, że podatnik do odwołania dołączył pismo Zarządu Dróg i Mostów z dnia 17 listopada 2022 r. oraz pismo Wydziału Geodezji Urzędu Miasta L. z dnia 17 stycznia 2023 r. Zarząd Dróg i Mostów w L. wyjaśnił, iż działka nr ewid.[...] nie przylega bezpośrednio do pasa drogowego i nie posiada bezpośredniej obsługi komunikacyjnej z drogi publicznej. Obsługa komunikacyjna przedmiotowej działki winna się zaś odbywać na podstawie wcześniej uzyskanej służebności przejazdu i przechodu przez działki posiadające dostęp do drogi publicznej. Jak jednak stwierdził organ odwoławczy, przepisy u.p.o.l nie przewidują w zakresie podatku od nieruchomości rozwiązań szczególnych w przypadku braku prawnego połączenia komunikacyjnego z drogami publicznymi. Posiadanie lub brak posiadania dostępu do drogi nie ma wpływu na opodatkowanie nieruchomości. Jak zaznaczyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, do nieruchomości objętej opodatkowaniem istnieje faktyczna możliwość dojazdu drogą osiedlową należącą do L. Spółdzielni Mieszkaniowej. Następnie, odwołując się do przepisów ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2023 r. poz. 70), dalej: "u.p.o.l.", Samorządowe Kolegium Odwoławcze zaznaczyło, że zgodnie z utrwaloną w orzecznictwie sądów administracyjnych linią orzeczniczą, jak wynika z treści art. 1a ust. 1 pkt 3, do nieruchomości związanych prowadzeniem działalności gospodarczej zalicza się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą z zastrzeżeniem art. 1a ust. 2a u.p.o.l. Wyjątki wskazane w ust. 2a nie mają zastosowania w niniejszej sprawie. Przepis art. 1a ust. 1 pkt 3 należy przy tym odczytywać uwzględniając wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 24 lutego 2021 sygn. akt SK39/19, w którym Trybunał stwierdził, że "przedsiębiorcy nie mogą być obciążani wyższą stawką podatku jedynie z powodu posiadania nieruchomości, które nie służą im do prowadzenia działalności gospodarczej. Opodatkowanie wyższą stawką podatku od nieruchomości gruntów lub budynków niewykorzystywanych i niemogących być potencjalnie wykorzystywanymi do prowadzenia działalności gospodarczej, wyłącznie ze względu na posiadanie ich przez przedsiębiorcę lub inny podmiot prowadzący działalność gospodarczą Trybunał uznaje za niezgodne z art. 64 ust. 1 Konstytucji". Zgodnie z utrwaloną w orzecznictwie sądów administracyjnych linią orzeczniczą do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej zaliczone winny być również te grunty łub budynki, które przejściowo nie są wykorzystywane przez podatnika w prowadzonej przez niego działalności gospodarczej, ale ich cechy oraz rodzaj prowadzonej działalności gospodarczej powoduje, że mogą być one wykorzystywane na ten cel (por. wyroki: WSA w Lublinie z dnia 23 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Lu 136/21, WSA w Białymstoku z dnia 8 września 2021 r., sygn. akt I SA/Bk 370/21, oraz WSA w Łodzi z dnia 18 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 171/22). Odnosząc się do stwierdzenia podatnika, że wykluczona jest możliwość legalnego korzystania z przedmiotowej nieruchomości w jakimkolwiek celu, zdaniem organu odwoławczego wskazać należy, że podatnik nabył tą nieruchomość aktem notarialnym w takim właśnie stanie faktycznym i prawnym, tj. bez bezpośredniego dostępu do drogi publicznej i bez ustanowionej służebności gruntowej, celem prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą "A" Przedsiębiorstwo Z. S.. Samorządowe Kolegium Odwoławcze nadmieniło również, że zgodnie z § 2 aktu notarialnego z dnia 11 września 2015 r. część budynku o powierzchni 50,8 m2 stanowiła przedmiot najmu przez Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe spółka jawna "B" z siedzibą w L.. Zatem, podatnik, znając stan faktyczny i prawny, opisany w przedmiotowym akcie notarialnym zdecydował o zakupie nieruchomości w celu prowadzenia działalności gospodarczej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości, podatnik argumentował, że przedmiotowa działka nie może być wykorzystana obecnie do działalności gospodarczej prowadzonej przez skarżącego, bowiem nie ma do niej dojazdu oraz dojścia, zaś obsługa komunikacyjna tej działki drogą lotniczą, zdaniem skarżącego technicznie możliwa, nie może być brana pod uwagę w obecnej praktyce orzeczniczej, wobec braku takich precedensów. Skarżący zaznaczył, że L. Spółdzielnia Mieszkaniowa, będąca właścicielem działki nr [...], okalającej przedmiotową działkę skarżącego, nie wyraża zgody na korzystanie z działki nr [...] w celu obsługi obiektu i zlokalizowanych w nim usług. Zdaniem skarżącego, ma to znaczenie rozstrzygające. Powoływanie się przez organ odwoławczy na wyrok tut. Sądu z dnia 23 czerwca 2021 r., sygn. akt I SA/Lu 136/21 wydaje się być chybione, gdyż nie jest spełniony w niniejszej sprawie wskazany warunek "że mogą być one wykorzystywane na ten cel". Skarżący podał również, że nieruchomość zlokalizowana na działce nr [...] jest obecnie "placem budowy" nie podlegającym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Przed Sądem Rejonowym [...] toczy się zaś postępowanie o ustanowienie służebności komunikacyjnych pod sygn.: [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skarga jest niezasadna, zaś zaskarżona decyzja odpowiada prawu. W pierwszej kolejności wskazać należy, że ze znajdującego się w aktach sprawy poświadczonego za zgodność z oryginałem wypisu aktu notarialnego Repertorium A Nr [...] z dnia 11 września 2015 r. wynika, że skarżący, jako prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą "A" Przedsiębiorstwo Z. S., wpisaną do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, nabył objętą tym aktem notarialnym nieruchomość celem prowadzenia działalności gospodarczej pod nazwą "A" Przedsiębiorstwo Z. S., do majątku odrębnego. Nieruchomość objęta wskazanym aktem notarialnym, nabyta przez skarżącego od L. Przedsiębiorstwa [...] S.A. w L., obejmuje, jak wynika z treści tego aktu, działkę gruntu nr [...] po powierzchni 320 m2, zabudowaną budynkiem podstacji cieplnej o powierzchni użytkowej 206,58 m2. Z tego aktu notarialnego wynika również, że pomieszczenie o powierzchni 50,8 m2 jest przedmiotem najmu przez Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe spółka jawna "B" w L.. Wskazanym aktem notarialnym skarżący, jako nabywca nieruchomości, ustanowił też nieodpłatnie na rzecz L. Przedsiębiorstwa [...] S.A. służebność przesyłu polegającą na pozostawieniu oraz nieodpłatnym i nieograniczonym dostępie do sieci i innych urządzeń ciepłowniczych zlokalizowanych na tej nieruchomości, w tym pomieszczenia wymiennikowni. Ze złożonej przez skarżącego w dniu 5 listopada 2015 r. informacji w sprawie podatku od nieruchomości wynika, że działka gruntu nr [...] posiada powierzchnię 320 m2, budynek podstacji cieplnej powierzchnię użytkową 207 m2, a znajdujący się w nim lokal handlowy powierzchnię użytkową 51 m2. Zgodnie z wpisem do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, skarżący prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą "A" Przedsiębiorstwo Z. S. z przeważającą i wykonywaną działalnością gospodarczą w zakresie: wynajem i zarządzanie nieruchomościami własnymi lub dzierżawionymi (68.20). Z wypisu z kartoteki budynków wynika, że budynek objęty opodatkowaniem stanowi budynek przemysłowy (wg KŚT i PKOB), z główną funkcją określoną jako inny budynek przemysłowy i posiadający jedną kondygnację nadziemną. Wskazaną wyżej decyzją organ pierwszej instancji ustalił skarżącemu podatek od nieruchomości od gruntów o powierzchni 320 m2 związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków oraz od budynków lub ich części związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej o powierzchni użytkowej 206,58 m2, stosując odpowiednie stawki wynikające z uchwały Rady Miasta. Powierzchnia użytkowa budynku oraz powierzchnia działki, na której jest on posadowiony, nie są sporne. Jednoznacznie wynikają również z ewidencji gruntów i budynków, z treści informacji skarżącego złożonej przez niego, jako podatnika podatku od nieruchomości oraz z treści aktu notarialnego. Również kwalifikacja budynku jako budynku przemysłowego, znajdująca oparcie w ewidencji budynków oraz treści aktu notarialnego, nie jest przez skarżącego kwestionowana. Przedmiotem sporu między stronami postępowania przed sądem administracyjnym jest kwestia wysokości zastosowanych stawek podatkowych. W ocenie organów, grunt i budynek należy zakwalifikować jako związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, ponieważ ich właścicielem jest osoba prowadząca działalność gospodarczą i zostały one nabyte przez tę osobę w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Fakt braku prawnego wyodrębnienia dostępu do drogi publicznej nie podważa tej kwalifikacji, zwłaszcza, że fizycznie dostęp z drogi publicznej do nieruchomości skarżącego istnieje przez działki należące do L. Spółdzielni Mieszkaniowej. Skarżący prezentuje stanowisko przeciwne. Wg niego nie może on prowadzić na opodatkowanej nieruchomości jakiejkolwiek działalności gospodarczej ze względu na brak dostępu do drogi publicznej. Wzmacniając swoją argumentację skarżący dołączył do skargi odpis pisma L. Spółdzielni Mieszkaniowej z dnia 15 marca 2023 r. informujące, ze Spółdzielnia nie wyraża zgody na świadczenie w obiekcie objętym opodatkowaniem jakiejkolwiek działalności usługowej do czasu zapewnienia dla tego obiektu miejsc parkingowych, ponieważ przyległy do obiektu parking służy mieszkańcom pobliskich budynków wielorodzinnych. Dołączył skarżący do skargi również odpis pisma z dnia 22 stycznia 2024 r. skierowanego przez siebie do Przewodniczącego VIII Wydziału Cywilnego Sądu Rejonowego [...] stanowiącego prośbę ponaglającą o rozpoznanie wniosku w przedmiocie ustanowienia służebności komunikacyjnych. Mając to na uwadze zauważyć trzeba, że zgodnie z treścią 2 ust. 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: (1) grunty; (2) budynki lub ich części oraz (3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zgodnie z art. 4., podstawą opodatkowania gruntów jest ich powierzchnia, zaś budynków powierzchnia użytkowa. Podatnikami tego podatku są zaś, jak wynika z treści art. 3 ust. 1 powołanej ustawy m.in. osoby fizyczne będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych. Stawki podatku od nieruchomości, jak to wynika z art. 5 u.p.o.l., określane uchwałą organu stanowiącego gminy, są zróżnicowane; niższe w przypadku budynków mieszkalnych lub pozostałych budynków i zdecydowanie wyższe dla związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz od budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Podobnie niższe są stawki dla pozostałych gruntów, a wyższe dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Organ pierwszej instancji ustalając zobowiązanie skarżącego zastosował wynikające z uchwały Rady Miasta stawki jak dla gruntów i dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Zauważyć więc należy, że zgodnie z treścią art. 1a ust. 1 pkt 3 u.p.o.l., grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej uważa się grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z zastrzeżeniem ust. 2a. Dokonując wykładni tego przepisu należy uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 grudnia 2017 r., sygn. SK 13/15. W wyroku tym Trybunał stwierdził, że norma prawna, według której do zakwalifikowania gruntu podlegającego opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości do kategorii gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej wystarczy prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną będącą jego współposiadaczem, wywołuje skutki, których nie da się pogodzić z zasadami wyrażonymi w Konstytucji. Takie rozumienie przepisu nie uwzględnia, że przedsiębiorcy będący osobami fizycznymi występują w obrocie prawnym w dwojakim charakterze: jako osoby prywatne, a więc w zakresie swojego majątku osobistego, oraz jako przedsiębiorcy. Taka, jak wskazana wyżej, interpretacja art. 1a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l. prowadzi bowiem do pobierania od podobnych, z perspektywy konstytucyjnoprawnej, gruntów, faktycznie niezwiązanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, podatku od nieruchomości w różnej wysokości. Niezależnie od sposobu wykorzystania gruntu, osoba fizyczna będąca przedsiębiorcą zapłaci podatek według wyższej stawki, jeżeli tylko prowadzi działalność gospodarczą. Natomiast osoba fizyczna nieprowadząca takiej działalności zapłaci podatek według stawki niższej. Każdy z tych podatników faktycznie nie wykorzystuje gruntu na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. W takiej sytuacji status przedsiębiorcy (osoby fizycznej) nie ma związku ze sposobem wykorzystania przedmiotu opodatkowania i nie wpływa na wartość gruntu. W obu wypadkach grunt nie ma związku z prowadzeniem działalności gospodarczej. Z tego względu, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, samo prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie jest relewantne dla opodatkowania gruntu stawką podatkową od gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (określoną w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. a u.p.o.l.). Zważywszy na ratio stosowania podwyższonej stawki, jaką jest potencjalna możliwość uzyskiwania przychodów z wykorzystania danych gruntów, niezbędne jest ustalenie faktycznego sposobu wykorzystania opodatkowanego gruntu, którego współposiadaczem pozostaje osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą. Także w orzecznictwie NSA, np. w wyrokach z dnia: 12 czerwca 2012 r., sygn. akt II FSK 2288/10, 18 lipca 2012 r., sygn. akt II FSK 32/11 oraz 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FSK 902/12 wskazuje się, iż gramatyczna wykładnia omawianego przepisu mogłaby prowadzić do wniosków, że każda nieruchomość zakupiona przez przedsiębiorcę bez względu na sposób jej wykorzystywania, czy cel zakupu (poza wyjątkami wprost w ustawie przewidzianymi), podlega opodatkowaniu według najwyższych stawek. O ile w przypadku przedsiębiorców nie będących osobami fizycznymi wnioski takie są logiczne, o tyle w przypadku przedsiębiorców będących osobami fizycznymi sprawa się komplikuje. Podmiot taki występuje w obrocie w dwojakim charakterze, raz jako osoba prywatna, a więc w zakresie swojego majątku osobistego, raz jako przedsiębiorca. Występowanie przez osobę fizyczną w obrocie w tej dwojakiej roli uzasadnia rozróżnienie jej sytuacji prawnopodatkowej na tle u.p.o.l. w zakresie podatku od nieruchomości. Z całą pewnością intencją ustawodawcy nie było w takim przypadku opodatkowanie najwyższą stawką wszelkich jej nieruchomości. Dla zastosowania stawki opodatkowania jak dla gruntów i budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej kluczowe znaczenie ma ustalenie, czy nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa podatnika. Jeżeli więc nie wchodzi w skład przedsiębiorstwa w rozumieniu art. 551 Kodeksu cywilnego, tj. nie jest i potencjalnie nie może być przeznaczona do realizacji określonych zadań gospodarczych przez prowadzącego przedsiębiorstwo, winna być opodatkowana podatkiem od nieruchomości według stawki podstawowej. Jak zaznaczył Trybunał Konstytucyjny w powołanym wyżej wyroku, odwołując się do piśmiennictwa (np. K. Radzikowski, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2012 r. w sprawie II FSK 32/11, "Finanse Komunalne" nr 12/2012, s. 69-70, 72 i literatura tam przywołana), o tym, że nieruchomość wchodzi w skład przedsiębiorstwa świadczy np. wprowadzenie jej do ewidencji środków trwałych, dokonywanie odpisów amortyzacyjnych i rozpoznawanie wydatków na jej utrzymanie jako kosztów uzyskania przychodów w podatkach dochodowych, treść aktu notarialnego, źródła finansowania zakupu nieruchomości. Sąd orzekający w sprawie niniejszej stanowisko to podziela. Wskazać zaś należy, że skarżący nabył nieruchomość objętą opodatkowaniem do majątku odrębnego, jako prowadzący działalność gospodarczą i w celu prowadzenia działalności gospodarczej. W chwili nabycia tej nieruchomości była w niej prowadzona działalność gospodarcza przez spółkę "B" oraz przez L. Przedsiębiorstwo [...]. Niewątpliwie nieruchomość ta została nabyta przez skarżącego działającego jako przedsiębiorca. Z prezentowanego w toku postępowania podatkowego stanowiska skarżącego nie wynika też by objęta opodatkowaniem nieruchomość utraciła związek z działalnością gospodarczą skarżącego, stając się częścią jego majątku "prywatnego". Skarżący podkreśla natomiast występujący obecnie brak możliwości wykorzystania nieruchomości w działalności gospodarczej ze względu na brak prawnie wyodrębnionego dostępu do drogi publicznej oraz brak zgody właściciela działek okalających nieruchomość skarżącego na prowadzenie w niej usług do czasu wyodrębnienia miejsc parkingowych dla tej nieruchomości. Zainicjowane zostało także przez skarżącego odpowiednie postępowanie w sprawie ustanowienia służebności komunikacyjnych. Zauważyć też należy, ze zgodnie z treścią art. 1a ust. 2a u.p.o.l., do gruntów, budynków i budowli związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej nie zalicza się: 1) budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami; 2) gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b i d; 3) budynków, budowli lub ich części, w odniesieniu do których została wydana decyzja ostateczna organu nadzoru budowlanego, o której mowa w art. 67 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, lub decyzja ostateczna organu nadzoru górniczego, na podstawie której trwale wyłączono budynek, budowlę lub ich części z użytkowania; 4) gruntów: a) przez które przebiegają urządzenia, o których mowa w art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny, wchodzące w skład przedsiębiorstwa przedsiębiorcy prowadzącego działalność telekomunikacyjną, działalność w zakresie przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów lub energii elektrycznej lub zajmującego się transportem wydobytego gazu ziemnego lub ropy naftowej, b) zajętych na pasy technologiczne stanowiące grunt w otoczeniu urządzeń, o których mowa w lit. a, konieczny dla zapewnienia właściwej eksploatacji tych urządzeń, c) zajętych na strefy bezpieczeństwa oraz strefy kontrolowane urządzeń, o których mowa w lit. a, służących do przesyłania lub dystrybucji ropy naftowej, paliw ciekłych lub paliw gazowych, lub transportu wydobytego gazu ziemnego lub ropy naftowej, które zostały określone w odrębnych przepisach - chyba że, co należy podkreślić, grunty te są jednocześnie związane z prowadzeniem działalności gospodarczej innej niż działalność, o której mowa w lit. a. Grunt i budynek skarżącego nie mieszczą się w żadnej ze wskazanych w tym przepisie kategorii nie zaliczanych do związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej. Biorąc powyższe pod uwagę, w ocenie Sądu, zastosowanie dla gruntu i budynku skarżącego objętych opodatkowaniem, stawek właściwych dla gruntów i dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej jest trafne. Z tego względu Sąd na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935), oddalił skargę.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI