Orzeczenie · 2026-07-22

I SA/Lu 231/26Oddalenie skargi wznowienie postępowania podatkowego 29

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Miejsce
Lublin
Data
2026-07-22
NSAPodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowyPITrezydencja podatkowawznowienie postępowaniaOrdynacja podatkowadecyzja ostatecznaorgan podatkowyskarżącysąd administracyjny

Sprawa dotyczyła skargi Z. M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego w Lublinie odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 rok. Podatnik wnioskował o wznowienie postępowania podatkowego, powołując się na przesłanki określone w art. 240 § 1 pkt 1, 2, 3, 5 i 9 Ordynacji podatkowej. Wskazywał m.in. na wyłudzenie podatku, nieograniczoną rezydencję podatkową w Królestwie Niderlandów i konieczność zwrotu nienależnie pobranego podatku. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że przedstawione przez stronę dowody i okoliczności nie spełniały warunków do wznowienia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę, stwierdzając, że skarżący nie wykazał zaistnienia żadnej z kwalifikowanych wad postępowania, które uzasadniałyby wznowienie postępowania podatkowego i ponowne rozstrzygnięcie sprawy zakończonej decyzją ostateczną. Sąd podkreślił, że wznowienie postępowania jest trybem nadzwyczajnym i nie służy ponownej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej, a jedynie badaniu wystąpienia ściśle określonych wad postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, w szczególności art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, oraz zakresu postępowania wznowieniowego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i argumentacji skarżącego. Kluczowe jest zrozumienie, że wznowienie postępowania nie jest kolejną instancją odwoławczą.

Zagadnienia prawne (2)

Czy istnieją podstawy do wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną, zgodnie z art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w rozpoznawanej sprawie nie zaistniały przesłanki do wznowienia postępowania podatkowego określone w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, w tym dotyczące fałszywości dowodów, popełnienia przestępstwa, wydania decyzji przez pracownika podlegającego wyłączeniu, ujawnienia nowych okoliczności faktycznych lub dowodów, ani wpływu ratyfikowanej umowy międzynarodowej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że skarżący nie wykazał, iż dowody były fałszywe, popełniono przestępstwo, pracownik podlegał wyłączeniu, ujawniono nowe istotne okoliczności lub dowody, lub że ratyfikowana umowa międzynarodowa miała wpływ na decyzję. Podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczyły głównie ponownej oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych znanych organowi w toku pierwotnego postępowania, co nie stanowi podstawy do wznowienia.

Czy sąd administracyjny w postępowaniu wznowieniowym może przeprowadzać nowe dowody w celu ponownego ustalenia stanu faktycznego sprawy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, postępowanie wznowieniowe nie jest kontynuacją postępowania zwykłego i nie służy ponownej merytorycznej kontroli decyzji, lecz jedynie ocenie, czy wystąpiły kwalifikowane wady postępowania. Sąd może weryfikować prawdziwość przedłożonych przez stronę nowych dowodów lub wskazanych okoliczności, które istniały w dniu wydania decyzji, a były nieznane organowi, ale nie może samodzielnie gromadzić nowych dowodów w celu ustalenia stanu faktycznego.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że instytucja wznowienia postępowania, jako wyjątek od zasady trwałości decyzji ostatecznych, ma ograniczony zakres. Organ nie może w tym trybie prowadzić szeroko zakrojonych czynności dowodowych, które miałyby na celu ustalenie stanu faktycznego od nowa, lecz jedynie weryfikować istnienie i znaczenie przesłanek wznowieniowych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej w sprawie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2019 rok.

Przepisy (37)

Główne

o.p. art. 240 § § 1

Ordynacja podatkowa

Przepis określa przesłanki wznowienia postępowania podatkowego zakończonego decyzją ostateczną.

o.p. art. 240 § § 1

Ordynacja podatkowa

Wskazano konkretne punkty (1, 2, 3, 5, 9) jako podstawy wznowienia.

Dz.U. 2023 poz 2383 art. 240 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Podstawa prawna wniosku o wznowienie postępowania.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 3 § pkt 2a

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy definicji ograniczonego rezydenta podatkowego.

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 1 pkt 58 lit. b

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy zwolnienia od podatku.

u.p.d.o.f. art. 21 § ust. 33

Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy zwolnienia od podatku.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zasady prawdy obiektywnej.

k.p.k. art. 2 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy zasady prawdy materialnej.

o.p. art. 180

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 181

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 194

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 187

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

k.p.a. art. 106 § § 5

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

o.p. art. 247 § § 1

Ordynacja podatkowa

k.k. art. 231

Kodeks karny

k.k. art. 286 § § 1

Kodeks karny

p.p.s.a. art. 145a

Kodeks postępowania cywilnego

o.p. art. 130 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 130 § pkt 6

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 130 § pkt 7

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 132

Ordynacja podatkowa

k.p.a. art. 156

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 159

Kodeks postępowania administracyjnego

o.p. art. 128

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zasady trwałości decyzji ostatecznej.

p.p.s.a. art. 20 § § 4

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy odrzucenia wniosku o wyłączenie sądu.

o.p. art. 198 § § 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy przeprowadzania oględzin.

p.p.s.a. art. 151

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy orzekania przez sąd.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy zasady równości wobec prawa.

o.p. art. 210 § § 1 pkt 6

Ordynacja podatkowa

Dotyczy wymogów uzasadnienia decyzji.

o.p. art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

Dotyczy wymogów uzasadnienia decyzji.

p.p.s.a. art. 106 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy prowadzenia postępowania dowodowego przez sąd.

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zasady legalizmu.

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zasady zaufania.

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Dotyczy zasady prawdy materialnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak podstaw do wznowienia postępowania podatkowego zgodnie z art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. • Podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczyły ponownej oceny materiału dowodowego i ustaleń faktycznych znanych organowi w toku pierwotnego postępowania, co nie stanowi podstawy do wznowienia. • Postępowanie wznowieniowe nie służy ponownej merytorycznej kontroli decyzji ostatecznej, a jedynie ocenie wystąpienia kwalifikowanych wad postępowania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące fałszywości dowodów (art. 240 § 1 pkt 1 o.p.). • Zarzuty dotyczące wydania decyzji w wyniku przestępstwa (art. 240 § 1 pkt 2 o.p.). • Zarzuty dotyczące wydania decyzji przez pracownika podlegającego wyłączeniu (art. 240 § 1 pkt 3 o.p.). • Zarzuty dotyczące ujawnienia nowych istotnych okoliczności faktycznych lub dowodów (art. 240 § 1 pkt 5 o.p.). • Zarzuty dotyczące wpływu ratyfikowanej umowy międzynarodowej (art. 240 § 1 pkt 9 o.p.). • Zarzuty naruszenia zasad ogólnych postępowania (legalizmu, prawdy materialnej, zaufania). • Żądanie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w postępowaniu wznowieniowym. • Żądanie zwrotu nadpłaty podatku w postępowaniu wznowieniowym.

Godne uwagi sformułowania

wznowienie postępowania podatkowego stanowi tryb nadzwyczajny tego postępowania • nie jest kontynuacją postępowania instancyjnego i nie daje podstaw do pełnej merytorycznej kontroli decyzji kończącej sprawę w postępowaniu zwykłym • nie każdy dowód może zostać uznany za przesłankę wynikającą z art. 240 § 1 pkt 5 o.p. • wyjście na jaw nowych okoliczności faktycznych lub nowych dowodów wskazuje, że okoliczności te bądź dowody muszą być źródłem takiego wznowienia, a nie jego efektem • instytucja wznowienia postępowania stanowiąc wyjątek od generalnej zasady trwałości decyzji ostatecznych nie może być wykorzystywana jako środek zastępujący postępowanie odwoławcze ani jako instrument ponownego załatwienia sprawy w pełnym zakresie

Skład orzekający

Jakub Polanowski

przewodniczący sprawozdawca

Marcin Małek

członek

Monika Kazubińska-Kręcisz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania podatkowego, w szczególności art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, oraz zakresu postępowania wznowieniowego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i argumentacji skarżącego. Kluczowe jest zrozumienie, że wznowienie postępowania nie jest kolejną instancją odwoławczą.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje złożoność i rygoryzm procedury wznowienia postępowania podatkowego, pokazując, jak trudne jest wzruszenie decyzji ostatecznej nawet w przypadku silnych argumentów strony. Jest to ciekawe dla prawników procesowych i doradców podatkowych.

Kiedy można wzruszyć ostateczną decyzję podatkową? Sąd wyjaśnia granice wznowienia postępowania.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst