I SA/Lu 22/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Ochrony Środowiska (WIOŚ) na czynność Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w Lublinie, który odmówił udostępnienia informacji o majątku dłużnika (M. G.) niezbędnych do wszczęcia postępowania egzekucyjnego. WIOŚ, jako wierzyciel, wystawił tytuł wykonawczy na karę pieniężną w wysokości 50.000 zł, jednak postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z powodu jego bezskuteczności. Organ egzekucyjny odmówił udostępnienia informacji, twierdząc, że stanowią one tajemnicę skarbową i nie ma podstaw do ich ujawnienia na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej. Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Podkreślono, że art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) stanowi samodzielną podstawę prawną dla wierzyciela do żądania informacji niezbędnych do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd wskazał, że przepis ten, wraz z art. 36 § 1b u.p.e.a. stanowiącym, iż udostępnianie informacji nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy, ma charakter lex specialis wobec przepisów Ordynacji podatkowej o tajemnicy skarbowej. Wykładnia celowościowa przemawia za tym, aby umożliwić wierzycielowi skuteczne dochodzenie należności. Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności organu, mimo że po wniesieniu skargi organ udzielił żądanych informacji, uznając, że nie nastąpiło to w trybie autokontroli przewidzianym w art. 54 § 3 p.p.s.a. W konsekwencji, sąd zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie prawa wierzyciela do uzyskiwania informacji objętych tajemnicą skarbową na podstawie art. 36 u.p.e.a. w celu wszczęcia postępowania egzekucyjnego.
Dotyczy specyficznej sytuacji wierzyciela (organu administracji) żądającego informacji od organu podatkowego w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji może stanowić samodzielną podstawę prawną do żądania od organu podatkowego udostępnienia informacji objętych tajemnicą skarbową, w celu wszczęcia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 36 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w szczególności jego § 1 i § 1b, stanowi samodzielną podstawę prawną dla wierzyciela do żądania od organów informacji niezbędnych do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego, a udostępnianie tych informacji nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy skarbowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 36 u.p.e.a. ma charakter lex specialis wobec przepisów Ordynacji podatkowej o tajemnicy skarbowej. Wykładnia celowościowa przemawia za tym, aby umożliwić wierzycielowi skuteczne dochodzenie należności, co wymaga dostępu do niezbędnych informacji, nawet jeśli są objęte tajemnicą skarbową.
Czy odmowa udostępnienia informacji przez organ podatkowy, mimo istnienia podstawy prawnej w postaci art. 36 u.p.e.a., stanowi czynność podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, czynność organu polegająca na odmowie udzielenia informacji wierzycielowi na podstawie art. 36 u.p.e.a. stanowi czynność z zakresu administracji publicznej dotyczącą uprawnień i obowiązków wierzyciela, wynikających z przepisów prawa, i podlega kontroli sądowoadministracyjnej na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że taka czynność spełnia przesłanki określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., ponieważ ma charakter publicznoprawny, dotyczy uprawnień wynikających z przepisów prawa i wywołuje skutki prawne dla wierzyciela.
Czy udzielenie informacji przez organ po wniesieniu skargi na odmowę ich udostępnienia, ale bez stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności, sanuje wadliwe działanie organu i prowadzi do umorzenia postępowania sądowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, udzielenie informacji po wniesieniu skargi, bez stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności i bez odniesienia się do zarzutów skargi, nie jest równoznaczne z uwzględnieniem skargi w trybie autokontroli (art. 54 § 3 p.p.s.a.) i nie prowadzi do umorzenia postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nieprawidłowo zastosował art. 54 § 3 p.p.s.a., ponieważ nie stwierdził bezskuteczności zaskarżonej czynności, a jedynie udzielił informacji. Wobec tego skarga pozostała skuteczna, a sąd orzekł o bezskuteczności czynności organu.
Przepisy (11)
Główne
u.p.e.a. art. 36 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawa prawna do żądania przez wierzyciela od organów informacji niezbędnych do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądów administracyjnych obejmuje akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, uchyla ten akt lub stwierdza bezskuteczność czynności.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 36 § § 1a
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Informacje i wyjaśnienia udzielane są nieodpłatnie.
u.p.e.a. art. 36 § § 1b
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Udostępnianie informacji nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy określonej w odrębnych przepisach.
u.p.e.a. art. 26 § § 1e
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązki wierzyciela dotyczące przekazania organowi egzekucyjnemu informacji wraz z wnioskiem i tytułem wykonawczym.
O.p. art. 298
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dotyczy udostępniania akt podatkowych niezawierających informacji o których mowa w art. 182.
O.p. art. 299
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dotyczy udostępniania informacji wynikających z akt spraw podatkowych w zakresie i na zasadach określonych w odrębnych ustawach.
p.p.s.a. art. 54 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Organ administracji może stwierdzić bezskuteczność zaskarżonej czynności, jeśli uzna skargę za uzasadnioną.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit c)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 36 u.p.e.a. stanowi samodzielną podstawę prawną do żądania informacji objętych tajemnicą skarbową przez wierzyciela w celu wszczęcia postępowania egzekucyjnego. • Udostępnianie informacji na podstawie art. 36 u.p.e.a. nie narusza obowiązku zachowania tajemnicy skarbowej (art. 36 § 1b u.p.e.a.). • Odmowa udostępnienia informacji przez organ podatkowy jest czynnością podlegającą zaskarżeniu na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. • Udzielenie informacji po wniesieniu skargi, bez stwierdzenia bezskuteczności zaskarżonej czynności, nie sanuje wadliwego działania organu.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organu o braku podstaw do udostępnienia informacji ze względu na tajemnicę skarbową, bez uwzględnienia art. 36 u.p.e.a. jako lex specialis.
Godne uwagi sformułowania
art. 36 u.p.e.a. stanowi samodzielną podstawę prawną uprawniającą wierzyciela do żądania od organów administracji publicznej [...] udzielenia informacji w zakresie niezbędnym do wszczęcia lub prowadzenia postępowania egzekucyjnego • udostępnienie informacji przez te organy [...] nie narusza obowiązku zachowania przez nich tajemnicy skarbowej • przepis art. 36 § 1 u.p.e.a. będzie stanowił lex specialis w stosunku do przepisów O.p. w zakresie tajemnicy skarbowej • przy rozstrzyganiu prośby o udostępnienie informacji prymat winna brać wykładnia celowościowa i systemowa art. 36 u.p.e.a.
Skład orzekający
Andrzej Niezgoda
przewodniczący
Monika Kazubińska-Kręcisz
sprawozdawca
Marcin Małek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa wierzyciela do uzyskiwania informacji objętych tajemnicą skarbową na podstawie art. 36 u.p.e.a. w celu wszczęcia postępowania egzekucyjnego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wierzyciela (organu administracji) żądającego informacji od organu podatkowego w ramach postępowania egzekucyjnego w administracji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między obowiązkiem zachowania tajemnicy skarbowej a potrzebą skutecznego prowadzenia egzekucji administracyjnej, co jest istotne dla wielu podmiotów dochodzących należności publicznoprawnych.
“Tajemnica skarbowa kontra skuteczne egzekucje: Sąd wyjaśnia, kiedy organy muszą ujawnić dane dłużnika.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.