I SA/Lu 143/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę P. G. na decyzję Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego dotyczącą zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2016 rok, wynikającego ze sprzedaży udziałów. Organ podatkowy uznał, że podatnik nieprawidłowo zastosował przepisy dotyczące wymiany udziałów (art. 24 ust. 8a i art. 23 ust. 38c ustawy o PIT), co skutkowało błędnym ustaleniem kosztów uzyskania przychodów. Zdaniem organu, sprzedane udziały w spółce "B" Sp. z o.o. zostały objęte w drodze wymiany udziałów, która jest neutralna podatkowo, a kosztem uzyskania przychodu powinny być historyczne wydatki na nabycie udziałów wnoszonych jako aport, a nie wartość nominalna objętych udziałów. Podatnik zarzucał naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym kwestionował sposób interpretacji przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów oraz zarzucał naruszenie zasady in dubio pro tributario. Sąd oddalił skargę, uznając argumentację organu za prawidłową. Sąd wskazał, że orzecznictwo powołane przez skarżącego zapadło przed zmianą przepisów, a aktualna wykładnia przepisów art. 24 ust. 8a i art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy o PIT jednoznacznie wskazuje na konieczność stosowania tzw. kosztów historycznych. Sąd odniósł się również do zarzutów proceduralnych, uznając je za bezzasadne, w tym kwestię doręczania pism.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wymiany udziałów i ustalania kosztów uzyskania przychodów przy zbyciu udziałów nabytych w drodze wymiany, w szczególności w kontekście tzw. kosztów historycznych.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego po zmianach wprowadzonych od 1 stycznia 2015 r. oraz specyfiki transakcji wymiany udziałów.
Zagadnienia prawne (3)
Jakie są koszty uzyskania przychodu przy odpłatnym zbyciu udziałów objętych w drodze wymiany udziałów, zgodnie z przepisami ustawy o PIT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kosztem uzyskania przychodu są wydatki poniesione na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych spółce nabywającej w drodze wymiany udziałów (tzw. koszty historyczne), a nie wartość nominalna objętych udziałów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy art. 24 ust. 8a i art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy o PIT, w brzmieniu obowiązującym od 2015 r., jednoznacznie regulują kwestię ustalania kosztów przy wymianie udziałów. Transakcja ta jest neutralna podatkowo, a moment powstania obowiązku podatkowego zostaje odroczony do dnia zbycia udziałów objętych w zamian za aport. Kosztem uzyskania przychodu są wydatki poniesione na nabycie udziałów wnoszonych jako aport.
Czy naruszenie przepisów postępowania, w szczególności dotyczące doręczania pism profesjonalnemu pełnomocnikowi, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, naruszenie przepisów postępowania dotyczące doręczania pism nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy, ponieważ pisma były skutecznie doręczane na adres kancelarii, a pełnomocnik podejmował działania w sprawie.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że brak wskazania adresu elektronicznego w pełnomocnictwie nie stanowił braku formalnego podlegającego usunięciu, a pisma doręczane na adres kancelarii były skuteczne. Nawet jeśli doszło do uchybień w doręczeniach elektronicznych, nie miały one wpływu na możliwość działania strony w sprawie ani na treść rozstrzygnięcia.
Czy w przypadku wątpliwości interpretacyjnych dotyczących przepisów prawa podatkowego, należy stosować zasadę in dubio pro tributario na korzyść podatnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zasada in dubio pro tributario ma zastosowanie tylko do niedających się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego, a nie do sytuacji, gdy orzecznictwo jest rozbieżne lub gdy podatnik oczekuje interpretacji korzystniejszej dla siebie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości. Powołane przez skarżącego orzecznictwo zapadło przed zmianą przepisów, a aktualna wykładnia jest jasna i nie budzi wątpliwości sądów administracyjnych. Zasada in dubio pro tributario wymaga obiektywnych wątpliwości, a nie subiektywnych oczekiwań podatnika.
Przepisy (25)
Główne
u.p.d.o.f. art. 30b § ust. 2 pkt 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Dochodem z odpłatnego zbycia udziałów jest różnica między przychodami a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f oraz art. 23 ust. 1 pkt 38 i 38c.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1f pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
W przypadku odpłatnego zbycia udziałów objętych w zamian za wkład niepieniężny, koszt uzyskania przychodów ustala się na dzień zbycia tych udziałów zgodnie z art. 14 ust. 2 pkt 7ca albo art. 17 ust. 1 pkt 9.
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 38c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków poniesionych przez wspólnika na nabycie lub objęcie udziałów (akcji) przekazywanych spółce nabywającej w drodze wymiany udziałów; wydatki te stanowią koszt uzyskania przychodów w przypadku odpłatnego zbycia lub umorzenia otrzymanych za nie udziałów (akcji) spółki nabywającej, ustalony zgodnie z pkt 38 i art. 22 ust. 1f.
u.p.d.o.f. art. 24 § ust. 8a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Reguluje instytucję wymiany udziałów, która jest neutralna podatkowo. Nie zalicza się do przychodów wartości udziałów przekazanych wspólnikowi ani wartości udziałów nabytych przez spółkę, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.p.d.o.f. art. 30b § ust. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1f
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 38
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.p. art. 16 § ust. 1 pkt 8d
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Analogiczne uregulowanie do ustawy o PIT dotyczące kosztów przy wymianie udziałów.
u.p.d.o.p. art. 15 § ust. 1k
Ustawa z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
Pomocnicze
o.p. art. 2a
Ordynacja podatkowa
Niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego rozstrzyga się na korzyść podatnika.
o.p. art. 144 § § 5
Ordynacja podatkowa
Doręczanie pism pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym oraz organom administracji publicznej następuje za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego.
o.p. art. 121 § § 1
Ordynacja podatkowa
Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
Zasada prawdy obiektywnej – organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
o.p. art. 180 § § 1
Ordynacja podatkowa
Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem.
o.p. art. 187 § § 1
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
Ocena, czy dana okoliczność została udowodniona, następuje na podstawie całego zebranego materiału dowodowego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
k.s.h. art. 5841
Ustawa z dnia 5 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych
Konstytucja RP art. 32 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
ustawa o KAS art. 45
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
ustawa o KAS art. 49
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
ustawa o KAS art. 48 § ust. 1 i ust. 8
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
ustawa o KAS art. 64
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
ustawa o KAS art. 72
Ustawa z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Transakcja sprzedaży udziałów była elementem wymiany udziałów w rozumieniu art. 24 ust. 8a ustawy o PIT, co czyni ją neutralną podatkowo. • Kosztem uzyskania przychodu przy zbyciu udziałów objętych w drodze wymiany są historyczne wydatki na nabycie udziałów wnoszonych jako aport, zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 38c ustawy o PIT. • Naruszenia przepisów postępowania dotyczące doręczeń pism nie miały istotnego wpływu na wynik sprawy. • Nie wystąpiły niedające się usunąć wątpliwości co do treści przepisów prawa podatkowego uzasadniające zastosowanie zasady in dubio pro tributario.
Odrzucone argumenty
Podatnik uprawniony jest do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 22 ust. 1f ustawy o PIT, a nie tylko wartości nominalnej objętych udziałów. • Naruszenie art. 2a o.p. na skutek nierozstrzygnięcia wątpliwości wynikających z rozbieżnych poglądów orzecznictwa na korzyść strony. • Naruszenie art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez nierówne traktowanie osób fizycznych i prawnych. • Naruszenie art. 144 § 5 o.p. przez niezastosowanie. • Naruszenie art. 121 § 1 o.p. na skutek pominięcia orzecznictwa sądów administracyjnych i interpretacji indywidualnych. • Naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w związku z art. 235 i art. 180 § 1 o.p. na skutek błędnego zastosowania przepisów dotyczących dowodów.
Godne uwagi sformułowania
kosztem uzyskania przychodu jest wartość nominalna objętych udziałów z dnia ich objęcia • skarżący jako koszt rozpoznał wydatek nigdy przez niego nieponiesiony, ale sztucznie "wykreowany" skutkujący uniknięciem opodatkowania i zapłaty należnego podatku • koszty podatkowe jako tzw. "koszty historyczne" • nie budzi wątpliwości sądów administracyjnych, że artykuły 24 ust. 8a oraz art. 23 ust. 1 pkt 38c u.p.d.o.f., regulują kwestię ustalenia przychodów i kosztów przy wymianie udziałów
Skład orzekający
Monika Kazubińska-Kręcisz
przewodniczący
Agnieszka Kosowska
sprawozdawca
Andrzej Niezgoda
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymiany udziałów i ustalania kosztów uzyskania przychodów przy zbyciu udziałów nabytych w drodze wymiany, w szczególności w kontekście tzw. kosztów historycznych."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego po zmianach wprowadzonych od 1 stycznia 2015 r. oraz specyfiki transakcji wymiany udziałów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii podatkowej związanej z wymianą udziałów i ustalaniem kosztów uzyskania przychodów, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców i inwestorów. Wyjaśnia pułapki podatkowe i prawidłową interpretację przepisów.
“Sprzedaż udziałów po wymianie: czy wiesz, jakie koszty możesz odliczyć?”
Dane finansowe
WPS: 1 801 719 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.