I SA/Kr 944/20

I SA/Kr 944/20 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2020-12-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2020-10-09
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Jarosław Wiśniewski
Piotr Głowacki
Wiesław Kuśnierz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 578/21 - Wyrok NSA z 2025-01-29
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2019 poz 1438
art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 6. art. 8, art. 77, art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2019 poz 2325
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz (spr.) Sędziowie: WSA Piotr Głowacki WSA Jarosław Wiśniewski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 15 grudnia 2020 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] sierpnia 2020 r. znak [...] w przedmiocie uznania zarzutów na postępowanie egzekucyjne za nieuzasadnione skargę oddala.
Uzasadnienie
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w K. (dalej NMUS, organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne do "A. " sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: Spółka, Zobowiązana, Skarżąca) na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 14 listopada 2019 r. nr [...] wystawionego przez wierzyciela Pocztę Polską S.A. (dalej: Poczta Polska S.A., wierzyciel) obejmującego należności z tytułu opłat abonamentowych rtv za okres od stycznia 2014 r. do sierpnia 2019 r. w kwocie należności głównej w wysokości 913,60 zł.
Organ egzekucyjny wszczął w dniu 22 listopada 2019 r. postępowanie egzekucyjne do majątku zobowiązanej dokonując zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w ING Banku Śląskim S.A. Odpis tytułu wykonawczego wraz z zawiadomieniem o zajęciu został doręczony Zobowiązanej w dniu 29 listopada 2019 r.
Pismem z dnia 6 grudnia 2019 r. Zobowiązana wniosła zarzuty na postępowanie egzekucyjne, podnosząc zarzut nieistnienia obowiązku objętego w/w tytułem wykonawczym oraz zarzut błędu co do osoby zobowiązanego, tj. zarzut określony w art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1438 ze zm.; dalej: u.p.e.a.)
Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2019 r., nr [...], NMUS zawiesił egzekucję prowadzoną na rzecz wierzyciela i pismem z dnia 12 grudnia 2019 r. zwrócił się do wierzyciela o zajęcie stanowiska w sprawie wniesionych zarzutów.
Wierzyciel postanowieniem z dnia 11 marca 2020 r. nr [...] uznał zarzuty za nieuzasadnione.
W uzasadnieniu wierzyciel zwrócił uwagę, że obowiązki związane z rejestracją odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych oraz uiszczaniem opłat za ich używanie mają swoje źródło w przepisach ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1801, ze zm.; dalej: ustawa abonamentowa). Ustawa ta nakłada na posiadaczy odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych jednoznaczny obowiązek rejestrowania używanych odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych oraz uiszczania opłat abonamentowych począwszy od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiorników. Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych trwa do dnia poprzedzającego dzień wyrejestrowania, które może nastąpić wyłącznie w momencie zaprzestania korzystania z urządzeń radiofonicznych/telewizyjnych lub do miesiąca, w którym dopełniono w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych. Niedopełnienie czynności formalno-prawnych skutkuje naliczaniem kwot abonamentu za kolejne miesiące.
W odniesieniu do wniesionego przez Zobowiązaną zarzutu nieistnienia obowiązku ujętego w tytule wykonawczym wierzyciel stwierdził, iż rejestracja odbiornika radiofonicznego używanego pod adresem: ul. [...], [...] (następnie ul. [...], [...], a obecnie ul. [...], [...]), zgłoszona została na A. sp. z o.o. Po zgłoszeniu rejestracji wydana została książeczka radiofoniczna stanowiąca dowód zarejestrowania przedmiotowego odbiornika i służyła do dokonywania opłat abonamentowych.
Wierzyciel wyjaśnił, iż zgodnie z rozporządzeniem Ministra Transportu z dnia 25 września 2007 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (Dz. U. z 2007 r., nr 187, poz. 1342; dalej: rozporządzenie MT), które weszło w życie dnia 13 grudnia 2007 r., Poczta Polska S.A. została zobowiązana do nadania z urzędu posiadaczom imiennych książeczek radiofonicznych (w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, tj. do dnia 13 grudnia 2008 r.), indywidualnych numerów identyfikacyjnych i powiadomienia użytkowników o wprowadzonej zmianie. Rozporządzenie stanowiło, że dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej są dowodem zarejestrowania nie dłużej niż przez okres dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia.
Poczta Polska S.A. wysłała do abonentów zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia, które stanowią dowód zarejestrowania odbiorników i zastępują dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennych książeczek. Do abonentów zobowiązanych do wnoszenia opłat oprócz zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego przesłano 5 spersonalizowanych blankietów wpłat (blankiet spersonalizowany zawiera imię i nazwisko, adres i numer rachunku bankowego dla wpłat abonamentowych).
Wierzyciel podkreślił, że użytkownicy odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego, którzy dokonali rejestracji odbiorników na podstawie wcześniejszych uregulowań prawnych, poprzedzających ustawę o opłatach abonamentowych, pozostali abonentami zobowiązanymi do uiszczania opłat abonamentowych (za wyjątkiem osób, które dopełniły formalności zwolnienia od opłat lub wyrejestrowania). Na podstawie przywołanego wyżej rozporządzenia MT nie anulowano zgłoszonych przez użytkowników wniosków rejestracyjnych, a wyłącznie imienną książeczkę opłat zastąpiono indywidualnym numerem identyfikacyjnym. Wprowadzona zmiana nie wymagała ponownego zgłoszenia rejestracji używanego odbiornika radiofonicznego/telewizyjnego.
Poczta Polska S.A. wskazała, że zawiadomienie o nadaniu Spółce indywidualnego numeru identyfikacyjnego [...] (wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat) stanowiące dowód zarejestrowania odbiornika i zastępujące dowód zarejestrowania w formie imiennej książeczki radiofonicznej, zostało wysłane Spółce w dniu 27 sierpnia 2008 r. Poczta Polska S.A. zaznaczyła, że nie odnotowała zwrotu wysłanej korespondencji. Jako dowód wierzyciel załączył duplikat zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych z dnia 27 sierpnia 2008 r. Poczta Polska S.A. wskazała, że w cytowanym powyżej rozporządzeniu MT nie występuje pojęcie "doręczenia" lecz "przesłania" zawiadomienia, w związku z czym poprzez przesłanie zawiadomień Poczta Polska wykonała obowiązek powiadomienia użytkowników (posiadaczy książeczek opłat abonamentowych) o nadaniu indywidualnych numerów identyfikacyjnych. Wierzyciel dodał także, iż pisma kierowane do abonentów w formie "Zawiadomienia" mają charakter informacyjny. Wysyłany dokument jest wydrukiem komputerowym, nie wymaga dodatkowych podpisów oraz pieczęci i doręczany jest listem zwykłym bez potwierdzenia odbioru. Celem poparcia prawidłowości stosowanego trybu postępowania wierzyciel przywołał m.in. wyrok WSA w Gliwicach z dnia 15 października 2014 r. sygn. akt I SA/GI 518/14.
Wierzyciel podkreślił także w swoim postanowieniu, że w przypadku zagubienia, zniszczenia lub nieotrzymania zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego wraz z imiennymi blankietami wpłat, ustalenia numeru rachunku bankowego, na który należało wnosić opłaty abonamentowe, dokonać można za pośrednictwem infolinii Poczty Polskiej, w placówkach pocztowych, których pracownicy są zobowiązani również do przyjęcia opłaty na standardowym blankiecie polecenia przelewu/wpłaty gotówki. Wierzyciel dodał ponadto, że abonenci mogą ustalić swój numer rachunku bankowego, zawierający nadany indywidualny numer identyfikacyjny, za pomocą strony internetowej www.poczta-polska.pl. Wierzyciel wskazał, że nie posiada informacji, aby Spółka składała reklamację lub w jakiejkolwiek innej formie złożyła w placówkach Poczty Polskiej zarzut nieotrzymania zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, bądź wystąpiła o przesłanie duplikatu tego zawiadomienia, co pozwala zasadnie przyjąć, że zostało ono skutecznie doręczone.
Wierzyciel podkreślił, że obowiązek wnoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z przepisu art. 5 ust. 1 ustawy abonamentowej. Tak więc nawet nieotrzymanie zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie zwalnia zobowiązanego z obowiązku wnoszenia opłat, nałożonych ustawą abonamentową. Wierzyciel zaznaczył, że w przypadku zmiany miejsca siedziby lub zaprzestania korzystania z odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych użytkownik powinien niezwłocznie dopełnić właściwych formalności w placówce pocztowej.
Poczta Polska S.A. podkreśliła, że zgodnie z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2005 r. w sprawie warunków i trybu rejestracji odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych (Dz. U. z 2005 r., nr 141, poz. 1190, dalej: rozporządzenie MI) zmienionego, rozporządzeniem MT, na użytkowników odbiorników radiofonicznych/telewizyjnych nałożony został jednoznaczny obowiązek niezwłocznego powiadomienia właściwej placówki Poczty Polskiej, od 1 stycznia 2009 r. Poczty Polskiej S.A., o zmianie nazwiska, nazwy firmy, miejsca zamieszkania, siedziby, miejsca używania odbiorników, zagubienia lub zniszczenia dowodu rejestracji, czy o fakcie zaprzestania używania odbiorników. Ponadto wierzyciel wyjaśnił, że w okresie poprzedzającym wejście w życie rozporządzenia MT zmianę danych zawartych we wniosku rejestracyjnym zgodnie z § 3 rozporządzenie MI należało zgłosić na odcinku "Z" lub "W" stanowiących integralną część obowiązujących wówczas książeczek radiofonicznych. Zasady postępowania w określonych sytuacjach, także w przypadku wyrejestrowania odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych zawarte były na stronie drugiej książeczki radiofoniczno-telewizyjnej, wydanej przez placówkę pocztową w wyniku dopełnienia formalności rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych.
Wierzyciel wskazał, że nie dysponuje dokumentem, który stanowiłby o dopełnieniu przez Spółkę w placówce pocztowej formalności, związanych że zgłoszeniem wyrejestrowania odbiornika, jak również Spółka takiego dokumentu nie przedstawiła. Brak dokumentu stanowiącego o wyrejestrowaniu odbiornika oznacza, iż Spółka jest zobowiązana do uregulowania zaległych opłat abonamentowych, a nadto, że wszczęta egzekucja administracyjna jest w pełni uzasadniona.
Z uwagi na powyższe wierzyciel uznał za niezasadny zgłoszony przez zobowiązaną zarzut dotyczący nieistnienia obowiązku.
W kwestii zarzutu dotyczącego błędu co do osoby zobowiązanego, wierzyciel dokonując analizy prawnej wskazał, że z sytuacją błędu co do osoby zobowiązanej mamy do czynienia wówczas, gdy egzekucja jest wszczęta i prowadzona przeciwko innej osobie niż zobowiązany. Innymi słowy błąd co do osoby zobowiązanego może nastąpić wtedy, gdy organ egzekucyjny dokona czynności egzekucyjnej względem podmiotu, który nie jest zobowiązanym w ramach toczącego się postępowania egzekucyjnego, a więc podmiotu faktycznie istniejącego, w sytuacji, w której istnieje inny podmiot zobowiązany. Błąd co do osoby zobowiązanego dotyczy zarówno sytuacji, w której organ egzekucyjny podjął czynności egzekucyjne wobec osoby, którą błędnie uznał za zobowiązanego i której doręczył tytuł wykonawczy wraz z pouczeniem o prawie wniesienia zarzutów, jak i w sytuacji, gdzie w tytule wykonawczym wskazano osobę, na której nie ciąży obowiązek. Wierzyciel wskazał, że żadna z powyższych sytuacji nie miała miejsca w rozpatrywanej sprawie.
Zobowiązana nie złożyła zażalenia na postanowienie wierzyciela, dlatego organ egzekucyjny dysponując ostatecznym postanowieniem w sprawie stanowiska wierzyciela, wydał w dniu [...] czerwca 2020 r. postanowienie nr [...] uznające zarzuty za nieuzasadnione.
W uzasadnieniu zwrócił uwagę, że odnośnie zarzutów określonych w art. 33 § 1 pkt 1 i art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny miał na uwadze stanowisko wierzyciela.
Na postanowienie NMUS Zobowiązana złożyła zażalenie, w którym zarzuciła naruszenie:
- art. 33 § 1 pkt. 1 u.p.e.a., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że w stosunku do Spółki w okresie objętym tytułem wykonawczym z dnia 14 listopada 2019 roku istniał obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej za odbiornik, którego Spółka nie posiada i z którego nie korzystała w okresie objętym ww. tytułem,
- art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a., poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na przyjęciu, że Spółka jest podmiotem zobowiązanym do zapłaty opłaty abonamentowej za odbiornik zarejestrowany pod adresem ul. [...] w K., podczas gdy Spółka od wielu lat nie posiada siedziby pod wskazanym adresem i nie korzysta z odbiornika zarejestrowanego według ustaleń wierzyciela w dniu 1 czerwca 2001 roku.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. (dalej: DIAS, organ nadzoru, organ II instancji) postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2020 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie NMUS z dnia [...] czerwca 2020 r.
W uzasadnieniu postanowienia organ II instancji w pierwszej kolejności przedstawił przepisy u.p.e.a. dotyczące zasad rozpoznawania zarzutów egzekucyjnych i wskazał, że przepis art. 34 § 1 u.p.e.a. nakłada na organ egzekucyjny obowiązek rozpatrzenia zarzutów wskazanych wart. 33 § 1 pkt 1-7, 9 oraz 10 u.p.e.a., po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela. Organy I i II instancji są związane stanowiskiem wierzyciela w sprawie zarzutów. Oznacza to, iż organ egzekucyjny nie ma uprawnienia do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w sprawie istnienia podstaw do uznania zarzutów za zasadne. W art. 34 § 4 u.p.e.a. wyraźnie zaznaczono, iż do wydania rozstrzygnięcia w przedmiocie zgłoszonych zarzutów, koniecznym jest aby postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela posiadało walor ostateczności.
Dalej DIAS wskazał, że w niniejszej sprawie organ egzekucyjny wydał postanowienie odmawiające uwzględnienia zarzutu po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w przedmiocie stanowiska wierzyciela. Ponieważ przedmiotem rozpatrzenia był zarzut z art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a., opinia wierzyciela wyrażona w postanowieniu była dla organu egzekucyjnego wiążąca. Tym samym nie jest on uprawniony do prowadzenia samodzielnego postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia podstaw do uwzględnienia zarzutów. Organ nadzoru jest uprawniony do rozpoznania zażalenia, jednakże z zastrzeżeniem art. 29 § 1 u.p.e.a. Przepis ten zawęża zakres rozpoznania sprawy w postępowaniu zażaleniowym.
Dalej DIAS wskazał, że zobowiązana podniosła również zarzut błędu co do osoby zobowiązanego. Błąd co do osoby zobowiązanego ma miejsce wtedy, gdy egzekucja jest kierowana do podmiotu nie będącego adresatem egzekwowanego obowiązku. Jak prawidłowo wyjaśnił wierzyciel, w tytule wykonawczym wskazano zobowiązaną Spółkę. Czynności egzekucyjne (zajęcie rachunku bankowego) podjęte zostały do Spółki, zatem zarzut ten nie jest uzasadniony.
Na powyższe postanowienie Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie zarzucając naruszenie:
- art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 256, ze zm. dalej: K.p.a.) w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a,, poprzez niewyjaśnienie kwestii kierowania przez wierzyciela korespondencji związanej z rejestracją odbiornika rtv, odbioru korespondencji przez Spółkę;
- art. 8 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz § 5 rozporządzenia MT, poprzez przerzucenie przez wierzyciela na Spółkę negatywnych skutków nieprawidłowego wykonania obowiązków przez wierzyciela i przyjęcie, że brak prawidłowego potwierdzenia rejestracji odbiornika rtv nie ma znaczenia dla powstania wierzytelności;
- art. 6 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. oraz § 5 rozporządzenia MT, poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że obowiązek wierzyciela w zakresie potwierdzenia rejestracji odbiornika rtv został wprowadzony bez żadnego celu, podczas gdy obowiązek ten miał umożliwić ewentualne działania ze strony właściciela odbiornika stanowiące reakcję na potwierdzenie rejestracji odbiornika;
- art. 77 § 1 w zw. z art. 7 oraz art. 80 K.p.a. oraz 18 u.p.e.a., poprzez brak wyczerpującego wyjaśnienia sprawy i uznaniu za wystarczający materiał dowodowy duplikatu zawiadomienia wobec nieistnienia oryginału i braku wskazania źródła, w oparciu o który sporządzono duplikat, co doprowadziło do błędnego przyjęcia, że do Spółki wystosowano zawiadomienie o rejestracji odbiornika.
Na podstawie tych zarzutów Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu egzekucyjnego.
Skarżąca w uzasadnieniu podniosła m.in., że w okresie od dnia 1 stycznia 2014 roku do dnia 31 sierpnia 2019 roku nie korzystała z żadnych odbiorników radiowo-telewizyjnych. W okresie od dnia 4 listopada 2013 roku do dnia 1 listopada 2015 roku działalność gospodarcza Spółki pozostawała zawieszona na jej wniosek. Tak więc oczywistym jest, iż pomiędzy 1 stycznia 2014 roku a 1 listopada 2015 roku nie mogła korzystać z żadnych odbiorników radiowo-telewizyjnych, nie prowadząc działalności. Ówcześni przedstawiciele Spółki nie planowali rychłego powrotu do prowadzenia działalności, w związku z czym dopełnili formalności związanych z zawieszeniem działalności. Do dnia dzisiejszego nie zachowały się co prawda potwierdzenia wyrejestrowania odbiornika radiowego, jednak nabywający Spółkę obecni wspólnicy nie otrzymali informacji, aby względem Spółki istniały zobowiązania wynikające z zarejestrowanych odbiorników radiowych. Spółka w okresie zawieszenia działalności nie dysponowała żadnymi składnikami majątku, w tym odbiornikiem radiowym. Obecni wspólnicy oraz zarząd Spółki nie otrzymali też informacji, aby Poczta Polska kierowała względem Spółki upomnienia z tytułu nieopłacania abonamentu radiowego. Po podjęciu działalności gospodarczej na nowo, Spółka z dniem 2 listopada 2015 roku zmieniła adres siedziby z ul. [...] w K. na ul. [...] w K.. Po zmianie adresu siedziby w dniu 2 listopada 2015 roku Spółka nie dokonała rejestracji żadnych odbiorników radiowo-telewizyjnych pod nowym adresem prowadzenia działalności. Ponadto nie otrzymała żadnej informacji, która mogłaby świadczyć, że nadal jest zobowiązana do uiszczenia opłaty z tytułu abonamentu.
Następnie w dniu 17 maja 2019 r. Spółka ponownie zmieniła adres siedziby, która do dziś znajduje się przy ul. [...] w K.. W tym samym czasie nastąpiła zmiana wspólnika Spółki oraz zmiana w składzie zarządu. Dotychczasowi wspólnicy zbywający Spółkę na rzecz T. U. Sp. z o.o. nie informowali o istnieniu jakichkolwiek zgłoszeń odbiorników radiowo-telewizyjnych, za które istniałaby konieczność opłacania abonamentu. Spółka w chwili zawarcia transakcji pozostawała bez żadnego majątku i w rzeczywistości nie prowadziła działalności gospodarczej. Wspólnik nabywający Spółkę pozostawał więc w przekonaniu, że na Spółce nie ciążą żadne zobowiązania z tytułu opłat radiowo-telewizyjnych. Nie otrzymał też żadnych dokumentów potwierdzających konieczność uiszczania opłat na poczet odbiorników radiowo-telewizyjnych, którymi poprzedni wspólnicy Spółki nigdy nie dysponowali lub musieli już nie dysponować z uwagi na upływ czasu. W szczególności Spółka nie posiada zawiadomienia o nadaniu zobowiązanemu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, stanowiącego dowód zarejestrowania odbiornika. W okresie objętym tytułem wykonawczym nie korzystała więc i nie miała też fizycznej możliwości korzystania z odbiorników radiowo-telewizyjnych zarejestrowanych pod adresem przy ul. [...] w K.. Spółka od czasu zawieszenia działalności gospodarczej z dniem 4 listopada 2013 roku nie posiada też żadnych ruchomości w postaci odbiorników radiowo - telewizyjnych.
Dalej Spółka wskazała, że wierzyciel Poczta Polska S.A. nie przedstawił dowodu zawiadomienia Spółki o nadaniu indywidualnego numeru abonenta. Posłużył się jedynie ogólnikowym stwierdzeniem, iż nie odnotował zwrotu korespondencji skierowanej do Spółki. Nie wiadomo jednak kto i kiedy w imieniu Spółki taką korespondencję miał odebrać, nie ustalono też dlaczego wierzyciel posługujący się wyłącznie duplikatem zawiadomienia jest traktowany w sposób uprzywilejowany w stosunku do Spółki, która wskazała, że w związku z wieloletnim okresem zawieszenia działalności nie posiada dokumentów potwierdzających wyrejestrowanie odbiornika, jednak obecni wspólnicy Spółki nie mają wiedzy o tym, aby taki odbiornik miał pozostawać w majątku Spółki w chwili jej nabycia.
W ocenie Spółki, biorąc pod uwagę przerwy w okresie jej działalności, zmianę wspólników oraz siedziby oraz brak odbiorników rtv od momentu zawieszenia działalności w 2013 roku, organ II instancji powinien był dokonać bardziej szczegółowych ustaleń faktycznych w zakresie okoliczności dotyczącej istnienia obowiązku opłacania abonamentu i prowadzenia względem Spółki postępowania egzekucyjnego. Ponadto, w okolicznościach niniejszej sprawy (na podstawie analizy akt administracyjnych) wieloletni brak jakiejkolwiek reakcji wierzyciela na nieuiszczanie opłat abonamentowych należy uznać za usprawiedliwione przeświadczenie strony o braku obowiązku uiszczania opłat abonamentowych.
W odpowiedzi na skargę DIAS podtrzymał dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje.
Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a. stanowi, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu.
W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania. Zgodnie z art. 134 § 1 P.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkich naruszeń prawa, w tym także tych nie podnoszonych w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych. Orzekanie odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Na podstawie art. 135 P.p.s.a. Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a P.p.s.a.), naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. b P.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c P.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145 § 1 pkt. 2 P.p.s.a.).
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 P.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie.
Dokonując kontroli zaskarżonego postanowienia, jak również wydanych w niniejszej sprawie postanowienia organu egzekucyjnego i postanowienia wierzyciela Sąd doszedł do przekonania, że nie naruszają one prawa, a zatem zarzuty sformułowane w skardze nie zasługują na uwzględnienie.
Ocena legalności aktów administracyjnych wydanych w sprawie zależy od odpowiedzi na pytanie, czy w rozpoznawanej sprawie istniały dostateczne podstawy do oddalenia w postępowaniu egzekucyjnym zarzutów Skarżącej dotyczących nieistnienia obowiązku objętego w/w tytułem wykonawczym oraz zarzutu błędu co do osoby zobowiązanego.
Odpowiedź na tak sformułowaną kwestię poprzedzić muszą uwagi dotyczące reguł oraz trybu rozpoznawania zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym.
Przesłanki stanowiące podstawę wniesienia zarzutów enumeratywnie wymienia art. 33 u.p.e.a., zaś procedurę postępowania przy rozpatrywaniu zgłoszonych zarzutów regulują przepisy art. 34 u.p.e.a.
Zgodnie z art. 33 § 1 u.p.e.a., podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.
Z powyższego przepisu wynika, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej nie mogą być dowolne okoliczności, ale okoliczności wymienione w art. 33 u.p.e.a, czyli katalog możliwych zarzutów jest zamknięty.
Zgodnie z art. 34 § 1 u.p.e.a. zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 § 1 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów. Z przywołanej regulacji wynika, że istotnym elementem omawianej procedury jest uzyskanie przez organ egzekucyjny wypowiedzi wierzyciela, który musi być powiadomiony o złożeniu zarzutów przez zobowiązanego. Wierzyciel zajmuje stanowisko w formie postanowienia, na które służy zażalenie. Organem właściwym do rozpoznania zażalenia na postanowienie wierzyciela wyrażające stanowisko w zakresie zarzutów jest właściwy dla tego wierzyciela organ wyższego stopnia, o którym mowa w art. 17 K.p.a.
Wypowiedź wierzyciela, w przypadku gdy zarzuty są oparte na przesłankach określonych w art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest wiążąca dla organu egzekucyjnego, co oznacza, że organ ten nie jest uprawniony do prowadzenia postępowania wyjaśniającego, w celu ustalenia istnienia podstaw do uwzględnienia zarzutu i do obalenia w ten sposób stanowiska wierzyciela. Należy podkreślić, iż funkcją zarzutów wnoszonych na podstawie art. 33 § 1 pkt 1-5 i 7 u.p.e.a., jest doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym, odnoszącego się bezpośrednio do zakresu obowiązków zobowiązanego.
Co ważne, odstąpienie przez organ egzekucyjny od obowiązku uzyskania wypowiedzi wierzyciela w sprawie zarzutów kwalifikowane jest jako naruszenie prawa mogące mieć istotny wpływ na wynik prowadzonego postępowania egzekucyjnego (por. wyrok NSA z dnia 20 lutego 1998 r., sygn. akt I SA/Łd 911/96, publik. ONSA 1998/4/148, wszystkie powołane w uzasadnieniu orzeczenia sądów administracyjnych są opublikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Zgodnie z art. 34 § 4 u.p.e.a. organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów (postanowienie o oddaleniu zarzutów, odmowie uznania zarzutów za uzasadnione lub o odmowie uwzględnienia zarzutów), a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego.
Rozpoznając zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w przedmiocie zarzutów, organ odwoławczy również jest związany stanowiskiem wierzyciela. Uprawnienie organu sprawującego nadzór nad egzekucją administracyjną (art. 23 § 2 u.p.e.a.) nie stwarza podstawy do kontroli przez egzekucyjny organ odwoławczy (organ nadzorujący) stanowiska wierzyciela w sprawie zgłoszonych zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym (art. 34 § 1 u.p.e.a.). W orzecznictwie wskazuje się wprost, że organ egzekucyjny nie jest i nie może być organem odwoławczym w stosunku do wierzyciela (por. postanowienie NSA z dnia 24 maja 2004 r., sygn. akt FW 4/04, wyroki NSA z dnia 17 czerwca 2009 r., sygn. akt II FSK 333/08, i z dnia 14 listopada 2006 r., sygn. akt II FSK 1480/05).
Odnosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy wskazać, że organ egzekucyjny - Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w K. zakwalifikował żądanie Skarżącej jako zarzut wymieniony w art. 33 § 1 pkt 1 i pkt 4 u.p.e.a., w stosunku do którego musiał wypowiedzieć się wierzyciel - Poczta Polska S.A.
Wierzyciel postanowieniem z dnia 11 marca 2020 r. nr [...], uznał zarzuty za nieuzasadnione. Postanowienie to zostało doręczone Skarżącej w dniu 18 marca 2020 r. Na postanowienie wierzyciela Zobowiązana nie złożyła zażalenia, tym samym z upływem dnia 1 kwietnia 2020 r. postanowienie to stało się ostateczne.
Rozpatrując zarzuty skargi należy stwierdzić, że zarzuty te w istocie są sformułowane przeciwko stanowisku wierzyciela zawartym w postanowieniu z 11 marca 2020 r. W stanie prawnym w dacie wydania tego postanowienia było to postanowienie niezaskarżalne do sądu administracyjnego. Okolicznością stanowiącą o braku możliwości zaskarżenia tego typu postanowień była zmiana treści art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., jaka nastąpiła w związku z wejściem w życie od dnia 15 sierpnia 2015 r. ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658; dalej: ustawa nowelizująca). W pierwotnym brzmieniu przepis ten stanowił, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu obowiązującym do dnia 29 lipca 2020 r., sądy administracyjne orzekają w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu. Wskazany przepis art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a., w brzmieniu nadanym ustawą nowelizującą ma zastosowanie do postępowań sądowoadministracyjnych wszczętych po dniu wejścia w życie tej ustawy, tj. po dniu 15 sierpnia 2015 r., o czym stanowi art. 2 w zw. z art. 3 ustawy nowelizującej.
Sąd zauważa, że dnia 30 lipca 2020 r. postanowienia wierzyciela ponownie są zaskarżalne, gdyż weszła w życie zmiana art. 3 § 2 pkt 3 P.p.s.a dokonana ustawą z dnia 11 września 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz. U z 2019 r. poz. 2070).
Rezygnacja przez ustawodawcę w okresie od 15 sierpnia 2015 r. do 29 lipca 2020 r. z możliwości bezpośredniego zaskarżenia postanowienia wierzyciela zapadłego w przedmiocie zgłoszonych zarzutów nie oznacza, że rozstrzygnięcie to zostało wyłączone spod sądowej kontroli. Kontrola tych postanowień przez sąd administracyjny jest realizowana w razie wniesienia skargi na postanowienie organu nadzoru. Skoro bowiem postanowienie zawierające wypowiedź wierzyciela jest wiążące dla organu egzekucyjnego i stanowi niezbędny element postanowienia tego organu w sprawie zgłoszonych zarzutów, to przy sądowej ocenie postanowienia organu egzekucyjnego i organu nadzoru nie można oderwać się od oceny zgodności z prawem stanowiska wierzyciela, które wiążąco oddziałuje na postanowienie organu egzekucyjnego.
Zakres kognicji sądu administracyjnego, umożliwiający również kontrolę legalności postanowienia wierzyciela odbywa się na zasadzie wyrażonej w art. 135 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd rozpatrujący skargę może stosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, przeprowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego jej załatwienia (por; J. Drachal, M. Jagielska, R. Stankiewicz [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2015, s. 61 oraz np. postanowienie NSA z 28 września 2016 r., sygn. akt II OSK 2013/16). W związku z tym, ocena przez sąd administracyjny zaskarżonego postanowienia organu nadzoru wymaga odniesienia się do sprawy w pełnym zakresie, a więc z uwzględnieniem okoliczności i rozstrzygnięć administracyjnych poprzedzających wydanie zaskarżonego postanowienia. Ma to szczególne znaczenie w sytuacji, gdy tak jak w niniejszej sprawie, występuje między tymi rozstrzygnięciami bezpośredni związek (zależność) polegający na tym, że jedno z nich stanowi nie tylko podstawę wydania drugiego, ale ponadto jeszcze wypowiedź zawarta w pierwszym postanowieniu jest wiążąca dla drugiego.
Sąd rozpoznający sprawę, na podstawie art. 134 § 1 i art. 135 P.p.s.a. ocenił zatem zgodność z prawem nie tylko zaskarżonego postanowienia DIAS i poprzedzającego go postanowienia NMUS z dnia 24 czerwca 2020 r., ale także postanowienia wierzyciela z dnia 11 marca 2020 r., które stanowiło podstawę i niezbędny element postanowień bezpośrednio objętych skargami.
Sąd nie stwierdził, aby postanowienie wierzyciela naruszało prawo w stopniu powodującym wyeliminowanie go z obrotu prawnego.
Spór w mniejszej sprawie dotyczy zasadności prowadzonej egzekucji z tytułu nieuiszczonych opłat abonamentowych za korzystanie z odbiorników rtv za okres od stycznia 2014 r. do sierpnia 2019 r. w kwocie należności głównej w wysokości 913,60 zł.
Przechodząc do przedstawienia stanu prawnego sprawy należy zauważyć, że w dniu 1 marca 1993 r. weszła w życie ustawa z 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji (Dz.U. z 1993 r., nr 7, poz. 34). Jej przepisy regulowały problematykę opłat abonamentowych (art. 48) oraz obowiązek rejestracji odbiorników (art. 49). Zgodnie z zasadą natychmiastowego (bezpośredniego) działania prawa, nowe przepisy (jeśli brak przepisów szczególnych stanowiących inaczej) znajdują zastosowanie nie tylko do zdarzeń mających miejsce po wejściu w życie nowej ustawy, ale również do wszystkich sytuacji znajdujących się "w toku", które nie zostały jeszcze zakończone (zamknięte). Ponieważ w tej ustawie z faktem posiadania odbiornika, w stosunku do którego ciążył na posiadaczu obowiązek jego rejestracji, ustawodawca połączył obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych, pod rządami ustawy o radiofonii i telewizji obowiązek taki ciążył zarówno na osobach, w stosunku do których powstał on w okresie od wejścia w życie ustawy, jak i na osobach, które w dniu wejścia w życie tej ustawy spełniały wymogi objęcia obowiązkiem abonamentowym. W takiej sytuacji znajdowały się osoby, które w dniu wejścia w życie ustawy o radiofonii i telewizji miały zarejestrowane odbiorniki rtv.
Zgodnie z § 4 rozporządzenia Ministra Łączności z 16 lipca 1993 r. w sprawie rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych (Dz.U. z 1993 r., nr 70, poz. 338) posiadacz książeczki radiofonicznej był obowiązany powiadomić urząd pocztowy między innymi o zaprzestaniu używania odbiornika.
Z dniem 16 czerwca 2005 r. weszła w życie ustawa abonamentowa. Również i ta ustawa nie zawiera przepisów intertemporalnych, a zatem znajduje bezpośrednie zastosowanie także do spraw "w toku". W tym stanie rzeczy obowiązek ponoszenia opłaty abonamentowej ciąży m.in. na podmiotach, które w dacie jej wejścia w życie miały zarejestrowany odbiornik.
Obowiązek uiszczania opłat abonamentowych wynika wprost z przepisu prawa Zgodnie z art. 2 ust. 1 i 3 ustawy abonamentowej obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej powstaje on od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego i trwa do czasu ich wyrejestrowania lub dopełnienia w placówce pocztowej Poczty Polskiej S.A. formalności związanych ze zwolnieniem od opłat abonamentowych. Z ustawy abonamentowej wynika zarówno wysokość należności z tytułu abonamentu, jak i termin płatności. Stwierdzenie zatem, że użytkownik zarejestrowanego odbiornika zalega z zapłatą abonamentu, pozwala na ustalenie kwoty zaległości i naliczenie stosownych odsetek podatkowych.
Kwestia opłat z tytułu abonamentu rtv była przedmiotem rozważań Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z 16 marca 2010 r., sygn. akt: K 24/08 (Dz.U. nr 48, poz. 285) orzekając o zgodności z Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej art. 7 ust. 1, 3, 5 i 6 ustawy abonamentowej wskazał, że "zgodnie z art. 2 ust. 1 i 2 u.o.a. na posiadaczu zarejestrowanego odbiornika ciąży ex lege obowiązek uiszczenia abonamentu, powstający z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu rejestracji odbiornika". Art. 7 ustawy abonamentowej zawiera postanowienia, których celem jest umożliwienie kontroli wywiązywania się z obowiązku rejestracji odbiorników i uiszczania abonamentu. Kontrolę tę sprawuje Poczta, a nadzór nad jej działaniami sprawuje minister właściwy do spraw łączności (ust. 1 i 2). Nieuiszczone opłaty abonamentowe oraz opłaty karne mają być egzekwowane w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym (art. 7 ust. 3 ustawy abonamentowej). Ustawodawca przesądził też, że w razie opóźnień w uiszczaniu abonamentu naliczane będą odsetki w wysokości jak dla zaległości podatkowych w rozumieniu Ordynacji podatkowej (art. 7 ust. 4 ustawy abonamentowej).
Kolejno wyjaśnić należy, że Poczta Polska S.A. zgodnie z obowiązkiem nałożonym na mocy § 5 ust. 2 rozporządzenia, zastąpiła imienną książeczkę opłat indywidualnym numerem identyfikacyjnym. Należy także wskazać, że w myśl § 5 ust. 2 zdanie drugie powyższego rozporządzenia, Poczta Polska S.A. była zobowiązana wyłącznie do powiadomienia użytkowników o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego, poprzez przesłanie zawiadomienia w formie wzoru, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. Przywołany przepis mówi zatem o "powiadomieniu" użytkowników, a więc przesłanie przez Pocztę zawiadomienia w zwykłej przesyłce listowej (bez potwierdzenia odbioru), na prawidłowy adres abonenta, czyniło zadość wymogom określonym we wskazanym wyżej przepisie rozporządzenia.
Reasumując, zarejestrowanie odbiornika pod rządami którejkolwiek z wymienionych ustaw bez jego późniejszego wyrejestrowania stanowi wystarczającą przesłankę istnienia wynikającego z ustawy obowiązku uiszczania opłat za jego używanie (aktualnie jest to opłata abonamentowa), który podlega egzekwowaniu w trybie egzekucji administracyjnej obowiązków o charakterze pieniężnym.
Przechodząc do oceny ustalonego przez wierzyciela stanu faktycznego niniejszej sprawy, należy wskazać, iż Skarżąca zarejestrowała przedmiotowy odbiornik w dniu 1 czerwca 2001 r. (wniosek o rejestrację odbiornika - karta nr 42 akt administracyjnych). Z akt sprawy nie wynika nadto, aby Skarżąca kiedykolwiek dokonała wyrejestrowania odbiornika rtv, czy też dopełniła formalności dotyczących zwolnienia jej z ponoszenia opłaty abonamentowej. Zresztą takiego argumentu również Skarżąca nie podnosi wskazując jedynie, że "Do dnia dzisiejszego nie zachowały się co prawda potwierdzenia wyrejestrowania odbiornika radiowego", tym samym – w ocenie Sądu wierzyciel, a w ślad za wierzycielem organ egzekucyjny i organ nadzoru słusznie przyjęły, że na Skarżącej ciążył z mocy prawa, obowiązek uiszczania opłat abonamentowej rtv. Bez znaczenia pozostają tutaj okoliczności podnoszone przez Skarżącą, o braku obowiązku uiszczania przez nią opłaty abonamentowej z uwagi na nieużywanie odbiornika czy kwestia zawieszenia działalności przez Skarżącą.
Dodatkowo wskazać należy, że stosownie do § 5 ust. 2 rozporządzenia MT operator publiczny, w terminie dwunastu miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, z urzędu nadawał posiadaczom imiennych książeczek, o których mowa w ust. 1, indywidualny numer identyfikacyjny. O nadaniu numeru operator publiczny powiadamiał użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Ww. rozporządzenie weszło w życie 13 grudnia 2007 r. Jeżeli zatem w chwili wejścia w życie rozporządzenia Skarżąca była zarejestrowanym abonentem telewizyjnym lub radiowym, to - w nieprzekraczalnym terminie następnych 12 miesięcy - operator publiczny miał obowiązek nadać jej indywidualny numer identyfikacyjny i zawiadomić ją o tym pisemnie. Z upływem tego terminu, dotychczasowe dowody zarejestrowania odbiorników w formie imiennej książeczki opłaty abonamentowej utraciły walor dowodu zarejestrowania odbiornika, stosownie do § 5 ust. 1 ww. rozporządzenia. Ponadto, zgodnie z § 3 rozporządzenia, dowodem zarejestrowania odbiorników (z zastrzeżeniem § 5) jest:
1) wniosek o rejestrację odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, o którym mowa w § 2 ust. 2, lub
2) zawiadomienie o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników radiofonicznych lub telewizyjnych, o którym mowa w § 2 ust. 4.
Podkreślenia przy tym wymaga, że nadanie indywidualnego numeru identyfikacyjnego nie może zostać utożsamione z anulowaniem zgłoszonych przez użytkowników wcześniejszych wniosków rejestracyjnych. Stanowiło to bowiem jedynie element przejścia do innego systemu rozliczania abonamentu, gdzie imienną książeczkę abonamentową zastąpiono indywidualnym numerem identyfikacyjnym. Nadanie tego numeru miało przede wszystkim walor techniczny w zakresie zmiany sposobu obsługi należności i kontaktów z abonentem i temu miało też służyć przesłanie dotychczasowym użytkownikom odbiorników rtv zawiadomienia o indywidualnym numerze abonenta. I jak wynika z akt administracyjnych sprawy, w przypadku Skarżącej Poczta Polska S.A., jako wierzyciel prawidłowo wywiązała się z nałożonego na nią ww. rozporządzaniem obowiązku tj. nadała Skarżącej – jako dotychczasowemu posiadaczowi imiennej książeczki – indywidualny numer identyfikacyjny, o czym poinformowała Skarżącą zawiadomieniem wysłanym w dniu 27 sierpnia 2008 r. (karta nr 41 akt administracyjnych). Poczta Polska S.A. przesłała bowiem do Skarżącej zawiadomienie informujące ją o wprowadzonej ww. rozporządzeniem zmianie. Zawiadomienia dokonano na prawidłowy adres skarżącej tj. ul. K. ul [...], zaś z jego treści wyraźnie wynika, że Skarżąca była użytkownikiem odbiornika rtv zarejestrowanego "wg. imiennej książeczki abonamentowej nr [...]" i że Skarżącej nadano indywidulany numer indentyfikacyjny [...], zgodnie z rozporządzeniem MT (wraz ze spersonalizowanymi blankietami wpłat). Przesyłka ta nie została zwrócona i jako taka została uznana przez Pocztę S.A. za doręczoną. W tym miejscu podkreślenia nadto wymaga, że użyte w § 5 ust. rozporządzenia MT wyrażenie "powiadamia użytkownika, przesyłając zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia" oznacza, że zawiadomienie to można przesłać (nawet) w zwykłej przesyłce listowej, bez potwierdzenia odbioru, na prawidłowy adres. Wbrew twierdzeniom Skarżącej ustawodawca nie określił bowiem, żadnej szczegółowej formy "powiadamiania", zastrzegając jedynie, że powiadomienie to winno zawierać zawiadomienie określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Zresztą i tak skoro obowiązek ponoszenia opłat abonamentowych wynika bezpośrednio z ustawy o opłatach abonamentowych, to nawet w sytuacji, gdyby Skarżąca rzeczywiście nie otrzymała zawiadomienia o nadaniu jej numeru identyfikacyjnego, to okoliczność ta i tak nie uwalniałaby jej od (nałożonego przecież ustawą) obowiązku uiszczania opłaty abonamentowej.
Tym bardziej, skoro w sprawie Poczta Polska S.A. zachowała wymogi ustawowe w ww. zakresie, zaś Skarżąca, która uprzednio dokonała rejestracji odbiornika (a tym samym, z mocy prawa była zobowiązana do uiszczenia opłaty abonamentowej rtv), nie przedstawiła w toku postępowania egzekucyjnego żadnego dowodu potwierdzającego jego wyrejestrowanie, bądź uprawnienie do zwolnienia jej z uiszczania opłaty abonamentowej, to przyjąć należy, że Skarżąca słusznie została uznana za abonenta zobligowanego do uiszczania opłaty za odbiornik rtv.
W kontekście powyższego całkowicie bezzasadna jest argumentacja skargi dotycząca zawieszenia działalności, używania odbiornika, zmian własnościowych w Spółce, czy też zmian adresu siedziby Spółki. Niewątpliwie w dacie wysyłania zawiadomienia, to jest w dniu 27 sierpnia 2008 r., adresem siedziby Spółki był K. ul. [...], czego zresztą Skarżąca nie kwestionuje i właśnie na ten adres Poczta Polska S.A. przesłała zawiadomienie. Późniejsze zmiany adresu siedziby są zupełnie nieistotne dla rozpatrywanej sprawy. Przyjmując argumentację Skarżącej, do uwolnienia z obowiązku zapłaty abonamentu wystarczyłaby zmiana miejsca zamieszkania osoby fizycznej lub adresu siedziby innego podmiotu, co w żadnym wypadku nie wynika z przepisów ustawy abonamentowej. Podobnie należy ocenić zmiany własnościowe.
Okoliczność, że Skarżąca nie posiadała w okresie objętym tytułem wykonawczym żadnego odbiornika radiowo-telewizyjnego ("Spółka w okresie zawieszenia działalności nie dysponowała żadnymi składnikami majątku, w tym odbiornikiem radiowym" str. 3 skargi), pozostaje bez wpływu na obowiązek uiszczania opłaty abonamentowej. Obowiązek uiszczania tej opłaty pozostaje bowiem związany z rejestracją takiego odbiornika, a nie jego posiadaniem lub nie.
Z kolei zawieszenie działalności Spółki nie powoduje ustania bytu prawnego Spółki, zatem nie było również podstaw do przenoszenia odpowiedzialności za zobowiązania z tytułu opłaty abonamentowej na np. ewentualnych następców prawnych, czy np. na wspólników Spółki jako osób trzecich w rozumieniu art. 116 ustawy z dnia z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa O.p. (t.j. Dz.U. z 2020 r. poz. 1325 ze zm.; dalej: O.p.) odpowiadających za jej zobowiązania, w tym również z tytułu opłaty abonamentowej. Opłaty z tytułu abonamentu rtv mają charakter publicznoprawny, tak więc na podstawie art. 2 § 2 O. p. stosuje się do tych opłat dział III O.p w którym m.in., uregulowana jest odpowiedzialność osób trzecich.
Jeszcze raz należy podkreślić, że wyłącznie wykazanie przez Skarżącą, że wyrejestrowała przedmiotowy odbiornik lub ma prawo korzystać ze zwolnienia do uiszczania opłaty abonamentowej uzasadniałoby zarzut nieistnienia obowiązku. Tym samym zarzut nieistnienia obowiązku (art. 33 § 1 pkt 1 u.p.e.a.) wierzyciel, zasadnie uznał za bezzasadny.
W ocenie Sądu wierzyciel prawidłowo uznał również za nieuzasadniony zarzut błędu co do osoby zobowiązanej (art. 33 §1 pkt 4 u.p.e.a.). Sąd w pełni podziela argumentację wierzyciela zawartą w uzasadnieniu postanowienia z dnia 11 marca 2020 r. Wniesienie zarzutu opartego o przesłankę wymienioną w art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. nie może zmierzać do ustalania osoby zobowiązanego, a sprowadzać powinno się do formalnej kontroli tożsamości podmiotu, wobec której prowadzi się egzekucję w celu stwierdzenia. Z sytuacją błędu co do osoby zobowiązanego w rozumieniu art. 33 § 1 pkt 4 u.p.e.a. mamy do czynienia wówczas, gdy egzekucja jest prowadzona przeciwko osobie innej, aniżeli zobowiązany. Zarzut błędu co do osoby zobowiązanego dotyczy kontroli formalnej tożsamości osoby, co do której prowadzi się egzekucję (por. wyrok WSA w Olsztynie z dnia 11 października 2017 r., sygn. I SA/Ol 35417, oraz wyrok WSA w Gdańsku z dnia 20 czerwca 2018 r., sygn. I SA/Gd 1720/17). Nie zachodzi błąd co do osoby zobowiązanego, jeżeli zobowiązany kwestionuje zasadność nałożenia na niego obowiązku i, wnosząc zarzut, zmierza do zbadania zasadności nałożenia na niego obowiązku (Przybysz Piotr Marek. Art. 33. W: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, wyd. VIII. Wolters Kluwer, 2018.).
Za całkowicie bezzasadne Sąd uznał zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w szczególności zarzut niewykazania przez organy orzekające w sprawie podstawy do obciążenia Skarżącej obowiązkiem zapłaty opłaty abonamentowej za okres od stycznia 2014 r. do sierpnia 2019 r. W aktach sprawy zalegają dwa kluczowe dowody w sprawie, mianowicie dowód zarejestrowania odbiornika i dowód zawiadomienia o nadaniu indywidualnego numeru identyfikacyjnego użytkownikowi odbiorników. Z dowodów z tych jednoznacznie wynika, że tak jak Sąd wskazał powyżej, na Skarżącej w okresie objętym tytułem wykonawczym ciążył obowiązek zapłaty opłaty abonamentowej. Jednocześnie wierzyciel wskazał, że nie dysponuje dokumentem, który wskazywałby na to, że Skarżąca dopełniła formalności niezbędnych dla wyrejestrowania odbiornika rtv. Skarżąca również nie przedstawiła na powyższą wyrejestrowania odbiornika żadnego dowodu. Sąd jeszcze raz podkreśla, że Skarżąca wnosząc zarzut nieistnienia obowiązku powinna przedstawić dowód potwierdzający, że obowiązek nie istnieje, a to wymaga przedłożenia dowodu wyrejestrowania odbiornika.
W tym stanie rzeczy sformułowane w różnej konfiguracji zarzuty naruszenia przepisów art. 6, art. 7, art. 8, art. 77, art. 80 K.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a., Sąd uznał za całkowicie bezzasadne.
Sąd stwierdza, że zarówno organ egzekucyjny jak i organ nadzoru, wydając postanowienia, dochowały przewidzianej wymienionymi powyżej przepisami u.p.e.a. procedury rozpoznawania zarzutów egzekucyjnych.
Podsumowując Sąd wskazuje, że nie dopatrzył się naruszenia wskazanych w skardze przepisów, ale również z urzędu nie stwierdził żadnego naruszenia przepisów. Zarówno postanowienie DIAS jak i organu egzekucyjnego są zgodne z prawem.
Skarga podlegała zatem oddaleniu w oparciu o art. 151 P.p.s.a.