I SA/Kr 943/18

I SA/Kr 943/18 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2019-03-06
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2018-09-03
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grażyna Firek
Piotr Głowacki /przewodniczący sprawozdawca/
Wiesław Kuśnierz
Symbol z opisem
6537 Egzekucja należności pieniężnych, do których  nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej (art. 34 ust. 3  ustawy o f
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I GSK 1667/19 - Wyrok NSA z 2023-07-13
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 1314
art. 33 par. 1 pkt 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Piotr Głowacki (spr.) Sędzia: WSA Grażyna Firek Sędzia: WSA Wiesław Kuśnierz Protokolant: sekr. sąd. Aleksandra Osipowicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2019 r. sprawy ze skargi A. A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z dnia [...] lipca 2018 r. Nr [...] w przedmiocie zarzutów na prowadzone postepowanie egzekucyjne - skargę oddala -
Uzasadnienie
Naczelnik Urzędu Skarbowego w P., jako organ egzekucyjny prowadził postępowanie egzekucyjne wobec zobowiązanego A. A. na podstawie tytułu wykonawczego nr [...] wystawionego przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny, obejmującego należność z tytułu opłaty za niespełnienie obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia [...] za 2008r.
Pismem z dnia 18.01.2012r. A. A. złożył zarzuty w sprawie prowadzonego postępowania egzekucyjnego, wskazując iż w piśmie z dnia 3 sierpnia 2011r. przedstawił swoje stanowisko kwestionujące nałożenie przez Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny kary, do którego organy się nie odniosły. Organ egzekucyjny po uzyskaniu ostatecznego stanowiska wierzyciela - Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego wydał w dniu 8.03.2012r. postanowienie odmawiające uznania zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne. Postanowienie zostało wydane na stronę: S. A..
Pismem z dnia 20.03.2018r. zobowiązany - A. A. zwrócił się do organu egzekucyjnego z zapytaniem, czy postanowienie w sprawie zarzutów zostało skutecznie doręczone zobowiązanemu.
Pismem z dnia 25.05.2018r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. zwrócił się do Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. z wnioskiem o stwierdzenie nieważności w/w postanowienia w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne. Postanowieniem z dnia 18.06.2018r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. stwierdził nieważność postanowienia z uwagi na skierowanie go do osoby niebędącej stroną w sprawie.
W dniu 25.05.2018r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. wydał postanowienie nr [...] wobec zobowiązanego A. A., którym uznano za nieuzasadniony zarzut na prowadzone postępowanie egzekucyjne.
Na postanowienie to zobowiązany złożył zażalenie, zarzucając:
-stronnicze rozpoznanie skargi z dnia 18.01.2012r.,
-samowolne wymierzanie sprawiedliwości przez egzekucję, co spowodowało utratę przez zobowiązanego dużych zasobów finansowych, czasu oraz zdrowia,
-udostępnianie informacji osobom postronnym (postanowienie z dnia 8.03.2012r wydane na S. A.), brak wstrzymania niejasnych egzekucji,
- działanie na podstawie nielogicznej i niezrozumiałej ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w K. postanowieniem z dnia 18 lipca 2018 r. nr [...], na podstawie art. 17, 18 i 34 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 Kodeksu postepowania administracyjnego (kpa), utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji.
Organ wywiódł, iż w uzasadnieniu zarówno stanowiska wierzyciela jak i zaskarżonego postanowienia organu I instancji szczegółowo przedstawiono powody, dla których zarzuty zobowiązanego zostały uznane za nieuzasadnione. Podczas dokonywania czynności kontrolnych ujawniono, iż A. A. nie udokumentował posiadania ochrony ubezpieczeniowej kontrolowanego pojazdu przez cały okres posiadania tego pojazdu. Wierzyciel powołał się na zawiadomienie nadesłane przez Starostwo Powiatowe w K., z którego wynika, że A. A. zawarł umowę ubezpieczenia [...] z tytułu posiadania pojazdu marki O. nr rej. [...] w dniu 2.12.2008r. z Towarzystwem Ubezpieczeń Wzajemnych [...], nie udokumentował natomiast posiadania ochrony ubezpieczeniowej przed tą datą. Zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych posiadacz pojazdu obowiązany jest zawrzeć umowę ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych najpóźniej w dniu rejestracji pojazdu mechanicznego, która miała miejsce w dniu 24.11.2008r. Z ustaleń wierzyciela wynika, że zwłoka w zawarciu umowy obowiązkowego ubezpieczenia nie przekroczyła 14 dni i w oparciu o art. 88 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, dochodzona opłata została zredukowana do wysokości 50 % stawki podstawowej tj. do kwoty [...]zł. Organ był związany stanowiskiem wierzyciela.
W zakresie pozostałych zarzutów podano, iż kwestia udostępniania innym osobom informacji dot. zobowiązanego oraz ukaranie osoby winnej za powyższe, nie mogą być rozpatrzone w postępowaniu w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne, lecz w ewentualnym postępowaniu w sprawie skargi na działanie organu egzekucyjnego. Z prawa do złożenia takiej skargi zobowiązany skorzystał.
Nadto organ podkreślił, iż organ egzekucyjny rozstrzygnął sprawę zarzutu zgłoszonego przez zobowiązanego w piśmie z dnia 18.01.2012r., wydając w dniu 8.03.2012r. postanowienie. Po stwierdzeniu nieprawidłowości, w postaci błędnego wskazania adresata w postanowieniu, Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. w dniu 25.05.2018r. wydał prawidłowo zaadresowane postanowienie w sprawie zarzutów.
Odnosząc się do zarzutu utraty przez skarżącego zasobów finansowych podano, iż w wyniku zajęcia świadczenia emerytalno-rentowego, zajętego zawiadomieniem z dnia 9.01.2012r. dłużnik zajętej wierzytelności w dniu 1.03.2012r. przekazał tytułem zajęcia kwotę [...]zł. Wierzyciel poinformował organ egzekucyjny, że w dniu 29.02.2012r. zobowiązany dokonał wpłaty na rachunek wierzyciela w kwocie [...]zł, nadpłata została skierowana do procedury celem zwrotu skarżącemu. Nadto egzekucje nie była stronnicze, lecz oparte na przepisach prawa.
W skardze na powyższe postanowienie wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie A. A. przywołał argumentację przedstawioną uprzednio w zażaleniu. Ponadto skarżący wskazał na stronnicze rozpatrzenie zażalenia, świadome i celowe przedłużanie "nikomu niepotrzebnego sporu", brak jakiejkolwiek pomocy przy próbie wyjaśnienia nieistniejących egzekucji, pomijając już zadośćuczynienie - a nawet zwrot wyegzekwowanych kwot. Zobowiązany ponownie podniósł zarzut nieistnienia należności objętych tytułem wykonawczym, wniósł o podanie podstawy prawnej "na jakiej są pomijane, czy przemilczane jego wnioski oraz kserokopie które składał". W uzasadnieniu skargi zobowiązany ogólnie zakwestionował czynności podejmowane przez organy egzekucyjne i wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. - oznaczanej dalej jako "p.p.s.a."), uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a., natomiast w myśl art. 151 tej ustawy w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala
Kontrolując zaskarżone postanowienie zgodnie z powyższymi kryteriami należało uznać, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie nie jest dotknięte wadami prawnymi, które skutkowałyby koniecznością jego uchylenia.
Zarzuty skargi zmierzały z jednej strony do zakwestionowania ustaleń i oceny prawnej dokonanej przez organy w zakresie oceny tytułu wykonawczego przez pryzmat wskazywanego nieistnienia obowiązku, na jaki opiewał, to jest braku wymagalności nałożonej opłaty i w efekcie nieskuteczności tytułu wykonawczego będącego podstawą prowadzonej egzekucji, z drugiej zaś strony dotyczyły sposobu prowadzenia postępowania w kontekście niesprawiedliwego czy lekceważącego traktowania skarżącego przez organy egzekucyjne.
Co do pierwszej z przywołanych wyżej kwestii, to zaakcentować należy, iż A. A. nie udokumentował posiadania ochrony ubezpieczeniowej kontrolowanego pojazdu przez cały okres posiadania tego pojazdu. Powyższe wynika z zawiadomienia nadesłanego przez Starostwo Powiatowe w K., a wskazujące, że A. A. zawarł umowę ubezpieczenia [...] z tytułu posiadania pojazdu marki O. nr rej. [...] w dniu 2.12.2008r. z Towarzystwem Ubezpieczeń Wzajemnych [...], nie udokumentował natomiast posiadania ochrony ubezpieczeniowej przed tą datą, tj. od dnia 24.11.2008r., kiedy to miała miejsce pierwsza rejestracja spornego auta w kraju, a co wprost wynika z dowodu rejestracyjnego samochodu, jak i pieczęci naniesionej przez polski wydział komunikacyjny w [...] na niemieckim dowodzie zakupu auta. Skarżący naruszył zatem ewidentnie art. 29 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22.05.2003r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, obligujący posiadacza pojazdu do zawarcia umowy ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych najpóźniej w dniu rejestracji pojazdu mechanicznego, która miała miejsce jak wyżej wskazano w dniu 24.11.2008r. Zatem zwłoka w zawarciu umowy obowiązkowego ubezpieczenia nie przekroczyła 14 dni i w oparciu o art. 88 ust. 3 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, dochodzona opłata została zredukowana do wysokości 50 % stawki podstawowej tj. do kwoty [...]zł. Skarżący w powyższej, wiodącej przecież kwestii oprócz gołosłownych zarzutów braku podstaw do nałożenia egzekwowanej opłaty, czy podnoszonej okoliczności nabycia auta i załatwiania związanych z tym formalności, tudzież swojej sytuacji materialnej, nie wykazał, aby w okresie między 24.11.2008 a 2.12.2008r. posiadał wymagane ubezpieczenie OC. Skoro tak, to wskazana argumentacja zasadnie nie została przez organy egzekucyjne uwzględniona, a sam zarzut okazał się nieuzasadniony. Organy nie są przy tym uprawnione ani do weryfikowania kwoty opłaty, jaka wynika z przepisów w/w ustawy, które nie przewidują możliwości szczególnego miarkowania, ani kontestowania dokumentu urzędowego stwierdzającego datę dokonania pierwszej rejestracji w kraju.
Niezasadne są także podniesione w skardze zarzuty odnoszące się do sposobu prowadzenia postępowania, w tym niesprawiedliwego czy lekceważącego traktowania skarżącego przez organy egzekucyjne. Jak wynika z akt postępowania skarżący w dniu 4.07.2018r. zgłosił się do organu odwoławczego celem wyjaśnień i przedłożył do akt kopię pisma skierowanego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie oraz kopię wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 9.05.2013r. oddalającego skargę na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela. Jednocześnie zobowiązany podtrzymał swoje twierdzenie, że opłata objęta tytułem wykonawczym jest nienależna. Zobowiązany uzyskał zatem możliwość złożenia dodatkowych wyjaśnień, które jednak okazały się prawnie irrelewantne, gdyż nie doprowadziły do wzruszenia kluczowej w sprawie okoliczności, a to iż w okresie między 24.11.2008r. a 2.12.2008r. nie posiadał skarżący, jako posiadacz pojazdu, wymaganego ubezpieczenie OC. Również twierdzenia kwestionujące zaliczanie dokonanej przez skarżącego wpłaty w stosunku do kwoty wyezgewowanej nie mogą prowadzić do uwzględnienia skargi, gdyż nie dotyczą istoty zarzutu, jakim był brak egzekwowalnego obowiązku. Nadto jak wprost wynika z akt sprawy zajęcie wierzytelności nastąpiło 9.01.2012r. zawiadomieniem dłużnika zajętej wierzytelności, kiedy dług istniał, gdyż zobowiązany dopiero w dniu 29.02.2012r. dokonał wpłaty na rachunek wierzyciela [...] zł. Kwestie wyegzekwowania następnie w dniu 1.03.2012r. tytułem zajęcia kwoty [...]zł nie stanowią przedmiotu niniejszego postępowania dotyczącego wszak zgłoszonego zarzuty nieistnienia obowiązku w chwili wystawienia tytułu wykonawczego, bo realia kontrolowanej sprawy nie dotyczą wzajemnych rozliczeń w ramach postępowania egzekucyjnego. Dotyczy to także zarzutu, co do sposobu przekazywania nadpłaconych kwot do skarżącego. Okoliczności te odnoszą się do rozliczania wyegzekwowanych kwot i kosztów egzekucyjnych, nie dotyczą zatem kontrolowanej sprawy, której zakres przedmiotowy ogranicza się tylko do rozpoznania podniesionego zarzutu nieistnienia obowiązku w chwili wystawienia tytułu wykonawczego. Również kwestie udostępniania innym osobom informacji dotyczących zobowiązanego oraz wniosku o ukaranie osoby winnej, która doprowadziła do wydania pierwotnego postanowienia wobec innej, niż skarżący osoby, nie mogą być rozpatrzone w postępowaniu w sprawie zarzutów na postępowanie egzekucyjne, lecz w ewentualnym postępowaniu w sprawie skargi na działanie organu egzekucyjnego. Kwestie te nie mieszczą się bowiem w podstawach wymienionych w art. 33 § 1 pkt 10 u.p.e.a.
Przepis ten stanowi, iż taką podstawą mogą być tylko:
1) wykonanie lub umorzenie w całości albo w części obowiązku, przedawnienie, wygaśnięcie albo nieistnienie obowiązku;
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej;
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, o którym mowa w art. 3 i 4;
4) błąd co do osoby zobowiązanego;
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym;
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego;
7) brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia, o którym mowa w art. 15 § 1;
8) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego;
9) prowadzenie egzekucji przez niewłaściwy organ egzekucyjny;
10) niespełnienie w tytule wykonawczym wymogów określonych w art. 27, a w zagranicznym tytule wykonawczym - wymogów określonych w art. 102 ustawy o wzajemnej pomocy.
Skoro skarżący podniósł zarzut nieistnienia egzekwowanego obowiązku, to inne wskazywane obecnie przez niego kwestie nie miały w niniejszej sprawie istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia. Skarżone organy w sposób wyczerpujący odniosły się do podnoszonej przez skarżącego argumentacji, wyjaśniając szczegółowo, dlaczego nie uwzględniono zgłoszonych zarzutów.
Reasumując; z akt kontrolowanej sprawy wynika jednoznacznie, że materiał dowodowy został zebrany przez organy w sposób rzetelny i skrupulatny. Był on przy tym kompletny i wystarczający dla podjęcia rozstrzygnięcia. Organy wyczerpały wszelkie możliwości dowodowe, a spójna, logiczna i kompleksowa ocena nie naruszała granic swobodnej oceny dowodów. Organy poddały analizie całość zebranego materiału dowodowego. Zobowiązanemu zapewniono także pełny udział w postępowaniu. W szczególności umożliwiono mu składanie wyjaśnień, informowano o uprawnieniach, umożliwiono zapoznanie się z aktami, a także zawiadamiano o formalnych rozstrzygnięciach kwestii proceduralnych.
Stąd należy odrzucić również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym u.p.e.a.
Wobec powyższego podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod uwagę, sąd orzekł zatem jak w sentencji wyroku, na podstawie art. 151 ustawy o p.p.s.a.