I SA/Kr 738/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2005-10-05
NSApodatkoweŚredniawsa
VATreklamagazetki reklamowepodstawa opodatkowaniapodwójne opodatkowanieusługi marketingowekoszty uzyskania przychodu

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje Izby Skarbowej dotyczące podatku VAT od gazetek reklamowych, uznając częściowo zarzut podwójnego opodatkowania.

Sprawa dotyczyła opodatkowania podatkiem VAT przekazania przez spółkę gazetek reklamowych. Organy skarbowe uznały te gazetki za materiały reklamowe podlegające opodatkowaniu. Spółka zarzuciła podwójne opodatkowanie i nieprawidłowe ustalenie podstawy opodatkowania. Sąd uchylił decyzje, stwierdzając, że część gazetek stanowiła odpłatną usługę marketingową, od której podatek został zapłacony, a część reklamę własną spółki, która również powinna być opodatkowana, ale nie w sposób zastosowany przez organy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprawę ze skargi J.M. S.A. na decyzje Izby Skarbowej dotyczące podatku od towarów i usług za okres od marca do grudnia 2001 r. Organy skarbowe określiły spółce prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego, zaległości i odsetek, uznając, że zaniżono podatek należny przez nieopodatkowanie przekazania na potrzeby reklamy gazetek reklamowych. Spółka zamawiała druk gazetek w agencji reklamowej, a następnie rozprowadzała je bezpłatnie. Organy uznały te gazetki za materiały reklamowe, a podstawę opodatkowania przyjęły na podstawie ceny zakupu. Spółka w odwołaniach zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o VAT i ordynacji podatkowej, w tym podwójne opodatkowanie tej samej czynności i nieprawidłowe ustalenie podstawy opodatkowania. Izba Skarbowa utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. Sąd administracyjny uchylił zaskarżone decyzje, uznając częściowo zasadność zarzutu podwójnego opodatkowania. Sąd stwierdził, że gazetki miały zróżnicowany charakter – część stanowiła odpłatną usługę marketingową dla dostawców (od której zapłacono VAT), a część reklamę własną spółki. Sąd uznał, że podatek VAT powinien być przyporządkowany reklamie własnej spółki oraz tym fragmentom zawierającym nieodpłatnie zamieszczone reklamy. Zarzuty dotyczące podstawy opodatkowania uznał za nieuzasadnione, wskazując na prawidłowe zastosowanie art. 15 ust. 3 ustawy o VAT.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, ale z zastrzeżeniem, że część gazetek stanowiła odpłatną usługę marketingową dla dostawców, a część reklamę własną spółki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że gazetki miały zróżnicowany charakter. Część była odpłatną usługą marketingową dla dostawców, od której zapłacono VAT. Inna część stanowiła reklamę własną spółki, która również podlega opodatkowaniu, ale organy nieprawidłowo ją rozliczyły. Kluczowe było rozróżnienie między informacją handlową a reklamą zawierającą elementy wartościujące i zachęcające.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (7)

Główne

u.p.t.u.i.p.a. art. 2 § ust. 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Opodatkowaniu podatkiem VAT podlegało odpłatne świadczenie usług na terytorium RP.

u.p.t.u.i.p.a. art. 2 § ust. 3 pkt 1

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

Opodatkowane było świadczenie usług oraz przekazanie lub zużycie towarów na potrzeby reprezentacji albo reklamy.

u.p.t.u.i.p.a. art. 15 § ust. 3

Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym

W przypadku czynności określonych w art. 2 ust. 3, podstawę opodatkowania określa się w oparciu o wartość towarów lub usług obliczoną według cen sprzedaży stosowanych w obrotach z głównym odbiorcą (odbiorcami), a w przypadku braku odbiorcy - według przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na danym rynku z dnia przekazania, zmniejszoną o kwotę należnego podatku.

Pomocnicze

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

k.c. art. 66

Kodeks cywilny

Pojęcie oferty.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Część gazetek stanowiła odpłatną usługę marketingową dla dostawców, od której zapłacono VAT. Część gazetek stanowiła reklamę własną spółki, która podlega opodatkowaniu, ale organy nieprawidłowo ją rozliczyły. Zarzuty dotyczące podwójnego opodatkowania tej samej czynności w zakresie reklamy własnej spółki.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące nieprawidłowego ustalenia podstawy opodatkowania dla gazetek reklamowych.

Godne uwagi sformułowania

najistotniejszą cechą reklamy jest informacja mająca na celu zachęcenie potencjalnego klienta do nabycia reklamowego towaru reklama natomiast, będąc również informacją lub posługując się nią, zawiera także określone elementy wartościujące, które informacją już nie są za reklamę należy uznać wszystko co zawiera informację dodatkową, która nie jest niezbędna do złożenia oferty lub zawarcia umowy nie można mówić o wypełnieniu hipotezy art.2 ustawy o VAT, gdyż zgodnie z tym przepisem, autoreklama nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ w takim przypadku nie dochodzi do wykonania usługi.

Skład orzekający

Bogusław Wolas

przewodniczący-sprawozdawca

Ewa Długosz-Ślusarczyk

sędzia

Anna Znamiec

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia reklamy w kontekście VAT, rozróżnienie reklamy od informacji handlowej, ustalanie podstawy opodatkowania dla materiałów reklamowych, problem podwójnego opodatkowania."

Ograniczenia: Dotyczy przepisów ustawy o VAT z 1993 r. (stan prawny na 2001-2003 r.). Obecnie obowiązujące przepisy mogą być inne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia opodatkowania VAT materiałów promocyjnych, co jest istotne dla wielu przedsiębiorców. Rozróżnienie między reklamą a informacją handlową oraz kwestia podwójnego opodatkowania są kluczowe dla praktyki.

Czy gazetki reklamowe to zawsze VAT? Sąd wyjaśnia, kiedy reklama staje się usługą.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 738/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2005-10-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-04-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Znamiec
Bogusław Wolas /przewodniczący sprawozdawca/
Ewa Długosz-Ślusarczyk
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Sygn. powiązane
I FSK 120/06 - Wyrok NSA z 2006-11-22
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Dnia 5 października 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Bogusław Wolas (spr) Sędziowie: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 września 2005r. sprawy ze skarg J.M. S.A. w K. na decyzje Izby Skarbowej z dnia 19 marca 2003r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące marzec, maj, czerwiec, lipiec, sierpień, wrzesień, październik, listopad, grudzień 2001 r. I. uchyla zaskarżone decyzje oraz poprzedzające je decyzje organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie 5.710,95 zł (pięć tysięcy siedemset dziesięć złotych 95/100)
Uzasadnienie
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej decyzjami z dnia [...] grudnia 2002 roku określił "J." S A w K. prawidłową wysokość zobowiązania podatkowego za miesiące marzec, maj, czerwiec lipiec i grudzień 2001 r., wysokość zaległości podatkowej oraz odsetek za zwłokę, a także ustalił dodatkowe zobowiązanie podatkowe.
Ponadto decyzjami z tej samej daty określono spółce wysokość nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy za miesiące sierpień, wrzesień, październik i listopad 2001 r , wysokość zaległości podatkowej z tego tytułu oraz odsetek za zwłokę, a także ustalono dodatkowe zobowiązanie podatkowe.
W toku kontroli stwierdzono bowiem, iż w powyższych miesiącach zaniżono podatek należny nie opodatkowując przekazania na potrzeby reklamy gazetek reklamowych "J.". Opracowanie i druk gazetek promocyjnych, oraz druk ulotek promocyjnych podatnik zamówił w Agencji Reklamowej E., P., W. spółce jawnej w K. . Pomniejszył przy tym podatek należny o podatek naliczony wynikających z wystawionych z tego tytułu faktur . Gazetki te zawierały zdjęcia i cenę wybranych towarów, na których sprzedaży zależało stronie skarżącej. Materiały te rozprowadzono następnie bezpłatnie zarówno w sklepie spółki, jaki i poza jego terenem. W związku z czym spółka reklamowała sprzedawane przez siebie produkty, a nie swoich dostawców. Ponadto sama zaliczyła koszty związane z przygotowaniem, drukiem i kolportażem spornych gazetek w ciężar kosztów.
Za podstawę opodatkowania przyjęto cenę zakupu spornych gazetek, pomniejszoną o kwotę należnego podatku co dało ich wartość rynkową wyrażoną ceną. Powołano się przy tym na art. 15 ust 3 w związku z art. 2 ust 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym .
W odwołaniach strona skarżąca zarzuciła naruszenie art.2 ust 3 pkt 1, art. 15 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym oraz art. 120, 121 § 1 art. 122 ordynacji podatkowej, bowiem organ pierwszej instancji dokonał podwójnego opodatkowania podatkiem VAT tej samej czynności, raz jako sprzedaży usług reklamowych, a drugi raz z tytułu przekazania gazetek na potrzeby reklamy i reprezentacji. Nieprawidłowo także została określona podstawa opodatkowania gazetek reklamowych.
Izba Skarbowa decyzjami z dnia [...] marca 2003r. utrzymała w mocy decyzję organu I instancji. Oceniając bowiem treść spornych materiałów, uznano iż odpowiada ona pojęciu reklamy w potocznym rozumieniu tego słowa, w związku z tym gazetki te należy uznać za materiały reklamowe . Dlatego też przekazanie ich potencjalnym klientom podlega zgodnie z art. 2 ust 3 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym opodatkowaniu podatkiem VAT. Nie doszło przy tym do podwójnego opodatkowania tej samej czynności , gdyż odpłatne świadczenie usług reklamowych jest innym zdarzeniem, które powoduje powstanie obowiązku podatkowego zgodnie z art. 2 ust 1 powyższej ustawy. Ponadto ustalając podstawę opodatkowania nie brano pod uwagę ceny modułu w gazetce, czy też ceny usługi marketingowej , ale wartość gazetki według kosztów jej fizycznego wytworzenia.
Przyznano, że sporne materiały zawierały w niektórych przypadkach oznaczenie dostawców , jednakże reklamowały one przede wszystkim sprzedawcę oraz oferowane przez niego towary, ze sprzedaży których uzyskiwał obrót . Ponadto umowy o świadczenie usług marketingowych nie zostały zawarte ze wszystkimi producentami towarów zamieszczonych w gazetce.
Od decyzji tych spółka złożyła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wnosząc o uchylenie zaskarżonych decyzji i zasądzenie kosztów postępowania .
Zarzuciła naruszenie art. 2 ust. 3 pkt. 1 oraz art. 6 ust. 1 oraz art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym przez uznanie, że zaniżono podatek należny od sprzedaży opodatkowanej związanej z wydawanymi gazetkami, a także naruszenie15 ust. 3 powyższej ustawy przez przyjęcie, że podstawa opodatkowania z tytułu wydania gazetek na cele reklamowe powinna zostać określona w wysokości kosztu wytworzenia nie ich wartości rynkowej, oraz naruszenie art. 122 i 180 ordynacji podatkowej przez nie wyjaśnienie w sposób wystarczający sposobu wykonywania przez spółkę usług marketingowych opodatkowanych podatkiem VAT i pominięcie milczeniem faktu osiągania przez nią przychodów z tytułu świadczenia tych usług z wykorzystaniem przedmiotowych gazetek .
W uzasadnieniu podkreślono, że nie ma podstaw do uznania rozprowadzania przez spółkę gazetek za czynność opodatkowaną podatkiem VAT na podstawie art. 2 ust. 3 pkt. 1 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym , bowiem wydawanie gazetek było obowiązkiem podatnika , który w zawartych z dostawcami i producentami umowach zobowiązał się do podejmowania akcji mających na celu promowanie ich produktów. Tego rodzaju umowy są nie tylko dopuszczalne w świetle wyrażonej w kodeksie cywilnym zasady swobody umów, ale także w praktyce często zawierane przez sieci handlowe .
W gazetkach znajdują się informację zarówno o dostawcy produktu, jak i o miejscu sprzedaży tego produktu, dlatego niezasadne jest twierdzenie w sposób jednoznaczny, że "gazetki reklamują spółkę jako sprzedawcę a nie producenta". Podstawowym celem gazetki jest przekazanie informacji o produkcie. W związku z tym, "reklamowany" jest co najwyżej dany produkt, a nie spółka, czy dostawca.
Wskazano również, że w przypadku handlu detalicznego tworzy się nowe marki tanich produktów, które są produkowane przez różnych producentów pod tą samą nazwą.
Za nieuzasadnione uznano twierdzenie, że umowy o świadczenie usług marketingowych zawarto tylko z niektórymi producentami , gdyż podpisano je z większością dostawców bądź w formie umów ramowych lub oddzielnych porozumień .
Ponadto nawet, jeśli w niektórych wypadkach umowa nie ma charakteru umowy pisemnej o jej zawarciu świadczy fakt, że spółka obciążyła dostawcę fakturą za wykonanie usług marketingowych i faktura ta została akceptowana i zapłacona przez dostawcę.
W związku z powyższym uznanie, że rozdanie spornych gazetek stanowi przekazanie lub zużycie towarów na potrzeby reklamy spowodowałoby podwójne opodatkowanie podatkiem VAT spornych gazetek - raz z tytułu wydania ich w ramach wykonywania usługi marketingowej, a drugi raz z tytułu wydania gazetek jako samoistnej czynności oderwanej od usługi. Takie stanowisko jest sprzeczne z zasadą jednorazowego opodatkowania tym samym podatkiem jednej czynności. Ponadto nawet gdyby uznać gazetki za reklamę, to można byłoby je uznać za gazetki reklamowe tylko w takim zakresie, w jakim zawierały informację o towarze. Natomiast w pozostałym zakresie powinny być one uznane za materiał zawierający informacje handlowe, które nie są reklamą. Nie może bowiem przemawiać za uznaniem spornego materiału za gazetkę reklamową wyłącznie fakt zamieszczenia zdjęcia danego towaru, gdyż zdjęcie nie może być samo w sobie uznane za reklamę towaru. Zamieszczanie zdjęć ma wyłącznie podnieść walory artystyczne gazetki i urozmaicić jej szatę graficzną.
O jej reklamowym charakterze nie mogą świadczyć również hasła w niej zawarte. Służyły bowiem one tylko zainteresowaniu potencjalnych klientów gazetką, w taki sposób, aby uzyskali oni informację o produktach dostarczanych przez dostawców, miały więc na celu promocję tych produktów, za co spółka pobierała wynagrodzenie.
Gazetki nie zawierały żadnych informacji o zaletach i wartościach prezentowanych przez stronę skarżącą towarów . Dlatego też nie były one zachętą do ich nabycia. Spółka jedynie podawała nazwę danego towaru, ewentualnie zamieszczała jego zdjęcie i określała cenę. Sposób prezentacji towaru w gazetce był więc analogiczny do sposobu prezentacji danego towaru na półce sklepowej, który trudno uznać za reklamę.
Natomiast informacja o sklepie prowadzonym przez spółkę miała charakter uboczny i służyła przede wszystkim informowaniu potencjalnych klientów o miejscu, w którym można kupić dany produkt. Był to zatem element usługi marketingowej, za którą spółka pobierała wynagrodzenie. Przy czym, ani samo wskazanie adresu sklepu , ani zapewnienie , że jest on wyłącznym dystrybutorem danego produktu nie zawiera elementów wartościujących lub zachęcających, które mogłyby być traktowane jako reklama spółki. Ponadto nawet gdyby uznać, że w części, w której w gazetce zamieszczane są informacje sklepu podatnik reklamował sam siebie, nie można mówić o wypełnieniu hipotezy art.2 ustawy o VAT, gdyż zgodnie z tym przepisem, autoreklama nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, ponieważ w takim przypadku nie dochodzi do wykonania usługi. Zgodnie bowiem z art. 4 pkt. 2 powołanej wyżej ustawy, przez pojęcie "usług" należy rozumieć usługi wymienione w klasyfikacjach wydanych na podstawie przepisów o statystyce publicznej oraz roboty budowlano montażowe. Zgodnie natomiast z definicją zawartą w KWiU usługami są określone czynności świadczone niezależnie od charakteru wykonawcy lub odbiorcy, niezależnie od tego, czy zostały wykonane odpłatnie czy nieodpłatnie, pod warunkiem jednak, że zleceniodawca i zleceniobiorca są różnymi jednostkami gospodarczymi. Oznacza to, że wewnętrzne czynności wykonywane na potrzeby własne podatnika nie są usługami w rozumieniu ustawy o VAT i dlatego też nie są opodatkowane tym podatkiem . Nadto osiągnięcie skutku reklamowego "przy okazji" wykonywania innych czynności nie stanowi zdarzenia powodującego opodatkowanie na podstawce art. 2 ust. 3 pkt. 1 wyżej cytowanej ustawy . Powołano się przy tym na poglądy doktryny , oraz stanowisko Ministra Finansów i orzecznictwo NSA .
Uzasadniając zarzuty dotyczące podstawy opodatkowania podkreślono, że strona skarżąca nie kupowała gazetek, ale usługę reklamową. W związku z tym, przyjęta przez organy skarbowe cena zakupu gazetki jest w rzeczywistości ceną usługi reklamowej, w której skład wchodzą między innymi: koszt papieru, druku, opracowania projektu graficznego, itp. Dlatego też cena nabycia usługi reklamowej polegającej na przygotowaniu gazetek nie noże być uznana za wartość rynkową gazetek, które są rozdawane klientom. Ponieważ podatnik nie sprzedawał ich, ale nabywał usługę reklamową nie można wskazać głównego odbiorcy.
Dlatego też wartość rynkowa gazetek powinna być ustalona według przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na danym rynku z dnia przekazania, zmniejszonych o kwotę należnego podatku. Nie może być jednak utożsamiana z kosztem nabycia przez spółkę towarów i usług niezbędnych do wyprodukowania gazetek . Cena rynkowa towaru może się bowiem znacznie różnić mimo jednakowych lub zbliżonych wydatków na jego wytworzenie .
Gazetki nie mają natomiast żadnej wartości handlowej poza wartością makulatury, trudno bowiem byłoby sobie wyobrazić, aby potencjalni klienci nabywali odpłatnie gazetki, w których inne podmioty przedstawiają reklamy swoich produktów. W związku z tym ceną rynkową gazetek reklamowych jest cena, jaka byłaby uzyskana w wyniku ich sprzedaży na makulaturę, która jest bliska zeru.
Natomiast naruszenie art. 122 i 180 ordynacji podatkowej jest następstwem tego, że organ odwoławczy nie ustosunkował się do zarzutów spółki i nie wyjaśnił okoliczności związanych z faktem świadczenia przez nią usług marketingowych, w szczególności nie zbadał wysokości przychodów, jakie uzyskała z tytułu ich wykonywania. Nie zgromadzono przy tym kompletnego materiału dowodowego w tym zakresie .
Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie
Powołała się na potoczne znaczenie pojęcia reklamy, które według "Słownika języka polskiego" opracowanego pod redakcją W. Doroszewskiego, Warszawa 1965, tom VII oznacza rozpowszechnianie informacji o usługach, towarach, miejscach i możliwościach nabycia towarów, o uzdrowiskach itp., zwykle za pomocą plakatów, ogłoszeń w prasie, radio, telewizji itp. W świetle natomiast objaśnień zawartych w "Słowniku języka polskiego" opracowanego pod red. M. Szymczaka, to. III, reklama to: "rozpowszechnianie informacji o towarach, ich zaletach, wartości, miejscach i możliwościach, nabycia, chwalenie kogoś, zalecanie czegoś przez prasę, radio, telewizję: środki (np. plakaty, napisy, ogłoszenia itp.) służące temu celowi". Podkreślono przy tym , iż praktyka handlowa, obrót towarowy i doświadczenie życiowe wskazują, że najistotniejszą cechą reklamy jest informacja mająca na celu zachęcenie potencjalnego klienta do nabycia reklamowanego towaru.
Sporne gazetki spełniają to kryterium, zawierają bowiem zdjęcia wybranych produktów, na sprzedaży których zależało stronie skarżącej . Ponadto obok logo podatnika zamieszczono hasła wartościujące typu: zawsze blisko..., zawsze świeżo..., wszystko w zasięgu ręki...., znajdziesz u nas wszystko czego potrzebuje twoja rodzina... - promocja specjalna... itp. oraz bogata szata graficzna, kolorystyka, wielkość i jakość wykonania - przesądzają o reklamowym charakterze tych materiałów..
Podkreślono, że nie doszło do podwójnego opodatkowania podatkiem VAT jednej czynności, gdyż -odpłatne świadczenie usług reklamowych , oraz przekazanie towarów na cele reprezentacji i reklamy są różnymi zdarzeniami rodzącymi obowiązek podatkowy w podatku od towarów i usług . Przyznano, że gazetki zawierały w niektórych przypadkach oznaczenia dostawców, jednakże nie zmienia to faktu, iż reklamowały one podatnika jako sprzedawcę produktów a nie producenta. Zamieszczone w nich zdjęcia przedstawiały towary będące własnością strony skarżącej, a nie produkty należące do kontrahentów . Spółka przedstawiała zatem ofertę handlową produktów sprzedawanych w swojej sieci sklepów i według swoich cen sprzedaży. Cała sporna gazetka stanowi reklamę podatnika, gdyż zawiera treści i informacje o miejscach i możliwościach nabycia towarów i są to jedynie sklepy w sieci J.. Odbiorcą końcowym gazetek był potencjalny klient, który na ich podstawie dokonywał zakupów nie u producenta, lecz w sklepach J. Przy ustalaniu podstawy opodatkowania oparto się na art.15 ust.3 powołanej wyżej ustawy i określono ją w oparciu o cenę zakupu przedmiotowych gazetek zmniejszoną o kwotę należnego podatku VAT zgodnie z fakturą nr 167 wystawioną w dniu 15 marca 2001 roku przez Agencję Reklamowa E. s.c., K. .
Wskazano , że przyjmując argumentację strony skarżącej co do podwójnego opodatkowania należałoby uznać, że podmioty gospodarcze dokonujące sprzedaży gazet , w których znajdują się ogłoszenia reklamowe nie powinny odprowadzać podatku w sytuacji opodatkowania świadczonych usług reklamy.
Nie naruszono także art. 120, 121 § 1, 122 ordynacji podatkowej , bowiem podstawą podjętego rozstrzygnięcia były przepisy prawa materialnego jak i procesowego obowiązujące w dniu wydania decyzji. Organy obu instancji w sposób wyczerpujący i rozbudowany, z powołaniem obowiązujących przepisów prawa wykazały z jakich przyczyn dokonane przez podatnika rozliczenie było nieprawidłowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył co następuje : Skargi są uzasadnione .
Zgodnie z art. 2 ust 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym opodatkowaniu podatkiem VAT podlegało, w spornym okresie czasu, między innymi odpłatne świadczenie usług na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Ponadto na podstawie art. 2 ust 3 pkt 1 powyższej ustawy opodatkowane było również świadczenie usług oraz przekazanie lub zużycie towarów na potrzeby reprezentacji albo reklamy.
Pojęcia reklamy nie zdefiniowano co prawda w ustawie, jednakże jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 24 września 1998 r. wydanym w sprawie sygn. akt I SA/Po 140/98 (Baza Danych LEX nr 34790 ) można zasadnie przyjąć, że w świetle praktyki handlowej, obrotu towarowego i doświadczenia życiowego najistotniejszą cechą reklamy jest informacja mająca na celu zachęcenie potencjalnego klienta do nabycia reklamowego towaru.
Istotnym dla prawidłowego zastosowania tego przepisu jest przy tym poprawne rozróżnienie pojęcia "reprezentacji" i "reklamy" od pojęcia "informacji" , która nie ma bezpośrednich elementów o charakterze wartościującym bądź zachęcającym . Reklama natomiast, będąc również informacją lub posługując się nią , zawiera także określone elementy wartościujące, które informacją już nie są. Można zatem przyjąć, że informacja odpowiada w dużej mierze cywilistycznemu pojęciu oferty określonemu w art. 66 k.c. i następnych , zawierając elementy niezbędne do zawarcia kontraktu, takie jak : przedmiot umowy, jego charakterystyka, cena, termin i sposób realizacji świadczenia , miejsce jego wykonania itp.
Natomiast reklamą jest działanie podatnika skierowane do konkretnych lub potencjalnych kontrahentów , które ma na celu zachęcenie do korzystania z oferty danego podmiotu, przekonanie o jego wiarygodności i solidności lub zniechęcenie do oferty konkurentów .
Należy przy tym podkreślić, iż dopóki informacja przekazana kontrahentom zawiera wyłącznie dane niezbędne do złożenia oferty, dopóty nie jest . jeszcze reklamą. W momencie zaś gdy pojawiają się w niej jakiekolwiek elementy wartościujące lub zachęcające mamy już do czynienia z reklamą. W związku z tym za reklamę należy uznać wszystko co zawiera informację dodatkową, która nie jest niezbędna do złożenia oferty lub zawarcia umowy .
Stanowisko to znajduje potwierdzenie zarówno w poglądach doktryny , jak i orzecznictwie. Należy tutaj przytoczyć wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wydany w dniu 4 listopada sprawie sygn. akt III SA 5696/98 ( Baza danych LEX nr 43959 ) w którym uznano za reklamę czynności związane z zakupem materiałów informacyjnych i przekazywaniem ich w czasie różnego rodzaju imprez, na których zachwalano towary sprzedawane przez firmę i zachęcano do ich nabywania, a także przekazywaniem ich klientom nabywającym te towary. Niezależnie od treści informacyjnych materiały te zawierały elementy reklamy.
Także w powołanym na wstępie wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 września 1998 r. wydanym w sprawie sygn. akt I SA/Po 140/98 dotyczącej folderów reklamowych rozdawanych przez spółkę swoim klientom i okolicznym mieszkańcom podkreślono, że materiały te traktowane przez podatnika jako "materiały informacyjne", zawierają zdjęcia wybranych towarów (na sprzedaży których zależało niewątpliwie spółce) i ich ceny, a zatem spełniają one warunki niezbędne do uznania ich za materiały reklamowe, co wynika również ze sposobu ich rozprowadzenia oraz okresu nasilonych zakupów przedświątecznych. Nie można także nie uwzględnić celu tego przedsięwzięcia, jakim było niewątpliwie zachęcenie klientów do zakupu tych towarów, co jest podstawową funkcją i rolą reklamy w handlu.
Podzielając powyższe stanowisko należy stwierdzić, że sporne materiały, co do zasady, miały charakter reklamowy. Zwierały bowiem informacje nie tylko o konkretnych towarach, ale też o ich zaletach, wartościach i możliwości nabycia w konkretnym sklepie , którego atrakcyjność została podkreślona przez logo firmy oraz typowo reklamowe hasła , takie jak "gwarancja świeżych produktów ", "wszystko w zasięgu ręki zawsze świeżo.... zawsze blisko", "Zawsze świeże zakupy przez cały tydzień o każdej porze roku. Znajdziesz u nas wszystko czego potrzebuje cała Twoja rodzina." Ponadto część gazetki zajmują zdjęcia reklamujące samą spółkę oraz oferowane przez nią bony towarowe , a nie konkretne produkty .
Należy jednak podkreślić, iż omawiane gazetki nie maj ą jednolitego charakteru , bowiem oprócz reklamy własnej podatnika zawierają także reklamę produktów wytwarzanych przez dostawców świadczoną odpłatnie w ramach zawartych z nimi umów . Przy czym od czynności tej zapłacono podatek VAT.
Za uzasadniony trzeba zatem uznać zarzut podwójnego opodatkowania tej samej czynności w zakresie tej części gazetki, która zawiera odpłatne reklamy, do których zamieszczenia podatnik zobowiązał się w zawartych umowach. Nie ma przy tym znaczenia fakt, że przy wykonywaniu tego rodzaju usług występują pewne elementy charakterystyczne dla reklamy własnej. Wykonywanie tych usług ograniczało się bowiem tylko do prezentacji produktów poprzez umieszczanie w gazetce ich zdjęć oraz ceny.
W związku z tym , mając na względzie różnorodność funkcji realizowanych przez sporne materiały podatek od towarów i usług powinien być przyporządkowany tej części która dotyczyła reklamy podatnika, jak również tych fragmentów , które zawierają nieodpłatnie zamieszczone reklamy , od której to usługi nie naliczono podatku VAT. Organy podatkowe w toku postępowania nie poczyniły w tym zakres1 ordynacji podatkowej . Nieuzasadnione są natomiast zarzuty dotyczące przyjętej podstawy opodatkowania . Zgodnie bowiem z art. 15 ust 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w przypadku czynności określonych w art. 2 ust. 3 tej ustawy, a więc między innymi świadczenia usług oraz przekazania lub zużycia towarów na potrzeby reprezentacji albo reklamy, podstawę opodatkowania określa się w oparciu o wartość towarów lub usług obliczoną według cen sprzedaży stosowanych w obrotach z głównym odbiorcą (odbiorcami), a w przypadku braku odbiorcy -według przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na danym rynku z dnia przekazania, zamiany lub darowizny, zmniejszoną o kwotę należnego podatku. W związku z powyższym w sytuacji, gdy podatnik dokonał zakupu towaru w celu jego dalszej odsprzedaży, a następnie przekazał go na potrzeby reprezentacji lub reklamy , to przy określeniu podstawy opodatkowania podatkiem VAT należy zastosować cenę stosowaną w obrotach z głównym odbiorcą. Inaczej natomiast przedstawia się sytuacja , gdy podatnik dokonał zakupu danego towaru w celu przekazania go na wyżej wymieniony potrzeby reprezentacji lub reklamy . Wówczas podstawą opodatkowania jest ich wartość obliczona według przeciętnych cen stosowanych w danej miejscowości lub na danym rynku. Chodzi tu przy tym o ceny zakupu . W związku z czym organy podatkowe prawidłowo oparły się w tym zakresie na danych zawartych w fakturach dokumentujących zakup spornych materiałów.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 ust 1 lit a i c Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wydając ponownie decyzję organy podatkowe uwzględnią powyższą wykładnię, oraz ustalą prawidłowo stan faktyczny, w szczególności obliczą w jakiej części sporne materiały stanowią wykonanie zawartych umów o świadczenie usług marketingowych , a w jakim zakresie zawierają reklamę strony skarżącej .
Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami) stanowiącym , że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z tym że o kosztach orzeczona na podstawie art. 200 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.