I SA/Kr 800/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę podatnika na postanowienie SKO utrzymujące w mocy decyzję o odmowie umorzenia zaległości podatkowej, uznając, że złożenie wniosku o ulgę nie wstrzymuje egzekucji administracyjnej.
Skarżący M.L. domagał się umorzenia zaległości podatkowej w podatku rolnym, jednak organy podatkowe odmówiły przyznania ulgi, wskazując na brak ważnego interesu podatnika. Po utrzymaniu decyzji w mocy przez SKO, skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc zarzuty egzekucyjne i twierdząc, że egzekucja jest niedopuszczalna, dopóki sprawa ulgi podatkowej nie zostanie prawomocnie zakończona. Sąd administracyjny oddalił skargę, stwierdzając, że złożenie wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego, a jedynie pozytywne rozstrzygnięcie wniosku mogłoby mieć taki skutek.
Sprawa dotyczyła skargi M.L. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie, które utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy Tarnów o odmowie umorzenia zaległości podatkowej w podatku rolnym za rok 2022. Skarżący zarzucał organom brak wszechstronnego rozpatrzenia jego sytuacji majątkowej i niewłaściwą wykładnię przepisów dotyczących ważnego interesu podatnika. Po wydaniu tytułu wykonawczego i wszczęciu egzekucji administracyjnej, skarżący wniósł zarzuty egzekucyjne, argumentując, że postępowanie egzekucyjne jest niedopuszczalne, dopóki toczy się postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie zaległości. Organy egzekucyjne i odwoławcze uznały zarzuty za nieuzasadnione, wskazując, że złożenie wniosku o ulgę podatkową nie stanowi przesłanki do wstrzymania egzekucji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organów. Sąd podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, samo złożenie wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty należności nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego ani nie powoduje niedopuszczalności egzekucji. Dopiero prawomocne, pozytywne rozstrzygnięcie wniosku o ulgę mogłoby mieć wpływ na postępowanie egzekucyjne. Sąd wskazał również, że w międzyczasie WSA wyrokiem z 12 grudnia 2023 r. oddalił skargę M.L. na decyzję SKO o odmowie umorzenia zaległości podatkowej, co potwierdza wymagalność należności. W konsekwencji, sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, złożenie wniosku o ulgę podatkową nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego ani nie powoduje niedopuszczalności egzekucji. Dopiero prawomocne, pozytywne rozstrzygnięcie wniosku o ulgę może mieć wpływ na postępowanie egzekucyjne.
Uzasadnienie
Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewidują wstrzymania egzekucji na skutek samego złożenia wniosku o ulgę. Wymagalność obowiązku nie jest uzależniona od zakończenia postępowania w sprawie umorzenia zaległości. Podzielenie przeciwnego stanowiska prowadziłoby do możliwości uchylania się od wykonania obowiązku poprzez składanie kolejnych wniosków o ulgi.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (15)
Główne
u.p.e.a. art. 6 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 33 § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest brak wymagalności obowiązku w przypadku odroczenia terminu wykonania obowiązku, rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej lub wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b.
Dz.U. 2022 poz 329 art. 33 § 2
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
lit. c
Dz.U. 2022 poz 329 art. 6 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dz.U. 2022 poz 329 art. 33 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
pkt 2
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, jeżeli przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie stanowią inaczej.
u.p.e.a. art. 26 § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 26 § 5
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
P.p.s.a. art. 119 § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym.
P.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 2
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dz.U. 2022 poz 329 art. 151
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Dz.U. 2023 r., poz. 1634 ze zm. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Złożenie wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty należności nie wstrzymuje postępowania egzekucyjnego. Wymagalność obowiązku nie jest uzależniona od prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie ulgi podatkowej. Egzekucja administracyjna jest obligatoryjna w przypadku, gdy obowiązek jest wymagalny, a zobowiązany powstrzymuje się od jego wykonania.
Odrzucone argumenty
Egzekucja administracyjna jest niedopuszczalna, dopóki toczy się postępowanie w sprawie wniosku o umorzenie zaległości podatkowej. Złożenie wniosku o ulgę podatkową stanowi przesłankę do zgłoszenia zarzutu braku wymagalności obowiązku.
Godne uwagi sformułowania
Złożenie wniosku o zastosowanie ulgi nie stanowi obligatoryjnej przesłanki odstąpienia od podjęcia przez wierzyciela działań, o których mowa w art. 6 § 1 u.p.e.a., jak również nie wpływa na dopuszczalność wszczętego wcześniej postępowania egzekucyjnego. Samo złożenie przez zobowiązanego wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązania nie ma wpływu na wymagalność zobowiązania ani nie powoduje niedopuszczalności egzekucji. Ratio legis wskazanych wyżej regulacji wiąże się zatem z zapobieżeniem sytuacji, w której zobowiązany mógłby poprzez dowolne wnioskowanie odraczać rozpoczęcie przymusowego ściągania lub przerywać prowadzone już przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne.
Skład orzekający
Jarosław Wiśniewski
sprawozdawca
Urszula Zięba
przewodniczący
Wiesław Kuśnierz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że postępowanie egzekucyjne w administracji nie jest wstrzymywane na skutek samego złożenia wniosku o umorzenie lub rozłożenie na raty zaległości podatkowej, a jedynie pozytywne rozstrzygnięcie wniosku może mieć wpływ na egzekucję."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o umorzenie zaległości podatkowej w kontekście egzekucji administracyjnej. Interpretacja przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważny konflikt między prawem podatnika do ubiegania się o ulgi a obowiązkiem organów do prowadzenia egzekucji. Pokazuje, jak sądy interpretują przepisy proceduralne w kontekście finansowych trudności podatników.
“Czy wniosek o umorzenie podatku zatrzyma komornika? Sąd wyjaśnia!”
Dane finansowe
WPS: 230,82 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 800/23 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2023-10-27 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-09-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Jarosław Wiśniewski /sprawozdawca/ Urszula Zięba /przewodniczący/ Wiesław Kuśnierz Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku oddalono skargę Powołane przepisy Dz.U. 2022 poz 479 art. 6 par. 1, art.33 par. 2 pkt 6 lit. c Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j. Dz.U. 2022 poz 329 art. 151 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja |Sygn. akt I SA/Kr 800/23 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 października 2023 r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Sędziowie: WSA Wiesław Kuśnierz, WSA Jarosław Wiśniewski (spr.), , po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, w dniu 27 października 2023 r., sprawy ze skargi M.L., na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie, z 13 lipca 2023 r. nr SKO.EA/418/20/2023, w przedmiocie zarzutów egzekucyjnych, , , skargę oddala ., , Uzasadnienie Decyzją z dnia 26 stycznia 2023r. znak: Fn.3121.1.2023 Wójt Gminy Tarnów, będący w sprawie organem podatkowym I instancji, odmówił M. L. ( powołanemu dalej także jako Zobowiązany lub Skarżący ) umorzenia zaległości podatkowej w podatku rolnym za rok 2022 w łącznej kwocie 931,00 zł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w analizowanej sprawie nie występuje ważny interes podatnika w zastosowaniu ulgi podatkowej. Jednocześnie organ I instancji uznał, iż w przedmiotowej sprawie nie zachodzi także interes publiczny przemawiający za przyznaniem wnioskowanej ulgi podatkowej. Odwołanie od w/w decyzji wniósł do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie M. L. zarzucając brak wszechstronnego rozpatrzenia niniejszej sprawy, poprzez brak wnikliwego rozpoznania sytuacji majątkowej i osobistej wnioskodawcy. Nadto zarzucił naruszenie art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej poprzez jego niewłaściwą wykładnię, co doprowadziło do uznania, że w niniejszej sprawie nie zachodził "ważny interes podatnika" w umorzeniu zaległego podatku gruntowego za 2022r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie decyzją z dnia 11.04.2023r., sygn. akt SKO. Pod/4140/329/2023 utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W dniu 9 maja 2023r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie wpłynęła skarga M. L. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję organu II instancji. Do chwili obecnej skarga nie została rozpatrzona. Upomnieniami z dnia 23 listopada 2021 r. znak: [...] oraz z dnia 27 września 2022r. znak: [...] organ I instancji będący wierzycielem w sprawie wezwał M. L. do uregulowania zaległego zobowiązania podatkowego w podatku rolnym. W związku z nieuregulowaniem przez Zobowiązanego w/w zaległości podatkowej Wójt Gminy Tarnów wystawił tytułu wykonawczy znak: [...] z dnia 8 maja 2023 roku i skierował go do egzekucji administracyjnej. Pismem z dnia 15 maja 2023r. M. L. przesłał do Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Tarnowie, będącego w sprawie organem egzekucyjnym, zarzuty w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej. W treści pisma M. L. wskazał, iż wnosił o umorzenie zaległego podatku rolnego z tytułu ogromnych strat poniesionych w gospodarstwie rolnym w latach 2010-2011. Zobowiązany wskazał, iż obecnie podatek płaci na bieżąco, jednakże jest mu l przypisywana zaległość wstecz wraz z odsetkami za zwłokę. Wskazał nadto, że sprawa ulgi podatkowej w chwili obecnej toczy się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie. Pismem z dnia 18 maja 2023r. Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Tarnowie przekazał Wierzycielowi zarzuty M. L. w sprawie prowadzonej egzekucji administracyjnej Wierzycielowi. Organ egzekucyjny wskazał, iż w trakcie prowadzonego postępowania egzekucyjnego dokonał zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego [...] . Postanowieniem z dnia 16.06.2023 roku numer FN.5526.US.12.2023 Wójt Gminy Tarnów oddalił zarzuty zobowiązanego M. L. w sprawie egzekucji administracyjnej uznając je za nieuzasadnione. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ wskazał, iż złożenie wniosku o zastosowanie ulgi podatkowej nie jest przesłanką do odstąpienia przez Wierzyciela od podjęcia działań wskazanych w art. 6 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Na postanowienie powyższe zażalenie wniósł M. L. wskazując ponownie, że nie jest zasadne prowadzenie egzekucji administracyjnej, skoro sprawa zastosowania ulgi podatkowej nie została jeszcze prawomocnie zakończona. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Tarnowie postanowieniem z 13 lipca 2023 r. nr SKO.EA/418/20/2023 utrzymało w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia podniósł , że w kwestii zakresu postępowania wyjaśniającego prowadzonego przez wierzyciela na skutek wniesienia zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji wypowiedział się szczegółowo Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 29 października 2019 roku sygn. I SA/Kr 978/19, wskazując, że podstawę prawną rozstrzygnięcia w kontrolowanej sprawie stanowią m.in. przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zaś zgodnie z art. 18 tej ustawy - jeżeli przepisy niniejszej ustawy nie stanowią inaczej, w postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego". Przepis art. 18 u.p.e.a. pozwala traktować jako pewną ciągłość postępowania z k.p.a. i postępowania wykonawczego unormowanego u.p.e.a. Dlatego w przypadku, gdy jakaś kwestia nie jest uregulowana w u.p.e.a., przepis ten pozwala na odpowiednie zastosowanie przepisów k.p.a. Zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym są środkiem ochrony zobowiązanego, gdy postępowanie egzekucyjne narusza istotne zasady tego postępowania lub gdy egzekucja jest niedopuszczalna. Podstawą zarzutu mogą być tylko okoliczności enumeratywnie wymienione w art. 33 § 1 u.p.e.a., w tym podniesiony przez Skarżącego w niniejszej sprawie, a wynikający z pkt 1 zarzut nieistnienia obowiązku. Stosownie zaś do treści art. 26 § 1 u.p.e.a. organ egzekucyjny wszczyna egzekucję administracyjną na wniosek wierzyciela i na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, sporządzonego według ustalonego wzoru. Wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego (art. 26 § 5 pkt 1 u.p.e.a.). Bezsporne w mniejszej sprawie jest to, że po stronie M. L. istnieje zaległość podatkowa w podatku rolnym. Z zalegającego w aktach sprawy tytułu wykonawczego wynika, że kwota nieuiszczonego podatku rolnego za rok 2021 i trzy raty 2022r. wynosi 230,82 zł. Istnienie zaległości podlegającej w sprawie egzekucji, jak również jej wysokość nie są przez Zobowiązanego kwestionowane. Zobowiązany wskazuje jedynie na bezzasadność prowadzenia egzekucji w sytuacji gdy sprawa dotycząca umorzenia zaległości podatkowej w podatku rolnym nie jest prawomocnie zakończona. Ze stanowiskiem Zobowiązanego nie sposób się zgodzić. Na podstawie analizy zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz stanowiska Zobowiązanego Kolegium doszło do przekonania , iż w analizowanej sprawie zarzut dotyczy przesłanki określonej w art. 33 § 2 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Zgodnie z tym przepisem podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest brak wymagalności obowiązku w przypadku: -odroczenia terminu wykonania obowiązku, -rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej, [ -wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a i b. Przez wymagalność należy rozumieć taką cechę obowiązku administracyjnego, która zezwala wierzycielowi domagać się od zobowiązanego wykonania obowiązku i w razie odmowy wystąpić do organu egzekucyjnego o zastosowanie przymusu egzekucyjnego (P. Przybysz, Egzekucja..., s. 43). Stwierdzenie, że obowiązek nie jest wymagalny, oznacza, że obowiązek istnieje i jego egzekucja będzie dopuszczalna w przyszłości, ale nie może on być egzekwowany w danym momencie ze względu np. na wstrzymanie wykonania, odroczenie terminu wykonania lub rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej. Zważywszy na treść cytowanego przepisu o braku wymagalności obowiązku nie przesądza fakt, iż przed sądem administracyjnym toczy się postępowanie w sprawie ze skargi M. L. na decyzje organów podatkowych o odmowie umorzenia zobowiązania podatkowego w podatku rolnym. Ustawodawca, jak to wynika z art. art. 33 § 2 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie uzależnił istnienia wymagalności obowiązku od prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie umorzenia zaległości podatkowej. Z brakiem wymagalności zobowiązania mamy do czynienia jedynie w sytuacji odroczenia terminu wykonania obowiązku lub rozłożenia na raty spłaty należności pieniężnej. W wyroku z dnia 15 listopada 2022 sygn. akt I SA/Bd 556/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy stwierdził, (...) Zatem okoliczność złożenia wniosku o rozłożenie na raty należności sama w sobie nie stanowi podstawy do zgłoszenia zarzutu i niewszczynania postępowania egzekucyjnego. Nie sam fakt złożenia wniosku zobowiązanego o udzielenie ulgi w spłacie należności, a jedynie pozytywne rozstrzygnięcie wniosku w tym przedmiocie może mieć wpływ na postępowanie egzekucyjne. W przeciwnym razie zobowiązany - mimo uchylania się od wykonania obowiązku - mógłby skutecznie bronić się przed stosowaniem wobec niego środków egzekucyjnych, "’składając różne wnioski o udzielenie ulg w spłacie należności, np. wniosek o rozłożenie na raty na 3 lata, następnie wniosek o umorzenie zaległości wraz z odsetkami, po czym wniosek o rozłożenie na raty na okres 2 lat lub wniosek o umorzenie tylko odsetek itd. Wierzyciel w takim przypadku byłby pozbawiony możliwości dochodzenia realizacji obowiązku do czasu ostatecznego zakończenia wszystkich postępowań, zainicjowanych przez zobowiązanego. Nie ulega wątpliwości, że byłoby to dla zobowiązanego skutecznym sposobem uchylania się od podjęcia przeciwko niemu środków egzekucyjnych. Dlatego w orzecznictwie przyjmuje się, że samo złożenie przęz zobowiązanego wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązania nie ma wpływu na wymagalność zobowiązania, ani nie powoduje niedopuszczalności egzekucji (zob.: wyroki NSA z 19 listopada 2010 r., II FSK 1957/10; z 14 lipca 2016 r., II FSK 1637/14; z 3 sierpnia 2018 r, II FSK 2180/16; z 7 grudnia 2016 r. II FSK 3197/14). Dopiero prawomocne, pozytywne rozstrzygnięcie w sprawie rozłożenia na raty wywiera skutek w postaci konieczności zawieszenia postępowania (por. wyrok NSA z dnia 17 lutego 2017 r, II FSK 66/15). Tym samy SKO stwierdziło, że zarzuty podniesione przez skarżącego nie zasługują na uwzględnienie. Ze stanowiskiem tym nie zgodził się M. L. składając skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, w której zarzucił naruszenie prawa, żądając jednocześnie umorzenia zaległości podatkowych. Uzasadniając zarzut podniósł , że poniósł straty w wyniku powodzi w latach 2002-2011 i nie dostał z tego tytułu żadnego odszkodowania. Dodatkowo trwały jeszcze działania wyniszczające wynikające z przebudowy drogi gminnej, do której przylega jego posesja. Sprawy te toczyły się w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Krakowie i zakończyły się groteskowym wyrokiem, który zamierza wzruszyć . Wójt natomiast dalej nie rozwiązuje sprawy przebudowy ogrodzenia i odwodnienia. W domu na podwórku następują ogromne kradzieże , budynki niszczeją. Skarżący wynajmuje mieszkanie, gdyż w tym pięknym domu na skutek zatopień występuje grzyb i wilgoć. Wójt również skreślił Skarżącego z pomocy funduszu norweskiego na wymianę pieca oraz zrobił barierę na otrzymanie pracy nauczyciela. Skarżący podniósł ponadto że jest bardzo chory i ma niską emeryturę . W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd na wstępie wskazuje, że złożoną w sprawie skargę rozpoznał na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U z 2023 r., poz. 1634 ze zm. - określanej dalej jako: P.p.s.a.), Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy stronie zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym Zgodnie z przepisem art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r., poz. 2492) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Stosownie natomiast do art. 3 P.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania w sposób, który miał lub mógł mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a.). Sądowa kontrola legalności zaskarżonych orzeczeń administracyjnych sprawowana jest przy tym w granicach sprawy, a sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną (art. 134 § 1 P.p.s.a.). Wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji (postanowienia) może nastąpić jedynie w przypadku stwierdzenia przez sąd, iż dotknięta jest ona co najmniej jednym z uchybień wymienionych w art. 145 § 1 P.p.s.a. Stwierdzenie, iż uchybienia takie nie wystąpiły w sprawie stanowi podstawę oddalenia skargi na podstawie art. 151 P.p.s.a. Odnosząc się do zarzutu skargi należy wskazać, że zgodnie z art. 6 § 1 u.p.e.a. w razie uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku wierzyciel powinien podjąć czynności zmierzające do zastosowania środków egzekucyjnych. W orzecznictwie sądów administracyjnych ukształtowany został pogląd, zgodnie z którym przepis ten nie pozostawia organowi wyboru, nakładając na niego prawny obowiązek podjęcia odpowiednich kroków w celu wszczęcia egzekucji w przypadku zaistnienia przesłanek w nim wskazanych. Zastosowany w tym przepisie zwrot "powinien" oznacza "ma obowiązek" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 14 marca 2001 r., sygn. akt I SA/Lu 452/00, POP z 2002 r. nr 2, poz. 64), a "uchylanie się od wykonania obowiązku" to nie podjęcie przez zobowiązanego działań zmierzających do jego wykonania; w przypadku obowiązku o charakterze pieniężnym - nie wywiązanie się z niego w terminie płatności. Z uwagi na brak ustawowej definicji "uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku", przyjmuje się na podstawie całokształtu przepisów u.p.e.a., że organ egzekucyjny przystępuje do czynności mających na celu przymusowe wykonanie obowiązku w każdym przypadku, gdy obowiązek jest wymagalny, a zobowiązany powstrzymuje się od jego wykonania. Na gruncie administracyjnego postępowania egzekucyjnego obowiązuje zatem zasada obligatoryjnego podejmowania egzekucji, a skutkiem podjętych przez wierzyciela "czynności" jest zasadniczo powstanie obowiązku wszczęcia przez organ egzekucyjny postępowania i przystąpienia do egzekucji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z 17 lutego 2016 r., sygn. akt I SA/Sz 1069/15; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 października 2011 r., sygn. akt II FSK 797/10, dostępne na www.nsa.gov.pl.). Wymagalność obowiązku oznacza istnienie stanu w którym zobowiązany powinien wykonać ciążącą na nim skonkretyzowaną powinność i jej nie wykonuje, a organy mają możność żądania przymusowego spełnienia tej powinności. Zdaniem Sądu wystąpienie z wnioskiem o udzielenie ulgi, w kontekście oceny istnienia przesłanki wszczęcia postępowania egzekucyjnego - "uchylania się zobowiązanego od wykonania obowiązku", nie niweczy stanu, w którym zobowiązanie pozostaje niewykonane. Procedura wszczęcia postępowania o umorzenie należności czy rozłożenie jej na raty nie obligowała organów egzekucyjnych do wstrzymania postępowania egzekucyjnego. Złożenie wniosku o zastosowanie ulgi nie stanowi obligatoryjnej przesłanki odstąpienia od podjęcia przez wierzyciela działań, o których mowa w art. 6 § 1 u.p.e.a., jak również nie wpływa na dopuszczalność wszczętego wcześniej postępowania egzekucyjnego. Zgodzić się zatem należy z organami , żę dopiero wydanie pozytywnej decyzji w przedmiocie przyznania ulgi (co w rozpoznawanej sprawie nie miało miejsca), może skutecznie rzutować na dopuszczalność wszczęcia postępowania egzekucyjnego oraz jego kontynuowanie. Zarówno w orzecznictwie jak i piśmiennictwie przyjmuje się, że zobowiązany uchyla się od wykonania obowiązku, jeżeli obowiązek stał się wymagalny, a zobowiązany nie podjął działań do jego wykonania. Wskazać należy, że choć u.p.e.a. nie zawiera definicji pojęcia "uchylanie się zobowiązanego od wykonania obowiązku", to jednakże na podstawie całokształtu przepisów regulujących instytucje administracyjnego postępowania egzekucyjnego można uznać, że organ przystępuje do czynności mających na celu przymusowe wykonanie obowiązku ciążącego na zobowiązanym w każdym przypadku, gdy obowiązek jest wymagalny, a zobowiązany powstrzymuje się od jego wykonania. Wykonalność aktu administracyjnego obejmuje bowiem wszystkie obowiązki określone przez właściwy organ administracyjny (zob. wyroki NSAz: 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OSK 1820/08; 20 lutego 2018 r. sygn. akt I OSK 1988/17). Oceniając z kolei, złożenie przez skarżącego wniosku o umorzenie podatku w kontekście przestanki wszczęcia postępowania egzekucyjnego jaką jest "uchylanie się zobowiązanego od wykonania obowiązku" należy mieć na uwadze, że wniosek taki nie niweczy stanu, w którym zobowiązanie pozostaje niewykonane. Złożenie wniosku o zastosowanie ulgi w spłacie należności nie jest przesłanką do odstąpienia od podjęcia przez wierzyciela działań wskazanych w art. 6 § 1 u.p.e.a. Zgodnie z treścią przepisu art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. podstawą zarzutu egzekucyjnego może być odroczenie terminu wykonania obowiązku albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej. Okoliczność złożenia wniosku o umorzenie bądź rozłożenie na raty należności nie stanowi podstawy do zgłoszenia zarzutu z art. 33 § 1 pkt 2 u.p.e.a. Jedynie pozytywne rozstrzygnięcie wniosku zobowiązanego o udzielenie ulgi w spłacie należności może mieć wpływ na postępowanie egzekucyjne a nie sam fakt złożenia wniosku w tym przedmiocie. W przeciwnym wypadku oznaczałoby to, że zobowiązany mimo uchylania się od wykonania obowiązku mógłby skutecznie bronić się przed stosowaniem wobec niego środków egzekucyjnych składając różne wnioski o udzielenie ulg w spłacie należności. Wierzyciel w takim przypadku byłby pozbawiony możliwości dochodzenia realizacji obowiązku do czasu ostatecznego zakończenia wszystkich postępowań zainicjowanych przez zobowiązanego. Nie ulega wątpliwości, że byłoby to dla zobowiązanego skutecznym sposobem uchylania się od podjęcia przeciwko niemu środków egzekucyjnych. Dlatego w orzecznictwie przyjmuje się, że samo złożenie przez zobowiązanego wniosku o udzielenie ulgi w spłacie zobowiązania nie ma wpływu na wymagalność zobowiązania ani nie powoduje niedopuszczalności egzekucji (zob. wyroki NSA z: 19 listopada 2010 r., sygn. akt II FSK 1957/10, 14 lipca 2016 r., sygn. akt II FSK 1637/14, 3 sierpnia 2018 r., sygn. akt 2180/16, 7 grudnia 2016 r. sygn. akt II FSK 3197/14). Gdyby podzielić przeciwne stanowisko, to wówczas należałoby zaakceptować niedopuszczalną w świetle obowiązującego prawa sytuację, w której złożenie nawet niczym nie popartego wniosku o umorzenie należności czy też rozłożenie jej na raty, musiałoby każdorazowo skutkować wstrzymaniem czynności egzekucyjnych. Uniemożliwiłoby to realizację zasady obowiązkowego wszczynania egzekucji ustanowionej w art. 6 u.p.e.a. Ratio legis wskazanych wyżej regulacji wiąże się zatem z zapobieżeniem sytuacji, w której zobowiązany mógłby poprzez dowolne wnioskowanie odraczać rozpoczęcie przymusowego ściągania lub przerywać prowadzone już przeciwko niemu postępowanie egzekucyjne. Na marginesie należy wskazać, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 12 grudnia 2023 r. oddalił skargę M. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Tarnowie, z dnia 11 kwietnia 2023 roku nr SKO.Pod./4140/329/2023, w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku rolnym za 2022r. Tym samym należności podatkowe Skarżącego nadal są wymagalne. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 P.p.s.a. skargę oddalono. ----------------------- Sygn. akt I SA/Kr 800/23 Sygn. akt I SA/Kr 800/23 2 3 Sygn. akt I SA/Kr 800/23 Sygn. akt I SA/Kr 800/23 Sygn. akt i SA/Kr 800/23 8 7
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI