I SA/Kr 800/09

I SA/Kr 800/09 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2010-02-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-05-22
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bogusław Wolas
Inga Gołowska /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Grzeszek
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 1441/10 - Wyrok NSA z 2012-03-06
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2005 nr 229 poz 1954
art. 27,33,34
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jedn.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 107,124
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2005 nr 8 poz 60
art. 150
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - tekst jedn.
Sentencja
Sygn. akt I SA/Kr 800/09 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 lutego 2010r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Inga Gołowska (spr.), Sędziowie: WSA Stanisław Grzeszek, WSA Bogusław Wolas, Protokolant: Daniel Marzec, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2010r., sprawy ze skargi M. J., na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 2 marca 2009 r. Nr [...], w przedmiocie oddalenia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, - skargę oddala -
Uzasadnienie
W dniu 24 października 2008r. zobowiązana M. J. odebrała tytuł wykonawczy nr [...]z dnia 14 października 2008r. wystawiony w oparciu o decyzję z dnia 09 września 2008r. znak: [...]w przedmiocie zryczałtowanego podatku od niektórych przychodów za luty 2003r. w wysokości 6.000, 00 zł.
Pismem z dnia 30 października 2008r. (data wpływu na pieczęci) zobowiązana M. J. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, wnosząc na podstawie art. 33 ust. 1, 3, 6 i 10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm. dalej- u.p.e.a.) o:
1. umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 14 października 2008r. Nr[...],
2. zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu zarzuciła: nieistnienie obowiązku, określenie obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z orzeczenia, niedopuszczalność egzekucji administracyjnej, brak uprzedniego doręczenia upomnienia i niespełnienie przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. Zobowiązana podniosła również, że nie otrzymała decyzji z dnia 09 września 2008r. znak: [...]zatem taki akt administracyjny nie istnieje i nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Oznacza to, że organ egzekucyjny usiłuje egzekwować nieistniejącą należność i tytuł egzekucyjny nie określa obowiązku wynikającego z orzeczenia. Wobec braku podstawy prawnej, prowadzenie egzekucji administracyjnej jest niedopuszczalne. Zobowiązana podkreśliła też, że wszczęcie postępowania egzekucyjnego nie zostało poprzedzone upomnieniem a doręczony tytuł wykonawczy nie spełnia wymogów określonych w art. 27 u.p.e.a. W szczególności : brak wskazania treści i podstawy prawnej (art. 27 §1 pkt 3), nieistnienie podstawy prawnej prowadzenia egzekucji administracyjnej (art. 27 §1 pkt 6), nieprawidłowe naliczenie odsetek (art. 27§1 pkt 3), brak wskazania środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych (art. 27§1 pkt 11).
Organ I instancji, Naczelnik Urzędu Skarbowego, postanowieniem z dnia 01 grudnia 2008r. znak: [...]po rozpatrzeniu zarzutów uznał je za bezzasadne.
W uzasadnieniu postanowienia podniesiono, że postępowanie egzekucyjne prowadzone jest w oparciu o tytułu wykonawczy [...]z dnia 14 października 2008r. wystawionego przez Naczelnika Urzędu Skarbowego. Tytuł ten doręczono zobowiązanej w dniu 24 października 2008r. wraz z zawiadomieniami o zajęciu rachunków bankowych z dnia 17 października 2008r. w banku [...]nr [...]w [...]nr [...]oraz w [...]Nr[...]. Powyższe zajęcia okazały się bezskuteczne.
Ustosunkowując się do poszczególnych zarzutów sformułowanych przez zobowiązaną wskazano, że: decyzja z dnia 09 września 2008r. znak: [...]na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy została doręczona zobowiązanej w sposób zastępczy tj. zgodnie z art. 150 §1 pkt 1, §1a i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U z 2005r. Nr 8 poz. 60 ze zm. dalej- O.p.) z powodu nieobecności adresata. Za dzień doręczenia w tym trybie uznano dzień 02 październik 2008r. Doręczenie decyzji nastąpiło zatem zgodnie z prawem co spowodowało wystawienie na jej podstawie tytułu wykonawczego wobec czego zarzut nieistnienia należności uznać należało za bezzasadny. Nadto zarzut , iż tytuł egzekucyjny nie określa obowiązku wynikającego z orzeczenia oraz niedopuszczalność egzekucji administracyjnej w związku z brakiem podstawy prawnej do jej prowadzenia również należało uznać za bezzasadne.
Co do braku doręczenia upomnienia to podniesiono, że w kwestionowanym tytule wykonawczym podano podstawę prawną braku obowiązku doręczenia upomnienia. Kwestię tę reguluje § 13 pkt 1 Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001r. (Dz. U z 2001r. Nr 1378 poz. 1571) w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stanowiąc, że egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu.
Odnosząc się do braku wskazania treści i podstawy prawnej egzekwowanego obowiązku to wskazano, że zarówno treść jak i podstawa prawna egzekwowanego obowiązku została szczegółowo wskazana w poz. 29, 30, 31 i 32 tytułu wykonawczego. Odsetki zaś zostały naliczone zgodnie z art. 28 ust.2 i 3 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991r. (tekst jedn. Dz. U z 2000r. Nr 14 poz. 176 ze zm. dalej – u.p.d.o.f.) tj. po upływie 14 dni od dnia sprzedaży nieruchomości aż do dnia w którym upłynęły dwa lata licząc od dnia sprzedaży w wysokości połowy odsetek za zwłokę a począwszy od dnia następnego po upływie 2 lat licząc od dnia sprzedaży , aż do dnia wystawienia tytułu wykonawczego: w pełnej wysokości odsetek za zwłokę od zaległości podatkowej. Odsetki wyliczono z uwzględnieniem obowiązujących w tym okresie stawek, która na dzień wystawienia tytułu wykonawczego obowiązywała w wysokości 15,00%. Tytuł wykonawczy zawiera wskazanie środków egzekucyjnych stosowanych w egzekucji należności pieniężnych i zostały one wyszczególnione w części G tytułu wykonawczego.
Zażalenie na powyższe postanowienie organu I instancji wniosła zobowiązana wnosząc o jego uchylenie i umorzenie postępowania egzekucyjnego oraz zasądzenie kosztów wg norm przepisanych. Zobowiązana zarzuciła: naruszenie przepisu art. 33 ust. 1,3,6,8 i 10, art. 27 u.p.e.a., rażące naruszenie prawa w zakresie przepisu art. 34 cyt. ustawy, rażące naruszenie prawa w zakresie przepisów z rozdziału 2 ,,Zasady ogólne" ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. dalej – k.p.a.) a w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art.10, art. 11, art. 12, art. 15 oraz art. 124 k.p.a. co zdaniem zobowiązanej winno skutkować uchyleniem zaskarżonego postanowienia jako niezgodnego z prawem i umorzeniem postępowania prowadzonego na podstawie kwestionowanego tytułu wykonawczego. Naruszenie art. 124 k.p.a. polega na nieprawidłowym oznaczeniu organu administracji publicznej albowiem pomimo zamieszczenia logo Naczelnika Urzędu Skarbowego nie wskazano w jakim charakterze on występuje czy jako organ podatkowy czy jako organ egzekucyjny. Niezrozumiałym jest również wydanie rozstrzygnięcia bez podstawy prawnej. Wadliwe jest także uzasadnienie ponieważ ograniczono się w nim jedynie do opisu sytuacji powołując się na ocenę dokonaną z punktu widzenia urzędu bez odnoszenia się do zarzutów zobowiązanej.
Zobowiązana podniosła też, że postanowienie nie zawiera podpisu osoby upoważnionej, w sprawie nie ma stanowiska wierzyciela zatem postępowanie powinno być ono zawieszone. Nadto organ egzekucyjny usiłuje egzekwować należność, która uległa przedawnieniu. Zobowiązana podkreśliła , że organ nie przestrzega prawa do czego jest zobowiązany a także nie rozpatrzył wniosku o przyznanie kosztów.
Organ II instancji Dyrektor Izby Skarbowej, postanowieniem z dnia 02 marca 2009r. znak:[...]– utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W motywach rozstrzygnięcia podniesiono, że sformułowane przez M. J. zarzuty nie znajdują potwierdzenia w aktach sprawy. Podstawa prawna, sposób wszczęcia i prowadzenia postępowania egzekucyjnego, jak również sam tytuł wykonawczy nie budzą zastrzeżeń i wątpliwości. Jeśli chodzi o kwestię zasądzenia kosztów postępowania to wskazano, że zarówno k.p.a. jak i ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie znają instytucji i możliwości żądania przez stronę ,,zasądzenia kosztów procesu wg norm przepisanych." Co do braku zajęcia stanowiska przez wierzyciela, organ II instancji wskazał, że w sytuacji gdy wierzyciel jest jednocześnie organem egzekucyjnym to stanowisko takie nie jest wymagane co potwierdza utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych (wyrok NSA sygn. akt: II FSK 609/05, sygn. akt: II FSK 775/05, sygn. akt: I FPS 4/06). Co do zarzutu przedawnienia, organ II instancji wyjaśnił, iż w dniu 03 grudnia 2008r. dokonano zajęcia rachunku bankowego zobowiązuj prowadzonego przez E. w K.
Skargę do Sądu na powyższe postanowienie złożyła M. J. zarzucając: przepisu art. 33 ust. 1,3,6,8 i 10, art. 27 u.p.e.a., rażące naruszenie prawa w zakresie przepisu art. 34 cyt. ustawy, rażące naruszenie prawa w zakresie przepisów z rozdziału 2 ,,Zasady ogólne" k.p.a a w szczególności art. 6, art. 7, art. 8, art. 9, art. 10, art. 11, art. 12, art.15 oraz art. 124 k.p.a. i wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia jako niezgodnego z prawem i zasądzenie kosztów procesu wg norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że uzasadnienie skarżonego postanowienia zostało sporządzone w sposób tendencyjny, który ma stwarzać wrażenie, że działalność organów podatkowych i egzekucyjnych jest prawidłowa oraz ze wszech miar zgodna z obowiązującym w tym zakresie prawem. Dyrektor Izby Skarbowej na dwóch stronach uzasadnienia przedstawia fakty, które są niezgodne z prawdą ale także powołuje akty administracyjne, które nie są aktami ostatecznymi tak więc nie funkcjonują w obrocie prawnym. Dotyczy to rzekomego doręczenia skarżącej decyzji z dnia 09 września 2008r. znak:[...]. Decyzja została odebrana przez skarżącą w dniu 27 października 2008r. i nie mogiła stanowić w żaden sposób podstawy wystawienia tytułu wykonawczego z dnia 14 października 2008r. Organ odwoławczy nie tylko ograniczył się do bezkrytycznego utrzymania w mocy postanowienia organu I instancji ale także w uzasadnieniu nieprawidłowo ustalił stan faktyczny pomijając fakty , które były podnoszone przez skarżącą w zażaleniu i w żaden sposób się nie ustosunkował do nich.
Podniosła również, że postanowienie de facto nie dotyczy jej osoby ponieważ w lewym dolnym rogu na stronach od 2 do 5 podano zupełnie inny numer postanowienia , który odnosi się do P. J. Sugeruje to, że postanowienie zostało skierowane do osoby nie będącej stroną postępowania zatem zaskarżony akt obarczony jest wadą nieważności o której mowa w art. 156§1 pkt 4 k.p.a.
Skarżąca zaakcentowała, że Dyrektor Izby Skarbowej nie wyjaśnił zarzutu naruszenia art. 124 k.p.a. nie zauważył braku powołania art. 123 k.p.a. Nie zgodziła się z opinią wyrażoną przez organ odwoławczy odnośnie obowiązku wydania postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela albowiem pomimo zgłoszenia zarzutów do dnia dzisiejszego nie otrzymała żadnej , sporządzonej zgodnie z wymogami prawa informacji co do stanowiska wierzyciela. W tym zakresie nie istnieje żadne ,,utrwalone orzecznictwo sądów administracyjnych" ponieważ źródła prawa zostały określone w art. 87 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Powoływanie się na jakiekolwiek orzecznictwo sądów na potwierdzenie swoich tez stanowi pogwałcenie najwyższego prawa jakim jest Konstytucja.
Dodatkowo podniosła , że Dyrektor Izby Skarbowej nie dokonał oceny prawnej istniejącego materiału dowodowego a także nie zapewnił skarżącej czynnego udziału w postępowaniu czym naruszył zasadę wymienioną w art. 10 k.p.a.
Skarżąca zaznaczyła, że nie dokonano przerwania biegu przedawnienia rzekomego zobowiązania (jak twierdzi organ odwoławczy) i nie wie na jakiej podstawie Dyrektor Izby Skarbowej twierdzi, że organ egzekucyjny (Naczelnik Urzędu Skarbowego) w dniu 03 grudnia 2008r. dokonał skutecznego zajęcia rachunku bankowego w E. SA w K. skoro skarżąca w grudniu 2008r. nie posiadała rachunku bankowego. Oznacza to, że nie nastąpiły żadne okoliczności, które miałyby wpływ na zmianę terminu przedawnienia.
Skarżąca podniosła także, że została pozbawiona możliwości zapoznania się z dokumentami w swojej sprawie, odmówiono jej bowiem okazania dokumentów na dowód czego sporządziła stosowne pismo i złożyła ja na dzienniku podawczym Urzędu Skarbowego.
Organy rozpoznając sprawę naruszyły również zasadę praworządności, zasadę prawdy materialnej, zasadę pogłębiania zaufania, zasadę udzielania przez organ administracji publicznej informacji faktycznej i prawnej , zasadę czynnego udziału stron.
Podtrzymała także swoje stanowisko odnośnie nie spełnienia przez tytuł wykonawczy wymogów określonych w art.27 u.p.e.a.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.
W dniu 26 czerwca 2009r. skarżąca przedłożyła do akt sprawy dokumenty: pismo procesowe oraz wniosek dowodowy. W powyższych dokumentach zakwestionowała kompletność akt administracyjnych, ich zawartość i wniosła o zwrócenie organowi celem uzupełnienia albowiem przedłożone akta zawierają dokumenty z innych postępowań a znajdujący się w aktach tytuł wykonawczy różni się od oryginału, który jest w posiadaniu skarżącej. Skarżąca w dniu 30 listopada 2009r. złożyła pismo z załącznikami w których podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie a nadto podniosła, że w grudniu 2008r.nie posiadała rachunku w E. a bank sztucznie utrzymuje ten rachunek.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 184 Konstytucji w związku z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r.-Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U Nr 153, poz. 1269) oraz w związku z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002r.-Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U Nr 153, poz.1270 ze zm. dalej- p.p.s.a.), kontrola zaskarżonych decyzji, postanowień bądź innych aktów wymienionych w art. 3 § 2 p.p.s.a. sprawowana jest w oparciu o kryterium zgodności z prawem. Kontrola zgodności z prawem dotyczy właściwości organu administracyjnego w sprawie, jego kompetencji do załatwienia spraw decyzjami administracyjnymi, poprawnego zastosowania przepisów postępowania administracyjnego oraz załatwienia sprawy na podstawie prawidłowo stosowanych, pod względem zakresu obowiązywania i treści, przepisów prawa materialnego.
Sąd zwraca również uwagę na treść art. 134 § 1 p.p.s.a., który stanowi, iż Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Cytowany przepis daje podstawę do uwzględnienia skargi także wtedy, gdy strona nie podniosła w trakcie toczącego się postępowania sądowoadministracyjnego zarzutów będących podstawą wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego indywidualnego aktu administracyjnego.
Badając niniejszą sprawę w ramach powyższych przepisów i w oparciu o akta sprawy, zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a., jak również dokonując analizy zarzutów sformułowanych w skardze, Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia prawa, które skutkuje koniecznością wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia. Orzekanie na podstawie akt sprawy oznacza, że Sąd oceniając legalność zaskarżonego aktu bierze pod uwagę okoliczności, które z tych akt wynikają i które legły u podstaw zaskarżonego aktu. Przepis ten nie służy zatem do zwalczania wniosków jakie zostały wyprowadzone z materiału dowodowego, lecz nakazuje sądowi konkretne zachowanie przy podejmowaniu orzeczenia.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie należy podkreślić, że w przypadku zgłoszenia przez zobowiązanego zarzutów, organy egzekucyjne rozpoznają sprawę w ich granicach. Postępowanie zainicjowane zgłoszeniem zarzutów ma charakter wpadkowy i szczególny w stosunku do toczącego się postępowania egzekucyjnego.
Przepis art. 33 u.p.e.a. przewiduje zamknięty katalog sytuacji, które mogą być podstawą do wniesienia zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Podstawą zarzutu może być tylko:
1) wykonanie, umorzenie, przedawnienie, wygaśnięcie, albo nieistnienie obowiązku,
2) odroczenie terminu wykonania obowiązku, albo brak wymagalności obowiązku z innego powodu, rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej,
3) określenie egzekwowanego obowiązku niezgodnie z treścią obowiązku wynikającego z decyzji administracyjnej...,
4) błąd co do osoby zobowiązanego,
5) niewykonalność obowiązku o charakterze niepieniężnym,
6) niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego, brak uprzedniego doręczenia zobowiązanemu upomnienia w myśl art. 15 u.p.e.a.,
7) zastosowanie zbyt uciążliwego środka egzekucyjnego.
Żadne inne sytuacje, czy powody nie mogą być podstawą do wniesienia zarzutów. Z unormowania tego wynika, że zarzuty w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego są sformalizowanym środkiem prawnym. Ich wniesienie wszczyna postępowanie zmierzające do ich rozpoznania i rozstrzygnięcia. Przy tym podniesione w nich okoliczności, które zdaniem zobowiązanego, wykluczają możliwość prowadzenia postępowania egzekucyjnego (przesądzają o jego niedopuszczalności), zakreślają granice sprawy rozpoznawanej przez organ egzekucyjny, właściwy do rozpoznania tego środka prawnego. Jeżeli zatem dany zarzut nie zostanie podniesiony przez zobowiązanego, to nie może być rozpoznany przez organ egzekucyjny.
W piśmiennictwie podkreśla się, że zobowiązany nie może po upływie terminu do wniesienia zarzutów uzupełniać zarzutów zgłoszonych w terminie, powołując nowe ich podstawy (vide P. Przybysz: Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, Warszawa Lexis Nexis 2006, s. 139). Zatem zarówno organ odwoławczy, rozpatrujący zażalenie na postanowienie organu egzekucyjnego w sprawie zgłoszonych zarzutów, jak i Sąd administracyjny, do którego skierowano skargę na rozstrzygnięcia organu nadzoru nie są uprawnione do rozpatrywania zarzutów zgłoszonych po raz pierwszy przez zobowiązanego w zażaleniu od postanowienia organu egzekucyjnego, a tym bardziej dopiero w postępowaniu przed Sądem administracyjnym (nawiązuje do tego wyrok NSA z dnia 03 grudnia 1997 r., sygn. akt I SA/Lu 1246/96).
Zarzuty są instytucją sformalizowaną. Ich wniesienie do organu egzekucyjnego powoduje konieczność uzyskania stanowiska wierzyciela, co wymaga przeprowadzenia dodatkowego postępowania na zasadach określonych w art. 34 § 1 u.p.e.a. Dopiero uzyskanie stanowiska wierzyciela uprawnia organ egzekucyjny do wydania postanowienia w sprawie zgłoszonych zarzutów. Jeżeli więc zobowiązany, w zarzutach wniesionych w terminie 7 dni od otrzymania tytułu wykonawczego (art. 27 § 1 pkt 7 u.p.e.a.) ograniczy je wyłącznie do jednej (bądź kilku) podstaw wymienionych w art. 33 u.p.e.a. traci możliwość późniejszego zgłaszania nowych podstaw zarzutów, w szczególności w toku postępowania zażaleniowego, czy też sądowoadministracyjnego. (vide wyrok WSA w Gliwicach z dnia 03 czerwca 2008r.sygn. akt: I SA/Gl 444/07 LEX nr 521760).
Tak też się stało w sprawie poddanej osądowi.
Skarżąca M. J. sformułowała wprawdzie zarzut przedawnienia obowiązku i kwestionowała skuteczność zajęcia rachunku bankowego w E. jednakże uczyniła to nie w ramach zgłoszonych zarzutów o których mowa w art. 33 u,p.e.a. lecz dopiero w zażaleniu (k.166 akt egzekucyjnych) na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia 01 grudnia 2008r. znak:[...], który rozpatrzył zgłoszone zarzuty uznając je za bezzasadne a następnie powtórzyła w skardze złożonej do Sądu. Jeżeli zarzut przedawnienia nie zostanie zawarty w zarzutach w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego, tj. na etapie badania dopuszczalności egzekucji administracyjnej, to nie może on być skutecznie podniesiony w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (vide wyrok NSA z dnia 12 grudnia 2006 r. sygn. akt: I OSK 1057/06 LEX nr 321553).
W świetle powyższego Sąd odstąpił od badania zasadności podniesionego przez Skarżącą zarzutu przedawnienia.
Przechodząc do analizy poszczególnych zarzutów sformułowanych w skardze stwierdzić należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie.
W pierwszej należy przypomnieć, że zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a. egzekucja administracyjna może być wszczęta, jeżeli wierzyciel, po upływie terminu do wykonania przez zobowiązanego obowiązku, przesłał mu pisemne upomnienie, zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego, chyba że przepisy szczególne inaczej stanowią. Postępowanie egzekucyjne może być wszczęte dopiero po upływie 7 dni od dnia doręczenia tego upomnienia.
Zasada ogólna, wyrażona w pierwszym zdaniu ww. przepisu, nie jest nieograniczona, gdyż w końcowej części tego samego zdania zawarty został wyjątek, który brzmi: "chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej". Uprawniony jest zatem na gruncie wskazanej regulacji wniosek, że przesłanie upomnienia jest niezbędnym warunkiem wszczęcia postępowania egzekucyjnego, pod warunkiem jednak, że przepis szczególny nie rozstrzyga kwestii upomnienia w sposób inny niż wynika to z ogólnej zasady. Wniosek taki można wywieść też z innych regulacji przepisów u.p.e.a., a zwłaszcza z treści art. 27 § 3, zgodnie z którym do tytułu wykonawczego wierzyciel dołącza dowód doręczenia upomnienia, a jeżeli doręczenie upomnienia nie było wymagane, podaje w tytule wykonawczym podstawę prawną braku tego obowiązku. Reasumując, przesłanie upomnienia nie stanowi nieograniczonego obowiązku i ma zastosowanie w takiej sytuacji, gdy przepis szczególny nie wyłącza go w odniesieniu do określonego rodzaju egzekucji.
Przepisy szczególne regulujące prowadzenie egzekucji administracyjnej zostały zawarte w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 137, poz. 1541 ze zm.) - zwanego w dalszej części "rozporządzeniem wykonawczym". Rozporządzenie to zostało wydane m.in. na podstawie delegacji zawartej w art. 15 § 5 u.p.e.a., zgodnie z którą minister właściwy do spraw finansów publicznych uzyskał uprawnienie do określenia należności pieniężnych, których egzekucja może być wszczęta bez uprzedniego doręczenia upomnienia. Wykorzystując tę właśnie delegację Minister Finansów w § 13 rozporządzenia wykonawczego zawarł katalog zwolnień z doręczenia upomnienia, określając, że: "postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach, gdy: należność pieniężna została określona w orzeczeniu (...)".
Stosownie do § 13 pkt 1 rozporządzenia z dnia 22 listopada 2001 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, postępowanie egzekucyjne może być wszczęte bez uprzedniego doręczenia upomnienia w przypadkach, gdy należność pieniężna została określona w orzeczeniu. Użyty właśnie w tym przepisie wykonawczym zwrot "należność określona w orzeczeniu" wskazuje, że upomnienie nie jest wymagane, gdy chodzi o należności wynikające z decyzji deklaratoryjnych, powstałe z mocy prawa. (vide wyrok WSA w Kielcach z dnia 21 września 2007r. sygn. akt: I SA/Ke 375/07 LEX nr 443869).
Nie ulega wątpliwości, że decyzja Naczelnik Urzędu Skarbowego z dnia 09 września 2008 r. znak: [...] określająca M. J .zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób fizycznych z tytułu sprzedaży nieruchomości w 2003r. - na której podstawie Naczelnik Urzędu Skarbowego wystawił w dniu 14 października 2008 r. tytuł wykonawczy nr [...]- jest orzeczeniem określającym należność pieniężną w rozumieniu § 13 pkt 1 rozporządzenia wykonawczego, co w konsekwencji przesądza o braku obowiązku doręczenia zobowiązanej upomnienia, a więc możliwości wszczęcia postępowania egzekucyjnego bez dowodu jego doręczenia (vide wyrok WSA w Gliwicach z dnia 4 stycznia 2006 r. sygn. akt I SA/Gl 1114/05, ZNSA 2006/3/114).
Tym samym organy słusznie uznały, że w sprawie należności podatkowych objętych przedmiotowym tytułem wykonawczym nie istniał obowiązek uprzedniego doręczenia upomnienia.
W niniejszej sprawie zarzuty sformułowane przez Skarżącą w ramach postępowania egzekucyjnego dotyczyły miedzy innymi niedopuszczalności prowadzenia egzekucji i zdaniem Skarżącej znajdował uzasadnienie w braku doręczenia w sposób prawem przewidziany decyzji, z której wynika egzekwowany obowiązek. W świetle analizy materiału dowodowego sprawy można stwierdzić też, że intencją Skarżącej było w pierwszej kolejności zakwestionowanie prawidłowości przyjętej przez organy podatkowe fikcji doręczenia decyzji w oparciu o art. 150 O.p., przy czym Skarżąca nie przedstawił żadnych argumentów, które miałyby podważyć lub obalić przyjęte przez organy ustalenia. Dlatego Sąd nie widzi żadnych podstaw do ich kwestionowania; organy egzekucyjne obu instancji w sposób prawidłowy oraz wyczerpujący przedstawiły zasadność i sposób ustalenia daty doręczenia decyzji, z której wynika egzekwowany obowiązek. Decyzja oraz dowód jej doręczenia zostały złożone do akt sprawy. (k. 48-52 akt sądowych).
Kolejną kwestią wymagająca omówienia jest zagadnienie uzyskania tzw. ,,stanowiska wierzyciela".
Zgodnie z poglądem prawnym powoływanej przez Sąd pierwszej instancji uchwały składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 czerwca 2007 r., sygn. akt: I FPS 4/06, którą Sąd w składzie niniejszym w pełni podziela, wydanie postanowienia zawierającego stanowisko wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, o których mowa w art. 34 u.p.e.a., w przypadku, gdy (tak jak w rozpoznanej sprawie) wierzycielem jest Skarb Państwa, reprezentowany przez kierownika statio fisci - naczelnika urzędu skarbowego będącego jednocześnie organem egzekucyjnym, należy uznać za bezprzedmiotowe. Wpływ powyższego, przejawiającego się bezprzedmiotowością, naruszenia art. 34 u.p.e.a. należy oceniać w obszarze postępowania, w którym badane jest zastosowanie przywołanego przepisu, to jest w relacji do postępowania w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów na prowadzenie postępowania egzekucyjnego, a nie do całości postępowania prowadzonego przez organ egzekucyjny z określonego tytułu do danego zobowiązanego. Zastosowanie trybu prawnego z art. 34 u.p.e.a. w sytuacji tożsamości organizacyjnej wierzyciela i organu egzekucyjnego stanowi zasadniczy i podstawowy powód bezprzedmiotowości - zbędnego wydania i niezgodności z prawem - rozstrzygnięć powołujących jako podstawę prawną unormowania wynikające z przywołanego przepisu; wpływ naruszenia prawa w postaci art. 34 u.p.e.a. na wynik sprawy w przedmiocie wypowiedzenia się wierzyciela jest więc ewidentny i jednoznaczny. (vide ONSAiWSA 2007/5/112, ZNSA 2007/4/87, Gazeta Prawna 2007/6/124, OSP 2008/1/5).
Organ egzekucyjny jest całkowicie związany stanowiskiem wierzyciela. Wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca. Organ egzekucyjny nie może wnikać w merytoryczną zasadność stwierdzenia obowiązku, będącego przedmiotem egzekucji, skoro w tym zakresie sprawa może być przedmiotem analizy w odrębnym postępowaniu. (vide wyrok NSA z dnia 8 lipca 2008 r. sygn. akt: II FSK 1762/06 LEX nr 486044).
Wskazać również należy, że postanowienia wydawane w postępowaniu egzekucyjnym mają charakter merytoryczny należy do nich odpowiednio stosować przepisy dotyczące decyzji wydawanych w postępowaniu administracyjnym ogólnym, a zatem do postanowień tych należy stosować przepisy art. 107 k.p.a. a nie przepisy art. 124 k.p.a., które dotyczą postanowień wydawanych w postępowaniu administracyjnym, które to postanowienia nie mają charakteru merytorycznego i rozstrzygają jedynie kwestie proceduralne zatem i ten zarzut odnoszący się do naruszenia art.124 k.p.a uznać należy za niezasadny. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 18 stycznia 2006r. sygn. akt: III SA/Wa 2936/05 LEX nr 196312).
Pozostałe zarzuty Skarżącej okazały się również nieuzasadnione.
Odnosząc się do zarzutów naruszenia zasad ogólnych postępowania administracyjnego to wskazać należy, że w art. 18 u.p.e.a. ustawodawca zawarł odesłanie do przepisów k.p.a. z dyrektywami odpowiedniego ich stosowania oraz stosowania wówczas, gdy przepisy u.p.e.a. nie stanowią inaczej. W praktyce oznacza to, iż tylko niektóre zasady postępowania administracyjnego można przenieść na grunt postępowania egzekucyjnego nie zmieniając ich brzmienia, inne należy stosować odpowiednio, jeszcze innych nie stosuje się w ogóle. W oparciu o powyższe należy stwierdzić, iż w postępowaniu egzekucyjnym stosuje się odpowiednio następujące zasady: wynikającą z art. 6 k.p.a. zasadę praworządności, wynikającą z art. 7 k.p.a. zasadę prawdy obiektywnej, określoną w art. 8 k.p.a. zasadę zaufania, zasadę udzielania informacji (art. 9 k.p.a.), zasadę przekonywania (art. 11 k.p.a.), zasadę szybkości i prostoty postępowania (art. 12. k.p.a.) oraz zasadę pisemnego załatwienia sprawy (art. 14 § 1 k.p.a.). W postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie znajduje natomiast zastosowania określona w art. 10 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu. (vide wyrok WSA w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2005r. sygn. akt: III SA 3483/03 LEX nr 165982).
W tej sytuacji skarga nie znajduje uzasadnionych podstaw, wobec czego podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).