Orzeczenie · 2021-07-27

I SA/Kr 739/21Uchylenie kosztow postępowania egzekucyjnego pusty rachunek

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2021-07-27
NSAAdministracyjneWysokawsa
koszty postępowaniaopłata manipulacyjnaopłata egzekucyjnazajęcie rachunku bankowegobezskuteczność egzekucjiustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiprawo administracyjnesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę M. Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego obciążające wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne prowadzone było do majątku spółki J. sp. z o.o. na podstawie tytułów wykonawczych wierzyciela. Mimo zajęcia rachunków bankowych i wierzytelności, egzekucja okazała się bezskuteczna, co doprowadziło do umorzenia postępowania. Następnie organ egzekucyjny obciążył wierzyciela kosztami w łącznej wysokości 303,71 zł, w tym opłatą manipulacyjną i opłatą za zajęcie rachunków bankowych. Wierzyciel wniósł zażalenie, kwestionując zasadność naliczenia tych kosztów, powołując się na orzecznictwo NSA. Po utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji przez Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, wierzyciel złożył skargę do WSA. WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 6 sierpnia 2020 r. uchylił zaskarżone postanowienia, wskazując na wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niekonstytucyjności art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty. Sąd podkreślił, że opłata egzekucyjna może być pobrana tylko przy faktycznym zajęciu wierzytelności. Rozpoznając sprawę ponownie, organy obniżyły koszty, jednak Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał je w mocy. W kolejnej skardze zarzucono naruszenie przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych oraz procedury administracyjnej. WSA uznał skargę za uzasadnioną, ponownie uchylając zaskarżone postanowienie. Sąd powtórzył, że opłata egzekucyjna i manipulacyjna mogą być pobrane wyłącznie przy faktycznym zajęciu wierzytelności pieniężnych, co nie miało miejsca, gdyż na rachunkach bankowych nie było środków. Sąd odwołał się również do art. 64c § 6 u.p.e.a. (obowiązującego od 20.02.2021 r.), który stanowi, że państwowe jednostki budżetowe nie obciążają się wzajemnie kosztami egzekucyjnymi, co powinno być uwzględnione.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalanie kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji, zwłaszcza w przypadku bezskutecznych zajęć rachunków bankowych oraz relacji między państwowymi jednostkami budżetowymi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku środków na zajętym rachunku bankowym oraz relacji między państwowymi jednostkami budżetowymi. Interpretacja art. 64c § 6 u.p.e.a. może być ograniczona do okresu po jego wejściu w życie, choć sąd sugeruje szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy opłata egzekucyjna (art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a.) i opłata manipulacyjna (art. 64 § 6 u.p.e.a.) mogą być naliczone, gdy zajęcie rachunku bankowego okazało się bezskuteczne z powodu braku środków na tym rachunku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, opłaty te mogą być pobrane wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na wykładnię językową przepisów oraz orzecznictwo NSA i WSA, zgodnie z którym opłaty te są związane z faktycznym zajęciem wierzytelności. Brak środków na rachunku bankowym przy zajęciu wyklucza możliwość naliczenia tych opłat.

Czy organ egzekucyjny działający w ramach państwowej jednostki budżetowej może obciążyć kosztami postępowania egzekucyjnego wierzyciela również działającego w ramach państwowej jednostki budżetowej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zgodnie z art. 64c § 6 u.p.e.a. (w brzmieniu obowiązującym od 20.02.2021 r.), takie obciążenie jest niedopuszczalne, a wydatki pokrywane są z budżetu państwa.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na literalne brzmienie przepisu oraz uzasadnienie nowelizacji, które potwierdza, że celem było wyeliminowanie wzajemnego obciążania się kosztami przez państwowe jednostki budżetowe. Choć przepis wszedł w życie po wydaniu wyroku WSA w poprzedniej instancji, jego zasady powinny być uwzględnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego K. z dnia 12 lutego 2021 r.

Przepisy (10)

Główne

u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis dotyczący opłaty egzekucyjnej. Sąd uznał, że może być pobrana tylko przy faktycznym zajęciu wierzytelności pieniężnych, a jego stosowanie było problematyczne w kontekście wyroku TK SK 31/14.

u.p.e.a. art. 64 § § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis dotyczący opłaty manipulacyjnej. Sąd uznał, że podobnie jak opłata egzekucyjna, może być pobrana tylko przy faktycznym zajęciu wierzytelności pieniężnych.

u.p.e.a. art. 64c § § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis stanowiący, że państwowe jednostki budżetowe nie obciążają się wzajemnie kosztami egzekucyjnymi. Sąd uznał, że powinien być uwzględniony w sprawie.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 59 § § 3 w związku z § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Podstawa do umorzenia postępowania egzekucyjnego z powodu jego bezskuteczności.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1 w związku z art.144

Kodeks postępowania administracyjnego

Podstawa do utrzymania w mocy postanowienia organu I instancji przez organ odwoławczy.

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do rozpoznania sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia postanowienia organu I instancji.

Konstytucja RP art. 64 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wspomniany w kontekście wzorców konstytucyjnych dla opłat egzekucyjnych.

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wspomniany w kontekście wzorców konstytucyjnych dla opłat egzekucyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opłaty egzekucyjne i manipulacyjne mogą być naliczane tylko w przypadku faktycznego zajęcia wierzytelności pieniężnych. • Zajęcie rachunku bankowego, na którym nie było środków, nie stanowi podstawy do naliczenia opłat egzekucyjnych i manipulacyjnych. • Państwowe jednostki budżetowe nie powinny obciążać się wzajemnie kosztami postępowania egzekucyjnego.

Godne uwagi sformułowania

opłata egzekucyjna [...] może być pobrana wyłącznie wówczas, gdy nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych • nie można oczekiwać, że ich obowiązki, czy uprawnienia są kształtowane treścią tekstu prawnego • nieobciążanie wierzyciela kosztami egzekucyjnymi dotyczy takich sytuacji, w których wierzyciel działa w ramach państwowej jednostki budżetowej lub jest państwową jednostką budżetową

Skład orzekający

Jarosław Wiśniewski

przewodniczący

Stanisław Grzeszek

sędzia

Bogusław Wolas

sędzia-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji, zwłaszcza w przypadku bezskutecznych zajęć rachunków bankowych oraz relacji między państwowymi jednostkami budżetowymi."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku środków na zajętym rachunku bankowym oraz relacji między państwowymi jednostkami budżetowymi. Interpretacja art. 64c § 6 u.p.e.a. może być ograniczona do okresu po jego wejściu w życie, choć sąd sugeruje szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznego aspektu postępowania egzekucyjnego, jakim są koszty, i wyjaśnia, kiedy można je naliczać, co jest istotne dla wielu podmiotów. Dodatkowo porusza kwestię wzajemnych rozliczeń między jednostkami budżetowymi.

Czy można naliczyć koszty egzekucji za zajęcie pustego konta bankowego?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst