I SA/Kr 612/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku spółki G. Sp. z o.o. Sp.k. o wypłatę oprocentowania od nadpłaty w podatku od towarów i usług za okres od stycznia 2022 r. do grudnia 2024 r. Nadpłata powstała w wyniku zastosowania się przez spółkę do indywidualnej interpretacji podatkowej z 23 stycznia 2020 r., która następnie została uchylona wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 listopada 2024 r. Spółka argumentowała, że utraciła możliwość dysponowania środkami pieniężnymi na skutek zastosowania się do błędnej interpretacji, co stanowi szkodę podlegającą rekompensacie w postaci oprocentowania nadpłaty. Organy podatkowe, w tym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, odmówiły oprocentowania, wskazując, że przepisy Ordynacji podatkowej (art. 78 O.p.) zawierają zamknięty katalog sytuacji, w których przysługuje oprocentowanie nadpłaty, a sytuacja związana z uchyloną interpretacją indywidualną nie jest w nim wymieniona. Sąd uznał jednak, że organy podatkowe naruszyły prawo. Sąd podkreślił, że zasada 'nieszkodzenia' podatnikowi (art. 14k O.p.), który zastosował się do interpretacji indywidualnej, powinna być interpretowana szeroko i obejmować również rekompensatę za szkodę wynikającą z utraty możliwości dysponowania środkami pieniężnymi. Sąd stwierdził, że brak oprocentowania nadpłaty w takiej sytuacji stanowi lukę aksjologiczną w przepisach, którą należy wypełnić przez analogię do sytuacji uchylenia decyzji administracyjnej (art. 78§3 pkt 1 O.p.). Sąd uznał, że różnicowanie podatników w zależności od tego, czy nadpłata powstała w wyniku uchylenia decyzji, czy uchylenia interpretacji, naruszałoby konstytucyjną zasadę równości wobec prawa. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie koszty postępowania na rzecz strony skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie prawa podatnika do oprocentowania nadpłaty powstałej w wyniku zastosowania się do błędnej interpretacji podatkowej, nawet jeśli przepisy wprost tego nie przewidują.
Orzeczenie opiera się na wykładni analogicznej i zasadach konstytucyjnych, co może być przedmiotem dalszych sporów interpretacyjnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy podatnikowi przysługuje oprocentowanie nadpłaty podatku VAT, która powstała w wyniku zastosowania się do indywidualnej interpretacji podatkowej, która następnie została uchylona przez sąd administracyjny?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, podatnikowi przysługuje oprocentowanie nadpłaty na zasadzie analogii do sytuacji uchylenia decyzji administracyjnej, ze względu na zasadę 'nieszkodzenia' podatnikowi i zasadę równości wobec prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zasada 'nieszkodzenia' podatnikowi (art. 14k O.p.) oraz zasada równości wobec prawa nakazują przyznanie oprocentowania nadpłaty powstałej w wyniku zastosowania się do błędnej interpretacji podatkowej, która została uchylona. Brak oprocentowania w takiej sytuacji stanowi lukę aksjologiczną, którą należy wypełnić przez analogię do sytuacji uchylenia decyzji administracyjnej.
Czy indywidualna interpretacja podatkowa, uchylona przez sąd, może stanowić podstawę do żądania oprocentowania nadpłaty na zasadach analogicznych do uchylenia decyzji administracyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, mimo odmiennego charakteru prawnego interpretacji i decyzji, państwo powinno ponosić odpowiedzialność za skutki zastosowania się podatnika do błędnej interpretacji, aby zrealizować zasadę 'nieszkodzenia' i równości.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć interpretacja nie jest decyzją, państwo powinno brać odpowiedzialność za słowo. Zasada 'nieszkodzenia' (art. 14k O.p.) oraz zasada równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) przemawiają za analogicznym traktowaniem sytuacji uchylenia interpretacji i decyzji w kontekście oprocentowania nadpłaty.
Przepisy (28)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 77
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 78
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14k
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada 'nieszkodzenia' podatnikowi, który zastosował się do interpretacji indywidualnej, powinna obejmować rekompensatę za szkodę wynikającą z utraty możliwości dysponowania środkami pieniężnymi.
O.p. art. 78 § § 3 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Przepis ten, dotyczący oprocentowania nadpłaty w przypadku uchylenia lub zmiany decyzji, powinien być stosowany per analogiam do sytuacji uchylenia interpretacji indywidualnej.
Pomocnicze
O.p. art. 2a
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika.
O.p. art. 121
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada zaufania do organów podatkowych.
O.p. art. 72 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 73 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 77 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 75 § § 4
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14m
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14i § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 124
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 8 § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 76 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 119 § g § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14k § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14k § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 32
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Konstytucja RP art. 77 § ust. 1
Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zastosowanie się do błędnej interpretacji podatkowej nie powinno szkodzić podatnikowi. • Brak oprocentowania nadpłaty w przypadku uchylonej interpretacji stanowi lukę prawną, którą należy wypełnić przez analogię. • Różnicowanie podatników w zależności od formy wadliwego aktu (decyzja vs. interpretacja) narusza zasadę równości wobec prawa. • Zasada 'nieszkodzenia' (art. 14k O.p.) powinna obejmować rekompensatę za szkodę wynikającą z utraty możliwości dysponowania środkami pieniężnymi.
Odrzucone argumenty
Interpretacja indywidualna nie jest decyzją administracyjną, a przepisy Ordynacji podatkowej nie przewidują oprocentowania nadpłaty w przypadku uchylenia interpretacji.
Godne uwagi sformułowania
państwo powinno brać odpowiedzialność za słowo – nawet jeśli słowo to nie padło w akcie władczym • luka aksjologiczna, którą należy wypełnić w drodze analogii • brak oprocentowania w takim przypadku nadpłat prowadziłoby do uchybienia konstytucyjnemu porządkowi wartości • zasada nieszkodzenia
Skład orzekający
Inga Gołowska
przewodniczący sprawozdawca
Grzegorz Karcz
sędzia
Jarosław Wiśniewski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie prawa podatnika do oprocentowania nadpłaty powstałej w wyniku zastosowania się do błędnej interpretacji podatkowej, nawet jeśli przepisy wprost tego nie przewidują."
Ograniczenia: Orzeczenie opiera się na wykładni analogicznej i zasadach konstytucyjnych, co może być przedmiotem dalszych sporów interpretacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii ochrony podatnika przed negatywnymi skutkami zastosowania się do błędnych interpretacji organów podatkowych, co ma szerokie implikacje praktyczne i pokazuje, jak sądy wypełniają luki prawne w celu zapewnienia sprawiedliwości.
“Błędna interpretacja podatkowa kosztowała firmę fortunę. Sąd przyznał jej odsetki od nadpłaty, wypełniając lukę w prawie.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.