I SA/KR 55/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSpółka I. Sp. z o.o. w likwidacji zwróciła się do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o umorzenie kosztów egzekucyjnych. Organ I instancji (DOZUS w Tarnowie) odmówił umorzenia, a organ II instancji (DIAS w Krakowie) utrzymał tę decyzję w mocy. Organy uznały, że nie zaszły przesłanki ważnego interesu zobowiązanego ani interesu publicznego, a rozstrzygnięcie w przedmiocie umorzenia kosztów ma charakter uznaniowy. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących pomocy publicznej i umarzania należności przez ZUS. Sąd uwzględnił skargę, uchylając zaskarżone postanowienia oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji. Sąd stwierdził, że organy naruszyły przepisy proceduralne, w szczególności nieprawidłowo zastosowały przepisy dotyczące umorzenia kosztów egzekucyjnych w zależności od daty powstania tych kosztów (przed i po nowelizacji z 2021 r.). Ponadto, akta sprawy były niekompletne, a organy nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie kwoty kosztów podlegających umorzeniu oraz kwestii ich przedawnienia. Sąd wskazał, że postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych, w przeciwieństwie do samego postępowania egzekucyjnego, powinno uwzględniać zasady ogólne K.p.a., w tym zasadę czynnego udziału strony i zasadę prawdy obiektywnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaNaruszenia proceduralne popełniane przez organy administracji w sprawach dotyczących umorzenia kosztów egzekucyjnych, w szczególności w zakresie stosowania przepisów przejściowych, zbierania dowodów i stosowania zasad K.p.a. w postępowaniu wpadkowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji umarzania kosztów egzekucyjnych w administracji, z uwzględnieniem zmian przepisów i ich intertemporalności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organy administracji prawidłowo odmówiły umorzenia kosztów egzekucyjnych, stosując przepisy prawa i zbierając materiał dowodowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organy naruszyły przepisy proceduralne, nieprawidłowo stosując prawo materialne, nie zbierając wyczerpującego materiału dowodowego i nieprawidłowo ustalając stan faktyczny.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że organy nieprawidłowo zastosowały przepisy dotyczące umorzenia kosztów egzekucyjnych w zależności od daty ich powstania oraz nie zebrały wystarczającego materiału dowodowego, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie kwoty kosztów i kwestii ich przedawnienia.
Czy postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych powinno uwzględniać zasady ogólne Kodeksu postępowania administracyjnego, w tym zasadę czynnego udziału strony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w przeciwieństwie do samego postępowania egzekucyjnego, postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych powinno uwzględniać zasady ogólne K.p.a.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych ma inne cele niż postępowanie egzekucyjne i powinno być prowadzone z uwzględnieniem zasad K.p.a., w tym zasady czynnego udziału strony.
Czy koszty egzekucyjne powstałe w związku z egzekwowaniem należności składkowych podlegają przedawnieniu i jakie przepisy należy stosować w tym zakresie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, koszty egzekucyjne podlegają przedawnieniu, a stosowanie przepisów zależy od daty powstania kosztów i wejścia w życie nowelizacji ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił konieczność analizy przedawnienia kosztów egzekucyjnych z uwzględnieniem przepisów obowiązujących przed i po nowelizacji z 2021 r. oraz przepisów przejściowych.
Przepisy (12)
Główne
u.p.e.a. art. 64e § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Organ egzekucyjny może umorzyć w całości lub w części koszty egzekucyjne.
u.p.e.a. art. 64e § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Koszty egzekucyjne mogą być umorzone na wniosek zobowiązanego, jeżeli za umorzeniem przemawia ważny interes zobowiązanego lub interes publiczny, lub z urzędu.
u.p.e.a. art. 65a § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Obowiązek zapłaty kosztów egzekucyjnych przedawnia się z upływem 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym wygasł egzekwowany obowiązek.
k.p.a. art. 145 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Sąd uwzględnia skargę w przypadku naruszenia prawa materialnego lub przepisów postępowania.
k.p.a. art. 135
Kodeks postępowania administracyjnego
Sąd podejmuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 18
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
W postępowaniu egzekucyjnym mają odpowiednie zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
u.s.u.s. art. 24 § § 4
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Należności z tytułu składek ulegają przedawnieniu po upływie 5 lat.
u.s.u.s. art. 24 § § 4a
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Do kosztów egzekucyjnych i kosztów upomnienia nie stosuje się przepisów o przedawnieniu należności z tytułu składek.
ustawa nowelizująca art. 6 § ust. 1
Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw
W postępowaniu egzekucyjnym wszczętym i niezakończonym przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.
ustawa nowelizująca art. 6 § ust. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw
Przepis art. 65a § 1 u.p.e.a. ma zastosowanie do postępowania egzekucyjnego wszczętego i niezakończonego przed dniem wejścia w życie ustawy nowelizującej, gdy jest korzystniejszy dla zobowiązanego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy nieprawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego dotyczące umorzenia kosztów egzekucyjnych w zależności od daty ich powstania. • Organy nie zebrały wyczerpującego materiału dowodowego, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie kwoty kosztów podlegających umorzeniu oraz kwestii ich przedawnienia. • Postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych powinno uwzględniać zasady ogólne K.p.a., w tym zasadę czynnego udziału strony.
Godne uwagi sformułowania
Sąd stwierdził, że organy naruszyły przepis art. 6 ust 1 ustawy nowelizującej w zw. z art. 64e § 2 u.p.e.a., ale również przepisy art.: 7 i art. 77 § 1 w zw. z art. 18 u.p.e.a., przez nieustalenie w sposób wyczerpujący okoliczności sprawy. • Postępowanie w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych niesie ze sobą zupełnie inne cele niż postępowanie egzekucyjne. • W postępowaniu w sprawie umorzenia kosztów egzekucyjnych znajdzie zastosowanie również zasada określona w art. 10 K.p.a.
Skład orzekający
Inga Gołowska
przewodniczący
Waldemar Michaldo
członek
Wiesław Kuśnierz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenia proceduralne popełniane przez organy administracji w sprawach dotyczących umorzenia kosztów egzekucyjnych, w szczególności w zakresie stosowania przepisów przejściowych, zbierania dowodów i stosowania zasad K.p.a. w postępowaniu wpadkowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji umarzania kosztów egzekucyjnych w administracji, z uwzględnieniem zmian przepisów i ich intertemporalności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne są błędy proceduralne organów administracji, które mogą prowadzić do uchylenia ich decyzji, nawet jeśli strona podnosiła inne argumenty. Podkreśla znaczenie prawidłowego stosowania przepisów przejściowych i dowodowych.
“Błędy proceduralne organów administracji doprowadziły do uchylenia decyzji o odmowie umorzenia kosztów egzekucyjnych.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.