I SA/Kr 515/03

I SA/Kr 515/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2007-01-10
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-03-24
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Beata Cieloch /sprawozdawca/
Jarosław Wiśniewski
Urszula Zięba /przewodniczący/
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Sygn. akt I SA/Kr 515/03 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 10 stycznia 2007r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Urszula Zięba, Asesor WSA Beata Cieloch (spr), Sędzia WSA Stanisław Grzeszek, Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2007r., sprawy ze skargi J. K., przy uczestnictwie J. K. i E. K., na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia 24 lutego 2003 Nr [...], w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości za 2002 rok, - s k a r g ę o d d a l a -
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] lutego 2002 roku nr [...] Wójt Gminy ustalił J. K. i J. K. podatek od nieruchomości za 2002 rok w kwocie [...] zł . Następnie Wójt Gminy z uwagi na zmianę w ewidencji gruntów dokonaną w dniu [...].03.2002 roku wydał decyzję z dnia [...] sierpnia 2002 roku ,którą zmienił wymienioną decyzję z dnia [...].02.2002 r. w ten sposób, iż dokonał zmniejszenia zobowiązania podatkowego o kwotę [...] zł. W związku z powyższym, że zmienił się krąg podatników jak i podstawy opodatkowania Wójt Gminy wydał jednocześnie decyzję Nr [...], którą ustalił J. K. i J. K. podatek od nieruchomości od [...].04.2002 r. do [...].12.2002 r. w kwocie [...] zł oraz decyzję Nr [...], którą ustalił J. K., J. K. i E. K. podatek od nieruchomości za okres od [...].04.2002 r. do [...].12.2004 r. w kwocie [...] zł.
W dniu [...] września 2002 roku J. K. złożył pismo do Samorządowego Kolegium Odwoławczego za pośrednictwem Wójta Gminy, w którym wniósł o zawieszenie decyzji podatkowych Urzędu Gminy z dnia [...].08.2002 r. Nr [...] i Nr [...] oraz o utrzymanie bez żadnych zmian pierwotnej decyzję podatkowej z dnia [...].02.2002r. nr [...]. Podniósł wówczas, iż powierzchnia opodatkowanej nieruchomości jest inna, a kwestia ta będzie przedmiotem rozstrzygnięcia przez sąd powszechny. Pismo to Samorządowe Kolegium Odwoławcze potraktowało jako odwołania od decyzji z dnia [...].08.2002 r. Nr [...] i Nr [...].
Decyzją z dnia 24 lutego 2003 roku nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2002 r. nr [...], a decyzją z dnia 24.02.2003r. Nr [...] utrzymało w mocy decyzję Nr [...].
W uzasadnieniu decyzji nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze podniosło, iż decyzja Wójta Gminy z dnia [...].02.2002 r. została zmieniona z uwagi na zmianę ewidencji gruntów dokonaną w dniu [...].03.2002 roku na podstawie wyroku Sądu Rejonowego sygn. akt [...]. Na podstawie tego orzeczenia z księgi wieczystej nr [...] została wykreślona działka ewidencyjna [...] o powierzchni [...] ha i jednocześnie uwzględniono, iż właścicielami tej działki są J. K., J. K. i E. K.. Ponadto organ II instancji podkreślił, iż stosownie do art. 21 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - prawo geodezyjne i kartograficzne - wymiar podatku od gruntów dokonywany jest na podstawie danych wynikających z ewidencji gruntów i budynków prowadzonej dla danej miejscowości i do czasu wprowadzenia zmian w ewidencji ujawnione w niej dane są wiążące dla organu podatkowego. Organ podatkowy nie może poprawiać danych wynikających z ewidencji nawet w przypadku rażących niezgodności ze stanem faktycznym. Z chwilą zmiany tych danych w ewidencji gruntów organ podatkowy obowiązany jest również do zmiany wysokości zobowiązania podatkowego ustalonego w oparciu o te dane. Zgodnie bowiem z art. 254 § 1 ustawy - Ordynacji podatkowej decyzja podatkowa, ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego na dany okres, może być zmieniona przez organ podatkowy, który ją wydał, jeżeli po jej doręczeniu nastąpiła zmiana okoliczności faktycznych mających wpływ na ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego, a skutki wystąpienia tych okoliczności zostały uregulowane w przepisach prawa podatkowego obowiązujących w dniu wydania decyzji.
Skargę na decyzję z dnia 24 lutego 2003 roku nr [...] złożył J. K., w której ponownie wniósł o zawieszenie postępowania w sprawie płatności podatku ustalonego zaskarżoną decyzją. W uzasadnieniu podniósł, iż pomiędzy nim, a jego byłą żoną E. K. toczy się postępowanie sądowe o podział majątku dorobkowego, które będzie podstawą do ustalenia prawidłowych proporcji płatności podatków przez współwłaścicieli obecnie i w przyszłości. Zdaniem skarżącego podatek od nieruchomości (gruntu) powinien być rozłożony tymczasowo po ½ na skarżącego i E. K., a podatek od budynku położonego na przedmiotowej nieruchomości winien w całości uiszczać skarżący wraz z obecną żoną J. K. W skardze wyraził również wolę opłacania powyższego podatku w całości.
Pismem z dnia [...].08.2003 roku J. K. sprecyzował żądanie skargi w ten sposób ,iż wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, a w szczególności:
- art.7 k.p.a. poprzez nie wyjaśnienie istotnych aspektów stanu faktycznego,
- art. 10 & 1-3 k.p.a. poprzez zaniechanie obowiązkom organu wynikającego z powołanego przepisu,
- art.77&1 k.p.a. poprzez zaniechanie zebrania całego materiału dowodowego ,
-art.107 k.p.a. poprzez braki w uzasadnieniu decyzji.
Dodatkowo podniósł, iż interes fiskalny Państwa nie został do tej pory naruszony, albowiem skarżący nie uchylał się od płacenia podatków, tymczasem zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja bezpodstawnie sprzyja uprzywilejowaniu E. K. poprzez nałożenie na nią podatku w ½ części pomimo, iż z kupnem przedmiotowej nieruchomości jak i z budową domu nie miała nić wspólnego, a jedynie formalnie została uznana za współwłaścicielkę działki nr [...] z uwagi na to, iż powyższa nieruchomość została zakupiona w czasie obejmującym wspólność majątkową małżeńską.
Pismem z dnia [...] lipca 2003 roku uczestniczka E. K. wniosła o oddalenie skargi J. K. W uzasadnieniu wskazała, iż zgodnie z orzeczeniem Sądu Rejonowego orzekającym o uzgodnieniu treści księgi wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym jest współwłaścicielką ½ przedmiotowej nieruchomości i winna opłacać podatek od swojej części. Nie wyraziła zgody na zapłatę powyższego podatku w sposób zaproponowany przez skarżącego J. K. tj. ½ części od gruntu z wyłączeniem jej z płatności podatku od budynku. E. K. podniosła ,iż od roku 1994 toczy się pomiędzy stronami sprawa o podział majątku dorobkowego i do czasu wydania zaskarżonych decyzji nie została zakończona, a rozstrzyganie w sprawie podatkowej o podziale majątku byłoby przedwczesne.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie podtrzymując w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o (postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 z 2002 r. poz. 1269 z późn. zm. - oznaczana dalej jako p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada ,czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia i przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi ( art. 134 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zdaniem Sądu zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia 24 lutego 2003 roku [...] jak i poprzedzająca ją decyzja Wójta Gminy z dnia [...] sierpnia 2002 roku nr [...] została wydana w oparciu o prawidłowe przepisy prawa materialnego - art. 2,3 i 4 oraz art. 6 ust. 1-7 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych ( Dz. U. Nr 9 poz. 31 z późn. zm. ), uchwały Nr XXIX/226/2001 Rady Gminy w Niedźwiedziu z dnia 5.11.2001 r. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od nieruchomości jak i przepisy dotyczące postępowania podatkowego - art. 21 ,art.207, art.233&1pkt1 w zw. z art. 254 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku - Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz. 926 z późn. zm.).
Istota sporu w przedmiotowej sprawie sprowadzała się do ustalenia kręgu podmiotów podatku od nieruchomości za rok 2002. Skarżący J. K. domagał się wbrew zmianom dokonanym w wypisie z rejestru gruntów z dnia [...].03.2002 roku obciążenia go tymczasowo ( do czasu zakończenia postępowania o podział majątku dorobkowego ) podatkiem od nieruchomości (działki nr [...]) w ½ części od gruntu i w całości od budynku jak również wyrażał wolę obciążenia go podatkiem w całości, a uczestniczka E. K. domagała się partycypowania w podatku w ½ części zarówno od gruntu i budynku zgodnie z zaskarżoną decyzją.
W tym miejscu należy wskazać, iż skarżący J. K. jak i uczestniczka E. K. błędnie utożsamiali wskazanie ich w decyzji jako podmiotów podatku od nieruchomość z wpływem powyższego na toczące się postępowanie o podział ich majątku dorobkowego. Należy w szczególności podkreślić, iż stosownie do treści art. 21 ust 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. prawo geodezyjne i kartograficzne ( Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. W tym wypadku dane te (wskazani współwłaściciele .powierzchnia gruntów, rodzaj użytków gruntowych) miały istotny wpływ na załatwienie niniejszej sprawy. Organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Jest bowiem ona urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych, w tym i w postępowaniu podatkowym. Jak wynikało z ewidencji gruntów zmienionej od [...].03.2002 roku współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości byli J. K. w ¼, J. K. w ¼ E. K. w ½ części ( wypis z rejestru gruntów z dnia [...].07.2002 r. k. 28 akt ) i organy podatkowe prawidłowo wskazały wymienione osoby jako podatników podatku od nieruchomości zgodnie z treścią art. 3 ust. 4 cyt. ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i określiły wysokość podatku łącznie. Nie do pogodzenia jest stanowisko skarżącego, iż tymczasowo organy podatkowe mogły dokonać wymiaru podatku zgodnie z jego wskazaniem, albowiem decyzja ustalająca podatek od nieruchomości wydana na podstawie art. 21 &3 - Ordynacji podatkowej nie jest decyzją uznaniową . Brzmienie przytoczonego przepisu nie pozostawia wątpliwości, iż nakłada on na organ podatkowy obowiązek, a nie możliwość podjęcia wskazanych w nim czynności jeżeli wystąpią określone okoliczności. Ponadto w przypadku współwłasności nieruchomości organy nie są uprawnione do proporcjonalnego "rozdziału podatku" pomiędzy poszczególnych współwłaścicieli. Zgodnie bowiem z treścią z art. 3 ust. 4 "jeżeli nieruchomość lub obiekt budowlany stanowi współwłasność lub znajduje się w posiadaniu dwóch lub więcej podmiotów, to stanowi odrębny przedmiot opodatkowania, a obowiązek podatkowy od nieruchomości lub obiektu budowlanego ciąży solidarnie na wszystkich współwłaścicielach lub posiadaczach, z zastrzeżeniem ust.5". Natomiast zgodnie z art. 92 &1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku-Ordynacja podatkowa ( Dz. U. Nr 137 poz.926 z późn. zm.) " jeżeli, zgodnie z ustawami podatkowymi, podatnicy ponoszą solidarną odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe, a zobowiązania te powstają w sposób przewidziany w art. 21&1 pkt 2, odpowiedzialnymi solidarnie są podatnicy, którym doręczono decyzję ustalającą wysokość podatku." Z treści powyższych przepisów jednoznacznie wynika, iż adresatem - stroną decyzji, ustalającej podatek od nieruchomości winni być wszyscy jej współwłaściciele ,a podatek określa się ogólnie od całości nieruchomości . Istota solidarnego obowiązku podatkowego sprowadza się do tego, że wszyscy współwłaściciele są zobowiązani do płacenia podatku od nieruchomości wspólnej, ale zapłacenie całego podatku przez jednego lub kilku z nich powoduje wygaśnięcie zobowiązania podatkowego w stosunku do wszystkich. Zatem właściwie nie ustalono w decyzji sposobu wykonania tegoż zobowiązania przez poszczególnych podatników. Wzajemne rozliczenia pomiędzy współwłaścicielami leżą bowiem poza sferą zainteresowania organów podatkowych.
Reasumując powyższe, organy podatkowe były zobligowane do wydania decyzji na podstawie aktualnego wypisu z rejestru gruntów. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Podobne stanowisko jest prezentowane w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Wr 1703/94, Wspólnota 1995/42/24, wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r., sygn. akt III SA 911/94, OSS 1994/4-5/164, wyrok NSA z dnia 29 grudnia 1993 r., sygn. akt III SA 747/93, ONSA 1994/4/163). Wobec kategorycznej normy powyższego przepisu organy podatkowe nie są więc uprawnione do rozstrzygania w toku postępowania podatkowego faktycznych stosunków właścicielskich dotyczących przedmiotowej nieruchomości i do czasu zmiany w tym zakresie ewidencji są nią związane. Przesądza to również o niemożności zawieszenia przedmiotowego postępowania przez organy podatkowe tak jak wskazywał skarżący do czasu zakończenia postępowania o podział majątku dorobkowego.
Odnosząc się następnie do zarzutów skarżącego, iż organy podatkowe orzekające w przedmiotowej sprawie naruszyły przepisy postępowania, w szczególności przepisy uregulowane w kodeksie postępowania administracyjnego na wstępie należy zaznaczyć, iż do postępowania podatkowego stosuje się przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku -Ordynacja podatkowa( zakres przedmiotowy art. 1 i art. 2 ), a nie wskazane przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Dokonując jednakże z urzędu kontroli przestrzegania przepisów postępowania podatkowego Sąd uznał ,iż przeprowadzone przez organy podatkowe postępowanie dowodowe jak i poczynione na ich podstawie ustalenia faktyczne były prawidłowe. Prawidłowa była także dokonana ich ocena prawna.
Jeszcze raz należy tu podkreślić ,iż organy podatkowe nie są uprawnione do dokonywania ustaleń, czy rozstrzygania sporów o charakterze cywilnoprawnym dotyczących prawa własności. Sprawy te mogą być dochodzone tylko przed sądami powszechnymi. Na marginesie należy wskazać, iż dopiero prawomocne orzeczenie o podziale majątku dorobkowego i zniesieniu współwłasności z dnia [...] grudnia 2006 roku ( postanowienie sygn. akt [...]) będzie podstawą do zmiany zapisów w ewidencji gruntów i od tego momentu organy podatkowe zobligowane będą do uwzględnienia powyższych zmian.
W związku z powyższym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002roku- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) Sąd orzekł o oddaleniu skargi.