I SA/Kr 504/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie przyznał wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu za pomoc prawną w sprawie podatku akcyzowego, oddalając wniosek o zwrot kosztów noclegów.
Sprawa dotyczyła wniosku doradcy podatkowego K.M. o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu oraz zwrot niezbędnych wydatków w postępowaniu sądowoadministracyjnym dotyczącym podatku akcyzowego. Sąd przyznał wynagrodzenie za zastępstwo prawne i koszty przejazdu, ale oddalił wniosek o zwrot kosztów noclegów, uznając je za nieuzasadnione.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprzeciw od postanowienia referendarza w sprawie przyznania doradcy podatkowemu K.M. wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną z urzędu oraz zwrotu niezbędnych wydatków. Sprawa pierwotnie dotyczyła podatku akcyzowego od wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu. Sąd przyznał doradcy podatkowemu wynagrodzenie w kwocie 1 660,50 zł (z VAT) oraz 117,47 zł tytułem niezbędnych wydatków na środki transportu. Jednocześnie oddalił wniosek o zwrot kosztów noclegów. Sąd uzasadnił swoje rozstrzygnięcie analizą przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w tym możliwości miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu. Podkreślono, że sprawy były rodzajowo podobne, a nakład pracy pełnomocnika został uwzględniony. Sąd przyznał wynagrodzenie za czynności przed NSA i WSA po uchyleniu wyroku przez NSA, a także za sporządzenie opinii o braku podstaw do skargi kasacyjnej. Koszty przejazdu uznano za niezbędne, natomiast koszty noclegów za nieuzasadnione w realiach sprawy. Sąd odrzucił również zarzut dotyczący niemożności łącznego orzekania w przedmiocie wynagrodzenia za różne instancje.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, sąd administracyjny (referendarz) ma kompetencje do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu, zgodnie z art. 250 § 2 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że art. 250 § 2 p.p.s.a. dopuszcza możliwość obniżenia wynagrodzenia pełnomocnika w uzasadnionych przypadkach, co stanowi legitymację do miarkowania. Kompetencję tę posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 250 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 250 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dopuszcza możliwość obniżenia wynagrodzenia pełnomocnika w uzasadnionych przypadkach (miarkowanie).
p.p.s.a. art. 260
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje postępowanie w przedmiocie sprzeciwu od postanowienia referendarza, wskazując, że sąd wydaje postanowienie, na które przysługuje zażalenie, a postanowienie zaskarżone sprzeciwem traci moc.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 259 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Stanowi o prawie do sprzeciwu od postanowień referendarza sądowego o przyznaniu wynagrodzenia doradcy podatkowemu i zwrocie wydatków.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu § § 2 ust. 2
Sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy doradcy, charakter sprawy i wkład pracy w jej wyjaśnienie i rozstrzygnięcie.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu § § 4 ust. 1 pkt 2
Dotyczy zwrotu niezbędnych udokumentowanych wydatków.
u.p.t.u. art. 41 § ust. 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
u.p.t.u. art. 146a § pkt 1
Ustawa z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002r. w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy art. § 2 § pkt 1) lit. b
p.p.s.a. art. 111
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Reguluje kwestię łączenia spraw.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd posiada kompetencje do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu. Koszty przejazdu na rozprawę są niezbędnymi wydatkami. Sąd może łączyć do wspólnego rozpoznania sprawy wpadkowe dotyczące wynagrodzenia pełnomocnika.
Odrzucone argumenty
Koszty noclegów poniesione przez pełnomocnika powinny zostać zwrócone jako niezbędne wydatki. Sąd nie ma kompetencji do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w drugiej instancji. Sąd nie może łączyć do wspólnego rozpoznania spraw wpadkowych dotyczących wynagrodzenia pełnomocnika za różne instancje.
Godne uwagi sformułowania
Państwo musi czuwać, aby wydatki na cele związane z pomocą prawną były współmierne i adekwatne do cen tego rodzaju usług w ujęciu obiektywnym a nie tabelaryczno – przedziałowym. Analityczne wywody pełnomocnika na temat instytucji zlecenia uregulowanej w k.c. w kontekście niniejszej sprawy należy rozważać jako jeden z elementów sylogizmu dwuelementowego. Stawianie wspomnianego zarzutu w oparciu o ww. podstawę prawną jest więc konsekwencją mylenia terminologii związanej z postępowaniem sądowoadministracyjnym.
Skład orzekający
Paweł Dąbek
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia pełnomocników z urzędu, zwrotu niezbędnych wydatków, w tym kosztów podróży, oraz ocena zasadności zwrotu kosztów noclegów w postępowaniu sądowoadministracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych przepisów dotyczących pomocy prawnej z urzędu w postępowaniu sądowoadministracyjnym oraz interpretacji pojęcia 'niezbędnych wydatków'.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy praktycznych aspektów rozliczania kosztów pomocy prawnej udzielanej z urzędu, co jest istotne dla prawników praktyków. Zawiera szczegółową analizę przepisów i orzecznictwa w tym zakresie.
“Jak rozliczyć koszty pomocy prawnej z urzędu? Sąd wyjaśnia, co jest niezbędne, a co nie.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 504/16 - Postanowienie WSA w Krakowie Data orzeczenia 2016-10-28 Data wpływu 2016-05-06 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Paweł Dąbek /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6111 Podatek akcyzowy Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane I GZ 651/16 - Postanowienie NSA z 2017-01-10 Skarżony organ Dyrektor Izby Celnej Treść wyniku przyznano wynagrodzenie pełnomocnikowi Powołane przepisy Dz.U. 2016 poz 718 art. 250, art. 260 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Paweł Dąbek po rozpoznaniu w dniu 28 października 2016r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 9 września 2016r. o przyznaniu doradcy podatkowemu K.M. wynagrodzenia z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu oraz kwoty tytułem niezbędnych poniesionych wydatków na środki transportu w sprawie ze skargi R.P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej, z dnia 5 lipca 2013r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia pojazdu, postanawia: 1) przyznać doradcy podatkowemu K.M., o numerze wpisu [...], wykonującemu zawód w ramach kancelarii "M", znajdującej się we W. przy ul. K. : - wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 1 660,50 zł (tysiąc sześćset sześćdziesiąt złotych pięćdziesiąt groszy), zawierające podatek od towarów i usług w wysokości 310,50 zł (trzysta dziesięć złotych pięćdziesiąt groszy), - kwotę 117,47 zł (sto siedemnaście złotych czterdzieści siedem groszy) - tytułem niezbędnych, poniesionych wydatków, na środki transportu, 2) w zakresie zwrotu wydatków poniesionych na noclegi – wniosek oddalić. Uzasadnienie Referendarz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie w sprawie o sygn. akt I SO/Kr 75/13 postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2013r. przyznał stronie skarżącej prawo pomocy m.in. w zakresie ustanowienia doradcy podatkowego. Na tej podstawie Krajowa Rada Doradców Podatkowych dnia 27 sierpnia 2013r. wyznaczyła w ww. sprawie pełnomocnika z urzędu w osobie doradcy podatkowego K.M. Akta sprawy o sygn. I SO/Kr 75/13 zostały włączone do akt postępowania prowadzonego pod sygn. I SA/Kr 1451/13. W dniu 11 grudnia 2013r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w pkt I uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Dnia 26 lutego 2014r. WSA w Krakowie przyznał doradcy podatkowemu wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. W dniu 10 kwietnia 2014r. Dyrektor Izby Celnej wniósł skargę kasacyjną od ww. wyroku. Na rozprawie dnia 20 stycznia 2016r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w pkt I i II i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. Do akt sprawy dołączony został natomiast "załącznik do protokołu rozprawy w sprawie o sygn. I GSK 927/14", w którym K. M. domagał się: - przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy ustalone według norm przypisanych wraz z należnym podatkiem VAT, - zwrotu niezbędnych wydatków w wysokości 50,22 zł, sprecyzowanych w "zestawieniu niezbędnych wydatków pełnomocnika" z dnia 20.01.2016r. Jako te niezbędne wydatki podane zostały natomiast koszty przelotu z W. do W. w dniu 20 stycznia 2016r. i z W. do W. w dniu 22 stycznia 2016r. w kwocie 398,80 zł oraz koszt dwóch noclegów w hotelu w Warszawie w kwocie 1308,63 zł (stanowiącej według wnioskodawcy przelicznik 300 euro). Łączną kwotę niezbędnych wydatków pełnomocnik wyliczył więc na 1707,43 zł i podzielił ją na 34 (ilość spraw rozpatrywanych przed NSA), co dało mu wymienioną stawkę 50,22 zł. Przedmiotowy załącznik zawierał ponadto oświadczenie pełnomocnika, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej nie zostały zapłacone w całości lub w części. W dniu 10 czerwca 2016r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę pod sygnaturą akt I SA/Kr 504/16, a do akt sprawy dołączony został "załącznik do protokołu rozprawy w sprawie o sygn. I SA/Kr 504/16", w którym K. M. domagał się: - przyznania wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy ustalone według norm przypisanych wraz z należnym podatkiem VAT, - zwrotu niezbędnych wydatków w wysokości 105,75 zł, sprecyzowanych w "zestawieniu niezbędnych wydatków pełnomocnika" z dnia 10 czerwca 2016r. Jako te niezbędne wydatki podane zostały natomiast koszty przejazdu samochodem z W. do WSA w Krakowie i z powrotem w dniu 10 czerwca 2016r., celem stawienia się na rozprawie – liczone poprzez przemnożenie liczby kilometrów tej trasy i "stawki za 1 kilometr przebiegu pojazdu", określonej w § 2 pkt 1) lit. b Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 25 marca 2002r. "w sprawie warunków ustalania oraz sposobu dokonywania zwrotu kosztów używania do celów służbowych samochodów osobowych, motocykli i motorowerów niebędących własnością pracodawcy" – wraz z kosztami opłat autostradowych. Łączną kwotę niezbędnych wydatków pełnomocnik wyliczył więc tym razem na 528,74 zł i podzielił ją na 5 (ilość spraw rozpatrywanych przed WSA w Krakowie w dniu 10.06.2016r.), co dało mu w efekcie stawkę 105,75 zł za jedną sprawę. Przedmiotowy załącznik zawierał ponadto oświadczenie pełnomocnika, iż koszty nieopłaconej pomocy prawnej nie zostały zapłacone w całości lub w części. Dnia 16 sierpnia 2016r. wpłynęła natomiast opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od ww. wyroku, sporządzona przez doradcę podatkowego K. M. Zawierała ona wniosek o przyznanie, na zasadzie §4 ust. 1 pkt 1, §4 ust. 2, §3 ust. 2 pkt 2 oraz §2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu, pełnomocnikowi wykonującemu zawód doradcy podatkowego w ramach kancelarii "M" wynagrodzenia za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy, powiększonego o stawkę podatku od towarów i usług. Postanowieniem z dnia 9 września 2016r. Referendarz Sądowy WSA w Krakowie przyznał doradcy podatkowemu K.M. wynagrodzenie z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w kwocie 1 660,50 zł, zawierające podatek od towarów i usług w wysokości 310,50 zł, kwotę 117,47zł tytułem niezbędnych, poniesionych wydatków, na środki transportu, a w zakresie zwrotu wydatków poniesionych na noclegi – wniosek oddalił. We wniesionym sprzeciwie zarzucono: - naruszenie art. 250 § 2 w związku z art. 209 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez błędne jego zastosowanie, pomimo że Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu (referendarzowi sądowemu tego sądu) brak jest kompetencji do miarkowania wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym w drugiej instancji w przypadku złożenia skargi kasacyjnej, - naruszenie §4 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu poprzez błędne jego zastosowanie polegające na odmowie zwrotu pełnomocnikowi niezbędnych i udokumentowanych wydatków poniesionych na hotel, - naruszenie art. 111 w zw. z art. 166 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez błędne jego zastosowanie pomimo braku kompetencji wojewódzkiego sądu administracyjnego (referendarza sądowego tego sądu) do łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia trzech, względnie dwóch odrębnych spraw wpadkowych z wniosku o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną wyświadczoną z urzędu oraz o zwrot niezbędnych i udokumentowanych wydatków, - naruszenie art. 141 § 4 zd. 1 w zw. z art. 166 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nie wskazanie w uzasadnieniu postanowienia referendarza sądowego podstawy prawnej łącznego rozpoznania i rozstrzygnięcia trzech odrębnych spraw wpadkowych oraz jej niewyjaśnienie, a także nie wskazanie przesłanek uzasadniających miarkowanie wynagrodzenia pełnomocnika z urzędu oraz wniesiono: - o wydanie trzech względnie dwóch odrębnych postanowień w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy wyświadczonej z urzędu po pierwsze, za świadczenie pomocy prawnej z urzędu w drugiej instancji sądowoadministracyjnej oraz po drugie, za to samo świadczenie w pierwszej instancji sądowoadministracyjnej, - o przyznanie pełnomocnikowi wynagrodzenia tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej, udzielonej na zasadzie prawa pomocy przed sądem drugiej instancji w zakresie, w jakim złożono skargę kasacyjną według stawki, o której mowa w §3 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia przy niestosowaniu art. 250 § 2 p.p.s.a. tj. w wysokości 75% przyznanego wynagrodzenia postanowieniem o sygn. l SA/Kr 1451/13 z dnia 2014-02-26, - a także o zwrot pełnomocnikowi kwoty niezbędnych i udokumentowanych wydatków, w tym również poniesionych na zakwaterowanie w hotelu w W.związane ze świadczeniem pomocy prawnej w drugiej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Art. 259 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j., Dz. U. z 2016r., poz. 718 ze zm. – dalej p.p.s.a.) stanowi m.in., że od postanowień, wydanych przez referendarza sądowego o przyznaniu doradcy podatkowemu za zastępstwo prawne wykonane na zasadzie prawa pomocy oraz o zwrocie niezbędnych udokumentowanych wydatków przysługuje sprzeciw do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego W przedmiotowej sprawie znajdą zastosowanie przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi obowiązujące przez dniem wejścia w życie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015r., poz. 658, dalej: ustawa nowelizująca), tj. przed dniem 15 sierpnia 2015r. Niniejsza sprawa została bowiem zainicjowana skargą z dnia 9 sierpnia 2013r. Zgodnie z art. 2 wymienionej wyżej ustawy nowelizującej "nowe" przepisy ustawy stosuje się również do postępowań wszczętych przed dniem jej wejścia w życie, ale tylko gdy mieszczą się w katalogu wymienionym w tym przepisie. W tym kontekście należy zauważyć, że zmienił się przepis art. 260 p.p.s.a., który w przedmiotowej sprawie stosuje się – stosownie do uwag wyżej poczynionych – w brzmieniu obowiązującym przed dniem 15 sierpnia 2015r. Brak go bowiem w katalogu przepisów wymienionych w art. 2 ustawy nowelizującej. Z treści przepisu art. 260 p.p.s.a. wynikało, iż rozpoznając sprzeciw na posiedzeniu niejawnym sąd wydaje postanowienie, na które przysługuje zażalenie. Postanowienie, na które wniesiony został sprzeciw traci natomiast moc. Wojewódzki sąd administracyjny orzeka więc jako sąd pierwszej instancji. Zgodnie z art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. W niniejszej sprawie wyznaczony pełnomocnik strony skarżącej sporządził skargę kasacyjną i brał udział w rozprawie przed NSA, następnie brał udział w postępowaniu przed WSA w Krakowie, prowadzonym pod sygnaturą akt I SA/Kr 504/16 po wyroku NSA oraz sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Wywiązał się tym samym z powierzonych mu obowiązków. Stąd też zasądzenie wynagrodzenia w tym zakresie jest zasadne. Artykuł 250 §2 p.p.s.a. dopuszcza jednak możliwość obniżenia wynagrodzenia pełnomocnika, w uzasadnionych przypadkach, co stanowi legitymację swoistego miarkowania w tym zakresie. Podkreślić przy tym trzeba, że mimo iż w normie tej jest mowa o uprawnieniu sądu do obniżenia wynagrodzenia fachowego pełnomocnika, to w rzeczywistości kompetencję w tym zakresie posiada w pierwszej kolejności referendarz sądowy (M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski (w:) R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo C.H.Beck, Warszawa 2015, s. 994). Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U z 2011r., nr 31, poz. 153), stanowi, że: "zasądzając wynagrodzenie doradcy podatkowego, sąd bierze pod uwagę niezbędny nakład pracy doradcy podatkowego, a także charakter sprawy i wkład pracy doradcy podatkowego w przyczynienie się do jej wyjaśnienia i rozstrzygnięcia" (§ 2 ust. 2 ). Norma ta stanowi tym samym dyrektywę kierunkową dla ustalenia wynagrodzenia pełnomocnika w konkretnym przypadku. Należy więc zaznaczyć, że niniejsza sprawa jest jedną z wielu rozpoznawanych przez WSA w Krakowie, a później przez NSA. Sprawy ze skarg R.P. dotyczą w przeważającej części określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodów różnych marek, w zależności od postępowania. W konsekwencji więc powoduje to, że sprawy te są rodzajowo takie same, a analiza faktyczno – prawna podejmowanej w nich materii jest oparta o te same mechanizmy interpretacyjne. Ponadto wynagrodzenie pełnomocnika zasądzone za I instancję skonsumowało niejako uwzględnione okoliczności nakładu pracy doradcy podatkowego i wkładu pracy doradcy podatkowego w przyczynienie się do wyjaśnienia i rozstrzygnięcia sprawy. Kolejne wywody pełnomocnika, czy powołane ekspertyzy prawne nie stanowią nowego problemu materialnoprawnego, a jedynie uzupełnienie lub doprecyzowanie "starego". W ujęciu materialnoprawnym problematyka "nakłada" się więc niejako zarówno w przypadku: przed i po wyroku WSA, jak i w przypadku: przed i po wyroku NSA, co właśnie z punktu widzenia przyznania wynagrodzenia pełnomocnika jest istotne, biorąc pod uwagę nakład pracy doradcy podatkowego. Przy ocenie wysokości wynagrodzenia pełnomocnika trzeba również zwrócić uwagę, że w ramach tej sprawy doszło do jednego stawiennictwa doradcy podatkowego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym i następnie do jednego stawiennictwa przed WSA w Krakowie. Wreszcie, wartość przedmiotu sporu ze względu na "ujęcie procentowe" – wymiar podatku, jest wysoka, co z kolei decyduje proporcjonalnie o wysokości wynagrodzenia pełnomocnika, w ramach odpowiednich przedziałów wymienionych w powołanym rozporządzeniu. Mając natomiast na względzie finansowy interes Państwa, należy zwrócić uwagę na ten aspekt, ustalając wynagrodzenie pełnomocnika. Państwo bowiem występuje jako gwarant praworządności, zasad poszanowania prawa wszystkich swoich obywateli – także tych ubogich. Musi więc dysponować posiadanymi środkami, z jednej strony w ramach obrony wspomnianych wartości, ale z drugiej powinno czuwać, aby wydatki na te cele były współmierne i adekwatne do cen tego rodzaju usług w ujęciu obiektywnym a nie tabelaryczno – przedziałowym, jak ma to miejsce w cytowanym rozporządzeniu. Skarb Państwa występuje bowiem najpierw w przypadku wyznaczenia, a później wypłaty wynagrodzenia pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu, jako "zleceniodawca". Umocowany jest do tego zasadą m.in opiekuńczości, realizującą się poprzez zapewnienie stronie prawa do sądu, ale i koniecznością działania dla dobra obywateli. Stąd też wysokość zapłaty za to zlecenie powinna odzwierciedlać zarówno wkład pracy, jak i wartość rzeczywiście wykonanej pracy, ocenianej oczywiście wieloaspektowo, ale przy pomocy obiektywnego miernika staranności. Tylko taki bowiem zgodny jest z zasadą sprawiedliwości, która jako ogólna zasada ustrojowa i zasada orzekania sądowego, wyrażona została w art. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 ze zm.). Podkreślić też należy w tym miejscu, że analityczne wywody pełnomocnika na temat instytucji zlecenia uregulowanej w k.c. w kontekście niniejszej sprawy należy rozważać jako jeden z elementów sylogizmu dwuelementowego. Jednym z nich jest owo "swoiste zlecenie ze strony Skarbu Państwa", a drugim możliwość miarkowania w oparciu o przedstawione regulacje (stosuje się je bowiem również do postępowań wszczętych przed wejściem w życie wspomnianej ustawy nowelizującej – tj. ustawy z dnia 9 kwietnia 2015r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), jeżeli zachodzą ku temu okoliczności. Nieuwzględnienie możliwości miarkowania sprowadziło natomiast pełnomocnika na zły tor rozważań prawnych, zwłaszcza że myli regulację zwrotu kosztów pomiędzy stronami z regulacją dotyczącą przyznania pełnomocnikowi wynagrodzenia ze Skarbu Państwa. Odnosząc się natomiast do zarzutów pełnomocnika skarżącego co do legitymacji WSA w zakresie przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikowi wyznaczonemu z urzędu za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w postępowaniu przed NSA, podkreślić trzeba, że zarówno na podstawie obecnej regulacji art. 254 §1 p.p.s.a. jak i poprzedniej (mającej w tej sprawie zastosowanie) właściwym jest i był wojewódzki sąd administracyjny. Stanowisko takie reprezentuje zarówno doktryna, jak i sądy administracyjne wypowiadające się w tej kwestii (por. M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski (w:) R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2015, s. 1000; postanowienie NSA z dnia 09.07.2008r., sygn. akt I OZ 344/08, wyrok NSA z dnia 16.04.2009r., sygn. akt II OSK 1333/08, postanowienie NSA z dnia 09.02.2012r., sygn. akt II OSK 1887/10, wyrok NSA a dnia 07.08.2012r., sygn. akt II OSK 858/11; wyrok TK z dnia 22.10.2012r. sygn. akt SK 14/13). W związku z tym Sąd przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za pomoc prawną udzieloną stronie z urzędu w wysokości 25% należnej stawki ustalonej w oparciu o Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 31 stycznia 2011r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz.U z dnia 11 lutego 2011r., nr 31, poz. 153 ), przy zastosowaniu art. 250 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016r., poz.718 ze zm). W związku z tym za sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej oraz udział w rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym "bazowa" stawka ustalona w oparciu o §3 ust. 2 pkt 1) w zw. z §3 ust. 1 pkt 1) lit e ww. rozporządzenia wynosi 1800 zł (75% z 2400 zł = 1800 zł). Wynagrodzenie w tej materii po miarkowaniu wynosi więc 450 zł [25 % z 1800zł = 450 zł]. W związku z ugruntowaną linią orzeczniczą sądów administracyjnych, dotyczącą konieczności przyznania wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu również za postępowanie prowadzone ponownie przed WSA, po wyroku NSA uchylającym orzeczenie sądu I instancji i przekazującym mu sprawę do ponownego rozpoznania (por. postanowienie NSA z dnia 12.02.2009r., sygn. akt II FZ 38/09, postanowienie NSA z dnia 01.09.2011r., sygn. akt I OZ 613/11, postanowienie NSA z dnia 27.04.2012r., sygn. akt I OZ 281/12, postanowienie NSA z dnia 17.09.2012r., sygn. akt II FZ 753/12, postanowienie NSA z dnia 25.03.2013r., sygn. akt I FZ 1/13) orzekający przyznał pełnomocnikowi wynagrodzenie za ten etap postępowania. "Bazowa" stawka ustalona w oparciu o § 3 ust. 1 pkt 1) lit e ww. rozporządzenia wynosi zatem w tym przypadku 2400 zł. Wynagrodzenie za udział w ponownym postępowaniu przed WSA, po miarkowaniu wynosi więc 600 zł [ 25% z 2400 = 600 zł ]. Za sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej "bazowa" stawka na podstawnie § 3 ust. 2 pkt. 2) w zw. z § 3 ust. 1 pkt. 1) lit. e , ww. rozporządzenia – wynosi 1 200 zł [50% z 2 400 zł = 1 200 zł]. Wynagrodzenie za tę opinię, po miarkowaniu, wynosi więc 300 zł [25% z 1 200 z. = 300 zł ]. Łączne wynagrodzenie pełnomocnika stanowi zatem kwotę 1 350 zł (450 zł + 600 zł + 300 zł = 1 350 zł) i zostało ono podwyższone o stawkę podatku od towarów i usług, ustaloną w oparciu o art. 41 ust. 1 i art. 146 a pkt 1) ustawy o podatku od towarów i usług z dnia 11 marca 2004 r. (t.j. Dz.U. z 2016r., poz. 710 ze zm.) w zw. z §2 ust. 3 ww. rozporządzenia i wynoszącą w tym wypadku 310,50 zł. W kwestii natomiast zwrotu "niezbędnych, udokumentowanych wydatków", wyliczonych przez doradcę podatkowego, rozróżnić należy dwa zagadnienia: jedno dotyczące kosztów transportu – przelotu, przejazdu, na rozprawę przed NSA i WSA (stosowna faktura za przelot w aktach o sygn. I SA/Kr 493/16, k.a. 292) oraz drugie dotyczące kosztów noclegu (stosowna faktura w aktach o sygn. I SA/Kr 493/16, k.a. 294). Niewątpliwie co do zasady koszty przejazdu na rozprawę zaliczyć należy do wydatków niezbędnych doradcy podatkowego, w rozumieniu § 4 ust. 1 pkt 2) ww. Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, które poniósł w związku z wykonywaniem pomocy prawnej z urzędu (wyrok NSA z dnia 12.02.2013r., sygn. akt II FSK 1620/11, postanowienie NSA z dnia 26.07.2012r., sygn. akt II GZ 252/12). Kwestią sporną może tutaj być ich wysokość uzależniona od rodzaju środka transportu. W kontekście jednak znacznych wahań cen biletów kolejowych na tej samej trasie, nawet w przeciągu jednego dnia, oraz powszechności połączeń lotniczych i stosunkowo niedużych różnic w cenach biletów lotniczych na trasach wewnątrzkrajowych, w porównaniu z innymi środkami transportu, zgodzić się trzeba, że koszty przelotu samolotem mogą być uznane za ww. wydatki. Oczywiście decydująca, w każdym przypadku będzie cena takiego połączenia - eń (por. też postanowienie SN z dnia 20.04.2011r. , sygn. akt I CZ 22/11, postanowienie SN z dnia 25.10.2012r., sygn. akt IV CZ 109/12. W rozpatrywanej sytuacji cena przelotu tam i z powrotem wyniosła 398,80 zł. i zdaniem Sądu mieści się w kwotowych ramach "niezbędnych wydatków" poniesionych w związku z dojazdem na rozprawę. Przyznanie zwrotu wydatków za oba środki transportu jest zasadne. Za przelot samolotami należna kwota wynosi więc 11,72 zł i jest wyliczona, zgodnie z sugestią pełnomocnika, poprzez podzielenie kosztów przelotów w wysokości 398,80 zł przez 34 sprawy rozpatrywane przez NSA. Za przejazd samochodem należna kwota wynosi natomiast 105,75 zł i jest wyliczona, zgodnie z sugestią pełnomocnika, poprzez podzielenie kosztów przejazdów w wysokości 528,74 zł przez 5 spraw rozpatrywanych przez WSA w Krakowie, co w rezultacie daje stawkę 105,75 zł, za jedną sprawę. Łączne wydatki na środki transportu wynoszą więc w sumie 117,47 zł (11,72 zł + 105,75 zł = 117,47zł). Odnosząc się natomiast do wydatków poniesionych na hotel, nie można ich uznać za niezbędne w realiach niniejszej sprawy. W związku z tym, że wynagrodzenie pełnomocnika jest wypłacane ze Skarbu Państwa, czyli ze środków wszystkich obywateli w pełni uzasadnione jest dążenie do pogodzenia zasady ochrony praw jednostki w postępowaniu sądowoadministracyjnym z koniecznością wypłaty poniesionych przez pełnomocnika kosztów związanych z pomocą stronie w ramach realizacji tej zasady. Stąd też najbardziej zasadnym i racjonalnym postulatem pogodzenia tych dwóch powinności jest przyjęcie za należne kosztów uniwersalnych, przeciętnych w czynnościach czy usługach danego rodzaju, a nie oscylujących w górnych granicach cen za daną usługę. Po drugie należy też zauważyć, że nawet gdyby, pełnomocnik zarówno na rozprawę przed NSA, dnia 20.01.2016r., 21.01.2016r., czy nawet i dnia 22.01.2016r. korzystał z linii lotniczych, co dałoby sumę trzykrotnie wyższą od wyliczonej, czyli 1196,40 zł (3 x 398,80 zł = 1196,40 zł), to i tak byłby to mniejszy wydatek, niż wydatek na przelot samolotem (tam i z powrotem) wraz z kosztami dwóch noclegów w hotelu (wycenionymi przez pełnomocnika na 300 euro), co dało łączną kwotę 1707,43 zł. Dodatkowo wspomnieć tylko wypada, że faktura za pobyt w Hotelu I. w W. wystawiona została na kwotę 1 296 zł, a nie na sumę 300 euro. Odnosząc się natomiast do zarzutu pełnomocnika o niemożności łącznego orzekania w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za I instancję i II instancję – łącznie w jednym postanowieniu – trzeba podkreślić, że jest on oparty na błędnej podstawie. Zarzut ten stanowi swoisty tok rozumowania oparty na art. 111 p.p.s.a., z którego doradca podatkowy wywodzi tezę, że postępowanie w sprawie wynagrodzenia pełnomocnika stanowić powinno odrębne sprawy, w zależności od ilości instancji, w ramach których powinny zapaść oddzielne rozstrzygnięcia w przedmiocie wynagrodzenia pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Art. 111 p.p.s.a. stanowi, iż: "Sąd zarządza połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku (§1). Sąd może zarządzić połączenie kilku oddzielnych spraw toczących się przed nim w celu ich łącznego rozpoznania lub także rozstrzygnięcia, jeżeli pozostają one ze sobą w związku (§2)". Należy natomiast podkreślić, ze czym innym jest sprawa sądowoadministracyjna prowadzona ze skargi strony, mająca na celu kontrolę przez sąd administracyjny zgodności z prawem zaskarżonego aktu, czynności, bezczynności – do której stosuje się regulację o połączeniu, a czym innym "sprawa" a właściwie wpadkowe postępowanie o przyznanie wynagrodzenia pełnomocnikowi ustanowionemu z urzędu. Jemu bowiem nie można przyznać przymiotu sprawy sądowoadministracyjnej, zarówno ze względu na podmiot, jak i przedmiot. Podmiotem jest bowiem w tym wypadku wyznaczony pełnomocnik, który niw wnosi skargi na akt lub czynność, tylko wnosi wniosek o przyznanie wynagrodzenia. Przedmiotem nie jest natomiast kontrola zgodności z prawem zaskarżonego aktu lub czynności (bezczynności), lecz wynagrodzenie dla pełnomocnika, mające pośredni, wtórny związek ze sprawą główną – sądowoadministracyjną, nieoparty na węźle merytorycznym. Zasady obowiązujące przy łączeniu spraw są więc irrelewantne z punktu widzenia przyznawania wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu. Stawianie wspomnianego zarzutu w oparciu o ww. podstawę prawną jest więc konsekwencją mylenia terminologii związanej z postępowaniem sądowoadministracyjnym, co w konsekwencji prowadzi interpretatora na błędne tory argumentacji. Biorąc pod uwagę powyższe, orzeczono jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 250 §1 i 2 oraz art. 260 p.p.s.a.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI