I SA/Kr 473/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła prawa skarżącego do preferencyjnego rozliczenia podatkowego jako osoba samotnie wychowująca dziecko w roku 2023. Organy podatkowe, w tym Dyrektor Izby Administracji Skarbowej, odmówiły przyznania tej ulgi, argumentując, że skarżący nie spełniał warunków samotnego wychowywania dziecka, ponieważ dziecko było wychowywane wspólnie z matką, nawet jeśli odbywało się to naprzemiennie. Sąd administracyjny w Krakowie, analizując przepisy art. 6 ust. 4c-4f ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, stanął po stronie skarżącego. Sąd podkreślił, że nowelizacja przepisów od 2022 roku nie zmieniła fundamentalnego rozumienia pojęcia "samotnie wychowujące dziecko", które utrwaliło się w orzecznictwie. Sąd zinterpretował przepisy w sposób korzystny dla podatnika, wskazując, że nawet w przypadku opieki naprzemiennej, rodzice mogą być uznani za samotnie wychowujących dzieci, jeśli nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego i każde z nich realizuje proces wychowawczy odrębnie. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, zasądzając jednocześnie koszty postępowania na rzecz skarżącego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących preferencyjnego opodatkowania osób samotnie wychowujących dzieci, zwłaszcza w kontekście opieki naprzemiennej i zmian w ustawie o PIT od 2022 roku.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 2022 roku. Interpretacja opiera się na utrwalonym orzecznictwie i zasadach wykładni prawa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku opieki naprzemiennej nad dzieckiem, rodzic może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko na podstawie art. 6 ust. 4c-4f ustawy o PIT?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rodzic może skorzystać z preferencyjnego opodatkowania jako osoba samotnie wychowująca dziecko, nawet jeśli opieka jest naprzemienna, pod warunkiem, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z drugim rodzicem i każde z nich realizuje proces wychowawczy odrębnie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że nowelizacja przepisów ustawy o PIT (art. 6 ust. 4c-4f) nie zmieniła utrwalonego rozumienia pojęcia "samotnie wychowujące dziecko". Interpretacja przepisów powinna być prokonstytucyjna i korzystna dla podatnika, uwzględniając cel polityki prorodzinnej państwa. "Wspólne wychowywanie" oznacza prowadzenie wspólnego gospodarstwa domowego, a nie samo sprawowanie opieki naprzemiennej.
Jak należy interpretować pojęcia "samotnie wychowuje dzieci" oraz "wychowuje wspólnie z drugim rodzicem" w kontekście przepisów ustawy o PIT po nowelizacji z 2022 roku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Pojęcie "samotnie wychowuje dzieci" odnosi się do rodzica, który wychowuje dziecko w odosobnieniu od drugiego rodzica i bez jego udziału w określonym czasie i miejscu, nie prowadząc wspólnego gospodarstwa domowego. "Wspólne wychowywanie" oznacza sytuację, w której rodzice prowadzą wspólne gospodarstwo domowe i wspólnie realizują proces wychowawczy.
Uzasadnienie
Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa i wykładni językowej, systemowej oraz celowościowej. Podkreślono, że celem ustawodawcy było utrzymanie preferencji dla samotnych rodziców, a zmiany miały charakter doprecyzowujący, a nie ograniczający. Brak definicji legalnej tych pojęć w ustawie pozwala na stosowanie dotychczasowej, korzystnej dla podatników interpretacji.
Przepisy (7)
Główne
u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Definiuje krąg osób uprawnionych do preferencyjnego opodatkowania jako samotnie wychowujących dzieci, uwzględniając określony stan cywilny i faktyczne samotne wychowywanie.
u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4f
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wyłącza możliwość preferencyjnego opodatkowania w przypadku wspólnego wychowywania dziecka z drugim rodzicem lub opiekunem prawnym, w tym w ramach opieki naprzemiennej, gdy obojgu rodzicom ustalono świadczenie wychowawcze.
u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 4d
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa sposób obliczania podatku w przypadku preferencyjnego opodatkowania.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji.
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka w granicach sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stosuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa.
ustawa o pomocy art. 5 § ust. 2a
Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci
Reguluje ustalanie świadczenia wychowawczego w przypadku opieki naprzemiennej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Interpretacja przepisów ustawy o PIT (art. 6 ust. 4c-4f) w sposób korzystny dla podatnika, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem i celami polityki prorodzinnej. • Samotne wychowywanie dziecka jest możliwe nawet przy opiece naprzemiennej, jeśli rodzice nie prowadzą wspólnego gospodarstwa domowego i realizują proces wychowawczy odrębnie.
Odrzucone argumenty
Stanowisko organów podatkowych, że wychowywanie dziecka przez oboje rodziców, nawet naprzemiennie, wyklucza możliwość preferencyjnego rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko.
Godne uwagi sformułowania
"Powracając do sprawdzonych rozwiązań" • "Wykładni przepisów art. 6 ust. 4c, 4d i 4f u.p.d.o.f. należy dokonywać w sposób prokonstytucyjny uwzględniając "dobro rodziny" w rozumieniu art. 71 ust. 1 Konstytucji RP." • "Pojęcie "wspólne wychowywanie" dziecka stanowi bowiem przeciwieństwo pojęcia "samotne wychowywanie" i nie wprowadza żadnego ograniczenia odnośnie do zakresu ostatnio wskazanego pojęcia..."
Skład orzekający
Grzegorz Klimek
przewodniczący
Paweł Dąbek
sprawozdawca
Wiesław Kuśnierz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących preferencyjnego opodatkowania osób samotnie wychowujących dzieci, zwłaszcza w kontekście opieki naprzemiennej i zmian w ustawie o PIT od 2022 roku."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego od 2022 roku. Interpretacja opiera się na utrwalonym orzecznictwie i zasadach wykładni prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego związanego z ulgami dla rodzin, a wyrok prezentuje szczegółową analizę przepisów i orzecznictwa, co jest cenne dla prawników i podatników.
“Samotny rodzic czy wspólna opieka? Sąd rozstrzyga, kto skorzysta z ulgi podatkowej.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.