I SA/Kr 10/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2025-04-09
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek od nieruchomościnieruchomościopodatkowaniedziałalność gospodarczaspółka cywilnaewidencja gruntów i budynkówpostępowanie podatkowemateriały dowodowestawki podatkoweuchylenie decyzji

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje dotyczące podatku od nieruchomości z powodu braków w materiale dowodowym, nakazując organom uzupełnienie postępowania.

Sprawa dotyczyła podatku od nieruchomości za rok 2020, gdzie organy podatkowe ustaliły wysokie zobowiązanie, stosując stawki dla działalności gospodarczej. Skarżąca kwestionowała zasadność takiego opodatkowania, wskazując na brak dowodów prowadzenia działalności gospodarczej na całej nieruchomości oraz na cele mieszkaniowe części powierzchni. WSA w Krakowie uchylił zaskarżone decyzje, stwierdzając istotne braki w materiale dowodowym zgromadzonym przez organy obu instancji, co uniemożliwiło prawidłową ocenę sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza Miasta Sucha Beskidzka ustalającą podatek od nieruchomości za rok 2020. Organy podatkowe ustaliły zobowiązanie w kwocie 58 897,00 zł, stosując stawki dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą. Skarżąca zarzuciła organom naruszenie przepisów postępowania, w tym brak zebrania kompletnego materiału dowodowego, błędne przyjęcie, że nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej (która nie jest podmiotem prawa), oraz nieuzasadnione stosowanie stawek dla działalności gospodarczej na podstawie epizodycznej działalności sprzed lat. WSA w Krakowie, kontrolując zaskarżone decyzje, stwierdził istotne braki w materiale dowodowym, w szczególności brak aktualnego wypisu z ewidencji gruntów i budynków na rok 2020 oraz operatu pomiarowego, co uniemożliwiło sądowi dokonanie pełnej oceny zgodności decyzji z prawem. Sąd podkreślił, że podstawą orzekania są akta sprawy, a organ ma obowiązek przedłożenia kompletnych dokumentów. Z uwagi na naruszenie zasad postępowania podatkowego, w tym zasady dwuinstancyjności i prawdy obiektywnej, sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, nakazując organom uzupełnienie postępowania dowodowego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli brak jest jednoznacznych dowodów na prowadzenie działalności gospodarczej w okresie objętym decyzją, a organ opiera się na niepełnym materiale dowodowym.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy podatkowe nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, że nieruchomość była wykorzystywana na cele działalności gospodarczej w roku 2020. Opieranie się na epizodycznej działalności z 2017 roku oraz brak aktualnych danych z ewidencji gruntów i budynków uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu faktycznego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (25)

Główne

u.p.o.l. art. 2 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty oraz budynki lub ich części.

u.p.o.l. art. 3 § ust. 1 pkt 1 i 3

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Podatnikami podatku od nieruchomości są m.in. osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, jak również użytkownikami wieczystymi gruntów.

u.p.o.l. art. 4 § ust. 1 pkt 1 i 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Podstawę opodatkowania stanowi dla gruntów powierzchnia, a dla budynków lub ich części powierzchnia użytkowa.

u.p.o.l. art. 5 § ust. 1 pkt 1) i 2)

Ustawa z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych

Stawki podatku dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą.

Pomocnicze

Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 21 § ust. 1

Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę wymiaru podatków.

u.p.o.l. art. 7a § ust. 1 i 2

Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych

Należy uwzględnić dane z ewidencji gruntów i budynków w ewidencji podatkowej nieruchomości.

O.p. art. 194

Ordynacja podatkowa

Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego.

O.p. art. 6 § ust. 7 zd. 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania ustala w drodze decyzji podatek od nieruchomości na rok podatkowy.

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy.

p.p.s.a. art. 134

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd administracyjny jest uprawniony do badania zgodności z prawem zaskarżonego aktu, nie będąc związanym granicami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a - c

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

W razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala.

O.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa.

O.p. art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe powinno budzić zaufanie do organów podatkowych.

O.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym (zasada prawdy obiektywnej).

O.p. art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

O.p. art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

O.p. art. 233 § § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Utrzymanie w mocy wadliwej decyzji.

O.p. art. 245 § § 1

Ordynacja podatkowa

Wydanie decyzji w postępowaniu wszczętym postanowieniem.

O.p. art. 243

Ordynacja podatkowa

Postępowanie w sprawie wznowienia.

O.p. art. 200

Ordynacja podatkowa

Zwrot kosztów postępowania.

O.p. art. 205 § § 2

Ordynacja podatkowa

Zwrot kosztów postępowania.

O.p. art. 127

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

Zasada dwuinstancyjności postępowania podatkowego.

Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne art. 21 § ust. 1

Podstawa planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków.

Dz.U. 2021 poz 1540 art. 120,121 par. 1, art. 127

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wystarczających dowodów na prowadzenie działalności gospodarczej na nieruchomości w spornym okresie. Spółka cywilna nie jest podmiotem prawa i nie może być podatnikiem podatku od nieruchomości. Nieruchomość posiadała części przeznaczone na cele mieszkaniowe, które powinny być opodatkowane według innych stawek. Organy podatkowe nie zebrały kompletnego materiału dowodowego, co uniemożliwiło prawidłowe ustalenie stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd stwierdził istotne braki w materiale dowodowym sprawy, uniemożliwiające dokonanie pełnej oceny wydanych w sprawach decyzji pod względem zgodności z prawem. Podstawą orzekania przez sąd jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organy podatkowe w toku całego postępowania. Dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego. Organy podatkowe powinny działać praworządnie, a zatem na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa.

Skład orzekający

Paweł Dąbek

przewodniczący

Piotr Głowacki

sprawozdawca

Wiesław Kuśnierz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ważność kompletowania materiału dowodowego w postępowaniu podatkowym, zwłaszcza w sprawach dotyczących podatku od nieruchomości, oraz zasady opodatkowania nieruchomości wykorzystywanych przez spółki cywilne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i proceduralnej, ale podkreśla ogólne zasady postępowania podatkowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne aspekty postępowania podatkowego i kompletność materiału dowodowego. Podkreśla również problematykę opodatkowania nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą, zwłaszcza w kontekście spółek cywilnych.

Podatek od nieruchomości: dlaczego braki w dokumentach mogą uchylić decyzję organu?

Dane finansowe

WPS: 58 897 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 10/25 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2025-04-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-01-10
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Paweł Dąbek /przewodniczący/
Piotr Głowacki /sprawozdawca/
Wiesław Kuśnierz
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatek od nieruchomości
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1540
art. 120,121 par. 1, art. 127
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący SWSA Paweł Dąbek Sędziowie SWSA Wiesław Kuśnierz SWSA Piotr Głowacki (spr.) Protokolant Referent stażysta Jan Szklanowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2025 r. sprawy ze skargi K. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Krakowie z dnia 28 października 2024 r. nr SKO.Pod/4140/520/2024 w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2020 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie na rzecz skarżącej kwotę 6.917,00 zł (słownie: sześć tysięcy dziewięćset siedemnaście złotych 00/100) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia z dnia 23 stycznia 2024 r., nr 1/7267 znak: RFN.3120.4.4.2024 Burmistrz Miasta Sucha Beskidzka ustalił K. P. (skarżącej) wysokość podatku od nieruchomości za rok 2020 w kwocie 58 897,00 zł. Organ wskazał, iż do wyliczenia podatku od gruntów uwzględnione zostało zawiadomienie o zmianie ze Starostwa Powiatowego w Suchej Beskidzkiej z dnia 23 lipca 2020 r., nr 717/2020, dotyczące mapy aktualizacji na podstawie L.DZ. 19971/2020 z dnia 17.06.2020 r., zgodnie z którym powierzchnia terenów przemysłowych 1 238,00 m2 uległa zmniejszeniu do 1 233,00 m2 od lipca 2020 r oraz zawiadomienie z dnia 17 listopada 2020 r., nr 939/2020 dotyczące umowy zamiany, w związku z którym dokonano zamiany praw użytkowania wieczystego działek, po dokonanym podziale geodezyjnym działek ewidencyjnych nr: [...] i [...] położonych w S. poprzez przeniesienie praw do części ich praw użytkowania wieczystego, które weszły w skład nowo wydzielonych działek. Tym samym została przyjęta powierzchnia gruntów łącznie 10 418 m2 (w tym 9 693 m2 dotyczy prowadzonej działalności gospodarczej, natomiast 725 m2 jako grunty pozostałe) do czerwca 2020 r., natomiast od lipca 2020 r. powierzchnia gruntów łącznie 10 413 m2 (w tym 9 688 m2 dotyczy prowadzonej działalności gospodarczej, natomiast 725 rn2 jako grunty pozostałe). Taka wielkość wynika zarówno z ewidencji gruntów i budynków, jak również z faktycznego wykorzystywania przez najemców podatnika. Dla powierzchni 725 m2 zastosowano stawkę jak za grunty pozostałe, natomiast dla powierzchni 9 693 m2 i 9688 m2 wg stawki na działalność gospodarczą, która wynosiła 0,70 zł/ m2 zgodnie z uchwałą Rady Miasta Sucha Beskidzka z dnia 30 października 2019 r. Wielkość powierzchni budynków została ostatecznie ustalona w wysokości 3 149,64 m2, a zastosowana stawka za budynki, w których prowadzona była działalność gospodarcza wynosiła w 2020 roku 16,50 zł/m2. Wprawdzie w operacie pomiarowym wykonanym podczas kontroli w dniu 8 sierpnia 2023 roku widnieje wydzielona powierzchnia 306,98 m2 z przeznaczeniem na cele mieszkaniowe, lecz zgodnie ustaleniami organu podatkowego nieruchomość jest w posiadaniu podatnika - przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, a w wynajmowanym obiekcie nie jest dopuszczalne przeznaczenie powierzchni na cele mieszkaniowe. Podatnik do dnia wydania niniejszej decyzji nie złożyła wyjaśnień, nie przedstawiła umów najmu, ani obowiązkowej informacji podatkowej. Na podstawie informacji, która wpłynęła do Urzędu Miasta w dniu 15 listopada 2017 roku, złożonej przez podatnika organ ustalił, że nieruchomość od października 2017 roku była wydzierżawiona i wykorzystywana na prowadzenie działalności gospodarczej polegającej na obieraniu owoców. Pomimo wezwań, podatnik nie przedstawił wielkości wynajmowanych powierzchni, ani kserokopii zawartych umów dzierżawy, w tej sytuacji organ podatkowy zastosował stawki podatkowe związane z działalnością gospodarczą obowiązujące w 2020 roku. Poza informacją z 15 listopada 2017 roku dotyczącą rozpoczęcia prowadzenia działalności na nieruchomości, podatnik do dnia wydania niniejszej decyzji nie informował organu podatkowego o zakończeniu działalności lub zmianach w tym zakresie. Pomimo wielokrotnego wzywania podatnika do złożenia informacji o wartości budowli do celów podatkowych, informacje nie zostały złożone, organ podatkowy nie byt w stanie na obecnym etapie postępowania ustalić wartości początkowych budowli, dlatego w niniejszej decyzji opodatkowanie budowli zostało pominięte.
W odwołaniu podatnik zarzucił, iż w dniu 23 stycznia 2024 r. Burmistrz Suchej Beskidzkiej wydał 5 decyzji ustalających zobowiązanie w podatku od nieruchomości za lata 2019-2023. Decyzjami powyższymi ustalił dla prawie całości gruntów zobowiązanie przy zastosowaniu do gruntów stawek jak dla gruntów związanych z działalnością gospodarczą, co jest bezpodstawne i nie znajduje uzasadnienia w zgromadzonym w sprawie materiale dowodowym. Brak jest bowiem jakichkolwiek przesłanek dla uznania, że na gruntach prowadzona była w okresie objętym zaskarżonymi decyzjami działalność gospodarcza. Brak jest też podstaw do przyjęcia, że nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy prowadzącego działalność gospodarczą w formie spółki cywilnej, ze względu na brak na tą okoliczność dowodów, a nadto spółka cywilna zgodnie z przepisami prawa nie jest przedsiębiorcą. Praktycznie wyliczenia w sentencji zaskarżonych decyzji ujęte w tabelach różnią się od siebie, pomimo, że różnice te nie znajdują swego odzwierciedlenia w uzasadnieniach zaskarżonych decyzji. W decyzjach nie ujęto również powierzchni przeznaczonych na cele mieszkaniowe. Jedynym śladem związku objętych decyzjami nieruchomości z działalnością gospodarcza jest wzmianka dotycząca końcówki roku 2023, jednak zawarta została ona w decyzji za lata 2017-2018. Uzasadnianie, że skoro w październiku 2017 roku na nieruchomości prowadzona była epizodycznie działalność gospodarcza nie jest absolutnie wystarczające dla przyjęcia, że działalność ta była prowadzona w latach późniejszych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie decyzją z dnia 28 października 2024r. nr SKO.Pod/4140/520/2024, na podstawie art. 21 ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jednolity: Dz. U. 2023 r. poz. 1752); art. 2, art. 3, art. 4, art. 5, art. 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (t. j.: Dz. U. z 2019 r. poz. 1170, dalej u.p.o.l.); oraz art. 233 § 1 pkt 1 O.p. utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
W uzasadnieniu podzielono ustalenia i ocenę prawną organu I instancji podkreślając, iż w trakcie kontroli upoważniony przez organ podatkowy technik budowlany z uprawnieniami budowlanymi, przeprowadził pomiar powierzchni użytkowej budynku produkcyjno-magazynowego z częścią biurową. Ze sporządzonego operatu pomiarowego wykonanego w celu określenia powierzchni użytkowej dla celów podatkowych wynika, że powierzchnia użytkowa budynków wynosi 3 179,63 m2, przy kwalifikowaniu rodzajów powierzchni użytkowej do opodatkowania zostały przyjęte zapisy ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, zatem ww. powierzchnia musi być pomniejszona o powierzchnię klatek schodowych, które wynoszą 29,99 m2. Powyższe działania pozwoliły określić w sposób bezsporny powierzchnię użytkową budynków do opodatkowania należących do podatnika w wielkości 3 149.64 m2. Biorąc pod uwagę okoliczność, w jakich dokonano ustalenia powierzchni budynków (pomiary z natury w asyście służb KAS wykonane przez osobę z uprawnieniami) zasadnie organ I instancji uznał materiał dowodowy za całkowicie wiarygodny i zgodny ze stanem faktycznym. W celu prawidłowego wyliczenia podatku od nieruchomości dla podatnika za rok 2020, a w szczególności właściwego zastosowania stawek podatkowych, koniecznym było ustalenie przeznaczenia i sposobu użytkowania budynków w 2020 roku. Z informacji z Wydziału Architektury Starostwa Powiatowego wynika, że jest to budynek produkcyjno-usługowy, co wynika również z ewidencji gruntów i budynków, a od zrealizowania inwestycji zgodnie z pierwotną dokumentacją projektową Starostwo Powiatowe nie wydawało pozwolenia na budowę (rozbiórkę), nie przyjmowało zgłoszenia wykonywania robót budowlanych ani zgłoszenia zmiany sposobu użytkowania budynków. Wyjątkiem jest przyjęcie zgłoszenia z dnia 23 lutego 2023 r. dokonanego przez podatnika prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą w formie spółki cywilnej, dotyczącego zmiany sposobu użytkowania budynku produkcyjno-usługowego - zakładu przetwórstwa mięsnego (nr ew. działki: [...], [...]) na budynek produkcyjno-usługowy - zakład przetwórstwa karmy dla zwierząt. Powyższa zmiana sposobu użytkowania nie ma znaczenia dla sprawy ponieważ nastąpiła w 2023r.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie podatniczka zarzuciła naruszenie:
- art. 245 § 1 w zw. z art. 243 op, art. 200 § 1 a także 122 op, w zw. z art. 187 § 1 op, w zw. z art. 191 op poprzez wydanie decyzji w postępowaniu wszczętym postanowieniem z dnia 22 grudnia 2022 roku i w tym samym dniu zakończonym co do postępowania dowodowego postanowieniem z tego samego dnia wzywającym do wypowiedzenia się co zgromadzonego materiału dowodowego i oparcie rozstrzygnięcia o oględziny przeprowadzone w 2023 roku, a więc po zamknięciu postępowania dowodowego; nadto w sytuacji iż w sprawie toczyło się już niezakończone dotąd postępowanie w trybie wznowieniowym, a to w związku z postanowieniem z dnia 1 grudnia 2021 roku;
- art. 3 ust. 1 u.p.o.l. polegające na przyjęciu, że nieruchomość jest w posiadaniu przedsiębiorcy prowadzącego działalność w formie spółki cywilnej i w związku z tym zasadne jest ustalenie wymiaru podatku, jak dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą, podczas gdy spółka cywilna zgodnie z przepisami prawa nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości, ponieważ nie może być ani właścicielem nieruchomości, ani też posiadaczem samoistnym, czy też użytkownikiem wieczystym;
- art. 5 ust. 1 pkt 1) i 2) u.p.o.l. polegające na przyjęciu, że zasadne jest zastosowanie stawek podatku dla gruntów i budynków związanych z działalnością gospodarczą tylko w oparciu o fakt, że trzy lata wcześniej, tj. w roku 2017 na nieruchomości była prowadzona działalność polegająca na obieraniu owoców, która to działalność ze względu na jej rodzaj miała charakter epizodyczny i sezonowy, podczas, gdy nieruchomość w roku 2019 była wykorzystywana na cele gospodarcze tylko do 30 września 2019 r. i to jedynie w części (9 pomieszczeń), zaś w pozostałym zakresie nie była tam prowadzona działalność gospodarcza;
- art. 122 op, w zw. z art. 187 § 1 op, w zw. z art. 191 op, polegające na wydaniu decyzji w oparciu o wybiórczy materiał dowodowy, tj. z jednej strony przyjęcie za prawidłowy operatu szacunkowego z 8 sierpnia 2023 r., jako ustalającego w sposób bezsporny powierzchnię użytkową budynków do opodatkowania, zaś z drugiej strony bezpodstawne przyjęcie, że mimo, że we wskazanym operacie szacunkowym widnieje wydzielona powierzchnia 306,98 m2 z przeznaczeniem na cele mieszkaniowe, powierzania ta powinna zostać opodatkowana według stawki dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą;
- art. 122 op, w zw. z art. 187 § 1 op, w zw. z art. 191 op polegające na pobieżnej i wybiórczej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, a w szczególności nieuwzględnienie, że zgodnie z przedłożoną przez skarżącą umową najmu z dnia 31 sierpnia 2017 r. na działalność gospodarczą było wykorzystywanych jedynie 9 pomieszczeń, nie cała nieruchomość, zaś umowa najmu została wypowiedziana pismem z dnia 13 marca 2019 r.;
- art. 122 op, w zw. z art. 187 § 1 op, w zw. z art. 191 op polegające na pobieżnej i wybiórczej ocenie zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego i niedokonanie weryfikacji, jaka działalność gospodarcza miałaby być prowadzona na opodatkowanej nieruchomości oraz czy była prowadzona przez cały rok i czy cała nieruchomość była przeznaczona na cele związane z działalnością gospodarczą;
- art. 233 § 1 pkt 1 op, polegające na utrzymaniu w mocy wadliwej decyzji.
Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Krakowie wniosło o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko prezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325), zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.", uprawniony jest do badania, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji lub postanowienia, wskazane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. Stosownie do przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" kontrola ta sprawowana jest w zakresie oceny zgodności zaskarżonych decyzji z obowiązującymi przepisami prawa materialnego jak i przepisami proceduralnymi. Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub podjęta została czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Natomiast w myśl art. 151 p.p.s.a., w razie nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala.
W niniejszej sprawie sądowa kontrola decyzji organów obu instancji przeprowadzona z uwzględnieniem powyższych reguł, doprowadziła do uznania, że skarga zasługuje na uwzględnienie, chociaż z przyczyn niebezpośrednio w nich podniesionych. Przystępując bowiem do kontroli zaskarżonych decyzji, sąd stwierdził istotne braki w materiale dowodowym sprawy, uniemożliwiające dokonanie pełnej oceny wydanych w sprawach decyzji pod względem zgodności z prawem. Sąd zauważa przy tym, że przedmiotowe sprawy pozostają w związku ze sprawami dotyczącymi podatku od nieruchomości ustalonym wobec skarżącej za lata 2023 i 2024, a poddanymi sądowej kontroli w sprawach oznaczonych sygn. akt I SA/Kr 15/25 i I SA/Kr 42/25. Sąd w składzie niniejszym podziela oceny prawne przedstawione w powyższych wyrokach.
Podkreślić należy, że zgodnie z treścią art. 133 § 1 p.p.s.a. sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. Podstawą orzekania przez sąd jest zatem materiał dowodowy zgromadzony przez organy podatkowe w toku całego postępowania toczącego się przed organami. Kontrolując zaskarżoną decyzję, sąd nie ogranicza się jedynie do tego aktu, lecz bada, czy okoliczności przedstawione w takiej decyzji znajdują odzwierciedlenie w dokumentacji zgromadzonej w nadesłanych aktach sprawy. To na organie ciąży obowiązek przedłożenia wraz ze skargą kompletnych akt, zawierających wszystkie dowody i dokumenty, które stały się podstawą wydanego przez niego aktu i które pozwolą sądowi dokonującemu kontroli na pełną ocenę jego zgodności z prawem rozumianym zarówno jako prawo procesowe jak i materialne. Orzekanie przez sąd administracyjny jest możliwe tylko na podstawie całości akt sprawy, co związane jest z tym, że sąd administracyjny nie może dokonywać ustaleń faktycznych we własnym zakresie, a tylko bada, czy dokonane przez organy administracji ustalenia odpowiadają prawu. Obowiązek ten został wyartykułowany w art. 54 § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym organ przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania.
Co istotne w niniejszej sprawie, wskazane przepisy p.p.s.a. nie nakładają na sąd obowiązku zgromadzenia kompletnych akt postępowania, a tylko dokonanie oceny na podstawie akt przesłanych przez organ, wyjątkowo jedynie uzupełnianych dodatkowymi istotnymi dowodami w zakresie wyznaczonym w art. 106 p.p.s.a. I tak, o ile sąd w sytuacji dostrzeżenia brakujących w aktach dokumentów powinien wezwać organ do ich nadesłania, to jednak obowiązek ten istnieje w sytuacji, gdy z lektury akt wynika, iż zgromadzony został pełny materiał dowodowy, lecz nie przesłano sądowi kompletnych akt sprawy (por. wyrok NSA z dnia 28 czerwca 2006r., sygn. akt II OSK 1231/05). Sąd może zatem wezwać organ do uzupełnienia akt sprawy, jeśli przez niedopatrzenie akta zawierają braki, ale to uzupełnienie dotyczy jedynie tych akt, które organ posiadał, wydając rozstrzygnięcie. Uzupełnienie to nie może natomiast oznaczać kompletowania przez sąd akt znajdujących się poza organem, gdyż to nie należy do obowiązków sądu, ale organu, o czym stanowią przepisy art. 122 i art. 187 § 1 O.p. Tym samym sąd nie ma obowiązku wzywać organu do uzupełnienia akt sprawy, w przypadku, gdy z przedłożonych wraz ze skargą akt sprawy wynika, że istotne dla rozstrzygnięcia materiały i dowody nie znalazły odzwierciedlenia w aktach zgromadzonych przed wydaniem kontrolowanego przez sąd rozstrzygnięcia.
Z taką sytuacją mamy do czynienia w kontrolowanej sprawie.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonych decyzji stanowiły przepisy u.p.o.l. Z treści art. 2 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l. wynika, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają w szczególności grunty oraz budynki lub ich części. Stosownie do art. 3 ust. 1 pkt 1 i 3 u.p.o.l. podatnikami podatku od nieruchomości są m.in.: osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3, jak również użytkownikami wieczystymi gruntów. Z kolei w myśl art. 4 ust. 1 pkt 1 i 2 u.p.o.l., podstawę opodatkowania stanowi: dla gruntów - powierzchnia; dla budynków lub ich części - powierzchnia użytkowa.
W sprawie zasadnicze znaczenie miała również treść powołanego przez SKO w Krakowie art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zgodnie z którym podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków. Zatem przepis ten ustanawia konieczność uwzględniania danych zawartych w ewidencji gruntów przy wymiarze podatku od nieruchomości. Na konieczność uwzględniania przy wymiarze podatku danych z ewidencji gruntów i budynków wskazał także ustawodawca w art. 7a ust. 1 i ust. 2 u.p.o.l., nakazując uwzględnienie w ewidencji podatkowej nieruchomości, prowadzonej dla potrzeb wymiaru i poboru podatku od nieruchomości, danych z ewidencji gruntów i budynków. Należy także zwrócić uwagę, że zgodnie z treścią art. 194 O.p., dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego. Zatem dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków mają walor dokumentu urzędowego, o którym mowa w art. 194 Ordynacji podatkowej i zgodnie z treścią tego przepisu, stanowią dowód tego, co zostało w nich stwierdzone. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji.
Zgodnie z art. 6 ust. 7 zd. 1 u.p.o.l. podatek od nieruchomości na rok podatkowy od osób fizycznych, ustala w drodze decyzji organ podatkowy właściwy ze względu na miejsce położenia przedmiotów opodatkowania. Oznacza to, że organ podatkowy corocznie wydaje decyzję ustalającą, powodującą powstanie zobowiązania podatkowego z chwilą doręczenia decyzji. W każdym kolejnym roku podatkowym
należy wydać w tych podatkach decyzję wymierzającą podatek na ten rok podatkowy. Podstawą wymiaru podatku jest aktualny wypis z ewidencji gruntów i budynków. Jest to stanowisko ugruntowane w orzecznictwie (por. np. wyrok WSA w Krakowie z 12 listopada 2020 r., sygn. akt 1403/18).
W rozpoznanej sprawie, w treści decyzji ustalających wymiar podatku od nieruchomości za 2020 r. Burmistrz, opisując stan faktyczny spraw, powołał się między innymi na następujące dokumenty: operat pomiarowy z sierpnia 2023 r. wykonany w celu określenia powierzchni użytkowej budynku produkcyjno-magazynowego z częścią biurową oraz zapisy ewidencji gruntów i budynków, jednak bez określenia okresu, jakiego zapisy te dotyczą. Brak jest jednak tych dokumentów w aktach spraw. Tymi dokumentami, w szczególności aktualnym na rok podatkowy 2020 wypisem z ewidencji gruntów i budynków, nie dysponowało - w toku ponownego rozpoznawania spraw - także Kolegium. SKO w Krakowie zweryfikowało zatem dokonany przez organ I instancji wymiar podatku od nieruchomości należących do skarżącej bez należytej analizy akt, co świadczy o naruszeniu przez organ odwoławczy zasad postępowania podatkowego, w szczególności określonej w art. 127 O.p. zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego.
W aktach sprawy znajduje się co prawda wydruk zawiadomienia o zmianie danych EGiB z dnia 23 lipca i 15 listopada 2023 r., jednak dotyczy ono jedynie niezabudowanych działek nr [...], [...], [...] i [...]. Nie jest to zatem dokument wystarczający do przeprowadzenia wymiaru podatku od nieruchomości należących do skarżącej za 2020 rok.
Powyższe braki w materiale dowodowym uniemożliwiają w konsekwencji sądowi zbadanie prawidłowości wydanych przez organy obu instancji decyzji. Sąd nie jest bowiem w stanie zweryfikować ustaleń organów, które legły u podstaw wydanych rozstrzygnięć. Sąd nie wzywał organów o nadesłanie brakujących dokumentów, gdyż braki te występowały już na etapie postępowania przed organem l instancji. W wyniku tego organ II instancji nie dysponował kompletnym materiałem dowodowym umożliwiającym mu rozpoznanie odwołania. Konieczne zatem stało się uchylenie zarówno decyzji wydanych przez SKO w Krakowie, jak i przez organ I instancji, by organy podatkowe mogły zebrać cały potrzebny materiał dowodowy i ponownie rozpoznać sprawy.
Mając zatem powyższe na względzie sąd uznał, że decyzje organów obu instancji nie mogą się ostać albowiem naruszają one przepisy postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Tylko bowiem prawidłowo przeprowadzone postępowanie, w oparciu o kompletny materiał dowodowy, jest warunkiem koniecznym do właściwego zastosowania przepisów prawa materialnego i w konsekwencji wydania trafnego rozstrzygnięcia. W świetle art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180 § 1, art. 187 § 1, art. 191 O.p. organy podatkowe powinny działać praworządnie, a zatem na podstawie przepisów prawa i w granicach prawa. Przepisy te obligują organy do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a zasada prawdy obiektywnej oznacza obowiązek ustalenia stanu faktycznego zgodnie ze stanem rzeczywistym. Jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Zatem organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy, a jedną z podstawowych zasad postępowania dowodowego – jest zasada swobodnej oceny dowodów. Zgodnie z nią organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona. Organ w ocenie materiału dowodowego nie jest skrępowany żadnymi regułami dowodowymi, a ustaleń faktycznych dokonuje według własnego przekonania, na podstawie wszechstronnie rozważonego materiału dowodowego, jednak owa swoboda nie oznacza całkowitej dowolności. Swobodna ocena dowodów, aby nie przerodziła się w samowolę, musi być dokonana z uwzględnieniem norm prawa procesowego i z zachowaniem reguł tej oceny. Należy zatem opierać się na materiale dowodowym zgromadzonym w toku postępowania, materiał ten musi być poddany wszechstronnej ocenie, a ocena ta powinna odnosić się do poszczególnych dowodów z uwzględnieniem ich znaczenia dla sprawy.
Wobec powyższego sąd uznał, że organy obu instancji nie zebrały w niniejszej sprawie kompletnego materiału dowodowego, naruszając tym samym opisane powyżej normy regulujące podstawowe zasady dotyczące postępowania dowodowego w postępowaniu podatkowym. Na podstawie zgromadzonych w aktach sprawy dokumentów nie da się bowiem stwierdzić, czy organy prawidłowo ustaliły przedmiot i podstawę opodatkowania, co jest kluczowe dla wymiaru spornego podatku od nieruchomości.
Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy podatkowe będą zatem zobowiązane do uzupełnienia postępowania dowodowego o wskazane dokumenty, które pozwolą na zweryfikowanie prawidłowości dokonanego przez organy podatkowe wymiaru podatku od nieruchomości należących do skarżącej. Dopiero bowiem wtedy może dojść do procesu subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany w sprawie przepis prawa materialnego.
Mając na uwadze powyższe sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżone decyzje - jak w pkt I wyroku.
O zwrocie kosztów postępowania sąd orzekł w pkt II wyroku, działając na podstawie art. 200 oraz 205 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI