I SA/Kr 299/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-06-24
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowykoszty uzyskania przychodówśrodki trwałeprzyłącze energetycznedarowiznaspółka cywilnainfrastruktura technicznauzasadnienie decyzjipostępowanie administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje podatkowe, uznając, że wydatki na przyłącze energetyczne, mimo nieodpłatnego przekazania, mogły stanowić koszt uzyskania przychodu.

Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r., gdzie organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie przez spółkę cywilną wydatków na sfinansowanie przyłącza energetycznego do kosztów uzyskania przychodów. Argumentowano, że przyłącze stanowiło środek trwały lub darowiznę, a nie koszt związany z działalnością gospodarczą. Sąd uchylił decyzje, wskazując na brak wystarczających ustaleń faktycznych co do charakteru przyłącza, jego własności i stosunków prawnych z zakładem energetycznym, a także podkreślając, że wydatek ten był niezbędny do prowadzenia działalności.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprawę ze skargi J. i M. B. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999 r. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie przez spółkę cywilną "H.", w której J. B. miał 50% udziałów, wydatków na sfinansowanie przyłącza energetycznego do kosztów uzyskania przychodów. Uznano, że przyłącze, przekazane następnie nieodpłatnie B. E. SA, stanowiło środek trwały lub darowiznę, a nie koszt uzyskania przychodu zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b oraz pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Skarżący argumentowali, że przyłącze nie spełniało warunków środka trwałego, a jego sfinansowanie było warunkiem koniecznym do prowadzenia działalności gospodarczej, co czyniło wydatek kosztem uzyskania przychodu. Sąd uznał skargę za zasadną. Wskazał, że organy nie poczyniły wystarczających ustaleń faktycznych co do spełnienia przez przyłącze warunków środka trwałego (kompletność, własność) ani nie wyjaśniły stosunków prawnych z zakładem energetycznym, w tym kwestii własności i ewentualnego przeniesienia. Podkreślono, że bez wydatków na przyłącze zakład podatnika nie mógłby funkcjonować, co uzasadnia traktowanie tego wydatku jako niezbędnego do uzyskania przychodów. Sąd powołał się na wcześniejsze orzecznictwo NSA w podobnych sprawach. W konsekwencji, naruszony został art. 122 Ordynacji podatkowej w związku z art. 23 ust. 1 pkt 1 lit. b i pkt 11 ustawy o PDOF. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji i zasądził koszty postępowania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, wydatek ten może być uznany za koszt uzyskania przychodów, jeśli był niezbędny do osiągnięcia przychodów i nie można go jednoznacznie zakwalifikować jako wydatku na środek trwały lub darowiznę bez dokładnych ustaleń faktycznych i prawnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe nie poczyniły wystarczających ustaleń faktycznych co do charakteru przyłącza (czy spełniało warunki środka trwałego) oraz stosunków prawnych z zakładem energetycznym. Podkreślono, że skoro bez tego wydatku działalność gospodarcza nie mogłaby się odbywać, wydatek ten należy traktować jako koszt uzyskania przychodu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (9)

Główne

u.p.d.o.f. art. 22 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Koszty uzyskania przychodów to wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wylicza wydatki nie stanowiące kosztów uzyskania przychodów.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie uważa się za koszt uzyskania przychodu wydatków na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

u.p.d.o.f. art. 23 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Nie uważa się za koszt uzyskania przychodu darowizn i ofiar.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia decyzji organu administracji.

Pomocnicze

o.p. art. 122

Ordynacja podatkowa

Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przez organ podatkowy.

Rozporządzenie Ministra Finansów w sprawie amortyzacji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych art. § 2 § 1

Definicja środka trwałego, wymagająca m.in. kompletności i własności podatnika.

Ustawa o gospodarce energetycznej art. 45 § 2

Kwestia własności urządzeń przyłącza regulowana przepisami Kodeksu cywilnego.

Ustawa - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § 1

Przejście spraw do właściwych WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wydatek na przyłącze energetyczne był niezbędny do prowadzenia działalności gospodarczej. Przyłącze nie spełniało warunków środka trwałego. Brak było elementu dobrowolności, aby uznać przekazanie za darowiznę lub ofiarę. Organy podatkowe nie poczyniły wystarczających ustaleń faktycznych i prawnych.

Odrzucone argumenty

Przyłącze stanowiło środek trwały wytworzony we własnym zakresie. Nieodpłatne przekazanie przyłącza stanowiło darowiznę lub ofiarę.

Godne uwagi sformułowania

kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów nie uważa się za koszt uzyskania przychodu wydatków na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych nie uważa się za koszt uzyskania przychodu darowizn i ofiar bez wydatków na przyłącze zakład podatnika nie miałby potrzebnej do pracy energii elektrycznej

Skład orzekający

Grażyna Jarmasz

przewodniczący

Ewa Rojek

sprawozdawca

Anna Znamiec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów w przypadku wydatków na infrastrukturę techniczną, która jest następnie przekazywana innym podmiotom, zwłaszcza gdy jest to warunek prowadzenia działalności."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy przyłącza energetycznego i jego przekazania zakładowi energetycznemu, a także stanu prawnego obowiązującego w 1999 r. Wymaga analizy konkretnych umów i stanu faktycznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego przez organy podatkowe, a także jak kluczowe dla kwalifikacji wydatku jest jego związek z celem uzyskania przychodu.

Czy sfinansowanie przyłącza energetycznego to koszt firmy, czy darowizna? Sąd wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 299/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-06-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-02-13
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Znamiec
Ewa Rojek /sprawozdawca/
Grażyna Jarmasz /przewodniczący/
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz Sędziowie: S O (del) Ewa Rojek (spr) Asesor WSA Anna Znamiec Protokolant: Iwona Sadowska - Białka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 czerwca 2004r sprawy ze skargi J. i M. B na decyzję Izby Skarbowej z dnia 9 stycznia 2001r Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 1999r I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. II. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżących koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] zł).
Uzasadnienie
I SA/Kr 299/02
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...].2001 r. Urząd Skarbowy w W. określił J. i M. B. wysokość zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 1999r. w kwocie [...] zł, różnicę między wysokością zobowiązania podatkowego wykazanego w zeznaniu w kwocie [...] zł i odsetki za zwłokę na dzień [...].2001r. od zaległości w kwocie [...] zł w wysokości [...] zł.
Z uzasadnienia decyzji wynika, iż wskutek przeprowadzonej kontroli w spółce cywilnej "H." w której J. B. miał 50% udziałów stwierdzono zawyżenie kosztów uzyskania przychodów o kwotę [...] zł. Kwotę tę wydatkowano na sfinansowanie wykonania przyłącza energetycznego przekazanego następnie nieodpłatnie na rzecz B. E. SA. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23 tej ustawy .Stosownie do art. 23 ust.1 pkt1 lit. b tejże ustawy nie uważa się za koszt uzyskania przychodu wydatków na nabycie lub wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, w tym również wchodzących w skład nabytego przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. Wydatki te po ich zaktualizowaniu zgodnie z odrębnymi przepisami pomniejszone o dokonane odpisy amortyzacyjne, są kosztem uzyskania przychodu przy ustaleniu dochodu ze sprzedaży tych środków, bez względu na czas ich poniesienia oraz gdy sprzedaż nieruchomości i praw jest przedmiotem działalności gospodarczej.! tych względów wydatki poniesione przez sc. "H." związane z budową środków trwałych zaliczonych do infrastruktury technicznej w zakresie sieci energetycznej nie stanowią kosztów uzyskania przychodów zarówno bezpośrednich jak i w postaci odpisów amortyzacyjnych. Obiekty te po realizacji inwestycji są nieodpłatnie przekazane i stanowią własność Zakładu Energetycznego, a zatem nie stanowią środków trwałych Spółki. Tym samym nie zaistniały warunki do dokonywania odpisów amortyzacyjnych i zaliczenia do kosztów uzyskania przychodu. Ponieważ Zakład Energetyczny dokonuje budowy własnego środka trwałego obciążając kosztami Spółkę, poniesionych nakładów nie można też zaliczyć do inwestycji obcych w środkach trwałych. Nadto zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie uważa się za koszt uzyskania przychodu darowizn i ofiar. Nieodpłatne przekazanie przyłącza może być dla celów podatkowych potraktowane jako ofiara.
W odwołaniu od przedstawionej decyzji J. i M. B. nie zgodzili się z poglądem organu podatkowego .Podnieśli, że przyłącze nie stanowi środka trwałego gdyż nie spełnia warunku kompletności i przydatności do użytku jako środek trwały. Nie zgodzili się też z poglądem, że przyłącze stanowiło ofiarę lub darowiznę na rzecz Zakładu Energetycznego albowiem brak było po ich stronie elementu dobrowolności. Sfinansowanie przyłącza było warunkiem koniecznym do uzyskania odpowiedniej dostawy energii bez której zakład nie mógłby funkcjonować. Oznacza to wprost, że był to wydatek mający bezpośredni związek z prowadzoną działalnością gospodarczą a zatem był to koszt uzyskania przychodu.
Izba Skarbowa decyzją z dnia [...].2002r. [...] zaskarżoną decyzje utrzymała w mocy. W uzasadnieniu podniosła, że nie można zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów wydatków poniesionych na wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych zgodnie z art. 23 ust.1 pkt.1 lit. a.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego podatnicy J. i M. B. zarzucili zaskarżonej decyzji naruszenia prawa materialnego art. 22 ust.1 i 23 ust. 11 pkt 1 lit. b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej art. 122 w zw z art. 23 ust. 1 pkt 11 poprzez uznanie oddania przyłącza jako darowiznę czy ofiarę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga jest zasadna.
Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów. Art. 23 ustawy wylicza wydatki nie uważane za koszty uzyskania przychodów. Art. 23 ust.1 pkt.1 lit.b stanowi, że nie uważa się za koszt uzyskania przychodów wydatków na wytworzenie we własnym zakresie środków trwałych. Definicję środka trwałego w 1999r. regulowało rozporządzenie Ministra Finansów Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, a także aktualizacja wyceny środków trwałych z dnia 20 stycznia 1995r. (DZ.U.95.7.34). Zgodnie z § 2 pkt 1 tegoż rozporządzenia środek trwały musi spełniać warunek kompletności, być własnością podatnika lub stanowić inwestycje w obce środki trwałe. W tej kwestii nie poczynione zostały żadne ustalenia faktyczne. Nie wiadomo zatem czy przyłącze spełnia powyższe warunki a tym samym czy mamy do czynienia ze środkiem trwałym w rozumieniu powołanego przepisu. Nie wyjaśniona też została do końca kwestia własności przyłącza i stosunków prawnych łączących podatnika jako finansującego budowę przyłącza i Zakład Energetyczny który przejmował przyłącze. Dnia 6 czerwca 1998r. utraciło moc rozporządzenie Ministra Górnictwa i Energetyki pt.: Zasady przyłączania do wspólnej sieci urządzeń do wytwarzania, przetwarzania, przesyłania, rozdzielania i odbioru energii elektrycznej i cieplnej oraz paliw gazowych które w § 18 stanowiło, że urządzenia przyłącza bez względu czyim kosztem zostały wykonane stanowią własność państwa. W przeprowadzonej wykładni art. 45 ust.2 ustawy z dnia 6kwietnia 1984r. o gospodarce energetycznej (DZ.U.Nr.21 poz.96 z 1987r z poz. zm.) Trybunał Konstytucyjny uchwałą z dnia 4.XII.1991r. stwierdził, że stosunki pomiędzy zakładami energetycznymi a odbiorcami energii na koszt których wykonane zostały urządzenia przyłącza i odcinki sieci w celu poboru energii ze wspólnej sieci w zakresie własności przyłączonych urządzeń i rozliczenia poniesionych kosztów podlegają ocenie na podstawie przepisów kodeksu cywilnego(DZ.U.91.116.507).Bez zbadania umowy łączącej podatnika z Zakładem Energetycznym nie można wysuwać wniosku, że było darowizną czy też ofiarą, nie można tez precyzyjnie określić były ustalenia w zakresie przeniesienia własności. Biorąc pod uwagę, że bez wydatków na przyłącze zakład podatnika nie miałby potrzebnej do pracy energii elektrycznej zasadnym wydaje się stanowisko, że wydatek ten należy traktować jako niezbędny do uzyskania przychodów koszt. Takie też stanowisko zaprezentował Naczelny Sąd Administracyjny o orzeczeniach z dnia 7.IV.2000r. l SA/Ka 1836/98, z dnia 10.XII.2003 z dnia I SA/Kr 1707/01, z dnia 15.IV.1998 SA/Sz 1205/97. Skoro zatem nie wyjaśnione zostały wszelkie okoliczności sprawy naruszony został art. 122 Ordynacji podatkowej w związku z art. 23 ust. 1 pkt.1 lit. b i pkt. 11 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(DZ.U.153 póz. 1 270). Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (DZ. U. 1 53 poz. 1 27 1 ze zm.) stanowiącym, że sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI