I SA/KR 282/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę podatników na decyzję Izby Skarbowej, uznając, że ulga mieszkaniowa nie obejmuje wydatków poniesionych na nabycie gruntu w drodze częściowego zniesienia współwłasności.
Podatnicy złożyli korektę zeznania PIT-36 i wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku dochodowego za 2001 r., domagając się uwzględnienia wydatków na nabycie gruntu w drodze częściowego zniesienia współwłasności w ramach ulgi mieszkaniowej. Organy podatkowe odmówiły, argumentując, że ulga dotyczy wyłącznie zakupu gruntu. WSA w Krakowie podzielił stanowisko organów, stwierdzając, że zniesienie współwłasności nie jest równoznaczne z zakupem w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Sprawa dotyczyła wniosku podatników E. i W. G. o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. Podatnicy złożyli korektę zeznania PIT-36, domagając się uwzględnienia wydatków poniesionych na nabycie gruntu w drodze częściowego zniesienia współwłasności jako podstawy do skorzystania z ulgi mieszkaniowej, przewidzianej w art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Organy podatkowe, w tym Urząd Skarbowy i Izba Skarbowa, odmówiły stwierdzenia nadpłaty, uznając, że ulga ta dotyczy wyłącznie zakupu gruntu lub odpłatnego przeniesienia prawa wieczystego użytkowania gruntu, a nie nabycia w drodze zniesienia współwłasności. Podatnicy złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, zarzucając naruszenie prawa materialnego i zasad postępowania podatkowego. Sąd, rozpoznając skargę, zważył, że zgodnie z art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ulga mieszkaniowa obejmuje wydatki na zakup gruntu lub odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Sąd podkreślił, że przepis ten wyczerpująco wymienia wydatki podlegające odliczeniu i nie obejmuje spłaty z tytułu zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego czy działu spadku. Powołując się na wykładnię językową, systemową oraz poglądy doktryny i orzecznictwa (w tym wyrok NSA z 16 lutego 1996 r., sygn. SA/Gd 141/95), Sąd uznał, że nabycie nieruchomości w drodze częściowego zniesienia współwłasności nie jest równoznaczne z zakupem gruntu w rozumieniu przepisów podatkowych. Sąd oddalił skargę, uznając zaskarżone decyzje za zgodne z prawem.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wydatek poniesiony na nabycie gruntu w drodze częściowego zniesienia współwłasności nie kwalifikuje się jako wydatek na zakup gruntu uprawniający do skorzystania z ulgi mieszkaniowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 27a ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyczerpująco wymienia wydatki podlegające odliczeniu i obejmuje jedynie zakup gruntu lub odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu. Zniesienie współwłasności nie jest równoznaczne z zakupem w rozumieniu tego przepisu, co potwierdza wykładnia językowa, systemowa oraz orzecznictwo.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.p.d.o.f. art. 27a § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ulga mieszkaniowa obejmuje wydatki na zakup gruntu lub odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Nie obejmuje wydatków poniesionych w związku ze zniesieniem współwłasności.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.u.s.a. art. 1
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § 1
o.p. art. 121 § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
o.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Argumenty
Odrzucone argumenty
Nabycie gruntu w drodze częściowego zniesienia współwłasności powinno być traktowane jako zakup gruntu uprawniający do ulgi mieszkaniowej. Naruszenie zasad ogólnych postępowania podatkowego (zasada zaufania, zasada prawdy obiektywnej).
Godne uwagi sformułowania
ulga z tytułu poniesionych wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe [...] odnosi się wyłącznie do zakupu gruntu lub odpłatnego przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu Nabycie nieruchomości gruntowej w drodze częściowego zniesienia współwłasności nie jest równoznaczne z zakupem gruntu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skład orzekający
Jan Zając
przewodniczący
Ewa Długosz-Ślusarczyk
członek
Anna Znamiec
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących ulgi mieszkaniowej w podatku dochodowym od osób fizycznych, w szczególności w kontekście nabycia nieruchomości w drodze zniesienia współwłasności."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego obowiązującego w 2001 r. i specyficznej sytuacji nabycia gruntu w drodze zniesienia współwłasności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy powszechnej ulgi mieszkaniowej, ale skupia się na specyficznej sytuacji prawnej, która może być niejasna dla wielu podatników. Interpretacja sądu jest kluczowa dla zrozumienia zakresu tej ulgi.
“Czy zniesienie współwłasności to to samo co zakup gruntu? Sąd wyjaśnia wątpliwości ws. ulgi mieszkaniowej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 282/03 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2004-04-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-02-14 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Anna Znamiec /sprawozdawca/ Ewa Długosz-Ślusarczyk Jan Zając /przewodniczący/ Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Sygn. powiązane II FSK 68/05 - Wyrok NSA z 2006-01-10 Skarżony organ Izba Skarbowa Sentencja Dnia 22 kwietnia 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Zając Sędziowie WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk Asesor WSA Anna Znamiec (spr.) Protokolant Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004 r. sprawy ze skargi E. i W. G. na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 2003 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 r. skargę oddala Uzasadnienie Państwo E. i W. G. w dniu [...].2002 r. złożyli korektę zeznania PIT 36 o wysokości osiągniętego dochodu wraz z korektą zeznania podatkowego podatnicy złożyli wniosek o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w związku z uznaniem w ocenie podatników wydatku związanego z częściowym zniesieniem współwłasności jako wydatku uprawniającego do rozliczenia poniesionych wydatków w ramach ulgi poniesionej na nabycie gruntu. Decyzją z dnia [...].2002 r. znak [...] Urząd Skarbowy [...] odmówił podatnikom stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2001 r. w kwocie [...] zł. Organ podatkowy po analizie dokumentów stwierdził, że nabycie działki nastąpiło w drodze częściowego zniesienia współwłasności, a nie w drodze zakupu. Ulga z tytułu poniesionych wydatków na własne potrzeby mieszkaniowe przewidziana w art. 27 a ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 z późn. zm.) odnosi się wyłącznie do zakupu gruntu lub odpłatnego przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Stanowisko to zostało wyrażone już wcześniej przez Urząd Skarbowy [...] i Izbę Skarbową w [...] w ramach udzielania podatnikom interpretacji przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Od decyzji Urzędu Skarbowego podatnicy złożyli odwołanie, wnosząc o uznanie za podstawę do skorzystania z ulgi na zakup gruntu pod budowę budynku mieszkalnego poniesionych wydatków w związku z częściowym zniesieniem współwłasności nieruchomości na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...].2001 r., sygn. akt [...]. Izba Skarbowa w [...], decyzją z dnia [...].2003 r. znak [...] utrzymała w mocy decyzje organu podatkowego l instancji, podzielając Urzędu Skarbowego. Na powyższą decyzję Izby Skarbowej oraz utrzymana nią w mocy decyzję organu l instancji skargę złożyli Państwo G., zarzucając naruszenia prawa materialnego - przepisu art. 27 a ust. 1 pkt 1 lit a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, naruszenie zasad ogólnych postępowania podatkowego tj. zasady prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych oraz zasady dochodzenia prawdy obiektywnej. Skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonych decyzji. Skarżący podtrzymali swoje stanowisko zawarte we wniosku o stwierdzenie nadpłaty oraz w odwołaniu. Skarżący podnoszą, że przysługuje im prawo do skorzystania z ulgi na nabycie gruntu w drodze częściowego zniesienia współwłasności, gdyż w ich ocenie intencją ustawodawcy było udzielenie ulgi w sytuacji poniesienia wydatku na odpłatne nabycie za konkretną cenę nabycia określoną i poniesioną w postaci świadczenia pieniężnego. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w [...] podtrzymała swoje stanowisko w sprawie, twierdząc, że nabycie nieruchomości w drodze zniesienia współwłasności nie jest równoznaczne z zakupem gruntu, a ulga z tytułu poniesionych wydatków, o których mowa w art. 27 a ust. 1 pkt 1 lit a ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych odnosi się wyłącznie do zakupu. Nie podzielono również zarzutów dotyczących naruszenia przepisu art. 121 par. 1 i art. 122 ustawy Ordynacja podatkowa. Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi. Zgodnie z przepisem art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 z późn. zm.) sprawy, w których skargi wniesione zostały do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi. Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżone decyzje nie zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego bądź procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z przepisem art. 27 a ust. 1 pkt 1 lit a ustawy z dnia 26 Iipca1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t. jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 z poźn. zm.) podatek dochodowy od osób fizycznych, o których mowa w przepisie art. 3 ust. 1 cyt. ustawy, obliczony zgodnie z art. 27 cyt. ustawy, obniżony zgodnie z art. 27 b o kwotę składki na powszechne ubezpieczenie zdrowotne zmniejsza się na zasadach określonych w ust. 2-17 tegoż art. 27 a, jeżeli w roku podatkowym podatnik poniósł wydatki na własne potrzeby mieszkaniowe, przeznaczone na zakup gruntu lub odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Przepis art. 27 a ust. 1 lit a cyt. ustawy wyczerpująco wymienia te wydatki poniesione w roku podatkowym na cele mieszkaniowe podatnika, które podlegają odliczeniu od podatku dochodowego od osób fizycznych. W powołanym przepisie art. 27 a ust. 1 lit. a wymienione zostały jako podlegające odliczeniu od podatku wydatki poniesione przez podatnika na własne potrzeby mieszkaniowe przeznaczone na zakup gruntu lub odpłatne przeniesienie prawa wieczystego użytkowania gruntu pod budowę budynku mieszkalnego. Nie ma w tym przepisie wskazanych wydatków przeznaczonych na spłatę z tytułu zniesienia współwłasności, podziału majątku wspólnego czy też działu spadku. Stanowisko takie zostało już wyrażone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 16 lutego 1996 r., sygn. SA/Gd 141/95). Zakup jest jedną z form odpłatnego nabycia. Wydatkowanie kwoty pieniężnej nie musi więc prowadzić do nabycia w drodze zakupu. Zgodnie z panującym w doktrynie prawa podatkowego poglądem w procesie stosowania prawa podatkowego - wszędzie tam, gdzie prawodawca nie tworzy instytucji i pojęć swoistych dla tego prawa - należy posługiwać się pojęciami ukształtowanymi w prawie cywilnym. Obok więc wykładni językowej - odgrywającej najważniejszą rolę w prawie podatkowym - należy posługiwać się w procesie interpretacji tego prawa także wykładnią systemową (pogląd wyrażony przez R. Mastalskiego w glosie do wyroku Sądu Najwyższego z dnia 28.06.2002 r., sygn. akt ł CKN 841/00). Państwo E. i W. G. zażądali stwierdzenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za rok 2001 w związku z poniesionymi wydatkami na nabycie w drodze częściowego zniesienia współwłasności nieruchomości położonej w [...], stanowiącej działkę ewidencyjną oznaczoną numerem [...], obręb [...] o powierzchni [...] m2, objętej księgą wieczysta Kw nr [...], prowadzona przez Sąd Rejonowy dla [...] Wydział Ksiąg Wieczystych (postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] w Krakowie Wydział [...] Cywilny z dnia [...] 2001 r., sygn. akt [...]). Podatnicy nabyli zatem przedmiotową nieruchomość gruntową w drodze częściowego zniesienia współwłasności, a więc stosując zasady wykładni językowej, systemowej oraz zasady ścisłej interpretacji przepisów prawa podatkowego w zakresie ulg podatkowych, przyjąć należy, że poniesiony przez podatników wydatek nie został uwzględniony w katalogu wydatków wymienionych w przepisie art. 27 a ust. 1 pkt 1 lit a cyt. ustawy, uprawniających do dokonania ich odliczenia od podatku dochodowego od osób fizycznych. Ze względu na publicznoprawny charakter przepisy prawa podatkowego powinny być interpretowane zgodnie z ich brzmieniem według reguł wykładni językowej (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 14.09.1999 r. sygn. Akt III RN 65/99). Podatnikom nie przysługuje zatem - w ocenie Sądu - prawo do odliczenia poniesionych wydatków na nabycie nieruchomości gruntowej w drodze częściowego zniesienia współwłasności. Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu podatkowego l instancji nie naruszają przepisów art. 121 par. 1 i art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. nr 137, poz. 926 z późn. zm.), albowiem zarówno zaskarżona decyzja jak i decyzja organu podatkowego l instancji w sposób wyczerpujący i przejrzysty wskazują, jaka była podstawa prawna rozstrzygnięcia. Analiza przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (art. 27 a) została przedstawiona w sposób prawidłowy. Zakres kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego określa przepis art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc, że Sąd sprawuje kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Przeprowadzając kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem, Sąd sprawdza, czy wydanie decyzji nastąpiło zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa materialnego, procesowego, a naruszenie prawa mające lub mogące mieć wpływ na wynik sprawy skutkuje uchyleniem zaskarżonych decyzji zgodnie z przepisem art. 145 par. 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). W związku z powyższym, skoro zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego lub procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, uznając ją za zgodną z prawem, skargę oddalił na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI