I SA/Kr 28/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając, że organ egzekucyjny nieprawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości, mimo że skarżąca spółka zgłosiła swój udział w postępowaniu.
Spółka L. sp. z o.o. nabyła nieruchomość obciążoną postępowaniem egzekucyjnym i zgłosiła swój udział w postępowaniu. Po sporządzeniu opisu i oszacowania nieruchomości, spółka wniosła zarzuty, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do ich wniesienia, twierdząc, że nie została prawidłowo powiadomiona o czynnościach. Organ egzekucyjny odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów, uznając je za złożone po terminie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. WSA w Krakowie uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy nieprawidłowo oceniły terminowość zarzutów i naruszyły zasady postępowania.
Sprawa dotyczyła skargi L. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Postępowanie egzekucyjne prowadzone było wobec poprzedniego właściciela nieruchomości, C. spółka komandytowa, na kwotę ponad 2 mln zł. L. sp. z o.o. nabyła nieruchomość w drodze umowy o świadczenie w miejsce wykonania i zgłosiła swój udział w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny sporządził protokoły opisu i oszacowania nieruchomości, które doręczono spółce. Spółka wniosła zarzuty do protokołów, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do ich wniesienia, argumentując, że nie została prawidłowo zawiadomiona o czynnościach, mimo zgłoszenia swojego udziału. Organy obu instancji uznały zarzuty za złożone po terminie i odmówiły wszczęcia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy naruszyły zasady postępowania, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Sąd wskazał, że spółka złożyła zarzuty w terminie, a organy nieprawidłowo oceniły kwestię zawiadomienia o czynnościach i terminu do ich wniesienia. Sąd podkreślił, że organ powinien był wnikliwie zbadać charakter złożonych pism i okoliczności sprawy, a także wyjaśnić uprawnienie spółki do udziału w czynnościach. W związku z tym, uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, organ egzekucyjny nieprawidłowo odmówił wszczęcia postępowania. Skarżąca spółka złożyła zarzuty w terminie, a organy naruszyły zasady postępowania, nie wyjaśniając należycie okoliczności sprawy i terminu do wniesienia zarzutów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy naruszyły zasady postępowania, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Spółka zgłosiła swój udział w postępowaniu, a zarzuty wniosła w terminie. Organy nieprawidłowo oceniły terminowość zarzutów i nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnił skargę z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd podjął środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
u.p.e.a. art. 110u § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis określający termin do wniesienia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
u.p.e.a. art. 110f § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis dotyczący możliwości uczestniczenia nabywcy nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.
u.p.e.a. art. 17 § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis dotyczący postępowania egzekucyjnego.
u.p.e.a. art. 18
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przepis dotyczący postępowania egzekucyjnego.
k.p.a. art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Przepis dotyczący odmowy wszczęcia postępowania.
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżąca spółka nie została prawidłowo zawiadomiona o czynnościach opisu i oszacowania nieruchomości, mimo zgłoszenia swojego udziału w postępowaniu. Organy egzekucyjne i odwoławcze nieprawidłowo oceniły terminowość wniesienia zarzutów do protokołów opisu i oszacowania nieruchomości. Organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.
Odrzucone argumenty
Organy obu instancji argumentowały, że zarzuty zostały złożone po terminie, a spółka nie miała prawa do przywrócenia terminu.
Godne uwagi sformułowania
organ naruszył art. 8 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej w ocenie Sądu, należało wnikliwie zanalizować treść złożonych przez skarżącą pism z 6 i 14 marca 2023r. (w kontekście ich treści) oraz rozważyć czy w okolicznościach tej sprawy istotnie doszło do uchybienia terminu o którym mowa w art. 110u u.p.e.a. co uniemożliwiło wszczęcie postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów.
Skład orzekający
Inga Gołowska
sprawozdawca
Urszula Zięba
przewodniczący
Wiesław Kuśnierz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście nowego właściciela nieruchomości i jego prawa do udziału w postępowaniu oraz zgłaszania zarzutów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia nieruchomości w toku postępowania egzekucyjnego i zgłoszenia udziału w nim przez nabywcę. Interpretacja przepisów u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zawiadamianie wszystkich uczestników postępowania egzekucyjnego, nawet jeśli są to nowi właściciele nieruchomości, oraz jak kluczowe jest przestrzeganie terminów procesowych i zasady prawdy obiektywnej.
“Nowy właściciel nieruchomości zablokował egzekucję? Sąd wyjaśnia, jak ważne jest zawiadomienie o każdym kroku!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 28/24 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-03-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Inga Gołowska /sprawozdawca/
Urszula Zięba /przewodniczący/
Wiesław Kuśnierz
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 479
art. 17 par. 1, art. 18, art. 110u par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
|Sygn. akt I SA/Kr 28/24 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2024 r., , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Inga Gołowska (spr.) WSA Wiesław Kuśnierz po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi L. sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 31 października 2023 r. znak: 1201-IEE.7113.1.116.2023.6.BF w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości I.uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postępowanie organu pierwszej instancji, II.zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie na rzecz strony skarżącej kwotę 100,00 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 31 października 2023r. znak: 1201- IEE.7113.1.116.2023.6.BF Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Podgórze z dnia 12 czerwca 2023r. nr 1210-SEE.7112.6.2023.7.EWWE i nr 1210- IEE.7112.7.2023.EVWVE odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 138§1 pkt 1, art. 144, oraz art. 61 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023r. poz. 775 dalej-k.p.a.) oraz art. 17§1, art. 18 i art. 110u§1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2022r. poz. 479; dalej-u.p.e.a.) - w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020r. w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 2070).
Postanowienie wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków - Podgórze (organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku C. spółka komandytowa (Zobowiązana) na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzycieli - Prezydenta Miasta Krakowa i Starostę Powiatu Sanockiego, obejmujących zaległości na łączną kwotę należności głównej 2.149.064,00 zł.
Organ egzekucyjny zajął nieruchomości Zobowiązanej i wezwał ją do zapłaty należności pieniężnej wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi w terminie 14 dni, pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania zajętych nieruchomości.
Mimo zawartych w zawiadomieniach wezwań do zapłaty, Zobowiązana nadal nie zapłaciła swych zaległości. Organ egzekucyjny przystąpił więc do dokonania opisu i oszacowania wartości zajętych nieruchomości w dniu 1 sierpnia 2022r. Organ egzekucyjny w dniu 16 listopada 2022r. wydał obwieszczenia o zmianie terminu zakończenia opisu i oszacowania nieruchomości, który wyznaczył na dzień 20 lutego
l
2023r. oraz powiadomił pełnomocnika Zobowiązanej o ww. terminie i o prawie wniesienia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości, w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Organ egzekucyjny wysłał informację o zmianie terminu zakończenia i opisu oszacowania nieruchomości także do innych uczestników postępowania egzekucyjnego.
Następnie organ wyjaśnił, że L. sp. z o.o. (dalej: Skarżąca) nabyła własność ww. nieruchomości na podstawie umowy o świadczenie w miejsce wykonania, zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 25 listopada 2022r. Pismem z 17 lutego 2023r. Skarżąca zawiadomiła organ egzekucyjny o zmianie właściciela zajętych nieruchomości, o wstąpieniu do postępowania oraz złożyła wniosek o zawiadamianie jej o czynnościach sprawy. Od tego dnia, po zweryfikowaniu zmiany właściciela nieruchomości organ egzekucyjny przyjął, że wszelka korespondencja w sprawie kierowana do Zobowiązanej powinna być również kierowana do Skarżącej.
W dniu 20 lutego 2023r. organ egzekucyjny sporządził dwa protokoły opisu i oszacowania wartości ww. nieruchomości. Protokoły doręczono pełnomocnikowi Zobowiązanej w dniu 2 marca 2023r., a Skarżącej w dniu 7 marca 2023r.
Pismem z 6 marca 2023r. w terminie ustawowym Skarżąca wniosła do organu egzekucyjnego zarzuty do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Z kolei pismem z 14 marca 2023r. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia ww. zarzutów. Skarżąca wskazała, że nabyła własność ww. nieruchomości i uzyskała prawo uczestniczenia w egzekucji prowadzonej z ww. środka egzekucyjnego. Wskazała, że zgodnie z treścią art. 110f § 1 u.p.e.a. nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze zobowiązanego. Podała, że zgłosiła swój udział w toczącym się postępowaniu, a pomimo tego nie została powiadomiona o planowanych czynnościach opisu i oszacowania, co uniemożliwiło jej wzięcie w nich udziału. Wniosła o unieważnienie czynności sporządzenia protokołów z opisu i oszacowania wartości ww. nieruchomości i powtórzenie opisu i oszacowania, uprzednio zawiadamiając o jego terminie wszystkich uczestników postępowania.
Organ egzekucyjny postanowieniem z 12 czerwca 2023r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów do protokołów opisu i oszacowania nieruchomości, które doręczono Skarżącej w dniu 20 czerwca 2023r.
W zażaleniu wniesionym od ww. postanowienia Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61a§1 Kodeksu postępowania karnego poprzez jego zastosowanie i odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie rozpoznania zarzutów do protokołów opisu i oszacowania, podczas gdy nie zaistniały przesłanki do wydania takiego rozstrzygnięcia, a niniejsze zarzuty winny zostać merytorycznie rozpoznane. Zarzuciła, że nie została zawiadomiona o czynnościach opisu i oszacowania, pomimo że pismem złożonym w dniu 17 lutego 2023r. zgłosiła się do niniejszego postępowania jako uczestnik. Podniosła, że nie była w stanie zaskarżyć czynności w wyznaczonym przez ustawę terminie, gdyż dowiedziała się o dokonaniu opisu i oszacowania wartości obu nieruchomości w dniu 7 marca 2023r., tj. w dniu doręczenia jej protokołów opisu i oszacowania nieruchomości. Skarżąca przyznała, że nie będąc zawiadomiona o terminie opisu i oszacowania, powzięła wiedzę o tym, że czynności miały miejsce, jednakże wciąż nie miała możliwości zapoznania się z samą treścią merytoryczną protokołu opisu i oszacowania (...). Wskazała, że jako właściciel nieruchomości i uczestnik postępowania poinformowała organ egzekucyjny o procedurze wyboru ofert organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w celu podważenia operatów złożonych przez biegłego. Skarżąca uważa, że organ egzekucyjny bezpodstawnie odmówił jej przywrócenia terminu do wniesienia ww. zarzutów, co skutkowało ostatecznie nieprawidłową odmową wszczęcia postępowania w tym zakresie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie uznał wniesione zażalenie za nieuzasadnione i opisanym na wstępie postanowieniem z dnia 31 października 2023r. orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji.
Organ wyjaśnił na wstępie, że zgodnie z art. 13 pkt 1 ustawy o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw, do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020r. i niezakończonych przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych wszczęto przed 30 lipca 2020r. W tej sprawie zastosowanie mają zatem przepisy u.p.e.a. obowiązujące przed ww. datą. Zgodnie z brzmieniem art. 110u§1 u.p.e.a., uczestnikom postępowania egzekucyjnego przysługuje prawo zgłoszenia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Zarzuty te mogą być wnoszone przez wszystkich uczestników postępowania egzekucyjnego w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Uchybienie terminu do złożenia zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości powoduje, że czynność uczestniczki postępowania jest prawnie nieskuteczna.
Z kolei zgodnie z art. 110f § 1 rozporządzenie nieruchomością po jej zajęciu nie ma wpływu na dalsze postępowanie egzekucyjne. Nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze zobowiązanego. W każdym przypadku czynności egzekucyjne są ważne w stosunku do nabywcy.
Odnosząc się zarzutów podniesionych w zażaleniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zarzuty do opisu i oszacowania nieruchomości wnosi się w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania nieruchomości.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 21 listopada 2022r. organ egzekucyjny poinformował pełnomocnika Zobowiązanej o wyznaczonym na dzień 20 lutego 2023r. terminie zakończenia opisu i oszacowana nieruchomości. W dniu 25 listopada 2022r. Skarżąca nabyła prawo własności zajętych nieruchomości i pismem z 17 lutego 2023r. poinformowała organ egzekucyjny o zmianie właściciela nieruchomości i wstąpieniu do postępowania w charakterze uczestniczki postępowania. Organ egzekucyjny po otrzymaniu ww. pisma zweryfikował właściciela nieruchomości i słusznie przyjął, że wszelka korespondencja w sprawie kierowana do Zobowiązanej winna być również kierowana do Skarżącej. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo także wskazał, że nie miał obowiązku przesłania do Skarżącej zawiadomienia o terminie ukończeniu opisu i oszacowania wartości nieruchomości, gdyż korespondencja ta została uprzednio doręczona pełnomocnikowi Zobowiązanej.
Opis i oszacowanie nieruchomości ukończono w dniu 20 lutego 2023r. Zatem 14 dniowy termin do złożenia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości upłynął w dniu 6 marca 2023r. Był to dzień roboczy. Natomiast pismo w sprawie zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości nadane zostało przez Skarżącą w dniu 16 marca 2023r., a więc po ustawowym terminie. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zarzutów. Organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 12 czerwca 2023r. nr 1210-SEE.7112.6.2023.6.EWWE i nr 1210-SEE.7112.7.2023.EWWE odmówił przywrócenia terminu do złożenia ww. zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
W tym miejscu organ odwoławczy stwierdził, że nie może merytorycznie odnosić się do zarzutów zawartych w piśmie procesowym, które złożono po terminie. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 12 czerwca 2019r. sygn. akt I SA/Kr 1141/18 przestrzeganie ustawowego terminu do wniesienia środka zaskarżenia stanowi gwarancję realizacji zasady pewności prawa i nie może być interpretowane w taki sposób, który skracałby lub wydłużał ustawowe terminy do dokonania czynności procesowej.
Organ stwierdził, że uchybienie terminowi określonemu w przepisie art. 110§1 u.p.e.a. do złożenia zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości, spowodowało bezskuteczność czynności uczestniczki postępowania, a tym samym wystąpiły okoliczności uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania w tym zakresie. W tej sytuacji zasadne było wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, w trybie art. 61a§1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przez "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 61a§1 k.p.a. należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. tak jak w przedmiotowej sprawie upływ terminu do złożenia zarzutów, stanowiący brak podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.
Podsumowując Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie stwierdził, że organ I instancji prawidłowo zastosował art. 61 a k.p.a. w niniejszej sprawie, odmawiając wszczęcia postępowania, gdyż zarzuty do opisu i oszacowania nieruchomości zostały złożone po ustawowym terminie.
Odnosząc się do zarzutu podniesionego w zażaleniu, że zaskarżone postanowienie narusza "art. 61a§1 Kodeksu postępowania karnego" organ odwoławczy wyjaśnił, że w postępowaniu w sprawie zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości - nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania karnego. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji przeprowadził wszystkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy przez wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Skarżąca podniosła, że nie została zawiadomiona o czynnościach ukończenia opisu i oszacowania, jako uczestnik postępowania - aktualny właściciel egzekwowanej nieruchomości, pomimo faktu, iż zgłosiła się do niniejszego postępowania pismem złożonym na dzienniku podawczym w dniu 17 lutego 2023 r. W związku z powyższym Skarżąca nie była w stanie zaskarżyć czynności w wyznaczonym przez ustawę terminie, gdyż dowiedziała sią o dokonaniu opisów i oszacowań dopiero gdy doręczono jej protokoły, tj. dnia 7 marca 2023r. Organ nie zawiadomił Skarżącej o planowanym opisie i oszacowaniu, pomimo, że nabyła ona przedmiot egzekucji i zgłosiła chęć wzięcia w niej udziału w charakterze uczestnika. W siedmiodniowym terminie biegnącym od dnia doręczenia protokołów z opisu i oszacowania, a więc dnia pozyskania informacji o tym, że opis i oszacowanie obu nieruchomości miał miejsce, Skarżąca złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów, załączając jednocześnie pismo z zarzutami.
Skarżąca zakwestionowała twierdzenie organu, jakoby dowiedziała się o opisie i oszacowaniu dopiero 7 marca 2023r. Wyjaśniła, że nie będąc zawiadomiona o terminie opisu i oszacowania powzięła wiedzę o tym, że czynności miały miejsce, jednakże wciąż nie miała możliwości zapoznania się z samą treścią merytoryczną protokołu opisu i oszacowania, a złożone przez nią zarzuty były konstruowane niejako "w ciemno" i opierały się jedynie na uchybieniach proceduralnych organu egzekucyjnego, gdyż bez zapoznania się z opisem i oszacowaniem tylko w ten sposób Skarżąca mogła dochodzić swoich interesów procesowych.
W praktyce więc Skarżąca dowiedziała się o treści opisu i oszacowania dopiero po doręczeniu jej protokołu z czynności - zgodnie z twierdzeniami zawartymi we wniosku o przywrócenie terminu. Co więcej, Skarżąca nie mogła pozyskać tych informacji wcześniej, gdyż opis i oszacowanie odbył się bez jej udziału oraz nie została zawiadomiona o jego terminie.
Powyższe potwierdza, że wbrew uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia, Skarżąca spełniła wszelkie kodeksowe przesłanki do przywrócenia przedmiotowego terminu - w tym również, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, a prośba o przywrócenie terminu została wniesiona w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku został zachowany, gdyż przyczyną uchybienia był brak możliwości zapoznania się z treścią protokołu opisu i oszacowania, a ten został doręczony Skarżącej dopiero 7 marca 2023r.
Skarżąca zaznaczyła, że jako właściciel nieruchomości i uczestnik postępowania, poinformowała organ egzekucyjny pismem z dnia 12 czerwca 2023r. o złożeniu i wyborze ofert Małopolskiego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych. Pismo w tym zakresie zostało złożone na dzienniku podawczym Urzędu Skarbowego w dniu 12 czerwca 2023r. W dniu 21 czerwca 2023r. Małopolskie Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych poinformowało o podpisaniu umowy o sporządzanie opinii operatu. W tym stanie rzeczy Skarżąca uważa, że zaskarżone postanowienie powinno zostać uchylone.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Z kolei zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te niepodniesione w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145§1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145§1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie, zaistniały zatem warunki do jej rozpoznania w trybie uproszczonym.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji w granicach kompetencji, przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych przepisów, Sąd uznał, że zawierają one wady, powodujące konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.
W konsekwencji skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli było postanowienie organu odwoławczego utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie odmawiające wszczęcia postępowania dotyczących zgłoszonych zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
Istota kontrowersji w sprawie dotyczy tego, czy organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania dotyczących zgłoszonych zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
Z kalendarium czynności podejmowanych w sprawie wynika, że pismem z dnia 17 lutego 2023r. (k. 1028 akt adm.) skarżąca Spółka poinformowała na piśmie, Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Podgórze, że jest właścicielem nieruchomości stanowiącej przedmiot egzekucji i wstępuje do postępowania.
W dniu 20 lutego 2023r. organ egzekucyjny sporządził protokoły opisu i oszacowania wartości uprzednio zajętej nieruchomości, doręczając skarżącej Spółce w dniu 7 marca 2023r. (k. 1040 akt adm.). Dnia 6 marca 2023r. skarżąca Spółka wniosła do organu zarzuty do protokołu opisu i oszacowana wartości nieruchomości, przypominając, że w dniu 17 lutego 2023r. zgłosiła swój udział w postępowaniu.
Kolejnym pismem z dnia 14 marca 2023r. skarżąca, ponownie wniosła zarzuty do protokołu opisu i oszacowania, wnosząc również o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów.
Spółka podniosła, że pomimo zgłoszenia udziału w postępowaniu, nie została powiadomiona o czynnościach opisu i oszacowania a w świetle art. 110f § 1 u.p.e.a., nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze zobowiązanego.
Organ I instancji, w dniu 12 czerwca 2023r. wydał trzy postanowienia: uznał zarzuty skarżącej za niezasadne, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów z 14 marca 2023r. oraz odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów z 14 marca 2023r.
Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie o odmowie przywrócenia terminu na wniesienie zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
Analizując powyższą chronologię czynności, wskazać należy, że skarżąca, zgłosiła swój udział w postępowaniu egzekucyjnym. Skierowała pismo do właściwego organu i wskazała swoją legitymację.
Mając powyższe na uwadze zaznaczyć należy, że w pierwszej kolejności organ powinien wyjaśnić kwestię uprawnienia L. sp. z o.o. w K. do udziału w czynnościach opisu i oszacowania nieruchomości w kontekście przywołanego przez Spółkę art. 11 Of u.p.e.a. w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie (czyli w stanie prawnym przed 30 lipca 2020r.).
Organ wprawdzie zwrócił się do Sądu Rejonowego dla Krakowa Podgórza w Krakowie IV Wydziału Ksiąg Wieczystych o nadesłanie odpowiednich dokumentów pozwalających na weryfikację stanowiska Spółki, iż właścicielem nieruchomości, jednakże Sąd takich dokumentów nie nadesłał.
Po wtóre, skarżąca w dniu 6 marca 2023r. nadała w Urzędzie Pocztowym Poczta Polska pismo stanowiące zarzuty do opisu i oszacowania nieruchomości.
Zważywszy na to, że w dniu 20 lutego 2023r. sporządzono opis i oszacowanie nieruchomości, zatem zgodnie z art. 110u u.p.e.a. Spółka mogła w terminie 14 dni od daty ukończenia opisu i oszacowania wnieść zarzuty, co uczyniła w dniu 6 marca 2023r. zachowując w/w termin.
Skoro skarżąca złożyła pismo w ustawowym terminie i dodatkowo (z uwagi na zaistniałe okoliczności oraz pominięcie jej przy czynnościach) złożyła kolejne zarzuty z wnioskiem o przywrócenie terminu, to rzeczą organu było wyjaśnienie charakteru złożonych pism: z 6 marca 2023r. i z 14 marca 2023r.
Co ważne, organ wydał w sprawie rozstrzygnięcia wzajemnie wykluczające się bowiem oprócz postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów wydano także (w tej samej dacie 12 czerwca 2023r.) postanowienie o uznaniu za niezasadne zarzutów złożonych w dniu 6 marca 2023r. czyli jednak rozpoznano merytorycznie zarzuty i jednocześnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie de facto tych samych zarzutów, które odnosiły się przecież do tego samego przedmiotu sprawy.
W ocenie Sądu, należało wnikliwie zanalizować treść złożonych przez skarżącą pism z 6 i 14 marca 2023r. (w kontekście ich treści) oraz rozważyć czy w okolicznościach tej sprawy istotnie doszło do uchybienia terminu o którym mowa w art. 110u u.p.e.a. co uniemożliwiło wszczęcie postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów.
Organ naruszył art. 8 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej {art. 8 K.p.a.), jak i realizacji zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.).
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy winien uwzględnić powyższe uwagi.
Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw z art. 135 uchylił zaskarżone postanowienie a także postanowienie organu I instancji gdyż było to konieczne do końcowego załatwienia sprawy.
O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej Spółki kwotę 100,00 zł, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
-----------------------
2Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI