I SA/Kr 28/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKrakowie2024-03-12
NSAAdministracyjneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjnenieruchomościzarzuty do opisu i oszacowaniaterminy procesoweprawo administracyjneWSAuchylenie postanowieniaudział w postępowaniunowy właściciel

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając, że organ egzekucyjny nieprawidłowo odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości, mimo że skarżąca spółka zgłosiła swój udział w postępowaniu.

Spółka L. sp. z o.o. nabyła nieruchomość obciążoną postępowaniem egzekucyjnym i zgłosiła swój udział w postępowaniu. Po sporządzeniu opisu i oszacowania nieruchomości, spółka wniosła zarzuty, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do ich wniesienia, twierdząc, że nie została prawidłowo powiadomiona o czynnościach. Organ egzekucyjny odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów, uznając je za złożone po terminie. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy. WSA w Krakowie uchylił obie decyzje, stwierdzając, że organy nieprawidłowo oceniły terminowość zarzutów i naruszyły zasady postępowania.

Sprawa dotyczyła skargi L. sp. z o.o. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Postępowanie egzekucyjne prowadzone było wobec poprzedniego właściciela nieruchomości, C. spółka komandytowa, na kwotę ponad 2 mln zł. L. sp. z o.o. nabyła nieruchomość w drodze umowy o świadczenie w miejsce wykonania i zgłosiła swój udział w postępowaniu egzekucyjnym. Organ egzekucyjny sporządził protokoły opisu i oszacowania nieruchomości, które doręczono spółce. Spółka wniosła zarzuty do protokołów, a następnie wniosek o przywrócenie terminu do ich wniesienia, argumentując, że nie została prawidłowo zawiadomiona o czynnościach, mimo zgłoszenia swojego udziału. Organy obu instancji uznały zarzuty za złożone po terminie i odmówiły wszczęcia postępowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie organu pierwszej instancji. Sąd uznał, że organy naruszyły zasady postępowania, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Sąd wskazał, że spółka złożyła zarzuty w terminie, a organy nieprawidłowo oceniły kwestię zawiadomienia o czynnościach i terminu do ich wniesienia. Sąd podkreślił, że organ powinien był wnikliwie zbadać charakter złożonych pism i okoliczności sprawy, a także wyjaśnić uprawnienie spółki do udziału w czynnościach. W związku z tym, uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, organ egzekucyjny nieprawidłowo odmówił wszczęcia postępowania. Skarżąca spółka złożyła zarzuty w terminie, a organy naruszyły zasady postępowania, nie wyjaśniając należycie okoliczności sprawy i terminu do wniesienia zarzutów.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy naruszyły zasady postępowania, w szczególności zasadę prawdy obiektywnej i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie. Spółka zgłosiła swój udział w postępowaniu, a zarzuty wniosła w terminie. Organy nieprawidłowo oceniły terminowość zarzutów i nie wyjaśniły wszystkich istotnych okoliczności sprawy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględnił skargę z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd podjął środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.

u.p.e.a. art. 110u § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis określający termin do wniesienia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.

u.p.e.a. art. 110f § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis dotyczący możliwości uczestniczenia nabywcy nieruchomości w postępowaniu egzekucyjnym.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania na rzecz strony skarżącej.

u.p.e.a. art. 17 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis dotyczący postępowania egzekucyjnego.

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis dotyczący postępowania egzekucyjnego.

k.p.a. art. 61a § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Przepis dotyczący odmowy wszczęcia postępowania.

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarżąca spółka nie została prawidłowo zawiadomiona o czynnościach opisu i oszacowania nieruchomości, mimo zgłoszenia swojego udziału w postępowaniu. Organy egzekucyjne i odwoławcze nieprawidłowo oceniły terminowość wniesienia zarzutów do protokołów opisu i oszacowania nieruchomości. Organy naruszyły zasady postępowania administracyjnego, w tym zasadę prawdy obiektywnej i prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie.

Odrzucone argumenty

Organy obu instancji argumentowały, że zarzuty zostały złożone po terminie, a spółka nie miała prawa do przywrócenia terminu.

Godne uwagi sformułowania

organ naruszył art. 8 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej w ocenie Sądu, należało wnikliwie zanalizować treść złożonych przez skarżącą pism z 6 i 14 marca 2023r. (w kontekście ich treści) oraz rozważyć czy w okolicznościach tej sprawy istotnie doszło do uchybienia terminu o którym mowa w art. 110u u.p.e.a. co uniemożliwiło wszczęcie postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów.

Skład orzekający

Inga Gołowska

sprawozdawca

Urszula Zięba

przewodniczący

Wiesław Kuśnierz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących terminów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zwłaszcza w kontekście nowego właściciela nieruchomości i jego prawa do udziału w postępowaniu oraz zgłaszania zarzutów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia nieruchomości w toku postępowania egzekucyjnego i zgłoszenia udziału w nim przez nabywcę. Interpretacja przepisów u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest prawidłowe zawiadamianie wszystkich uczestników postępowania egzekucyjnego, nawet jeśli są to nowi właściciele nieruchomości, oraz jak kluczowe jest przestrzeganie terminów procesowych i zasady prawdy obiektywnej.

Nowy właściciel nieruchomości zablokował egzekucję? Sąd wyjaśnia, jak ważne jest zawiadomienie o każdym kroku!

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 28/24 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2024-03-12
orzeczenie nieprawomocne
Data wpływu
2024-01-11
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Inga Gołowska /sprawozdawca/
Urszula Zięba /przewodniczący/
Wiesław Kuśnierz
Symbol z opisem
6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych, zabezpieczenie zobowiązań podatkowych
Hasła tematyczne
Inne
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
uchylono zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art. 145 par. 1 pkt 1 lit. c, art. 135, art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Dz.U. 2022 poz 479
art. 17 par. 1, art. 18, art. 110u par. 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - t.j.
Sentencja
|Sygn. akt I SA/Kr 28/24 | [pic] W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 marca 2024 r., , Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Urszula Zięba Sędziowie: WSA Inga Gołowska (spr.) WSA Wiesław Kuśnierz po rozpoznaniu w dniu 12 marca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym sprawy ze skargi L. sp. z o.o. w K. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie z dnia 31 października 2023 r. znak: 1201-IEE.7113.1.116.2023.6.BF w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości I.uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postępowanie organu pierwszej instancji, II.zasądza od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Krakowie na rzecz strony skarżącej kwotę 100,00 zł (sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 31 października 2023r. znak: 1201- IEE.7113.1.116.2023.6.BF Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Podgórze z dnia 12 czerwca 2023r. nr 1210-SEE.7112.6.2023.7.EWWE i nr 1210- IEE.7112.7.2023.EVWVE odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
W podstawie prawnej rozstrzygnięcia powołano art. 138§1 pkt 1, art. 144, oraz art. 61 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2023r. poz. 775 dalej-k.p.a.) oraz art. 17§1, art. 18 i art. 110u§1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz.U. z 2022r. poz. 479; dalej-u.p.e.a.) - w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020r. w związku z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 11 września 2019r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2019 r. poz. 2070).
Postanowienie wydano w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Naczelnik Urzędu Skarbowego Kraków - Podgórze (organ egzekucyjny) prowadzi postępowanie egzekucyjne do majątku C. spółka komandytowa (Zobowiązana) na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez wierzycieli - Prezydenta Miasta Krakowa i Starostę Powiatu Sanockiego, obejmujących zaległości na łączną kwotę należności głównej 2.149.064,00 zł.
Organ egzekucyjny zajął nieruchomości Zobowiązanej i wezwał ją do zapłaty należności pieniężnej wraz z odsetkami i kosztami egzekucyjnymi w terminie 14 dni, pod rygorem przystąpienia do opisu i oszacowania zajętych nieruchomości.
Mimo zawartych w zawiadomieniach wezwań do zapłaty, Zobowiązana nadal nie zapłaciła swych zaległości. Organ egzekucyjny przystąpił więc do dokonania opisu i oszacowania wartości zajętych nieruchomości w dniu 1 sierpnia 2022r. Organ egzekucyjny w dniu 16 listopada 2022r. wydał obwieszczenia o zmianie terminu zakończenia opisu i oszacowania nieruchomości, który wyznaczył na dzień 20 lutego
l
2023r. oraz powiadomił pełnomocnika Zobowiązanej o ww. terminie i o prawie wniesienia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości, w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Organ egzekucyjny wysłał informację o zmianie terminu zakończenia i opisu oszacowania nieruchomości także do innych uczestników postępowania egzekucyjnego.
Następnie organ wyjaśnił, że L. sp. z o.o. (dalej: Skarżąca) nabyła własność ww. nieruchomości na podstawie umowy o świadczenie w miejsce wykonania, zawartej w formie aktu notarialnego w dniu 25 listopada 2022r. Pismem z 17 lutego 2023r. Skarżąca zawiadomiła organ egzekucyjny o zmianie właściciela zajętych nieruchomości, o wstąpieniu do postępowania oraz złożyła wniosek o zawiadamianie jej o czynnościach sprawy. Od tego dnia, po zweryfikowaniu zmiany właściciela nieruchomości organ egzekucyjny przyjął, że wszelka korespondencja w sprawie kierowana do Zobowiązanej powinna być również kierowana do Skarżącej.
W dniu 20 lutego 2023r. organ egzekucyjny sporządził dwa protokoły opisu i oszacowania wartości ww. nieruchomości. Protokoły doręczono pełnomocnikowi Zobowiązanej w dniu 2 marca 2023r., a Skarżącej w dniu 7 marca 2023r.
Pismem z 6 marca 2023r. w terminie ustawowym Skarżąca wniosła do organu egzekucyjnego zarzuty do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Z kolei pismem z 14 marca 2023r. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia ww. zarzutów. Skarżąca wskazała, że nabyła własność ww. nieruchomości i uzyskała prawo uczestniczenia w egzekucji prowadzonej z ww. środka egzekucyjnego. Wskazała, że zgodnie z treścią art. 110f § 1 u.p.e.a. nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze zobowiązanego. Podała, że zgłosiła swój udział w toczącym się postępowaniu, a pomimo tego nie została powiadomiona o planowanych czynnościach opisu i oszacowania, co uniemożliwiło jej wzięcie w nich udziału. Wniosła o unieważnienie czynności sporządzenia protokołów z opisu i oszacowania wartości ww. nieruchomości i powtórzenie opisu i oszacowania, uprzednio zawiadamiając o jego terminie wszystkich uczestników postępowania.
Organ egzekucyjny postanowieniem z 12 czerwca 2023r. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów do protokołów opisu i oszacowania nieruchomości, które doręczono Skarżącej w dniu 20 czerwca 2023r.
W zażaleniu wniesionym od ww. postanowienia Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 61a§1 Kodeksu postępowania karnego poprzez jego zastosowanie i odmowę wszczęcia postępowania w przedmiocie rozpoznania zarzutów do protokołów opisu i oszacowania, podczas gdy nie zaistniały przesłanki do wydania takiego rozstrzygnięcia, a niniejsze zarzuty winny zostać merytorycznie rozpoznane. Zarzuciła, że nie została zawiadomiona o czynnościach opisu i oszacowania, pomimo że pismem złożonym w dniu 17 lutego 2023r. zgłosiła się do niniejszego postępowania jako uczestnik. Podniosła, że nie była w stanie zaskarżyć czynności w wyznaczonym przez ustawę terminie, gdyż dowiedziała się o dokonaniu opisu i oszacowania wartości obu nieruchomości w dniu 7 marca 2023r., tj. w dniu doręczenia jej protokołów opisu i oszacowania nieruchomości. Skarżąca przyznała, że nie będąc zawiadomiona o terminie opisu i oszacowania, powzięła wiedzę o tym, że czynności miały miejsce, jednakże wciąż nie miała możliwości zapoznania się z samą treścią merytoryczną protokołu opisu i oszacowania (...). Wskazała, że jako właściciel nieruchomości i uczestnik postępowania poinformowała organ egzekucyjny o procedurze wyboru ofert organizacji zawodowej rzeczoznawców majątkowych w celu podważenia operatów złożonych przez biegłego. Skarżąca uważa, że organ egzekucyjny bezpodstawnie odmówił jej przywrócenia terminu do wniesienia ww. zarzutów, co skutkowało ostatecznie nieprawidłową odmową wszczęcia postępowania w tym zakresie.
Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie uznał wniesione zażalenie za nieuzasadnione i opisanym na wstępie postanowieniem z dnia 31 października 2023r. orzekł o utrzymaniu w mocy postanowienia organu I instancji.
Organ wyjaśnił na wstępie, że zgodnie z art. 13 pkt 1 ustawy o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw, do postępowań egzekucyjnych wszczętych na podstawie u.p.e.a. w brzmieniu obowiązującym przed 30 lipca 2020r. i niezakończonych przed dniem wejścia w życie znowelizowanej ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe. Postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie ww. tytułów wykonawczych wszczęto przed 30 lipca 2020r. W tej sprawie zastosowanie mają zatem przepisy u.p.e.a. obowiązujące przed ww. datą. Zgodnie z brzmieniem art. 110u§1 u.p.e.a., uczestnikom postępowania egzekucyjnego przysługuje prawo zgłoszenia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Zarzuty te mogą być wnoszone przez wszystkich uczestników postępowania egzekucyjnego w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania wartości nieruchomości. Uchybienie terminu do złożenia zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości powoduje, że czynność uczestniczki postępowania jest prawnie nieskuteczna.
Z kolei zgodnie z art. 110f § 1 rozporządzenie nieruchomością po jej zajęciu nie ma wpływu na dalsze postępowanie egzekucyjne. Nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze zobowiązanego. W każdym przypadku czynności egzekucyjne są ważne w stosunku do nabywcy.
Odnosząc się zarzutów podniesionych w zażaleniu organ odwoławczy wyjaśnił, że zarzuty do opisu i oszacowania nieruchomości wnosi się w terminie 14 dni od dnia ukończenia opisu i oszacowania nieruchomości.
Z akt sprawy wynika, że w dniu 21 listopada 2022r. organ egzekucyjny poinformował pełnomocnika Zobowiązanej o wyznaczonym na dzień 20 lutego 2023r. terminie zakończenia opisu i oszacowana nieruchomości. W dniu 25 listopada 2022r. Skarżąca nabyła prawo własności zajętych nieruchomości i pismem z 17 lutego 2023r. poinformowała organ egzekucyjny o zmianie właściciela nieruchomości i wstąpieniu do postępowania w charakterze uczestniczki postępowania. Organ egzekucyjny po otrzymaniu ww. pisma zweryfikował właściciela nieruchomości i słusznie przyjął, że wszelka korespondencja w sprawie kierowana do Zobowiązanej winna być również kierowana do Skarżącej. W ocenie organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo także wskazał, że nie miał obowiązku przesłania do Skarżącej zawiadomienia o terminie ukończeniu opisu i oszacowania wartości nieruchomości, gdyż korespondencja ta została uprzednio doręczona pełnomocnikowi Zobowiązanej.
Opis i oszacowanie nieruchomości ukończono w dniu 20 lutego 2023r. Zatem 14 dniowy termin do złożenia zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości upłynął w dniu 6 marca 2023r. Był to dzień roboczy. Natomiast pismo w sprawie zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości nadane zostało przez Skarżącą w dniu 16 marca 2023r., a więc po ustawowym terminie. Skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do złożenia zarzutów. Organ egzekucyjny postanowieniem z dnia 12 czerwca 2023r. nr 1210-SEE.7112.6.2023.6.EWWE i nr 1210-SEE.7112.7.2023.EWWE odmówił przywrócenia terminu do złożenia ww. zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
W tym miejscu organ odwoławczy stwierdził, że nie może merytorycznie odnosić się do zarzutów zawartych w piśmie procesowym, które złożono po terminie. Jak wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w wyroku z dnia 12 czerwca 2019r. sygn. akt I SA/Kr 1141/18 przestrzeganie ustawowego terminu do wniesienia środka zaskarżenia stanowi gwarancję realizacji zasady pewności prawa i nie może być interpretowane w taki sposób, który skracałby lub wydłużał ustawowe terminy do dokonania czynności procesowej.
Organ stwierdził, że uchybienie terminowi określonemu w przepisie art. 110§1 u.p.e.a. do złożenia zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości, spowodowało bezskuteczność czynności uczestniczki postępowania, a tym samym wystąpiły okoliczności uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania w tym zakresie. W tej sytuacji zasadne było wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania, w trybie art. 61a§1 k.p.a. Przepis ten stanowi, że gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Przez "inne uzasadnione przyczyny", o których mowa w art. 61a§1 k.p.a. należy rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. tak jak w przedmiotowej sprawie upływ terminu do złożenia zarzutów, stanowiący brak podstawy materialnoprawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym.
Podsumowując Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie stwierdził, że organ I instancji prawidłowo zastosował art. 61 a k.p.a. w niniejszej sprawie, odmawiając wszczęcia postępowania, gdyż zarzuty do opisu i oszacowania nieruchomości zostały złożone po ustawowym terminie.
Odnosząc się do zarzutu podniesionego w zażaleniu, że zaskarżone postanowienie narusza "art. 61a§1 Kodeksu postępowania karnego" organ odwoławczy wyjaśnił, że w postępowaniu w sprawie zarzutów do opisu i oszacowania nieruchomości - nie stosuje się przepisów Kodeksu postępowania karnego. Dodatkowo organ odwoławczy wskazał, że organ I instancji przeprowadził wszystkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy przez wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie Skarżąca podniosła, że nie została zawiadomiona o czynnościach ukończenia opisu i oszacowania, jako uczestnik postępowania - aktualny właściciel egzekwowanej nieruchomości, pomimo faktu, iż zgłosiła się do niniejszego postępowania pismem złożonym na dzienniku podawczym w dniu 17 lutego 2023 r. W związku z powyższym Skarżąca nie była w stanie zaskarżyć czynności w wyznaczonym przez ustawę terminie, gdyż dowiedziała sią o dokonaniu opisów i oszacowań dopiero gdy doręczono jej protokoły, tj. dnia 7 marca 2023r. Organ nie zawiadomił Skarżącej o planowanym opisie i oszacowaniu, pomimo, że nabyła ona przedmiot egzekucji i zgłosiła chęć wzięcia w niej udziału w charakterze uczestnika. W siedmiodniowym terminie biegnącym od dnia doręczenia protokołów z opisu i oszacowania, a więc dnia pozyskania informacji o tym, że opis i oszacowanie obu nieruchomości miał miejsce, Skarżąca złożył wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów, załączając jednocześnie pismo z zarzutami.
Skarżąca zakwestionowała twierdzenie organu, jakoby dowiedziała się o opisie i oszacowaniu dopiero 7 marca 2023r. Wyjaśniła, że nie będąc zawiadomiona o terminie opisu i oszacowania powzięła wiedzę o tym, że czynności miały miejsce, jednakże wciąż nie miała możliwości zapoznania się z samą treścią merytoryczną protokołu opisu i oszacowania, a złożone przez nią zarzuty były konstruowane niejako "w ciemno" i opierały się jedynie na uchybieniach proceduralnych organu egzekucyjnego, gdyż bez zapoznania się z opisem i oszacowaniem tylko w ten sposób Skarżąca mogła dochodzić swoich interesów procesowych.
W praktyce więc Skarżąca dowiedziała się o treści opisu i oszacowania dopiero po doręczeniu jej protokołu z czynności - zgodnie z twierdzeniami zawartymi we wniosku o przywrócenie terminu. Co więcej, Skarżąca nie mogła pozyskać tych informacji wcześniej, gdyż opis i oszacowanie odbył się bez jej udziału oraz nie została zawiadomiona o jego terminie.
Powyższe potwierdza, że wbrew uzasadnieniu kwestionowanego postanowienia, Skarżąca spełniła wszelkie kodeksowe przesłanki do przywrócenia przedmiotowego terminu - w tym również, że uchybienie terminu nastąpiło bez jej winy, a prośba o przywrócenie terminu została wniesiona w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Siedmiodniowy termin do złożenia wniosku został zachowany, gdyż przyczyną uchybienia był brak możliwości zapoznania się z treścią protokołu opisu i oszacowania, a ten został doręczony Skarżącej dopiero 7 marca 2023r.
Skarżąca zaznaczyła, że jako właściciel nieruchomości i uczestnik postępowania, poinformowała organ egzekucyjny pismem z dnia 12 czerwca 2023r. o złożeniu i wyborze ofert Małopolskiego Stowarzyszenia Rzeczoznawców Majątkowych. Pismo w tym zakresie zostało złożone na dzienniku podawczym Urzędu Skarbowego w dniu 12 czerwca 2023r. W dniu 21 czerwca 2023r. Małopolskie Stowarzyszenie Rzeczoznawców Majątkowych poinformowało o podpisaniu umowy o sporządzanie opinii operatu. W tym stanie rzeczy Skarżąca uważa, że zaskarżone postanowienie powinno zostać uchylone.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 3§1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2023r. poz. 1634 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania.
Z kolei zgodnie z art. 134§1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Zobowiązany jest natomiast do wzięcia z urzędu pod uwagę wszelkie naruszenia prawa, w tym także te niepodniesione w skardze, które są związane z materią zaskarżonych aktów administracyjnych.
Na podstawie art. 135 p.p.s.a. Sąd podejmuje także środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego załatwienia sprawy.
Uwzględnienie skargi następuje w przypadkach naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.), naruszenia prawa, dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (art. 145§1 pkt. 1 lit. b p.p.s.a.), oraz innego naruszenia przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145§1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). W przypadkach, gdy zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, sąd stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia (art. 145§1 pkt. 2 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Należy również wskazać, że w myśl art. 119 pkt 3 p.p.s.a. sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W niniejszej sprawie, zaistniały zatem warunki do jej rozpoznania w trybie uproszczonym.
Dokonując kontroli legalności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu I instancji w granicach kompetencji, przysługujących sądowi administracyjnemu, na podstawie wyżej wymienionych przepisów, Sąd uznał, że zawierają one wady, powodujące konieczność ich wyeliminowania z obrotu prawnego.
W konsekwencji skarga zasługiwała na uwzględnienie.
Przedmiotem kontroli było postanowienie organu odwoławczego utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie odmawiające wszczęcia postępowania dotyczących zgłoszonych zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
Istota kontrowersji w sprawie dotyczy tego, czy organ zasadnie odmówił wszczęcia postępowania dotyczących zgłoszonych zarzutów do opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
Z kalendarium czynności podejmowanych w sprawie wynika, że pismem z dnia 17 lutego 2023r. (k. 1028 akt adm.) skarżąca Spółka poinformowała na piśmie, Naczelnika Urzędu Skarbowego Kraków-Podgórze, że jest właścicielem nieruchomości stanowiącej przedmiot egzekucji i wstępuje do postępowania.
W dniu 20 lutego 2023r. organ egzekucyjny sporządził protokoły opisu i oszacowania wartości uprzednio zajętej nieruchomości, doręczając skarżącej Spółce w dniu 7 marca 2023r. (k. 1040 akt adm.). Dnia 6 marca 2023r. skarżąca Spółka wniosła do organu zarzuty do protokołu opisu i oszacowana wartości nieruchomości, przypominając, że w dniu 17 lutego 2023r. zgłosiła swój udział w postępowaniu.
Kolejnym pismem z dnia 14 marca 2023r. skarżąca, ponownie wniosła zarzuty do protokołu opisu i oszacowania, wnosząc również o przywrócenie terminu do wniesienia zarzutów.
Spółka podniosła, że pomimo zgłoszenia udziału w postępowaniu, nie została powiadomiona o czynnościach opisu i oszacowania a w świetle art. 110f § 1 u.p.e.a., nabywca może uczestniczyć w postępowaniu w charakterze zobowiązanego.
Organ I instancji, w dniu 12 czerwca 2023r. wydał trzy postanowienia: uznał zarzuty skarżącej za niezasadne, odmówił przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów z 14 marca 2023r. oraz odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów z 14 marca 2023r.
Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie o odmowie przywrócenia terminu na wniesienie zarzutów do protokołów opisu i oszacowania wartości nieruchomości.
Analizując powyższą chronologię czynności, wskazać należy, że skarżąca, zgłosiła swój udział w postępowaniu egzekucyjnym. Skierowała pismo do właściwego organu i wskazała swoją legitymację.
Mając powyższe na uwadze zaznaczyć należy, że w pierwszej kolejności organ powinien wyjaśnić kwestię uprawnienia L. sp. z o.o. w K. do udziału w czynnościach opisu i oszacowania nieruchomości w kontekście przywołanego przez Spółkę art. 11 Of u.p.e.a. w stanie prawnym mającym zastosowanie w niniejszej sprawie (czyli w stanie prawnym przed 30 lipca 2020r.).
Organ wprawdzie zwrócił się do Sądu Rejonowego dla Krakowa Podgórza w Krakowie IV Wydziału Ksiąg Wieczystych o nadesłanie odpowiednich dokumentów pozwalających na weryfikację stanowiska Spółki, iż właścicielem nieruchomości, jednakże Sąd takich dokumentów nie nadesłał.
Po wtóre, skarżąca w dniu 6 marca 2023r. nadała w Urzędzie Pocztowym Poczta Polska pismo stanowiące zarzuty do opisu i oszacowania nieruchomości.
Zważywszy na to, że w dniu 20 lutego 2023r. sporządzono opis i oszacowanie nieruchomości, zatem zgodnie z art. 110u u.p.e.a. Spółka mogła w terminie 14 dni od daty ukończenia opisu i oszacowania wnieść zarzuty, co uczyniła w dniu 6 marca 2023r. zachowując w/w termin.
Skoro skarżąca złożyła pismo w ustawowym terminie i dodatkowo (z uwagi na zaistniałe okoliczności oraz pominięcie jej przy czynnościach) złożyła kolejne zarzuty z wnioskiem o przywrócenie terminu, to rzeczą organu było wyjaśnienie charakteru złożonych pism: z 6 marca 2023r. i z 14 marca 2023r.
Co ważne, organ wydał w sprawie rozstrzygnięcia wzajemnie wykluczające się bowiem oprócz postanowienia odmawiającego przywrócenia terminu do wniesienia zarzutów wydano także (w tej samej dacie 12 czerwca 2023r.) postanowienie o uznaniu za niezasadne zarzutów złożonych w dniu 6 marca 2023r. czyli jednak rozpoznano merytorycznie zarzuty i jednocześnie odmówił wszczęcia postępowania w sprawie de facto tych samych zarzutów, które odnosiły się przecież do tego samego przedmiotu sprawy.
W ocenie Sądu, należało wnikliwie zanalizować treść złożonych przez skarżącą pism z 6 i 14 marca 2023r. (w kontekście ich treści) oraz rozważyć czy w okolicznościach tej sprawy istotnie doszło do uchybienia terminu o którym mowa w art. 110u u.p.e.a. co uniemożliwiło wszczęcie postępowania w sprawie zgłoszonych zarzutów.
Organ naruszył art. 8 K.p.a. w związku z art. 18 u.p.e.a., zgodnie z którym organy administracji publicznej są obowiązane do prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej {art. 8 K.p.a.), jak i realizacji zasady prawdy obiektywnej (art. 7 K.p.a.).
Ponownie rozpoznając sprawę organ odwoławczy winien uwzględnić powyższe uwagi.
Sąd, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw z art. 135 uchylił zaskarżone postanowienie a także postanowienie organu I instancji gdyż było to konieczne do końcowego załatwienia sprawy.
O kosztach postępowania orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącej Spółki kwotę 100,00 zł, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego od skargi.
-----------------------
2

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI