I SA/Kr 265/19

I SA/Kr 265/19 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2019-05-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-03-01
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grażyna Firek
Piotr Głowacki /przewodniczący sprawozdawca/
Stanisław Grzeszek
Symbol z opisem
6115 Podatki od nieruchomości, w tym podatek rolny, podatek leśny oraz łączne zobowiązanie pieniężne
Hasła tematyczne
Podatkowe postępowanie
Sygn. powiązane
II FSK 2704/19 - Postanowienie NSA z 2020-02-26
III FSK 1469/21 - Wyrok NSA z 2022-10-12
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2018 poz 800
art. 53 par 1, art. 55 par 1 i par 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa - t.j.
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Piotr Głowacki (spr.) Sędziowie WSA: Grażyna Firek Stanisław Grzeszek po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 8 maja 2019 r. sprawy ze skargi J. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego, z dnia [...] grudnia 2017 r. Nr [...], w przedmiocie zaliczenia wpłaty z tytułu zwaloryzowanego odszkodowania na poczet kosztów upomnienia, należności głównej i odsetek; oddala skargę.
Uzasadnienie
Starosta [...] w decyzji z 26 lutego 2015 r., nr [...] zobowiązał J. W. do zwrotu na rzecz Gminy K. zwaloryzowanego odszkodowania w wysokości [...] zł. Powyższe nastąpiło w związku z rozstrzygnięciem Wojewody M. z 9 grudnia 2009 r., nr [...], w którym (pkt 3) stwierdzono nieważność punktu 2 decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w K. z 1 grudnia 1994 r., nr [...] o ustaleniu na rzecz J. W. odszkodowania z tytułu wywłaszczenia oznaczonej działki w wysokości [...] zł. (przed denominacją) Starosta [...] wyznaczył 14 -dniowy termin na wpłatę ww. kwoty, liczony od dnia, w którym decyzja nr [...] stanie się ostateczna, informując przy tym, że do skutków zwłoki lub opóźnienia w zapłacie odszkodowania stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego.
Decyzja Starosty stała się ostateczna z dniem 21 marca 2015 r., a termin płatności przedmiotowej należności upłynął z dniem 7 kwietnia 2015 r.
Na skutek wniosku o stwierdzenie nieważności ww. decyzji, postanowieniem z dnia 8 kwietnia 2016 r., wstrzymano jej wykonanie, a rozstrzygnięciem z 4 listopada 2016 r., [...] odmówiono stwierdzenia jej nieważności.
Dokonaną przez J. W. w dniu 24 sierpnia 2017 r. wpłatę w wysokości [...] zł, organ I instancji zaliczył, stosownie do treści art. 55 § 2 oraz art. 62 § 1a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa – dalej jako "O.p."), na poczet kosztów upomnienia, a pozostałą część proporcjonalnie na rzecz należności głównej i ustawowych odsetek za opóźnienie naliczanych od dnia 8 kwietnia 2015 r. do dnia wpłaty. O czynności materialno-technicznej zaliczenia wpłaty organ podatkowy powiadomił stronę postanowieniem z dnia 4 września 2017 r.
W zażaleniu strona zarzuciła organowi błędne dokonanie zarachowania wpłaty i niewłaściwe wyliczenie kwoty odsetek, sygnalizując, że wykonanie decyzji Starosty [...] zostało wstrzymane. Nadto żalący zaznaczył, że wpłacając przedmiotową kwotę wskazał, iż uiszcza ją na rzecz należności głównej, a zatem organ I instancji nie powinien zarachować jej na poczet odsetek.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze postanowieniem z dnia 1 grudnia 2017 r. nr [...], utrzymało w mocy ww. postanowienie. Kolegium wyjaśniło, że zarówno zobowiązany do zapłacenia zaległości, jak i organ nie mogą zmieniać "proporcji" określonych w art. 55 § 2 O.p. W szczególności nie jest możliwe zaliczenie dokonanej wpłaty jedynie na rzecz zaległości głównej albo wyłącznie na poczet odsetek.
W skardze wniesionej do WSA w Krakowie J. W., powyższemu postanowieniu zarzucił naruszenie art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 239, art. 62 § 1, art. 55 § 2, art. 217§1 i § 2 w zw. z art. 219 i art. 210 § 4 O.p. poprzez niewłaściwe zastosowanie. Zdaniem skarżącego, organy nie uwzględniły jego woli, przedstawionej w poleceniu przelewu co do sposobu zaliczenia wpłaty na należność główną. Nadto z uwagi na wstrzymanie wykonalności decyzji zobowiązującej do zwrotu zwaloryzowanego odszkodowania, nie powinny być naliczane odsetki. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Odpowiadając na skargę SKO w K. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie.
Wyrokiem z dnia 22 marca 2018 r., sygn. akt I SA/Kr 176/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżone postanowienie. Jako podstawę prawną orzeczenia sąd I instancji wskazał art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – dalej, jako: "p.p.s.a."" Sąd I instancji zauważył, że postanowienie o wstrzymaniu wykonania decyzji, wiąże nie dłużej niż do dnia wejścia do obrotu prawnego ostatecznej decyzji kończącej postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej. W przedmiotowej sprawie powinno ustalić się czy postanowienie to nadal jest w obrocie prawnym czy sprawa dotycząca stwierdzenia nieważności decyzji jest definitywnie zakończona i w jaki sposób. Okoliczność, że zobowiązany wpłacił kwotę [...]zł, nie może sugerować kierunku podjętego rozstrzygnięcia w sprawie tym bardziej, że w aktach nie ma żadnego aktu wydanego przez Ministra Infrastruktury i Budownictwa, ani też informacji, że została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Po dokonaniu stosownych ustaleń, co do bytu prawnego postanowienia z dnia 8 kwietnia 2016 r. w zależności od ich rezultatu, rozważenia wymagać będzie, czy przy wstrzymaniu wykonania decyzji, stronie, która wykonała zobowiązanie pieniężne nalicza się odsetki za zwłokę, czy też się ich nie nalicza. Kolegium nie wypowiedziało się w tej kwestii mimo, że w zażaleniu podnoszono to zagadnienie.
Następnie jednak Naczelny Sąd Administracyjny na skutek skargi kasacyjnej organu odwoławczego wyrokiem z dnia 7 grudnia 2018r. sygn. akt II FSK 2792/18, uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie. W uzasadnieniu podano, iż sąd I instancji nie wykazał, aby przypisane organowi drugiej instancji uchybienie mogło mieć wpływ na wynika sprawy, co stanowi naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. Sąd I instancji nie wyjaśnił podstawy prawnej rozstrzygnięcia, ani też z jakich powodów wydanie postanowienia o wstrzymaniu wykonania decyzji ma wpływ na naliczanie odsetek za zwłokę, a poprzez to faktycznie istotnym stawałoby się uchybienie organu polegające na braku odniesienia się do zarzutu o wstrzymaniu wykonania decyzji. Sąd I instancji nie zakwestionował stanowiska organu, że zwaloryzowane odszkodowanie, do zwrotu którego zobowiązany został skarżący stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym, o której mowa w art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych. W konsekwencji stosownie do art. 67 ust. 1 ustawy o finansach publicznych do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III O.p. NSA następnie wskazał, iż treść art. 53 § 1 oraz art. 55 § 1 i § 2 2 O.p. nie daje podstaw, aby przyjąć, że wstrzymanie wykonania decyzji ma wpływ na naliczanie odsetek. Wśród enumeratywnie wymienionych w art. 54 O.p. przesłanek nie naliczania odsetek nie wskazano wstrzymania wykonania decyzji. Wprawdzie art. 54 § 1 pkt 8 O.p. stanowi, że odsetek nie nalicza się w zakresie przewidzianym w odrębnych ustawach, ale sąd I instancji nie wskazał, jakie ewentualnie przepisy innych ustaw mające zastosowanie w sprawie niniejszej przesądzały o nie naliczaniu odsetek. W szczególności zaś podstawy nienaliczania odsetek nie stanowi art. 159 § 1 K.p.a. Według tego przepisu, organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art.156 § 1. Czym innym jest jednak wstrzymanie wykonania decyzji, jako czasowe zaniechanie czynności zmierzających do jej zrealizowania, czym innym zaś naliczanie odsetek od zaległej płatności.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Sąd administracyjny w ramach kontroli działalności administracji publicznej, przewidzianej w art. 3 p.p.s.a., uprawniony jest do badania czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związanym granicami skargi (art. 134 p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania administracyjnego, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa.
Zgodnie z treścią art.190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Orzekający zatem powtórnie sąd administracyjny zobowiązany jest do podporządkowania się stanowisku wyrażonemu w wyroku NSA z dnia 7 grudnia 2018r., sygn. akt II FSK 2792/18.
Przyjąć zatem należy, iż zwaloryzowane odszkodowanie, do zwrotu którego zobowiązany został skarżący stanowi niepodatkową należność budżetową o charakterze publicznoprawnym, o której mowa w art. 60 pkt 7 ustawy o finansach publicznych. W konsekwencji, stosownie do art. 67 ust. 1 ustawy o finansach publicznych do spraw dotyczących należności, o których mowa w art. 60, nieuregulowanych niniejszą ustawą stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego i odpowiednio przepisy działu III O.p.
Sposób i zasady naliczania odsetek od zaległości w uiszczaniu należności publicznoprawnych nie są uregulowane w ustawie o finansach publicznych jak również w Kodeksie postępowania administracyjnego, stąd też przyjąć należy, że przepisy Ordynacji podatkowej w tym zakresie należy stosować wprost. Zgodnie z art. 53 § 1 O.p. od zaległości podatkowych, z zastrzeżeniem art. 52 § 1 pkt 2 i art. 54, naliczane są odsetki za zwłokę. Odsetki za zwłokę naliczane są od dnia następującego po dniu upływu terminu płatności podatku lub terminu, w którym płatnik lub inkasent był obowiązany dokonać wpłaty podatku na rachunek organu podatkowego. (art. 53 § 4 O.p.). Zgodnie z art. 55 § 1 O.p. odsetki za zwłokę wpłacane są bez wezwania organu podatkowego. Według art. 55 § 2 O.p., jeżeli dokonana wpłata nie pokrywa kwoty zaległości podatkowej wraz z odsetkami za zwłokę, wpłatę tę zalicza się, tak jak wskazał organ, proporcjonalnie na poczet kwoty zaległości podatkowej oraz kwoty odsetek za zwłokę w stosunku, w jakim, w dniu wpłaty pozostaje kwota zaległości podatkowej do kwoty odsetek za zwłokę. Z kolei treść art. 53 § 1 oraz art. 55 § 1 i § 2 2 O.p. nie daje podstaw, aby przyjąć, że wstrzymanie wykonania decyzji ma wpływ na naliczanie odsetek. Wszak wśród enumeratywnie wymienionych w art. 54 O.p. przesłanek nie naliczania odsetek nie wskazano wstrzymania wykonania decyzji. O ile art. 54 § 1 pkt 8 O.p. stanowi, że odsetek nie nalicza się w zakresie przewidzianym w odrębnych ustawach, to jednak nie obejmuje to przypadku wstrzymania wykonania decyzji. Brak jest także podstaw ku temu w odrębnych przepisach, które by to nakazywały. Podstawy nienaliczania odsetek nie stanowi art. 159 § 1 K.p.a. Według tego przepisu, organ administracji publicznej, właściwy w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wstrzyma z urzędu, lub na żądanie strony wykonanie decyzji, jeżeli zachodzi prawdopodobieństwo, że jest ona dotknięta jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1. Czym innym jest jednak wstrzymanie wykonania decyzji jako czasowe zaniechanie czynności zmierzających do jej zrealizowania, czym innym zaś naliczanie odsetek od zaległej płatności.
Z uwagi na powyższe, sąd w oparciu o art. 151 ustawy o p.p.s.a., oddalił skargę.