I SA/KR 262/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2005-07-04
NSApodatkoweWysokawsa
zaległość podatkowaumorzenieOrdynacja Podatkowainteres podatnikainteres publicznysytuacja finansowasytuacja zdrowotnachorobaegzekucjaWSA

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Izby Skarbowej, uznając, że trudna sytuacja zdrowotna i finansowa podatników uzasadnia umorzenie zaległości podatkowej w całości.

Podatnicy J. i Z. M. zwrócili się o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu sprzedaży nieruchomości, powołując się na trudną sytuację finansową i zdrowotną J. M. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia. Izba Skarbowa umorzyła część zaległości, uznając, że egzekucja z renty jest skuteczna. WSA w Krakowie uchylił obie decyzje, stwierdzając, że ciężka choroba i brak majątku uzasadniają umorzenie w całości, a wysokość renty nie pozwala na utrzymanie rodziny.

Sprawa dotyczyła wniosku podatników J. i Z. M. o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego od sprzedaży nieruchomości. Podatnicy powołali się na trudną sytuację finansową i zdrowotną J. M., która była w trakcie leczenia. Organ pierwszej instancji odmówił umorzenia. Izba Skarbowa, rozpoznając odwołanie, umorzyła część zaległości (4000 zł), uznając, że choć wystąpiły zdarzenia losowe, egzekucja z renty była skuteczna. WSA w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że decyzja o umorzeniu zaległości podatkowych ma charakter uznaniowy, ale musi być oparta na zobiektywizowanych kryteriach, takich jak życie i zdrowie ludzkie. Sąd podkreślił, że ciężka choroba J. M. i brak majątku uniemożliwiają podatnikom uregulowanie zaległości. WSA nie zgodził się z poglądem organu odwoławczego, że umorzenie w całości byłoby przedwczesne, wskazując na niską wysokość świadczenia rentowego, która nie wystarcza na utrzymanie rodziny. Sąd uznał, że zaskarżona decyzja narusza prawo, w szczególności art. 67 § 1 Ordynacji Podatkowej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, trudna sytuacja zdrowotna i finansowa, w tym ciężka choroba i brak majątku, uzasadniają umorzenie zaległości podatkowej w całości, nawet jeśli egzekucja z renty jest częściowo skuteczna, a wysokość świadczenia nie wystarcza na utrzymanie rodziny.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że pojęcie 'ważny interes podatnika' powinno być oceniane w świetle zobiektywizowanych kryteriów, takich jak życie i zdrowie ludzkie. Ciężka choroba i brak majątku uniemożliwiają podatnikom uregulowanie zaległości, a niska renta nie zapewnia utrzymania rodziny, co uzasadnia umorzenie w całości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

Ord. pod. art. 67 § 1

Ordynacja Podatkowa

Umorzenie zaległości podatkowych może nastąpić w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym. Decyzja ma charakter uznaniowy, ale wybór jest ograniczony tymi przesłankami. Pojęcie 'ważny interes podatnika' jest nieostre i powinno być oceniane w świetle okoliczności konkretnej sprawy, z uwzględnieniem zobiektywizowanych kryteriów, takich jak życie i zdrowie ludzkie.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uchyla decyzję, jeśli narusza prawo materialne lub procesowe.

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi art. 97 § 1

u.p.d.o.f.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wspomniana jako podstawa powstania zaległości podatkowych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Trudna sytuacja zdrowotna podatniczki J. M. (ciężka choroba, długotrwałe leczenie, niepomyślne rokowania). Trudna sytuacja finansowa podatników (brak majątku, niska renta, egzekucja z renty niewystarczająca na utrzymanie rodziny, brak pomocy ze strony męża). Pojęcie 'ważny interes podatnika' powinno być interpretowane szeroko, uwzględniając życie i zdrowie ludzkie.

Odrzucone argumenty

Skuteczność egzekucji z renty jako podstawa do odmowy umorzenia w całości. Okoliczności powstania zaległości podatkowych (nieprzeznaczenie przychodu na cele mieszkaniowe).

Godne uwagi sformułowania

Pojęcie 'ważny interes podatnika' jest pojęciem nieostrym , jego treść powinna być oceniana w świetle okoliczności konkretnej sprawy. Oceny tego pojęcia należy dokonywać w oparciu o kryteria zobiektywizowane ,które są zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają między innymi życie i zdrowie ludzkie , a także możliwość zarobkowania w celu zdobycia środków na utrzymanie własne i rodziny. Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając ,że zaskarżona decyzja narusza prawo...

Skład orzekający

Ewa Długosz-Ślusarczyk

przewodniczący sprawozdawca

Bogusław Wolas

sędzia

Urszula Zięba

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'ważny interes podatnika' w kontekście trudnej sytuacji zdrowotnej i finansowej podatnika, uzasadniającej umorzenie zaległości podatkowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej (ciężka choroba, brak majątku) i powinno być stosowane z uwzględnieniem indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak prawo podatkowe może być stosowane w sytuacjach kryzysowych, gdy zdrowie i życie ludzkie stają się kluczowymi argumentami w postępowaniu administracyjnym.

Choroba i brak środków: Sąd uchyla decyzję o zaległościach podatkowych na rzecz ochrony życia i zdrowia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 262/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2005-07-04
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-02-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Bogusław Wolas
Ewa Długosz-Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Urszula Zięba
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz - Ślusarczyk (spr.) Sędziowie: WSA Bogusław Wolas WSA Urszula Zięba Protokolant: Krystyna Mech po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 lipca 2005r. sprawy ze skargi J. M. i Z. M. na decyzję Izby Skarbowej z dnia 6 stycznia 2003 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji
Uzasadnienie
Sygn. I SA/Kr 262/03
UZASADNIENIE
J. i Z. M. zwrócili się w dniu [...]VIII 2002 r. do Urzędu Skarbowego o umorzenie zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego ze sprzedaży nieruchomości.
Prośbę motywowali trudną sytuacją finansową i zdrowotną J. M., która od kilku miesięcy pozostaje w leczeniu w Klinice Ginekologii i Onkologii w K.. Decyzją z dnia [...] IX 2002 r. organ ten odmówił umorzenia zaległości, co spowodowało odwołanie się podatników do Izby Skarbowej .
Rozpoznając odwołanie Izba Skarbowa przytoczyła treść art. 67 par. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa / DZ. U. NR. 137 , poz. 925 ze zm./, który określa przesłanki umorzenia zaległości podatkowych , co może nastąpić w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym . Decyzja taka ma charakter uznaniowy.
Po rozważeniu materiału zebranego w sprawie, organ odwoławczy dokonał odmiennej oceny sytuacji finansowej i rodzinnej podatników, uznając że wystąpiły przesłanki do częściowego umorzenia zaległości, i wydał decyzję , w której umorzył zaległość w wysokości 4000 zł utrzymując w pozostałej części w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ podał ,że źródłem powstania zaległości podatkowych było naruszenie przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Skarżący mianowicie w dniu[...] VIII 1998 r. sprzedali nieruchomość uzyskując przychód w wysokości 150.000 zł składając równocześnie oświadczenie , że kwota ta zostanie wydatkowana w ciągu 2 lat na cele mieszkaniowe.
Mimo to nie dopełnili warunków zwolnienia i nie wydatkowali całego przychodu ze sprzedaży na ten cel.
Organ stwierdził, że w niniejszej sprawie zaszły zdarzenia losowe , ograniczające możliwość realizacji zobowiązań podatkowych skarżących.
Z oświadczenia J. M. wynikało że Z. M. , jej mąż nie mieszka razem z nią, nie może liczyć na jego pomoc.
Aktualnym źródłem dochodu skarżącej jest świadczenie rentowe , z którego prowadzona jest egzekucja w wyniku której ściągana jest kwota 122, 37 zł. miesięcznie .
Dlatego też pobiera świadczenie miesięczne w wysokości 277,40 zł. Na utrzymaniu ma 14 letniego syna.
Majątek wspólny małżonków to działka 6,68 a i dom w którym mieszkają- Płatnicy nie posiadają innych nieruchomości i rzeczy ruchomych ,których ,zbycie umożliwiło by uregulowanie zaległości.
Koszty miesięcznego leczenia skarżącej w kwocie 1128, 70 zł miesięcznie ponosi jej ojciec.
To uzasadnia zdaniem organu odwoławczego częściowe umorzenie zaległości, natomiast skoro egzekucja z renty jest w chwili obecnej skuteczna , umorzenie w całości zaległości podatkowych wynoszących 5290 zł i odsetki w wysokości 4009,30 zł. było by przedwczesne.
W skardze na powyższą decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. Nr, [...] wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący powołując się na trudną sytuację rodzinną, majątkową wnoszą o jej uchylenie i uwzględnienie ich wniosku o umorzenie zaległości podatkowych w całości.
Izba Skarbowa wnosi o oddalenie skargi podkreślając , że sprzedając nieruchomość w 1998 r. podatnicy winni mieć świadomość konsekwencji zapłaty podatku w sytuacji nie udokumentowania wydatkowania przychodu na cele mieszkaniowe i przeznaczenia stosownej kwoty na zapłatę podatku .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje :
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Niewątpliwie decyzja wydawana przez organy w trybie art. 67 par.1 ustawy wyżej powołanej - Ordynacja podatkowa ma charakter uznaniowy.
Organ może bowiem , ale nie musi umorzyć zaległości podatkowe uznanie to jest ograniczone dyrektywami wyboru , jakimi są użyte w treści przepisu zwroty "ważny interes podatnika" oraz " ważny interes publiczny".
Pojęcie "ważny interes podatnika" jest pojęciem nieostrym , jego treść powinna być oceniana w świetle okoliczności konkretnej sprawy.
Oceny tego pojęcia należy dokonywać w oparciu o kryteria zobiektywizowane ,które są zgodne z powszechnie aprobowaną hierarchią wartości, w której wysoką rangę mają między innymi życie i zdrowie ludzkie , a także możliwość zarobkowania w celu zdobycia środków na utrzymanie własne i rodziny.
W rozpoznawanej sprawie stan faktyczny co do trudnej sytuacji podatników nie jest przez organ kwestionowany.
U jego podstaw leży ciężka choroba J. M. trwająca już dłuższy okres czasu i niezbyt pomyślne rokowania na przyszłość.
Nawet organ odwoławczy uznaje to za przypadek losowy. Ten stan faktyczny prowadzić musi do wniosku , iż podatnicy w czasie składania wniosku z powodu nadzwyczajnych losowych zdarzeń wywołanych chorobą J. M. nie są w stanie uregulować zaległości podatkowych .
Dodać należy , iż bezspornie nie posiadają też żadnego majątku , który pozwoliły im na ich spłacenie.
Organ odwoławczy jak podano wyżej mając na uwadze tą sytuację skarżących uwzględnił częściowo ich wniosek , uznając jednak że skoro egzekucja ze świadczenia rentowego jest skuteczna to umorzenie zaległości w całości byłoby przedwczesne.
Z tym poglądem nie można się zgodzić z uwagi na wysokość świadczenia rentowego i kwotę po potrąceniu pozostałą nie wystarczającą niewątpliwie na utrzymanie rodziny.
Również brak jest podstaw do odwoływania się do okoliczności z jakich doszło do powstania zaległości podatkowych , gdyż nie mieszczą się w przesłankach
określonych w art. 67 par. 1 Ordynacji.
Z tego względu Wojewódzki Sąd Administracyjny uznając ,że zaskarżona decyzja narusza prawo , przepis wyżej powołany , na mocy art. 145 par. 1 pkt 1 litera a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / DZ. U. Nr 153 , poz. 1270 ze zm./ w zw. z art. 97 par. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. /DZ. U. Nr 153 , poz. 1271 ze zm./ -przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę- Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI