I SA/KR 2421/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Izby Skarbowej w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego, oddalając skargę w pozostałym zakresie.
Sprawa dotyczyła skargi J. D. na decyzję Izby Skarbowej w przedmiocie podatku od towarów i usług za 1994 r. Podatnik nie dopełnił obowiązku złożenia oświadczenia o wyborze zwolnienia z VAT oraz zgłoszenia rejestracyjnego. Sąd uznał, że pismo podatnika z 1994 r. nie spełniało wymogów formalnych oświadczenia o zwolnieniu. W konsekwencji, sąd uchylił decyzję w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, a w pozostałym zakresie skargę oddalił.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprawę ze skargi J. D. na decyzję Izby Skarbowej dotyczącą podatku od towarów i usług za 1994 r. Kontrola wykazała, że J. D. traktował swoją działalność jako zwolnioną z VAT, mimo braku wymaganego oświadczenia i zgłoszenia rejestracyjnego. Organy podatkowe ustaliły zobowiązanie podatkowe oraz dodatkowe zobowiązanie podatkowe. J. D. w odwołaniu argumentował, że nie uzyskał rzetelnej informacji o formach opodatkowania i potrzebie złożenia dokumentów, jednak nie przedstawił dowodów na poparcie tych twierdzeń. Izba Skarbowa uznała, że pismo J. D. z 1994 r. nie spełniało wymogów oświadczenia o wyborze zwolnienia z VAT, ponieważ zostało złożone po terminie i nie zawierało wyraźnego wniosku o zwolnienie. Sąd administracyjny podkreślił, że ciężar dowodu złożenia oświadczenia i zgłoszenia spoczywał na podatniku. Uznano, że brak było podstaw do kwestionowania ustaleń organów podatkowych w zakresie opodatkowania VAT. Jednakże, sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998 r. sygn. akt. K 17/97. W pozostałym zakresie skargę oddalono, zasądzając od organu na rzecz strony skarżącej koszty postępowania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, pismo nie spełniało wymogów formalnych, ponieważ nie było to oświadczenie o wysokości obrotów, nie zawierało informacji o wyborze zwolnienia i zostało złożone po terminie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pismo podatnika nie było formalnym oświadczeniem o wyborze zwolnienia, a jedynie luźną informacją we wniosku o ulgę w podatku dochodowym, złożoną po terminie. Podkreślono, że ciężar dowodu złożenia oświadczenia spoczywał na podatniku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (7)
Główne
u.p.t.u. art. 14 § ust. 6
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Podatnik rozpoczynający działalność w ciągu roku podatkowego może wybrać zwolnienie, jeżeli przewidywana wartość sprzedaży nie przekroczy określonej kwoty (w proporcji do okresu prowadzenia sprzedaży), a oświadczenie zostanie złożone przed pierwszą sprzedażą.
u.p.t.u. art. 27 § ust. 5 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Sankcja w postaci dodatkowego zobowiązania podatkowego w przypadku braku ewidencji umożliwiającej określenie przedmiotu i podstawy opodatkowania.
p.p.s.a. art. 145 § par. 1 ust.1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa orzekania sądu administracyjnego w przypadku uwzględnienia skargi.
Pomocnicze
u.p.t.u. art. 9 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Obowiązek złożenia zgłoszenia rejestracyjnego przed dniem dokonania pierwszej sprzedaży.
u.p.t.u. art. 26
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Określenie okresu rozliczeniowego jako jeden miesiąc.
k.p.a. art. 61
Kodeks postępowania administracyjnego
Przepisy dotyczące wszczęcia postępowania administracyjnego.
u.n.s.a. art. 55 § ust. 1 i 2
Ustawa o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Przepisy dotyczące kosztów sądowych w sprawach rozpoznawanych przez NSA (stosowane w WSA na podstawie przepisów przejściowych).
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchylenie decyzji w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego na podstawie wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 17/97.
Odrzucone argumenty
Argumentacja podatnika dotycząca braku rzetelnej informacji o formach opodatkowania. Argumentacja podatnika dotycząca pisma z dnia [...] 1994 r. jako spełniającego wymogi oświadczenia o zwolnieniu z VAT. Zarzut naruszenia art. 61 kpa z powodu niezawiadomienia o wszczęciu postępowania.
Godne uwagi sformułowania
to na stronie skarżącej ciążył obowiązek złożenia oświadczenia o wyborze zwolnienia od podatku od towarów i usług oraz zgłoszenia rejestracyjnego. ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na podatniku. czynność kontrolna na gruncie kpa spełniała przesłanki wszczęcia postępowania , a w kontroli skarżący brał udział.
Skład orzekający
Grażyna Jarmasz
przewodniczący
Jan Zając
sprawozdawca
Bogusław Wolas
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obowiązku złożenia oświadczenia o zwolnieniu z VAT i zgłoszenia rejestracyjnego, a także stosowania sankcji w przypadku ich niedopełnienia. Znaczenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego K 17/97 w kontekście dodatkowego zobowiązania podatkowego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego z 1994 r. i ustawy o VAT z 1993 r. Wyrok TK K 17/97 miał wpływ na późniejsze regulacje dotyczące sankcji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowe problemy podatników rozpoczynających działalność i niedopełniających formalności, a także pokazuje, jak orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego może wpływać na rozstrzygnięcia sądów administracyjnych.
“Niedopełnienie formalności VAT może kosztować fortunę – jak wyrok TK uratował podatnika przed częścią kary.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 2421/03 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2004-04-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-12-22 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Bogusław Wolas Grażyna Jarmasz /przewodniczący/ Jan Zając /sprawozdawca/ Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz Sędziowie: WSA Bogusław Wolas NSA Jan Zając (spr) Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004 r sprawy ze skargi J. D. na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia [...] 1995 r. Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od [...] do [...] 1994 r. I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji w części dotyczącej dodatkowego zobowiązania podatkowego, II. W pozostałym zakresie skargę oddala. III. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych) Uzasadnienie W dniach [...] i [...] 1995r Urząd Skarbowy w [...] przeprowadził kontrolę w Zakładzie [...] "[...]" w [...] prowadzonym przez J. D. ( protokoły - karta Nr [...]. W wyniku tej kontroli stwierdzono, że J. D. traktował swoją działalność jako zwolnioną od podatku od towarów i usług na podstawie art. 14 ust. 6 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym ( Dz. U. Nr 11, póz. 50 z późniejszymi zmianami) pomimo , że nie złożył wymaganego tymi przepisami oświadczenia o wyborze zwolnienia. J. D. nie dopełnił również obowiązku złożenia przed dniem dokonania pierwszej sprzedaży zgłoszenia rejestracyjnego, o którym mowa w art. 9 ust. 1 w/w ustawy. W oparciu o ustalenia kontroli Urząd Skarbowy w [...] wydał decyzję Nr [...] z dnia [...] 1995r. ustalającą zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 1994r. w kwocie [...] zł ( karta Nr [...]). Od decyzji tej J. D. wniósł odwołanie pismem z dnia [...] 1995r. ( karta Nr [...]), w którym podał między innymi, że rozpoczynając działalność gospodarczą w [...] 1994r. nie uzyskał rzetelnej informacji na temat form opodatkowania i potrzebie złożenia stosownych dokumentów. J. D. podając powyższe stwierdzenie nie wskazał żadnych dowodów na to, że jest ono zgodne ze stanem faktycznym i dlatego też izba Skarbowa przeprowadziła postępowanie wyjaśniające. W czasie przesłuchania , które odbyło się w siedzibie Izby Skarbowej w dniu [...] 1995r. J. D. oświadczył ,że obecnie nie może podać konkretnego dnia, w którym zwracał się do Urzędu Skarbowego w [...] o uzyskanie informacji dotyczących zasad opodatkowania oraz wskazać osoby, która informacji mu udzielała. W tym stanie Izba Skarbowa uznała , że Podatnik nie posiada dowodów na to, aby przyczyną powstania obowiązku uiszczenia podatku od towarów i usług była błędna informacja pracownika Urzędu Skarbowego w [...] W odwołaniu od decyzji Urzędu Skarbowego w [...] J. D. podał również , że zgodnie z art. 14 ust. 1 oraz art. 6 wymienionej ustawy o podatku od towarów i usług poinformował w formie pisemnej Urząd Skarbowy o przewidywanych obrotach w 1994r. w kwocie [...] starych złotych ( pismo z dnia [...] 1994 r. - karta Nr [...]) oraz, że składając wymienione pismo wnioskował o wybór zwolnienia z podatku od towarów i usług. Rozpatrując odwołanie Podatnika Izba Skarbowa stwierdziła, że powołany przepis art. 14 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług nie dotyczy podatku ustalonego zaskarżoną decyzją. Określa on zasady zwolnienia z podatku od towarów i usług podatników prowadzących działalność w roku poprzednim, a J. D. rozpoczął działalność gospodarczą w 1994r. W sprawie objętej decyzją Urzędu Skarbowego w [...] miał zastosowanie art. 14 ust. 6 wymienionej ustawy o podatku od towarów i usług, który stanowi, że podatnik rozpoczynający wykonywanie czynności w ciągu roku podatkowego może wybrać zwolnienie od podatku jeżeli przewidywana przez niego wartość sprzedaży towarów określona w złożonym oświadczeniu nie przekroczy - w proporcji do okresu prowadzonej sprzedaży - kwoty [...] min starych złotych . Podatnik składa oświadczenie w urzędzie skarbowym przed dniem dokonania pierwszej sprzedaży. Zdaniem Izby Skarbowej powołane przez skarżącego pismo z dnia [...] 1994r. nie spełnia wymogów cytowanego przepisu gdyż: - nie było to oświadczenie o wysokości obrotów wymagane cytowanym przepisem lecz luźna informacja zawarta we wniosku o udzielenie ulgi w poborze innego podatku tj. podatku dochodowego, - pismo nie zawierało informacji o wyborze zwolnienia od podatku i usług, - pismo złożone zostało po terminie określonym wymienionym przepisem ( podatnik osiągnął przychód ze sprzedaży w [...] 1994 r. - str. [...] protokołu z kontroli z [...]1995r.) W tym stanie J. D. był w 1994r. podatnikiem opodatkowanym podatkiem od towarów i usług. W odwołaniu od decyzji J. D. podał również, że kontrola stanowiąca podstawę wydania decyzji przeprowadzona została na skutek jego działania zmierzającego do uzyskania informacji o nie zaleganiu w podatkach. Zdaniem Izby Skarbowej, to w jakich okolicznościach doszło do przeprowadzenia kontroli nie zwalnia Podatnika z obowiązku uiszczenia podatku ustalonego w czasie tej kontroli. Ponadto gdyby Urząd Skarbowy nie przeprowadził tej kontroli, to prawdopodobnie w terminie późniejszym Podatnik zapłaciłby jeszcze wyższy podatek. Biorąc pod uwagę przedstawiony stan oraz z uwagi na to, że Urząd Skarbowy w [...] ustalił należny podatek od towarów i usług za cały 1994r. , a zgodnie z art. 26 wymienionej ustawy o podatku od towarów i usług okresem rozliczeniowym jest okres jednego miesiąca Izba Skarbowa decyzją Nr [...] z dnia [...] 1995r. [...] karta Nr [...]) uchyliła decyzję Urzędu Skarbowego w [...] i ustaliła należny podatek od towarów i usług za poszczególne miesiące 1994r. Ustalając zobowiązanie w podatku od towarów i usług za 1994r. Izba Skarbowa zastosowała sankcję określoną w art. 27 ust. 5 pkt 1 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług gdyż Podatnik nie posiadał ewidencji umożliwiającej określenie przedmiotu i podstawy opodatkowania. Podatnik świadczył w 1994 r. usługi opodatkowane różnymi stawkami podatku od towarów i usług ( 7% usługi w zakresie budownictwa mieszkaniowego i 22% pozostałe usług), a zatem prowadzoną dla potrzeb podatku dochodowego ewidencję sprzedaży nie można było uznać za ewidencję , na podstawie której można by było określić przedmiot i podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług. J. D. nie godząc się z ustaleniami decyzji Izby Skarbowej wniósł na tą decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego ( pismo z dnia [...] 1996r.) W uzasadnieniu skargi J. D. podał, że w dniu [...]1995r. wystąpił do Urzędu Skarbowego w [...] o wydanie zaświadczenia o nie zaleganiu w podatkach. W odpowiedzi na to pismo Urząd Skarbowy w [...] w dniach [...] i [...] 1995r. przeprowadził kontrolę prawidłowości deklarowanych podstaw opodatkowania za 1994r. W wyniku kontroli Urząd Skarbowy w [...] wydał zaskarżoną decyzję Nr [...] z dnia [...] 1995r. Powyższe działanie wg Podatnika jest niezgodne z art. 61 Kodeksu postępowania administracyjnego z powodu nie zawiadomienia go o wszczęciu postępowania. Według Izby Skarbowej zarzut powyższy jest bezpodstawny ponieważ w postępowaniu Urzędu Skarbowego nie występują żadne formalne nieprawidłowości. Pracownicy Urzędu Skarbowego w [...] przeprowadzający wymienione kontrole posiadali prawidłowe upoważnienia do przeprowadzenia kontroli ( Nr [...]- karta Nr [...]). Upoważnienie to zostało okazane Podatnikowi ,co potwierdził pieczęcią i podpisem. W protokole z kontroli zawarta została informacja o tym ,że J. D. nie spełnił wymogów do zwolnienia z podatku od towarów i usług za 1994 r. i w związku z tym jest zobowiązany do uiszczenia należnego podatku i sankcji określonych w art. 27 ust. 5 pkt 1 cyt. ustawy o podatku od towarów i usług. Opisanym wyżej postępowaniem Urząd Skarbowy wszczął postępowanie zmierzające do wydania zaskarżonej decyzji. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. D. podniósł również , że przed kontrolą stanowiącą podstawę wydania zaskarżonej decyzji Urząd Skarbowy przeprowadził kontrole w dniach [...] i [...] 1994 r. W czasie tych kontroli Urząd Skarbowy nie przedstawił Mu podanych w późniejszej kontroli zarzutów dotyczących podatku od towarów i usług. Odpowiadając na ten zarzut Izba Skarbowa wyjaśnia , że postępowanie Urzędu Skarbowego przeprowadzone w dniach [...] i [...] 1994r. ( karta Nr [...]) związane było z -koniecznością zebrania danych niezbędnych do załatwienia wniosku Podatnika o odstąpienie od poboru podatku dochodowego. Postępowanie to przeprowadzone zostało w Urzędzie Skarbowym w [...]. W czasie tego postępowania nie badano zasadności korzystania przez Podatnika ze zwolnienia z podatku od towarów i usług. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podkreślenia wymaga , że to na stronie skarżącej ciążył obowiązek złożenia oświadczenia o wyborze zwolnienia od podatku od towarów i usług oraz zgłoszenia rejestracyjnego. Zatem ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na podatniku. Odmowa uznania pisma skarżącego z dnia [...] 1994 r. za spełniającego wymogi oświadczenia jest całkowicie zasadna z przyczyn naprowadzonych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wobec braku innych dowodów na dopełnienie przez podatnika ciążących na nim obowiązków brak jest podstaw do kwestionowania ustaleń organów podatkowych w tym zakresie. Pozostałe zarzuty skarżącego również nie zasługują na uwzględnienie. W szczególności bezzasadny jest zarzut naruszenia art. 61 kpa , gdyż czynność kontrolna na gruncie kpa spełniała przesłanki wszczęcia postępowania , a w kontroli skarżący brał udział. Dlatego zaskarżona decyzja w części odnoszącej się do określenia podatku od towarów i usług jest zgodna z prawem. Natomiast skargę uwzględniono w odniesieniu do części decyzji ustalającej dodatkowe zobowiązanie podatkowe biorąc pod uwagę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 29 kwietnia 1998r. sygn. akt. K 17/97 ( OTK 1998/3/30). Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku na podstawie art. 145 par. 1 ust.1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270) . Rozpoznając sprawę oparto się na art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami) stanowiącym, że sprawy w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne .na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z tym , że na podstawie art.97 § 2 w sprawach tych stosuje się dotychczasowe przepisy o wpisie i innych kosztach sądowych. Dlatego też o kosztach orzeczono w oparciu o art.55 ust.1 i 2 ustawy z dnia 11 maja 1995r o Naczelnym Sądzie Administracyjnym ( Dz. U. Nr 74 poz.368).
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI