I SA/LU 579/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w części dotyczącej podatku VAT za okres od marca do grudnia 2001 r., uznając, że organ podatkowy nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego w sprawie związku zakupu dźwigów z kosztami uzyskania przychodu.
Sprawa dotyczyła prawa podatnika do obniżenia podatku VAT naliczonego w związku z zakupem dwóch dźwigów. Organ podatkowy zakwestionował ten koszt, uznając, że nie miał związku z uzyskanym przychodem i miał na celu jedynie zmniejszenie podstawy opodatkowania. Podatnik argumentował, że dźwigi były zakupione w celu realizacji inwestycji budowlanej. Sąd uchylił decyzję organu, wskazując na uchybienia proceduralne i niepełne zebranie materiału dowodowego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie rozpoznał skargę H.S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za rok 2001. Spór dotyczył zakwestionowania przez organ podatkowy kosztów zakupu dwóch dźwigów dla osób niepełnosprawnych na kwotę 146 000 zł netto, co skutkowało odmową prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w kwocie 32 120 zł. Organ podatkowy argumentował, że zakup dźwigów nie miał związku z uzyskanym przychodem i miał na celu jedynie zmniejszenie podstawy opodatkowania, a podatnik nie wykazał racjonalności poniesienia tego wydatku. Podatnik twierdził, że dźwigi były przeznaczone do instalacji w ramach umowy o roboty budowlane, która jednak nie doszła do skutku z przyczyn niezależnych od niego. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w części dotyczącej podatku VAT za okres od marca do grudnia 2001 r., stwierdzając naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 122, 187 § 1 i 191, poprzez zaniechanie wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz dowolną ocenę dowodów. Sąd wskazał, że organ podatkowy nie ustalił w sposób należyty związku między kosztem zakupu dźwigów a celem uzyskania przychodu, a także nie wyjaśnił wszystkich istotnych okoliczności sprawy, w tym kwestii związanych z reklamacją i likwidacją spółki, od której dźwigi zostały zakupione. W pozostałym zakresie skargę oddalono.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, wydatek może zostać zaliczony do kosztów uzyskania przychodu, jeśli podatnik udowodni, że poniósł go w celu osiągnięcia przychodu i działał racjonalnie, nawet jeśli przychód nie został ostatecznie uzyskany z przyczyn obiektywnych. Organ podatkowy nie może odmówić wiarygodności dokumentom bez przeprowadzenia dowodów przeciwnych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ podatkowy nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego i dokonał dowolnej oceny dowodów. Nie ustalił, czy zakup dźwigów mógł przyczynić się do uzyskania przychodu, czy taki był cel podatnika, oraz czy wydatek był racjonalny w momencie jego poniesienia. Organ nie wyjaśnił również kwestii związanych z reklamacją i likwidacją spółki-sprzedawcy.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (15)
Główne
u.p.t.u.i p.a. art. 19 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u.i p.a. art. 20 § 2
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
u.p.t.u.i p.a. art. 25 § 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób niepozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję, postanowienie lub inny akt, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 206
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 223 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy jest obowiązany podjąć wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
o.p. art. 187 § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy wyczerpująco zbiera i rozpatruje materiał dowodowy.
o.p. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Organ ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.
o.p. art. 210 § 4
Ustawa Ordynacja podatkowa
Uzasadnienie decyzji powinno wskazywać fakty, dowody, przyczyny odmowy wiarygodności dowodom oraz podstawy prawne.
k.c. art. 498 § 2
Kodeks cywilny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy nie zebrał wyczerpująco materiału dowodowego. Organ podatkowy dokonał dowolnej oceny dowodów. Uzasadnienie decyzji organu podatkowego było wadliwe.
Odrzucone argumenty
Zakup dźwigów był związany z planowaną inwestycją i miał na celu uzyskanie przychodu. Podatnik nie miał obowiązku dochodzenia roszczeń gwarancyjnych od spółki, która uległa likwidacji.
Godne uwagi sformułowania
Organ podatkowy nie ma nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających ten związek. Podatnik powinien postępować racjonalnie i zmierzać w sposób najbardziej bezpośredni do osiągnięcia przychodu. Ocena prawna czy wydatek na nabycie towaru lub usługi nie może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w tej sprawie powinna być dokonana na podstawie ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Kosztem uzyskania przychodu będzie taki koszt, którego poniesienie w normalnych warunkach działalności gospodarczej podatnika mogło spowodować powstanie lub zwiększenie przychodu; którego poniesieniu przez podatnika właśnie taki cel towarzyszył.
Skład orzekający
Anna Kwiatek
przewodniczący
Irena Szarewicz-Iwaniuk
członek
Wiesława Achrymowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wadliwości postępowania dowodowego przez organy podatkowe oraz zasady dotyczące kosztów uzyskania przychodu w kontekście niezrealizowanych inwestycji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z zakupem towarów na niezrealizowaną inwestycję i problemami z egzekwowaniem gwarancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje typowe problemy interpretacyjne dotyczące kosztów uzyskania przychodu i wadliwości postępowania podatkowego, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Kiedy zakupiony towar nie trafia na inwestycję – czy nadal można odliczyć VAT?”
Dane finansowe
WPS: 146 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Lu 579/06 - Wyrok WSA w Lublinie Data orzeczenia 2007-01-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-07 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie Sędziowie Anna Kwiatek /przewodniczący/ Irena Szarewicz-Iwaniuk Wiesława Achrymowicz /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6110 Podatek od towarów i usług Hasła tematyczne Podatek od towarów i usług Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Powołane przepisy Dz.U. 1993 nr 11 poz 50 art.19 ust.1, art.20 ust.2, art.25 ust.1 pkt.3 Ustawa z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. Dz.U. 2000 nr 14 poz 176 art.22 ust.1, art.23 Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych - tekst jednolity Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art.145 par.1 pkt.1 lit.c Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Kwiatek, Sędziowie NSA Irena Szarewicz-Iwaniuk, WSA Wiesława Achrymowicz (spr.),, Protokolant Starszy sekretarz sądowy Marta Sochal, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 19 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi H.S. na decyzji Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2001 r. I. uchyla zaskarżoną decyzję w części obejmującej określenie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od marca do grudnia 2001 r.; II. w pozostałym zakresie skargę oddala; III. stwierdza , że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w zakresie opisanym w pkt I ; IV. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz H.S. kwotę 2915 ( dwa tysiące dziewięćset piętnaście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania ; V. nakazuje ściągnąć od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie kwotę 439 (czterysta trzydzieści dziewięć ) złotych tytułem nie uiszczonego wpisu od skargi; VI. w pozostałej części nie uiszczony wpis od skargi przejmuje na rachunek Skarbu Państwa. Uzasadnienie I SA/Lu 579/06 UZASADNIENIE 1. Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] czerwca 2006 roku utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] marca 2006 roku, która określiła H.S. zobowiązanie podatkowe w podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do grudnia 2001 roku. Organ podatkowy wskazał, że spór z podatnikiem powstał z powodu zakwestionowania przez organ podatkowy kosztów na kwotę 146.000 z / netto /, a tym samym zakwestionowania prawa podatnika do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony w kwocie 32 120 zł, wynikający z faktur z dnia [...] marca 2001 roku : - nr [...] wartość netto 77 000 zł, podatek VAT 16 940 zł, wartość brutto 93 940 zł; - nr [...] wartość netto 69 000 zł, podatek VAT 15 180 zł, wartość brutto 84 180 zł. Organ podatkowy ustalił, że H.S. prowadzi działalność gospodarczą pod firmą [...] w zakresie usług remontowo-budowlanych, handlu materiałami budowlanymi i wynajmu pomieszczeń. Wskazane faktury zostały wystawione przez [...]spółkę cywilną na rzecz podatnika. Dokumentowały zakup dźwigów dla osób niepełnosprawnych. Podatnik zaewidencjonował zakup dźwigów w ewidencji zakupów VAT pod pozycją 127 i 128 oraz w podatkowej księdze przychodów i rozchodów za 2001 r. Dźwigi nie zostały wykazane w remanencie końcowym, sporządzonym na dzień 31 grudnia 2001 r. Podatnik nie wykazał przychodów ze sprzedaży tych dźwigów. W pisemnych wyjaśnieniach podał, że dźwigi znajdują się w magazynach [...] spółki cywilnej i przez niedopatrzenie nie zostały uwzględnione w remanencie na koniec 2001 roku. Został sporządzony dodatkowy remanent na dzień 31 grudnia 2001 r., w którym sporne dźwigi zostały wykazane. Zakup dźwigów był związany z umową nr [...] zawartą przez podatnika z [...] spółką z o.o. z siedzibą w W. w dniu 24 kwietnia 2000 roku. Umowa obejmowała wykonanie przez podatnika remontu kapitalnego i adaptacji budynku położonego w W. przy ul. S.. Zgodnie z § 1.2 i § 1.3 tej umowy remont miał polegać na przystosowaniu budynku dla potrzeb hurtowni materiałów budowlanych i zainstalowaniu w nim dwóch dźwigów dla osób niepełnosprawnych. Postanowienie § 2 określało termin rozpoczęcia robót na 25 maja 2000 roku, zakończenia na 31 grudnia 2004 roku. Postanowienie § 5 przewidywało możliwość rozwiązania umowy za pisemnym wypowiedzeniem. W dniu 20 kwietnia 2000 roku podatnik zawarł dwie umowy ze spółką cywilną [...]na wykonanie dźwigów pionowych dla osób niepełnosprawnych typu VIP 9,0. Na podstawie tych umów spółka [...] za wykonany i dostarczony dźwig miała otrzymać wynagrodzenie ryczałtowe w kwocie 77 000 zł / netto / oraz 69 000 zł / netto /. W dniu 22 marca 2001 roku spółka [...] wystawiła podatnikowi faktury: nr [...] - wartość netto 77 000 zł , VAT 16 940 zł. brutto 93 940 zł oraz nr [...]01 - wartość netto 69 000 zł , VAT 15 130 zł, brutto 84 180 zł. Wynagrodzenie miało być uiszczone na rachunek bankowy wykonawcy. Podatnik wystąpił do spółki [...] z reklamacją zakupionych dźwigów w związku z wadliwą powłoką lakierniczą / pismo z dnia 29 marca 2001 roku /. Dźwigi zostały przekazane do naprawy gwarancyjnej / protokół z dnia 19 kwietnia 2001 roku /. Termin wykonania napraw gwarancyjnych został ustalony na 30 dni. Po jego upływie dźwigi nie zostały zwrócone nabywcy - podatnikowi. Podatnik wystąpił do wykonawcy z ostatecznym wezwaniem do zwrotu naprawionych dźwigów w ciągu 30 dni z zastrzeżeniem, że po tym terminie zrezygnuje z dźwigów i zażąda zwrotu pieniędzy / pismo z dnia 29 grudnia 2002 roku, skierowane w trakcie postępowania kontrolnego, po upływie 7 miesięcy od terminu wykonania naprawy gwarancyjnej /. Podatnik przesłuchany jako strona zeznał, że przed dostarczeniem dźwigów wpłacił bezpośrednio wykonawcy na poczet ceny zaliczkę w gotówce. Nie pamiętał kwoty. Nie posiadał dokumentów na okoliczność tej wpłaty. W dniu wystawienia faktur VAT miał dopłacić wykonawcy 10 000 zł gotówką. Także nie posiadał dokumentów na potwierdzenie tej wpłaty. Pozostała część należności została skompensowana robotami wykonanymi na rzecz spółki [...] . Z pisma spółki [...] wynika, że dokonała kompensaty należności i zobowiązań, zaliczając należność z faktury VAT nr [...] z [...] lipca 2001r. , wystawionej przez H.S. za roboty budowlane na kwotę 32 421 zł, na poczet płatności faktur : nr [...] i nr [...] , dokumentujących zakup dźwigów. Po dokonaniu tej kompensaty łączne zobowiązanie H. S. wobec spółki [...] wyniosło 145 699 zł / pismo z dnia 31 lipca 2001 roku /. Z tego rozliczenia wynika, że podatnik do dnia 31 lipca 2001 roku nie dokonywał żadnych wpłat na poczet ceny dźwigów. Organ podatkowy zwrócił uwagę, że dźwigi dla osób niepełnosprawnych zostały zakupione pod konkretną inwestycję, która miała być realizowana na podstawie umowy zawartej ze spółką [...] / z dnia [...] kwietnia 2000 roku nr [...] Do inwestycji tej nigdy nie doszło. Zakup dźwigów nastąpił dnia 21 marca 2001 roku. W trakcie postępowania wyjaśniającego Instytut Rynku Wewnętrznego i Konsumpcji poinformował, że posiada prawo użytkowania wieczystego nieruchomości w W. przy ul. S. W latach 2000-2001 spółka [...] nie była najemcą tej nieruchomości. Instytut nie zezwalał tej firmie na dokonywanie adaptacji i remontu budynku / pismo z dnia 7 kwietnia 2005 roku /. J. B. / występujący przy zawarciu umowy z dnia 24 kwietnia 2000 roku jako prezes spółki [...] / zeznał, że H.S. nie rozpoczął realizacji umówionych robót. Nie przedkładał kosztorysów, projektów, faktur, innych dokumentów. W budynku przy ul. S. nie zamontował dźwigów dla osób niepełnosprawnych. Wskazana umowa zakończyła się na etapie pomysłu. Została rozwiązana. Pismo o rozwiązaniu umowy H.S. otrzymał 24 sierpnia 2001 r. Na tej podstawie organ podatkowy odmówił wiarygodności zeznaniom podatnika, że w związku z tą umową dokonał organizacji placu budowy poprzez zwiezienie sprzętu budowlanego i wykonanie tymczasowego przyłącza elektrycznego, zakupu wind. Dyrektor Izby Skarbowej nie zgodził się z twierdzeniem podatnika, że dowodem na poniesiony koszt jest wykazywanie przedmiotowych dźwigów w remanentach za lata 2001-2005. Podatnik nie dysponuje informacją, gdzie znajdują się dźwigi, nie posiada żadnych dokumentów dotyczących reklamacji dźwigów, zawierających ich opis techniczny i oznaczenia umożliwiające identyfikację. Dźwigi zostały wykazane w remanencie końcowym na dzień 31 grudnia 2001 roku dopiero w trakcie kontroli podatkowej. W związku z twierdzeniem podatnika, że nie miał możliwości dochodzenia od spółki [...] roszczeń gwarancyjnych, gdyż uległa likwidacji, organ podatkowy wskazał, że do dnia 31 lipca 2001 roku podatnik współpracował ze spółką [...] Świadczy o tym jej pismo dotyczące kompensaty należności. Termin naprawy gwarancyjnej upływał 19 maja 2001 roku. Nie podzielił argumentu podatnika, że / wobec trudności z ustaleniem adresu wspólników spółki [...] przez organ podatkowy / podatnik nie miał obowiązku dochodzenia praw z rękojmi czy gwarancji oraz przedstawienia dowodów potwierdzających próby ustalania miejsca zamieszkania wspólników. Zdaniem organu podatkowego na podatniku spoczywa ciężar dowodu celem wykazania związku poniesionych kosztów na zakup dźwigów z przychodem / uzyskanym czy oczekiwanym /. Podatnik takiego związku nie wykazał. Organ podatkowy nie ma nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów potwierdzających ten związek. W szczególności podatnik nie wykazał, że koszty te poniósł w sposób racjonalny. Nie udowodnił, że w normalnych okolicznościach poniesienie wydatku na nabycie dźwigów dla osób niepełnosprawnych pociągnęłoby za sobą uzyskanie przychodu. Ustalenia organu podatkowego przemawiają za stwierdzeniem, że jednym celem tych wydatków było zmniejszenie podstawy opodatkowania. Podatnik prowadzący działalność gospodarczą powinien postępować racjonalnie i zmierzać w sposób najbardziej bezpośredni do osiągnięcia przychodu. Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że postępowanie podatkowe zostało przeprowadzone zgodnie z art. 122, art. 187 § 1, art. 191 oraz art. 124 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Ocenił materiał dowodowy wszechstronnie, w granicach swobodnej oceny dowodów, w sposób logiczny, zgodny z doświadczeniem życiowym. Ustalenia faktyczne i stanowisko prawne zostały w decyzji wyczerpująco uzasadnione. Organ podatkowy nie ma nieograniczonego obowiązku poszukiwania faktów istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Podatnik powinien zgłosić takie fakty organowi podatkowemu. W tych okolicznościach organ podatkowy przedstawił stanowisko , że koszt zakupu dwóch dźwigów dla osób niepełnosprawnych z wymienionych faktur nie ma związku z uzyskanym przychodem i nie stanowi kosztu uzyskania przychodu. Zgodnie z art. 19 ust. 1 w związku z art. 20 ust. 2 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym / Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm. / podatnik nie miał prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z faktur dokumentujących zakup tych dźwigów dla osób niepełnosprawnych. Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym należało odmówić podatnikowi prawa do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony z tych faktur. 2. H.S. złożył skargę na ostateczną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej . Żądał uchylenia zaskarżonej decyzji i zasądzenia kosztów postępowania sądowego. Zarzucił naruszenie : - art. 122, art. 187 § 1, art. 191, art. 124 i art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej poprzez zaniechanie zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, przekroczenie prawa do swobodnej oceny dowodów, niedostateczne uzasadnienie decyzji; - art. 19 ust. 1, art. 20 ust. 2 oraz art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym / Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm. / w związku z art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych / D. U. Nr 90, poz. 416 ze zm. / przez uznanie, że zakup dźwigów nie był związany ze sprzedażą opodatkowaną, że wydatki na ich zakup nie stanowiły kosztu uzyskania przychodu. Skarżący argumentował, że dźwigi zakupił w celu uzyskania przychodu / zamontowania w budowanych lub remontowanych budynkach /. Nie zostały przeznaczone na żaden cel niezwiązany z działalnością opodatkowaną, gospodarczą. Prowadzi działalność w zakresie budowy domów i w sposób oczywisty dźwigi zostały zakupione w celu ich zamontowania w budowanych lub remontowanych budynkach. Nie można racjonalnie przyjąć, że dźwigi dla osób niepełnosprawnych podatnik miał nabyć dla prywatnych potrzeb, niezwiązanych z prowadzoną działalnością gospodarczą. Nie rozporządził nimi w sposób wykluczający zaliczenie do kosztów uzyskania przychodu. Zapłata za dźwigi nie jest przesłanką zaliczenia wydatku do kosztów uzyskania przychodu. Wskazywał na domniemanie, że w zasadzie każdy wydatek służy uzyskaniu przychodów, sprzedaży opodatkowanej. Organ podatkowy mimo prób nie ustalił miejsca pobytu wspólników spółki [...] i w tej sytuacji nie może opierać rozstrzygnięcia na okoliczności, że nie zostały zrealizowane roszczenia gwarancyjne, że podatnik zaniechał działań celem ich skutecznego dochodzenia. Podatnik nie miał obowiązku ich realizowania. Żaden przepis prawa podatkowego nie wymaga podejmowania takich czynności dla zachowania prawa do obniżenia podatku. 3. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej wnosił o jej oddalenie. Podtrzymał stanowisko i argumentację przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych / Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. / w związku z art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. / sądy administracyjne kontrolują działania organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Zaskarżona decyzja nie odpowiada prawu. Nie można odmówić trafności proceduralnym zarzutom skargi 5. Zgodnie z art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym / Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm. / podatnik ma prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług, związanych ze sprzedażą opodatkowaną. Przepis art. 20 ust. 2 tej ustawy, pozwala podatnikowi zmniejszyć podatek należny o kwotę podatku naliczonego związaną ze sprzedażą opodatkowaną. Przepisy te służą realizacji zasady neutralności podatku od towarów i usług. Przedsiębiorca ma być wolny od tego podatku w toku działalności gospodarczej. Prawo do odliczenia powstaje z chwilą powstania obowiązku podatkowego w odniesieniu do podatku podlegającego odliczeniu. 6. Zgodnie z art. 25 ust. 1 pkt 3 tej ustawy / brzmienie obowiązujące w okresie objętym decyzją / obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, którymi rozporządzono w sposób nie pozwalający na zaliczenie poniesionych wydatków do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, Ocena prawna czy wydatek na nabycie towaru lub usługi nie może być zaliczony do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym, w tej sprawie powinna być dokonana na podstawie ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych / Dz. U. z 2000r. Nr 14, poz. 176 ze zm. / w brzmieniu obwiązującym w 2001 r. 6. Zgodnie z art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych / w brzmieniu obowiązującym w 2001 r. / kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Przepis ten określa zasadę, że wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów są kosztami uzyskania przychodów, jeżeli nic innego nie wynika z art. 23 tej ustawy. Kosztem uzyskania przychodu będzie taki koszt / niewymieniony w art. 23 tej ustawy /, którego poniesienie w normalnych warunkach działalności gospodarczej podatnika mogło spowodować powstanie lub zwiększenie przychodu; którego poniesieniu przez podatnika właśnie taki cel towarzyszył. Cel poniesionego kosztu / czy było nim osiągnięcie przychodu / należy oceniać według okoliczności w dacie ponoszenia kosztu. Nie ma znaczenia czy podatnik ten cel później osiągnął, czy rzeczywiście w związku z tym poniesionym kosztem uzyskał przychód. Dla uznania danego wydatku za koszt, nie jest konieczne w każdym przypadku wykazanie między tym kosztem a przychodem bezpośredniego związku / patrz stanowisko NSA w wyroku w sprawie I SA/Wr 2552/98, niepubl. /. Jeżeli podatnik poniósł określony wydatek, przedstawił na jego poniesienie stosowny dowód, jego działania miały na celu osiągnięcie przychodu, to wydatek ten będzie kosztem uzyskania przychodu / patrz stanowisko NSA w wyroku w sprawie III SA 2795/01, niepubl. /. Kosztem uzyskania przychodu będzie wydatek poniesiony w bezpośrednim i pośrednim związku z celem - uzyskaniem przychodu, jeśli został poniesiony w sposób racjonalny, a przychód nie został osiągnięty z obiektywnych powodów / patrz stanowisko NSA w wyroku w sprawie I SA/Łd 1243/96 /. 7. Organ podatkowy powołuje niekwestionowane w sprawie dokumenty w postaci : - umowy o wykonanie dźwigów dla osób niepełnosprawnych ze spółką [...] z dnia 20 kwietnia 2000 roku; - umowy o roboty budowlane ze spółką [...] z dnia 24 kwietnia 2000 roku; - faktur dokumentujących nabycie przez podatnika spornych dźwigów dla osób niepełnosprawnych, wystawionych dnia 22 marca 2001 roku; - protokołów z dnia 19 kwietnia 2001 roku, stwierdzających wydanie dźwigów spółce [...]– zbywcy, celem wykonania napraw gwarancyjnych; - wypowiedzenia umowy o wykonanie robót budowlanych zawartej z [...], z dnia 20 sierpnia 2001 roku; - pisma spółki [...] z dnia 31 lipca 2001 roku o rozliczeniach z podatnikiem za sporne dźwigi; -pisma Instytutu Rynku Wewnętrznego i Konsumpcji dotyczącego nieruchomości, na której miała być realizowana inwestycja na mocy umowy z [...]. Na tej podstawie organ podatkowy nie kwestionuje, że skarżący – podatnik poniósł koszt na nabycie spornych dźwigów. Natomiast podważa istnienie związku między tym kosztem a jego celem w postaci uzyskanego czy oczekiwanego przychodu. Organ podatkowy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyraża stanowisko, że " wykazany przez podatnika koszt ich zakupu nie ma żadnego związku z uzyskanym przychodem", że "jednym celem wskazanych wydatków było zmniejszenie podstawy opodatkowania". Takie stanowisko organu podatkowego jest oparte na dowolnej ocenie zgromadzonych dowodów i niekompletnym materiale dowodowym. Z przedstawionych dokumentów wynikają : -cel nabycia spornych dźwigów; - przyczyny niezrealizowania inwestycji, której miały służyć; -okoliczności wydania dźwigów gwarantowi. Organ podatkowy odmówił wiarygodności tym dokumentom. Wbrew ich treści wyraził odmienne stanowisko, lecz nie przeprowadził dowodów przeciwnych. Nie ustalił : - czy zakup dźwigów mógł przyczynić się do uzyskania /zwiększenia/ przychodu z prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej; - czy taki właśnie był cel działania podatnika przy ich nabywaniu; - czy w chwili poniesienia koszt ten mógł być – przy założeniu racjonalności postępowania podatnika – oceniany, jako mogący przynieść przychód; - czy następnie podatnik nie zmienił celu poniesienia tego kosztu w taki sposób, że nie mógł on już mieć wpływu na powstanie /zwiększenie/ przychodu. Organ podatkowy nie wyjaśnia : - dlaczego skarżącego – podatnika obciąża pełną odpowiedzialnością za niezrealizowanie roszczeń gwarancyjnych od spółki "[...]", gdy jednocześnie nie kwestionuje, że spółka ta nie istnieje co najmniej od października 2001 r.; - jakie skutki prawne należy przypisać oświadczeniu [...] o potrąceniu / art. 498 § 2 k.c. /, ewentualnie z jakiego powodu oświadczenie to nie wywołało skutków prawnych właściwych potrąceniu; - dlaczego nie wyegzekwowanie praw z gwarancji / czy inne konkretne okoliczności / mają świadczyć o tym, że zakup dźwigów miał na celu jedynie obniżenie podatku należnego. 8. Stwierdzone uchybienia postępowania podatkowego naruszają ustawę z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa / Dz. U. Nr 8 z 2005r., poz.60 ze zm. /, która od organu prowadzącego to postępowanie wymaga, by : - podjął wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego / art. 122 tej ustawy /; - wyczerpująco zgromadził i rozpatrzył materiał dowodowy niezbędny dla prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy / art. 187 § 1 tej ustawy /; - ocenił na podstawie całego zebranego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona / art. 191 tej ustawy /; - uzasadnienie faktyczne decyzji wskazywało fakty, które organ uznał za udowodnione, dowody, którym dał wiarę, wymieniało przyczyny, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, zaś uzasadnienie prawne wyjaśniało podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa / art. 210 § 4 powołanej ustawy/. Stwierdzone naruszenia przepisów postępowania podatkowego mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy / przy czym ponowne rozpatrzenie rozliczenia miesiąca marca 2001 roku w podatku od towarów i usług może istotnie wpływać na rozliczenie kolejnych miesięcy 2001 roku / . Nie pozwoliły na kontrolę zaskarżonej decyzji w zakresie prawidłowości zastosowania prawa materialnego. Prawidłowe zastosowanie przepisów prawa materialnego jest uwarunkowane prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem wyjaśniającym. Wadliwość postępowania wyjaśniającego powoduje również, że na obecnym etapie sprawy nie ma podstaw, by zaskarżoną decyzję oceniać w świetle materialnoprawnych przesłanek z art. 19 ust. 1 i art. 20 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym. 9. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, przy zastosowaniu art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt I i III sentencji. Oddalenie skargi obejmuje zaskarżoną decyzję w części określającej rozliczenie zobowiązania skarżącego - podatnika w podatku od towarów i usług za miesiące: styczeń i luty 2001 r. Ta część określenia zobowiązania podatkowego nie była objęta zarzutami i brak podstaw do jego wzruszania. Z tego względu na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w pkt II sentencji. Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego uzasadnia art. 206 w związku z art. 205 § 2 oraz art. 223 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI