I SA/KR 2216/01
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Izby Skarbowej dotyczącą korekty podatku VAT naliczonego od zakupu samochodu, uznając, że prawo do odliczenia przysługuje, jeśli w momencie zakupu podatnik prowadził wyłącznie działalność opodatkowaną.
Sprawa dotyczyła skargi T. G. na decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Urzędu Skarbowego, która określiła nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc. Organy podatkowe uznały, że podatek naliczony od zakupu samochodu ciężarowego powinien zostać skorygowany, ponieważ pojazd był wykorzystywany również do działalności zwolnionej z VAT. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, stwierdzając, że korekta nie była wymagana, gdyż w momencie zakupu podatnik prowadził wyłącznie działalność opodatkowaną.
Skarga T. G. skierowana została przeciwko decyzji Izby Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego dotyczącą podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2000 r. Organy podatkowe zakwestionowały prawo do pełnego odliczenia podatku naliczonego od zakupu samochodu ciężarowego, argumentując, że pojazd był wykorzystywany również do działalności zwolnionej z VAT. Zgodnie z przepisami, w takiej sytuacji podatek naliczony powinien zostać skorygowany proporcjonalnie do wartości sprzedaży opodatkowanej. Skarżący zarzucił naruszenie prawa, twierdząc, że ocena związku zakupów z czynnościami opodatkowanymi powinna być dokonywana w ramach rozliczenia danego miesiąca, a przepisy nie nakazują analizowania przyszłego wykorzystania zakupów. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przychylił się do skargi. Sąd uznał, że przepis art. 20 ustawy o VAT, dotyczący korekty podatku naliczonego, stosuje się w momencie dokonywania rozliczenia nabycia środka trwałego. Skoro w momencie zakupu pojazdu podatnik prowadził wyłącznie działalność opodatkowaną, prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługiwało mu w pełnej wysokości, a późniejsze wykorzystanie pojazdu do działalności zwolnionej nie stanowiło podstawy do żądania korekty deklaracji VAT-7.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, podatnik nie może być zobowiązany do korekty podatku naliczonego w takiej sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepis art. 20 ustawy o VAT, regulujący korektę podatku naliczonego, stosuje się w momencie dokonywania rozliczenia nabycia środka trwałego. Jeśli w tym momencie podatnik wykonuje wyłącznie czynności opodatkowane, prawo do odliczenia przysługuje w pełnej wysokości, a późniejsze wykorzystanie pojazdu do działalności zwolnionej nie stanowi podstawy do żądania korekty.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (8)
Główne
u.p.t.u. i p.a. art. 20 § ust. 4
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Stosuje się w chwili dokonywania rozliczenia nabycia środka trwałego. Jeśli w tym momencie podatnik wykonuje czynności opodatkowane i zwolnione, uprawniony jest do zmniejszenia podatku należnego tylko o kwotę podatku naliczonego związaną ze sprzedażą opodatkowaną.
p.p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji.
Pomocnicze
u.p.t.u. i p.a. art. 20 § ust. 3
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Udział procentowy wartości sprzedaży opodatkowanej w wartości sprzedaży ogółem oblicza się na podstawie sprzedaży z ostatnich sześciu miesięcy sprzed daty nabycia towaru.
u.p.t.u. i p.a. art. 20 § ust. 5
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Reguluje sytuację prowadzenia działalności i wykonywania czynności opodatkowanych i zwolnionych w okresie krótszym niż sześć miesięcy licząc do dnia nabycia środka trwałego.
u.p.t.u. i p.a. art. 25 § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku naliczonego nie stosuje się do nabycia towarów lub usług służących do wytworzenia lub odsprzedaży towarów bądź świadczenia usług zwolnionych od podatku.
u.p.t.u. i p.a. art. 19 § ust. 1
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Możliwość korzystania z prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego.
u.p.t.u. i p.a. art. 26
Ustawa o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
Podatnik dokonuje rozliczenia podatkowego w zamkniętych cyklach miesięcznych.
p.p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Ocena związku zakupów z czynnościami opodatkowanymi powinna być dokonywana w ramach rozliczenia danego miesiąca, a nie z perspektywy przyszłego wykorzystania. Przepisy nie nakazują analizowania, czy poczynione zakupy służą czynnościom opodatkowanym bądź zwolnionym w przyszłości. W momencie zakupu środka trwałego podatnik prowadził wyłącznie działalność opodatkowaną, co uzasadnia pełne odliczenie podatku naliczonego.
Godne uwagi sformułowania
Istotą podatku od towarów i usług jest jego konstrukcja, oparta na możliwości obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku, ale wyłącznie w odniesieniu do czynności związanych z działalnością opodatkowaną. Ustawodawca w żadnym z przepisów nie nakazuje podatnikowi analizowania, czy poczynione przez niego zakupy służą czynnościom opodatkowanym bądź zwolnionym z opodatkowania w przyszłości.
Skład orzekający
Grażyna Jarmasz
przewodniczący sprawozdawca
Bogusław Wolas
sędzia
Jan Zając
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odliczania podatku VAT naliczonego od zakupu środków trwałych, gdy w momencie zakupu prowadzona jest wyłącznie działalność opodatkowana, a w późniejszym okresie pojawia się działalność zwolniona."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w momencie wydania orzeczenia (ustawa z 1993 r. o VAT).
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu odliczania VAT od zakupu firmowych samochodów, który nadal budzi wątpliwości interpretacyjne, mimo zmian przepisów.
“Kiedy można odliczyć cały VAT od firmowego auta? Kluczowa jest sytuacja w momencie zakupu.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 2216/01 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2004-04-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2001-10-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Bogusław Wolas Grażyna Jarmasz /przewodniczący sprawozdawca/ Jan Zając Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Sentencja Sygn. akt I S A/Kr 22 1 6/0 1 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 kwietnia 2004 r Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: NSA Grażyna Jarmasz (spr) Sędziowie: WSA Bogusław Wolas NSA Jan Zając Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu [...] 2004 r sprawy ze skargi T. G. na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia 17 września 2001r Nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2000 rok I. Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. II. Zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w [...] na rzecz strony skarżącej koszty postępowania w kwocie [...] zł ([...] złotych). Uzasadnienie W dniu [...] 2001 r. została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie skarga T. G. na decyzję Izby Skarbowej w [...] z dnia17 września 2001 r. Nr [...] Rozstrzygnięciem tym, wobec nie uwzględnienia argumentów odwołania, Izba utrzymała w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w [...] z dnia [...] 2001 r. numer [...] określającą dla T. G. prowadzącego Przedsiębiorstwo Handlowo - Usługowe "[...]" w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiąc [...] 2000 r. nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny miesiąc w kwocie [...] zł. Rozstrzygnięcie takie zapadło, gdyż w wyniku przeprowadzenia postępowania kontrolnego stwierdzono, że w prowadzonej od [...] 2000 r. działalności gospodarczej został zakupiony w [...] 2000 r. samochód ciężarowy [...], za kwotę [...] zł netto, a podatek od towarów i usług wyniósł [...] zł. Samochód ten nie służył wyłącznie działalności opodatkowanej, lecz był także wykorzystywany do działalności zwolnionej. Jak wykazały ustalenia kontroli w miesiącach [...] tj. w [...] i [...] 2000 r. samochodem wykonywane były usługi zwolnione z podatku od towarów i usług. Wobec tego organy doszły do wniosku, że skoro podatnik rozpoczął działalność w [...] 2000 r. to zgodnie z art. 20 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) podatek naliczony odliczony w całości należało skorygować po upływie 6 miesięcy a więc w rozliczeniu podatku za [...] 2000 r. stosując określoną przepisem proporcję. To rozstrzygnięcie dotyczące miesiąca [...] miało wpływ na rozliczenie podatku od towarów i usług za miesiąc [...] jak i [...]2000 r. Jako uzasadnienie decyzji podano, iż istotą podatku od towarów i usług jest jego konstrukcja, oparta na możliwości obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku, ale wyłącznie w odniesieniu do czynności związanych z działalnością opodatkowaną. Wynika to jednoznacznie z art. 20 ust. 2 ustawy o podatku od towarów i usług, który stanowi, że podatnik może zmniejszyć podatek należny o kwotę podatku naliczonego związanego ze sprzedażą opodatkowaną. Z kolei z art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy wynika, że obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku naliczonego nie stosuje się do nabycia przez podatnika towarów lub usług służących do wytworzenia lub odsprzedaży towarów bądź świadczenia usług zwolnionych od podatku. W sytuacji, gdy towar zakupiony w danym miesiącu rozliczeniowym może służyć zarówno działalności opodatkowanej, jak też zwolnionej od podatku i nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części tej kwoty to zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy podatnik może zmniejszyć podatek należny o taką część podatku naliczonego, która odpowiada procentowemu udziałowi wartości sprzedaży opodatkowanej w wartości sprzedaży ogółem. Również następne ustępy przepisu art. 20 szczegółowo regulują problematykę odliczania podatku naliczonego od należnego w sytuacji jednoczesnej sprzedaży towarów i usług opodatkowanych i zwolnionych od podatku. Ustalając zasadę określoną w przepisie art. 20 ust. 2 powołanej ustawy ustawodawca nie sprecyzował bliżej, czy związek pomiędzy podatkiem naliczonym a sprzedażą opodatkowaną należy badać w przeszłości, w momencie odliczenia czy też w przyszłości. Powołując się na wyrok NSA z 15 września 1999 r. sygn. akt III SA 5176/98 stwierdzono, że wolą ustawodawcy było respektowanie wszystkich związków czasowych. W skardze wniesiono o uchylenie rozstrzygnięć organu tak pierwszej, jak i drugiej instancji, z tego powodu, że zostały one wydane z naruszeniem prawa. Podniesiono, że możliwość korzystania z prawa określonego w art. 19 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług uzależniona jest od spełnienia szeregu warunków wymienionych w przepisach art. 20 do 25 tej ustawy. Jednym z nich jest związek dokonywanych zakupów z czynnościami podlegającymi opodatkowaniu (art. 20 ust. 2 oraz art. 25 ust. 1 pkt 1). Biorąc pod uwagę, iż rozliczenie podatkowe z tytułu podatku od towarów i usług, podatnik dokonuje w zamkniętych cyklach miesięcznych (art. 26), oceny co do związku nabytych towarów i usług z czynnościami opodatkowanymi podatnik dokonuje w ramach rozliczenia danego miesiąca. Norma zawarta w art. 20 ust. 1 tej ustawy adresowana jest do podatników dokonujących w ramach danego miesiąca rozliczeniowego jednocześnie sprzedaży podlegającej opodatkowaniu jak i zwolnionych od podatku. Ustawodawca w żadnym z przepisów nie nakazuje podatnikowi analizowania, czy poczynione przez niego zakupy służą czynnościom opodatkowanym bądź zwolnionym z opodatkowania w przyszłości, czy w czasie określonym w art. 19 ust. 3 i 3a ustawy o VAT tzn. w terminie, w którym może on dokonać obniżenia podatku naliczonego o należny. Przewidziany przez ustawodawcę krótki okres na odliczenie podatku naliczonego uniemożliwia praktycznie podatnikowi wykazanie powiązań dokonanych zakupów z konkretnymi czynnościami opodatkowanymi. Brak w ustawie takiego wymogu prowadzić musi do wniosku, że ustawodawca wobec podatników dokonujących w danym okresie jedynie sprzedaży opodatkowanej nie określił szczegółowych wymogów do określenia związku dokonywanych zakupów z ich sprzedażą opodatkowaną. Przewidział tylko, jak to wskazano w art. 25 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT przesłankę negatywną, w przypadku gdy zakupy mają służyć sprzedaży zwolnionej od podatku, a nie równocześnie zwolnionej i opodatkowanej. Rozliczenie podatku naliczonego, może być dokonywane w ściśle określonych rygorach art. 19 ust. 3 i 3a ustawy o VAT. Jeżeliby przyjąć, iż odliczeniu podlega jedynie podatek naliczony od zakupów służących jedynie obecnie wykonywanej sprzedaży opodatkowanej, podatek odliczony od jakichkolwiek zakupów (w tym inwestycyjnych), które mają być wykorzystane w nowo uruchamianej bądź rozszerzanej działalności opodatkowanej, nigdy nie podlegałyby odliczeniu. Tymczasem unormowanie ustawy o VAT, zwłaszcza odnośnie zakupów inwestycyjnych, są szczególnie korzystne dla podatników, co wskazuje na proinwestycyjne nastawienie ustawodawcy, który w przypadku tychże zakupów przewiduje nie tylko możliwość obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od tych zakupów, to i nawet zwrot tegoż podatku i to nawet przed powstaniem obowiązku podatkowego w formie zaliczki. Pozostałe zarzuty skargi dotyczyły naruszeń przepisów prawa procesowego w postępowaniu dotyczącym miesiąca [...]2000 r. Skarga wpłynęła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie - Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, jednakże w związku z wejściem w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. przepisów ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) oraz ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270) w związku z przepisem art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) sprawa została rozpoznana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, zgodnie z tymi przepisami. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zważył, co następuje: Skarga na uwzględnienie zasługuje. Badając zaskarżoną decyzję organów podatkowych pod względem jej zgodności z prawem należy stwierdzić, iż wbrew twierdzeniom organów przepis art. 20 w/w ustawy o podatku od towarów i usług, w ustalonym w niniejszej sprawie stanie faktycznym, nie daje podstawy do żądania dokonywania korekty deklaracji podatkowej VAT - 7, jeśli okaże się, że w jakiś czas od chwili zakupu środka trwałego, rozliczonego w zakresie podatku VAT jako związanego tylko ze sprzedażą opodatkowaną, podatnik wykona czynności z tego podatku zwolnione. Analizując przepis art. 20 ust. 4 i 5 ustawy o podatku od towarów i usług należy się zgodzić, ze skarżącym, iż stosuje się go w chwili dokonywania rozliczenia nabycia środka trwałego. Jeśli w tym momencie tj. miesiącu rozliczeniowym podatnik wykonuje czynności opodatkowane i zwolnione uprawniony jest do zmniejszenia podatku należnego tylko o kwotę podatku naliczonego związaną ze sprzedażą opodatkowaną, przy czym udział procentowy wartości sprzedaży opodatkowanej w wartości sprzedaży ogółem oblicza się na podstawie sprzedaży z ostatnich sześciu miesięcy (art. 20 ust. 3). Przy czym chodzi o okres sześciu miesięcy sprzed daty nabycia towaru, co jednoznacznie wynika z tego przepisu. Natomiast ustęp 5 omawianego artykułu 20 reguluje sytuację prowadzenia działalności i wykonywania czynności opodatkowanych i zwolnionych w okresie krótszym, niż sześć miesięcy licząc do dnia nabycia środka trwałego, wprowadzając możliwość ustalenia procentowego udziału za ten okres krótszy z obowiązkiem dokonania korekty po upływie sześciu miesięcy. l tylko takie stany faktyczne przepis ten obejmuje. W niniejszej sprawie istnienia takich okoliczności nie wykazano. Skarżący w momencie nabycia pojazdu samochodowego dokonywał tylko czynności opodatkowane i rozliczenia z tego tytułu w zakresie podatku naliczonego dokonał zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami ustawy o podatku od towarów i usług. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w/cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 tej ustawy.