Orzeczenie · 2025-07-29

I SA/KR 217/25

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2025-07-29
NSApodatkoweWysokawsa
podatek od czynności cywilnoprawnychPCCumowa pożyczkisankcyjna stawkaczynności sprawdzająceujawnienietermindeklaracja PCC-3organ podatkowyskarżący

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę M.K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego ustalającą zobowiązanie w podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC) w kwocie 400 000 zł. Sprawa dotyczyła umowy pożyczki zawartej przez Skarżącego na kwotę 2 000 000 zł, która miała posłużyć na udzielenie pożyczek Spółce. Organ podatkowy zastosował sankcyjną 20% stawkę PCC, argumentując, że Skarżący ujawnił umowę pożyczki dopiero w trakcie czynności sprawdzających, po upływie ustawowego terminu na złożenie deklaracji i zapłatę podatku. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędną wykładnię art. 7 ust. 5 pkt 1 ustawy o PCC, twierdząc, że nie doszło do świadomego powołania się na umowę w celu uniknięcia opodatkowania. Sąd oddalił skargę, stwierdzając, że Skarżący miał świadomość prowadzonych wobec niego czynności sprawdzających, a złożenie deklaracji PCC-3 po wszczęciu tych czynności stanowiło powołanie się na umowę pożyczki w rozumieniu przepisów, co uzasadniało zastosowanie 20% stawki podatku. Sąd podkreślił, że wymiar podatku jest oderwany od przesłanki winy podatnika, a interpretacja przepisów przez organy była prawidłowa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia "powołania się" na umowę pożyczki w toku czynności sprawdzających w kontekście zastosowania sankcyjnej stawki podatku od czynności cywilnoprawnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdy podatnik ujawnia istnienie pożyczki dopiero po wszczęciu czynności sprawdzających, a nie w standardowym trybie zgłoszenia.

Zagadnienia prawne (3)

Czy złożenie deklaracji PCC-3 po wszczęciu czynności sprawdzających przez organ podatkowy, stanowi "powołanie się" na fakt zawarcia umowy pożyczki w rozumieniu art. 7 ust. 5 pkt 1 ustawy o PCC, uzasadniające zastosowanie 20% stawki podatku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, złożenie deklaracji podatkowej w trakcie czynności sprawdzających jest uznawane za powołanie się na fakt zawarcia umowy pożyczki.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że "powołanie się" obejmuje wszelkie działania podatnika prowadzące do ujawnienia pożyczki, w tym złożenie deklaracji podatkowej po wszczęciu czynności sprawdzających, co jest konsekwencją spełnienia ustawowych warunków do zastosowania sankcyjnej stawki.

Czy podatnik miał świadomość prowadzenia czynności sprawdzających wobec niego, a nie tylko wobec Spółki, co jest warunkiem zastosowania sankcyjnej stawki podatku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, podatnik miał świadomość prowadzenia czynności sprawdzających dotyczących jego bezpośrednio.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że mimo niejednoznaczności pierwszego wezwania, późniejsze adnotacje służbowe i rozmowy z podatnikiem jednoznacznie wskazywały, że czynności sprawdzające dotyczą jego bezpośrednio, co wykluczało możliwość błędnego przekonania o przedmiocie kontroli.

Czy organy podatkowe posiadały wiedzę o zawartej umowie pożyczki przed wszczęciem czynności sprawdzających wobec Skarżącego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy podatkowe nie posiadały wiedzy o umowie pożyczki przed wszczęciem czynności sprawdzających wobec Skarżącego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że informacje uzyskane w toku kontroli Spółki nie dawały organom wiedzy o konkretnej umowie pożyczki między Skarżącym a pożyczkodawcą, a zawiadomienie Naczelnika o konieczności ustalenia źródeł finansowania potwierdza brak takiej wiedzy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Sąd oddalił skargę podatnika na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego ustalającą zobowiązanie w podatku od czynności cywilnoprawnych w kwocie 400 000 zł.

Przepisy (13)

Główne

u.p.c.c. art. 7 § ust. 5 pkt 1

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

Stawka 20% ma zastosowanie, gdy podatnik przed organem podatkowym w toku czynności sprawdzających powołuje się na fakt zawarcia umowy pożyczki, a należny podatek nie został zapłacony.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.p.c.c. art. 7 § ust. 1 pkt 4

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

Standardowa stawka 0,5% dla umów pożyczek.

u.p.c.c. art. 3 § ust. 1 pkt 1

Ustawa o podatku od czynności cywilnoprawnych

O.p. art. 122

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Obowiązek organów do podejmowania niezbędnych działań do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

O.p. art. 187 § par. 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 280

Ustawa - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 53

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Zasady naliczania odsetek za zwłokę.

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej art. 32 § ust. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Złożenie deklaracji PCC-3 po wszczęciu czynności sprawdzających stanowi "powołanie się" na umowę pożyczki w rozumieniu art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c. • Podatnik miał świadomość prowadzenia czynności sprawdzających wobec niego. • Organy podatkowe nie posiadały wiedzy o umowie pożyczki przed wszczęciem czynności sprawdzających. • Zastosowanie sankcyjnej stawki podatku jest niezależne od winy podatnika.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 122 O.p. poprzez zaniechanie wyjaśnienia stanu faktycznego, w tym kwestii prowadzenia działalności gospodarczej przez pożyczkodawcę. • Naruszenie art. 122, 121, 191, 280 O.p. poprzez dowolną identyfikację stanu faktycznego i ukrywanie przez organ celu czynności sprawdzających. • Błędna wykładnia art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c. poprzez uznanie, że każde wspomnienie pożyczki w trakcie czynności sprawdzających stanowi "powołanie się", nawet bez świadomości uniknięcia opodatkowania. • Błędna wykładnia art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c. poprzez uznanie, że ujawnienie pożyczki "w toku" czynności sprawdzających obejmuje każde takie zdarzenie. • Błędna interpretacja art. 7 ust. 5 pkt 1 u.p.c.c. z pominięciem celu przepisu i traktowanie go jako sankcji za opóźnienie w płaceniu podatku.

Godne uwagi sformułowania

"powołanie się" przed organem i w toku czynności sprawdzających nie zostało ustawowo zdefiniowane, a zatem chodzi o różne sytuacje, które można odnieść do zachowania się podatnika realizowanego przed tym organem podatkowym i jednoczenie w toku czynności sprawdzających. • Przez owo "powołanie się" należy bowiem rozumieć wszelkie działania podatnika prowadzące do ujawnienia pożyczki, niezależnie od ich charakteru oraz formy, w jakiej są podejmowane. • Wymiar podatku, w tym zastosowana stawka podatku jest oderwana od przesłanki winy podatnika. • Wprowadzenie takiego zastrzeżenia stanowiłoby jednak niedopuszczalną wykładnię prawotwórczą obowiązującej regulacji prawnej, gdyż wprowadzałoby do obowiązującej normy prawnej dodatkowe przesłanki, które przez ustawodawcę nie zostały wyrażone.

Skład orzekający

Paweł Dąbek

przewodniczący sprawozdawca

Grzegorz Karcz

członek

Grzegorz Klimek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia \"powołania się\" na umowę pożyczki w toku czynności sprawdzających w kontekście zastosowania sankcyjnej stawki podatku od czynności cywilnoprawnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, gdy podatnik ujawnia istnienie pożyczki dopiero po wszczęciu czynności sprawdzających, a nie w standardowym trybie zgłoszenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego podatku PCC i sankcyjnej stawki, co jest istotne dla wielu podatników. Wyjaśnia kluczowe pojęcie "powołania się" w kontekście czynności sprawdzających.

Ujawniłeś pożyczkę po terminie? Zapłacisz 20% PCC!

Dane finansowe

WPS: 2 000 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst