I SA/KR 1963/03
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych, uznając błędy w ustalaniu wartości nieodpłatnych świadczeń i kosztów uzyskania przychodów.
Sprawa dotyczyła podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 rok, gdzie organ kontroli skarbowej zakwestionował przychody i koszty uzyskania przychodów podatnika. Podatnik nieodpłatnie używał ośrodek wypoczynkowy swojej żony, a organy podatkowe oszacowały wartość tego świadczenia, zaniżając przychód. Dodatkowo, zakwestionowano część kosztów uzyskania przychodów związanych z usługami dezynfekcji i dezynsekcji. Po postępowaniu odwoławczym i skardze, WSA uchylił zaskarżoną decyzję, wskazując na błędy w interpretacji przepisów dotyczących ustalania wartości nieodpłatnych świadczeń oraz wadliwe postępowanie dowodowe w zakresie kosztów.
Sprawa dotyczyła rozliczenia podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2000 przez J. J., prowadzącego działalność gospodarczą w zakresie usług turystycznych. Kontrola skarbowa wykazała zaniżenie przychodów o kwotę 64.910,16 zł oraz zawyżenie kosztów uzyskania przychodów o 93.918,58 zł. Głównym zarzutem było nieprawidłowe ewidencjonowanie przychodów z tytułu nieodpłatnego użyczenia ośrodka wypoczynkowego "E." przez żonę podatnika. Organy podatkowe oszacowały wartość tego świadczenia na 82.128,60 zł, opierając się na art. 23 § 1 Ordynacji podatkowej i wartościach z poprzedniego roku, zwaloryzowanych o wskaźniki inflacji. Zakwestionowano również koszty uzyskania przychodów związane z usługami dezynfekcji i dezynsekcji (DDD) na kwotę 79.804,20 zł, uznając rachunki za nierzetelne, niezgodne z rzeczywistością lub wystawione w okresie, gdy usługi te nie mogły być wykonane (np. w trakcie pobytu kolonistów). Izba Skarbowa, rozpatrując odwołanie, uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i orzekła podatek w niższej wysokości. Uznano częściowo wydatki na usługi DDD, kwestionując jedynie te wykonane w trakcie trwania kolonii. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną interpretację art. 12 ust. 3 pkt 4 ustawy o PDOF w zakresie ustalania wartości nieodpłatnych świadczeń oraz naruszenie zasad postępowania podatkowego (art. 120, 122, 187, 210 Ordynacji podatkowej). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję. Sąd uznał, że organy podatkowe wyszły poza granice tekstu ustawy, stosując instytucję szacunku opodatkowania (art. 23 Ordynacji podatkowej) w sytuacji, gdy ustawa o PDOF wyraźnie nakazuje ustalenie wartości nieodpłatnych świadczeń w oparciu o ceny rynkowe stosowane w dacie otrzymania świadczenia. Sąd podkreślił, że organy nie wykazały, iż wartość przyjęta przez podatnika odbiega od cen rynkowych, a jedynie to, że podatnik nie umiał wyjaśnić sposobu ustalenia tej ceny. Ponadto, sąd stwierdził naruszenie art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej (obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego) poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków (wykonawców usług DDD), co było niezbędne do wyjaśnienia wątpliwości co do rzetelności faktur i rzeczywistego metrażu usług. Sąd uznał jednak za prawidłową ocenę Izby Skarbowej w kwestii zakwestionowania wydatków na usługi DDD świadczone w trakcie trwania kolonii, uznając je za niemożliwe do wykonania ze względu na bezpieczeństwo dzieci.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Wartość pieniężna nieodpłatnego użyczenia budynków użytkowych powinna być ustalana na podstawie cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w dacie otrzymania świadczenia, zgodnie z art. 12 ust. 3 pkt 4 ustawy o PDOF. Stosowanie instytucji szacunku opodatkowania (art. 23 Ordynacji podatkowej) jest niedopuszczalne w tej sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że wykładnia przepisów prawa podatkowego nie może być rozszerzająca, a granice opodatkowania muszą precyzyjnie wynikać z ustawy. Organy podatkowe wyszły poza granice tekstu ustawy, stosując szacowanie zamiast ustalania wartości według cen rynkowych w dacie otrzymania świadczenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (14)
Główne
u.p.d.o.f. art. 12 § ust. 3 pkt 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wartość pieniężną nieodpłatnego użyczenia budynków użytkowych ustala się na podstawie cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w dacie otrzymania świadczenia.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 14 § ust. 2 pkt 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przychód z działalności gospodarczej obejmuje również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń.
u.p.d.o.f. art. 12 § ust. 1 i 3 pkt 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepisy dotyczące przychodów i kosztów uzyskania przychodów, w tym wartość nieodpłatnych świadczeń.
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Przepis dotyczący kosztów uzyskania przychodów.
Ord. pod. art. 23 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący szacowania wartości świadczeń.
Ord. pod. art. 120
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący prowadzenia postępowania podatkowego zgodnie z przepisami prawa.
Ord. pod. art. 122
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący obowiązku organu podatkowego do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Ord. pod. art. 187 § § 1
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący obowiązku organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego.
Ord. pod. art. 210 § § 1 pkt 6
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący wymogów formalnych decyzji podatkowej, w tym uzasadnienia faktycznego i prawnego.
Ord. pod. art. 191
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący zasady swobodnej oceny dowodów przez organ podatkowy.
Ord. pod. art. 188
Ustawa Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący odmowy przeprowadzenia dowodu.
P.u.s.a. art. 1 § § 1 i § 2
Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych
Przepisy dotyczące kontroli sądowej sprawowanej przez sądy administracyjne.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a i c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepisy dotyczące skutków uwzględnienia skargi przez sąd administracyjny (uchylenie decyzji, stwierdzenie nieważności).
P.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis dotyczący orzekania o kosztach postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe zastosowały szacowanie wartości nieodpłatnych świadczeń, podczas gdy ustawa nakazuje ustalenie tej wartości według cen rynkowych w dacie otrzymania świadczenia. Organy podatkowe nie wykazały, że wartość nieodpłatnych świadczeń przyjęta przez podatnika odbiega od cen rynkowych. Ustalenie fikcyjności faktur na podstawie zawyżenia metrażu usług bez przeprowadzenia dodatkowych dowodów (np. przesłuchania świadków) jest niewystarczające. Naruszenie obowiązku organu do zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 187 § 1 Ord. pod.) poprzez nieprzeprowadzenie dowodu z przesłuchania świadków.
Odrzucone argumenty
Skarżący nie umiał wyjaśnić sposobu ustalenia wartości nieodpłatnego użyczenia. Część rachunków za usługi DDD była nierzetelna lub wystawiona na okres, gdy usługi te nie mogły być wykonane.
Godne uwagi sformułowania
Wykładnia wyżej wymienionych przepisów nie może być rozszerzająca, gdyż regulują one jedno ze źródeł przychodów jakim jest wartość nieodpłatnych świadczeń. Tymczasem organy podatkowe określając wartość nieodpłatnych, świadczeń nie tyko nie zastosowały się do zasad wykładni prawa podatkowego lecz wyszły poza granice tekstu ustawy. Nie może być bowiem przesłanką konwalidującą to uchybienie okoliczności , iż skarżący w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie wnioskował takiego dowodu . Na organie podatkowym ciąży bowiem z urzędu obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego a co za tym idzie dążenie do usunięcia wszelkich wątpliwości.
Skład orzekający
Stanisław Grzeszek
przewodniczący
Ewa Michna
członek
Jarosław Wiśniewski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wartości nieodpłatnych świadczeń w podatku dochodowym od osób fizycznych, zasady prowadzenia postępowania dowodowego w sprawach podatkowych, ocena rzetelności faktur."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nieodpłatnego użyczenia nieruchomości w ramach działalności gospodarczej oraz specyficznych usług (DDD). Interpretacja przepisów o PDOF i Ordynacji podatkowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowych zagadnień podatkowych, takich jak ustalanie wartości nieodpłatnych świadczeń i koszty uzyskania przychodów, a także błędów proceduralnych popełnianych przez organy podatkowe. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe prowadzenie dokumentacji i postępowania dowodowego.
“Organy podatkowe nie mogą szacować przychodów z nieodpłatnych świadczeń 'na oko' – kluczowa interpretacja WSA.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 1963/03 - Wyrok WSA w Krakowie Data orzeczenia 2006-02-23 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2003-10-09 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Anna Znamiec Ewa Michna Jarosław Wiśniewski /sprawozdawca/ Stanisław Grzeszek /przewodniczący/ Symbol z opisem 611 Podatki i inne świadczenia pieniężne, do których mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej, oraz egzekucja t Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Uchylono decyzję I i II instancji Sentencja Sygn. akt I SA/Kr 1963/03 | | W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 lutego 2006r., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym:, Przewodniczący Sędzia: WSA Stanisław Grzeszek, Sędziowie: WSA Ewa Michna, Asesor WSA Jarosław Wiśniewski (spr), Protokolant: Dominika Janik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 lutego 2006r., sprawy ze skargi J. J., na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, z dnia 8 września 2003r Nr [...], w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 rok, I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, II. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz skarżącego koszty postępowania w kwocie 532,10 zł ( pięćset trzydzieści dwa złote 10/100). - Uzasadnienie I SA/Kr 1963/03 UZASADNIENIE W 2000 roku J. J. prowadził działalność gospodarczą w zakresie usług turystycznych , polegających na organizowaniu koloni i obozowisk dla dzieci oraz wypoczynku indywidualnego . Działalność te podatnik prowadził jednoosobowo w Firmie Handlowej " J." prowadząc Ośrodek Wypoczynkowy "E." w J. . W złożonym zeznaniu podatkowym za 2000r. (PIT-32) J. J. wykazał przychód z prowadzonej działalności gospodarczej w FH "J." w kwocie 704.235,65 , koszty uzyskania przychodów w kwocie 686,955,81 zł oraz dochód w kwocie 17.279,84 zł. W zeznaniu Podatnik odliczył stratę z działalności gospodarczej z lat ubiegłych w kwocie 23.559,26 zł. W wyniku kontroli działalności gospodarczej wykonywanej przez J.o J. w FH "J.", przeprowadzonej przez Inspektora Kontroli Skarbowej z Urzędu Kontroli Skarbowej stwierdzono, że Podatnik w okresie od stycznia do grudnia 2000r. zaniżył przychód o kwotę 64.910,16 zł, a w okresie od kwietnia do grudnia 2000r. zawyżył koszty uzyskania przychodów o kwotę 93.918,58 zł. W toku kontroli skarbowej działalności gospodarczej J. J.prowadzonej jednoosobowo w Firmie Handlowej "J." ustalono, że podatkowa księga przychodów i rozchodów tej działalności była prowadzona w sposób niezgodny z rzeczywistością, tj. nierzetelnie i to zarówno po stronie przychodów jak i kosztów. Nierzetelność w zakresie przychodów polegała na nieprawidłowym ewidencjonowaniu przez Podatnika przychodów z nieodpłatnego użyczenia Ośrodka Wczasowego "E." w J. Na podstawie umowy z dnia [...].01.1999r. J. J. korzystał nieodpłatnie z użyczonych mu przez jego żonę - L. J. budynków hotelowych wchodzących w skład Ośrodka Wypoczynkowego "E.". W księdze podatkowej J.zaewidencjonował przychody z tytułu nieodpłatnego użyczenia w kwocie 40.000,00 zł. Jednakże zapytany w toku postępowania pierwszoinstancyjnego o sposób ustalenia takiej właśnie, a nie innej, wysokości wykazanego przychodu, nie umiał wyjaśnić, czym kierował się ewidencjonując przychód w takiej wartości. Dlatego tez powołując się na art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz. U. z 1993r. Nr 90 póz. 416, ze zm.) podjęto próbę ustalenia cen rynkowych dla ustalenia wartości pieniężnej nieodpłatnego użyczenia budynków. Wobec niemożności ustalenia cen rynkowych odpłatnego udostępniania nieruchomości tego samego rodzaju, położonych w tej samej miejscowości, Inspektor wartość nieodpłatnego użyczenia ustalił w drodze oszacowania 'podstawie przepisu art. 23 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez nawiązanie do wartości czynszu, jaki Podatnik płacił za dzierżawę tego samego Ośrodka w roku 1998, od osoby obcej. Do oszacowania wartości nieodpłatnego użyczenia Inspektor .uwzględnił wysokość czynszu płaconego w poprzednim roku, a także zmiany zaistniałe w Ośrodku tj. fakt wyodrębnienia i sprzedaży części działek gruntu, a także fakt, że nie cały Ośrodek był przedmiotem nieodpłatnego użyczenia, ponieważ L. J. w części gastronomicznej prowadziła własną działalność gospodarczą. Wyliczoną wartość nieodpłatnego użyczenia wg cen roku 1998 Inspektor zwaloryzował o wskaźnik średniorocznego wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych w 1999r. a następnie o wskaźnik roku 2000. Wyliczona w powyższy sposób wartość nieodpłatnego świadczenia w kwocie 82.128,60 zł jest wyższa od zeznanej w kwocie 40.000,00 zł o 30.041, 36 zł. co stanowi 4,26 % przychodu wykazanego w księdze podatkowej przesądza o nierzetelności tej księgi w części dotyczącej przychodów. Ponadto Inspektor nie uznał zewidencjonowanych w podatkowej księdze przychodów rozchodów wydatków jako koszty uzyskania przychodów: 1) w kwocie 2.114,38 zł z tytułu eksploatacji samochodu w okresie od IX-XII 2000r, zwróconego leasingodawcy w dniu 31.08.2000r. 2) w kwocie 27.013,20 zł na podstawie rachunków Zakładu Zorganizowanego DDD Cz. K. za usługi dezynfekcji i dezynsekcji 3) w kwocie 52.791,00 zł na podstawie rachunków wystawionych przez Specjalistyczny Zakład Usługowy Dezynfekcja, Dezynsekcja, Deratyzacja i Impregnacja - K. W. 4) w kwocie 12.000 zł na podstawie faktury wystawionej przez Hutę K. Zakład Usługowo-Handlowy "P." Sp. z o.o. w D.za sprzedaż skierowań kolonijnych. W postępowaniu kontrolnym ustalono, że zaliczone do kosztów uzyskania przychodów rachunki na usługi DDD (dezynfekcji, dezynsekcji, deratyzacji) były niezgodne z rzeczywistością, oraz nie określały prawidłowo jednostek miary wykonanej usługi, a ponadto, ich wiarygodność podważa fakt, że kontrola skarbowa przeprowadzona u wystawcy tych rachunków, tj. u K.W. stwierdziła brak kopii tych rachunków u wystawcy. Niezgodność rachunków z rzeczywistością polegała na wykazywaniu w nich usług, które faktycznie nie były wykonane (w tym także usługi na zabiegi DDD rzekomo wykonywane w budynkach hotelowych w trakcie pobytu w nich kolonistów na turnusach kolonijnych), a także na zawyżaniu ilości jednostek naturalnych (powierzchni zabiegowych i - objętości zabiegowych), czyli rozmiarów wykonanych prac. Wiarygodność wykonania usług podważał dodatkowo fakt, że J. J. nie przedstawił do dokumentacji technicznej przeprowadzanych rzekomo zabiegów "potwierdzeń" sporządzonych przez W.). Nie bez znaczenia jest też fakt, że przesłuchani przez Inspektora pracownicy Ośrodka Wypoczynkowego "E." nie pamiętali, aby w trakcie ich zatrudnienia w roku podatkowym były wykonywane zabiegi DDD. Biorąc .pod uwagę wyżej wymienione nieprawidłowości Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej nie uznał za koszt uzyskania przychodów J.J. wszystkich w/w wydatków dotyczących usług dezynfekcji, dezynsekcji, deratyzacji, impregnacji i fumigacji, w łącznej kwocie 79.804,20 zł. Uwzględniając powyższe decyzją nr [...] z dnia [...]06.2003r. Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił J. J. zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2000r. w kwocie 58.865,60 zł, wysokość zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych powstałego w zaliczkach, przyjmując prawidłową wysokość zaliczek w wysokości po 4.988,30 zł za każdy miesiąc 2000 roku oraz wysokość odsetek za zwłokę od prawidłowej wysokości zaliczek miesięcznych na podatek dochodowy w łącznej kwocie 19.819,50 zł Od decyzji J. J. złożył odwołanie do Izby Skarbowej pismem z dnia [...]06.2003r., w którym wniósł o uchylenie w całości decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej i umorzenie postępowania. Podatnik zarzucił zaskarżonej decyzji 1) naruszenie przepisów art. 12 ust. 1 i ust. 3 pkt 4 oraz art. 22 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez bezpodstawne zastosowanie tych przepisów, wynikające z błędnej oceny stanu faktycznego i prawnego sprawy, 2) naruszenie przepisów art. 120, 122 i 187 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa, poprzez nie przeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wyczerpujący oraz do wolną ocenę zebranych w sprawie dowodów. W wyniku rozpatrzenia odwołania Izba Skarbowa uchyliła zaskarżoną decyzję organu pierwszej instancji i orzekła należny podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 2000 w wysokości 26.605,20 zł, oraz zaliczki miesięczne w kwocie 2.217,10 za każdy miesiąc, które stanowią podstawę naliczania odsetek za zwłokę. Izba Skarbowa uznała , iż w istniejącym stanie dowodowym dokonanie szacunku nieodpłatnych świadczeń było jak najbardziej uzasadnione, gdyż ustalenie cen rynkowych wg. organu było niemożliwe . Uznano natomiast częściowo, zakwestionowane wcześniej wydatki dotyczące zabiegów DDD wykonanych przed sezonem lub po jego zakończeniu. W decyzji podkreślono , iż podatnik zawyżył koszty uzyskania przychodów poprzez zewidencjonowanie wydatków ', które zostały udokumentowane fakturami nie spełniającymi podstawowych wymogów formalnych i nie odzwierciedlają rzeczywistych transakcji. Izba Skarbowa rozpatrując odwołanie dokonała szczegółowej Analizy zasadności zaliczenia wydatków na poszczególne usługi do kosztów uzyskania przychodów. Analiza ta polegała przede wszystkim na porównaniu terminów wykonywanych zabiegów z terminami turnusów kolonijnych oraz z datami i ustaleniami kontroli sanitarnych przeprowadzonych przez SANEPID, oraz innych kontroli dokonanych przez uprawnione organy. W wyniku przeprowadzonej analizy zgromadzonego w sprawie materiału Izba Skarbowa uznała w całości za koszty uzyskania przychodów wydatki w kwocie 21.655,00 zł. gdyż zabiegi DDD były wykonane przed sezonem wakacyjnym a ilość środka stosowanego w trakcie tych usług pokrywała się z powierzchnią, na której dokonywano zabiegi oraz jego teoretycznym zużyciem. Uznała częściowo za koszty uzyskania przychodów, wydatki za zabiegi DDD wykonane przed sezonem wakacyjnym lub po jego zakończeniu na wartość 24.166,40 zł. ( całkowita wartość a rachunków 27.013,20 zł.) z uwagi na fakt , iż w zakwestionowanych fakturach zawyżono wartość wykonywanych usług poprzez zawyżenie powierzchni budynków. Nie uwzględniono rachunki w tej części, w której wykazana powierzchnia usług była większa od rzeczywistej powierzchni posiadanej w ośrodku . Izba Skarbowa zakwestionowała natomiast w całości rachunki na kwotę 31.126,00 zł. wystawione za usługi wykonane w sezonie wakacyjnym w czasie odbywających się koloni w Ośrodku "E.". Analiza zgromadzonych dokumentów dotyczących wykonywanych zabiegów impregnacji wykazała, że w czasie wykonywania rzekomych zabiegów trwały już kolonie w Ośrodku i nie można było wykonywać zabiegów szkodliwych dla zdrowia dzieci. Zdaniem Izby Skarbowej zbiegi takie mogą być przeprowadzane dopiero po oczyszczeniu powierzchni ze starych powłok, a pomieszczenia, w których wykonano powłoki ze środka K. - zgodnie z instrukcją stosowania lakieru K. - powinny być eksploatowane po 2-4 tygodniowym okresie sezonowania. Nie jest możliwym, aby w trakcie trwających kolonii, w obecności dzieci takie prace mogły być przeprowadzone. Ponadto protokóły ustaleń z czynności kontrolno-rozpoznawczych w zakresie ochrony przeciwpożarowej z dnia [...].07.1999r. oraz z dnia[...].06.2000r. (przed rzekomymi zabiegami) nie zawierały wskazań do przeprowadzenia zabiegów impregnacji ognioochronnej. Zalecenia z [...]07.1999r. dotyczyły przede wszystkim: oznakowania dróg ewakuacyjnych, braku badania przepustowości sieci hydrantowych, czy też braku podręcznego sprzętu gaśniczego. Zgodnie z protokołem z [...].06.2000r. zalecenia te zostały wykonane. Odnosząc się natomiast do zawartego w odwołaniu wniosku o przesłuchanie świadków K. W. i Cz.K. organ odwoławczy stwierdza, że przesłuchanie to byłoby zbędne, ponieważ do oceny rzetelności rachunków wystarczające są zawarte w aktach sprawy źródłowe, uzupełnione o dokumenty zgromadzone w postępowaniu odwoławczym. Zaznaczono również , iż w czasie postępowania pierwszoinstancyjnego skarżący nie wnosił o przesłuchanie tych świadków Na rozstrzygnięcie Izby Skarbowej została wniesiona skarga do Naczelnego Sadu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Krakowie, w której skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy poprzez błędną interpretację i niewłaściwe zastosowanie art. 12 ust 3 pkt. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz wadliwość formalnoprawną wynikającą z naruszenia podstawowych zasad postępowania podatkowego wyrażonych w art. 120, art. 180, art. 187 oraz art. 210 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (DZ.U . Nr 137, poz. 926 ze zm.). W uzasadnieniu skargi podnosząc , iż z art. 12 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wynika że wartość nieodpłatnych świadczeń ustala się według cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w dacie otrzymania świadczenia, zarzucono całkowicie niezgodne z treścią powołanego przepisu ustalenie takiej ceny w oparciu o dane za cały 1998 rok. Skarżący zarzucił błędne wyliczenie ceny poprzez nieuwzględnienie , że czynsz dzierżawny za okres ostatnich trzech miesięcy 1998 roku został obniżony do kwoty 2.900zł. Ceny stosowane przez Izbę są więc nieprawidłowe i w żądnym razie nie są cenami w dacie świadczenia użyczenia w styczniu i następnych miesiącach 2000 r Ponadto podniesiono , iż zasadę ustalania wartości nieodpłatnych świadczeń można zastosowanie tylko wówczas, gdy wartość tych świadczeń nie jest znana'. Tymczasem w zeznaniu podatkowym za 2000 rok skarżący określił ich wartość na kwotę 40.000 zł, a żaden z przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie przewiduje opodatkowania "zaniżenia wysokości przychodów o wartość świadczenia" jak to wynika z zaskarżonej decyzji. Zdaniem skarżącego stwierdzenie o zawyżeniu wartości wykonywanej usługi przez Cz. K.poprzez zawyżenie powierzchni nosi znamiona szacunku , który został przeprowadzony niezgodnie z zasadami wynikającymi z art. 23 Ordynacji podatkowej. Zarzucono również brak przeprowadzenia dowodów z przesłuchania świadków K. W. i Cz. K. - wykonawców usług. Rozpatrując zebrane dowody Izba Skarbowa przekroczyła granice swobodnej oceny. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa podtrzymała swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego w iwie, jednak wobec wejścia w życie z dniem l stycznia 2004r. ustawy z 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, póz. 12697 oraz ustawy 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U Nr 153, poz.1270,/ w związku z art. 97 ustawy z 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1271/ została ona rozpatrzona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie zgodnie z tymi przepisami. Rozpoznając niniejszą sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod względem jej zgodności z prawem w świetle art. l § l i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, póz. 1269), stwierdzić należy, iż skarga częściowo zasługuje na uwzględnienie . Zgodnie z przepisem art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn.: Dz. U. z 1993r. Nr 90 poz. 416, ze zm.) - przychodem z działalności gospodarczej jest również wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, obliczonych zgodnie z art. 12 ust. 2, 3 i 3a ustawy. W świetle art. 12 ust. 3 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wartość pieniężną nieodpłatnego użyczenia budynków użytkowych ustala się na podstawie cen rynkowych stosowanych w danej miejscowości w dacie otrzymania świadczenia. Wykładnia wyżej wymienionych przepisów nie może być rozszerzająca , gdyż regulują one jedno ze źródeł przychodów jakim jest wartość nieodpłatnych świadczeń . Tego rodzaju interpretacja prawa podatkowego wynika w pierwszym rzędzie z podstawowych cech prawa podatkowego jako prawa ingerencyjnego, nakładającego na określone podmioty obowiązek jednostronnego świadczenia. Zaznaczyć bowiem należy , iż ustawodawca poprzez regulacje prawną wkracza w sferę stosunków majątkowych określonego podmiotu. Dlatego też granice opodatkowania muszą precyzyjne wynikać z ustawy i nie można tych granic rozszerzać w procesie stosowania prawa. Tymczasem organy podatkowe określając wartość nieodpłatnych, świadczeń nie tyko nie zastosowały się do zasad wykładni prawa podatkowego lecz wyszły poza granice tekstu ustawy . W prawie podatkowym jest to niedopuszczalne gdyż "wykładania językowa jest nie tylko punktem wyjścia dla wszelkiej wykładni prawa lecz także zakreśla jej granice w ramach możliwego sensu słów zawarty w tekście prawnym" (Ryszard Mastalski. Wprowadzenie do prawa podatkowego. Wyd. C.H.Beck) W zaskarżonej decyzji zastosowano instytucję szacunku opodatkowania znajdująca oparcie w art. 23 ustawy ordynacja podatkowali sytuacji gdy art. 12 ust 3 pkt 4 ustawy o podatku dochodowego od osób" fizycznych, w sposób wyraźny i nie budzący żądnych wątpliwości nakazuje ustalić wartość nieodpłatnych świadczeń w oparciu o ceny rynkowe stosowane w dacie otrzymania świadczenia . Sąd nie zgadza się ze stanowiskiem skarżącego , iż nie można ustalić wartości rynkowej nieodpłatnego świadczenia w sytuacji, gdy wartość ta została zaniżona , albowiem treści wyżej wymienionego przepisu jest adresowana nie tylko do organów podatkowych lecz przede wszystkim do podatnika . W przypadku , gdy wartość wykazana przez podatnika odbiega od cen rynkowych organy podatkowe maja obowiązek określić ją w decyzji. Jednakże, podstawowa przesłanką do zakwestionowania wartości nieodpłatnych świadczeń jest przede wszystkim wykazanie przez organy podatkowe , iż wartość przyjęta przez podatnika odbiega od cen rynkowych . W niniejszej sprawie również tego nie dokonano a analizując decyzje odnosi się wrażenie , iż podstawa zakwestionowania wartości nieodpłatnych świadczeń nie był fakt zaniżenia tej wartości, a jedynie to , że podatnik nie umiał wyjaśnić sposobu ustalenia tej ceny . W trakcie prowadzonego postępowania podatkowego dopuszczono się również naruszenia art. 187 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. Nr 137, poz. 926 ze zm./ Przepis ten nakłada na organ obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego. A więc dowody winny zostać zebrane i ocenione bezstronnie, w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych, a ich analiza i ocena winna być dokonana w ich całokształcie i wzajemnym powiązaniu . Winno to znaleźć odzwierciedlenie w wydanej decyzji, która powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne zgodnie z przepisem art. 210 § 1 pkt 6 ustawy Ordynacja podatkowa. Ponadto rozstrzygnięcie wydane zostało z naruszeniem przepisu art. 191 ustawy Ordynacja podatkowa, z którego to przepisu wynika zasada swobodnej oceny dowodów dokonywanej przez organ w prowadzonym postępowaniu. Oznacza to, że organ podatkowy nie jest związany żadnymi regułami dowodowymi, a sprawę rozstrzyga na podstawie przekonania opartego na swobodnym uznaniu. Jednakże ocena ta musi być zgodna z wymogami wiedzy, doświadczeniem i zasadami logiki. Zaskarżona decyzja nie spełnia tych wymogów. Przede wszystkim należy zauważyć , iż w niniejszej sprawie zarzucono skarżącemu , iż posiadane przez niego faktury nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych. Ustaleń takich dokonano jednak nie w oparciu o bezpośrednie dowody , lecz o analizę materiału dowodowego i dokonaną ocenę , w trakcie której w materiale dowodowym dopatrzono się pewnych sprzeczności. . Zdaniem Sądu analiza ta nie jest wystarczając do wykazania faktur w tej części , w której taką tezę opiera się na zawyżeniu powierzchni wykonywanych usług. Nie znajduje bowiem potwierdzenia w wyżej przedstawionych zasadach stanowisko organów , iż wystarczająca przesłanką do stwierdzenia fikcyjności faktur jest to , iż na tych fakturach przedstawiono większy metraż od tego posiadanej przez skarżącego . Zwrócić należy uwagę, iż nie podjęto kroków w celu wyjaśnienia tych okoliczności oraz nie przeprowadzono dowodu w zakresie powtarzalności usług DDD co powoduje powstanie poważnych wątpliwości do takiej oceny . Podkreślić natomiast należy , iż organ podatkowy dokonując ustaleń faktycznych nie może wątpliwości tłumaczyć na niekorzyści podatnika . Tym samym uznać należy , iż organ podatkowy naruszył art. 188 Op. odmawiając przeprowadzenia dowodu z przesłuchania świadków. Nie może być bowiem przesłanką konwalidującą to uchybienie okoliczności , iż skarżący w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie wnioskował takiego dowodu . Na organie podatkowym ciąży bowiem z urzędu obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego a co za tym idzie dążenie do usunięcia wszelkich wątpliwości . Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu może być nieuwzględnione tylko w sytuacji gdy przedmiotem dowodu są okoliczności nie mające znaczenia dla sprawy bądź udowodnione innym dowodem. W sytuacji gdy nie wyjaśniono wszystkich okoliczności związanych z udokumentowaniem większej ilości usług DDD jak najbardziej zasadnym było przeprowadzenie dowodu z przesłuchania w charakterze świadka usługodawców. Organy podatkowe rozpatrując ponownie odwołanie powinny przeprowadzić szczegółowe postępowanie wyjaśniające w tym zakresie Zdaniem Sądu Izba Skarbowa dokonała natomiast wszechstronnej oceny zebranego materiału dowodowego w kwestii zakwestionowania w całości wydatków związanych z usługami DDD świadczonymi w trakcie trwania kolonii . Wyprowadzone przez Izbę wnioski są logicznie, poprawne i zgodne z doświadczeniem życiowym, w związku z czym nie naruszają reguł swobodnej oceny dowodów. Tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub gdy wnioskowanie organu wykracza poza schematy logiki formalnej albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia jednoznacznych praktycznych związków przyczynowo-skutkowych, to przeprowadzona przez sąd ocena dowodów może być skutecznie podważona. Twierdzeniom strony skarżącej zostały przedstawione zeznania świadków, którzy pracując w Ośrodku w sezonie kolonijnym nie zauważyły aby usługi DDD były wykonywane. Faktem jest , iż świadkowie nie wypowiadali się kategorycznie w tym zakresie tzn. nie zaprzeczyli aby takie usługi w ogóle były nie wykonywane , niemniej jednak biorąc wykazaną wielkość świadczonych usług i ich charakter uznać należy jednak za niemożliwe aby to nie zostało zauważone . Również wykonywanie usług w trakcie trwania koloni, pobytu małych dzieci uznać należy za niemożliwe , gdyż zagrażałoby to nie tylko ich zdrowiu ale i życiu przyjmując nawet , iż dokonywane były w innych pomieszczeniach . Dodatkowym aczkolwiek nie przesądzającym argumentem jest brak kopii faktur u wystawcy. W związku z powyższym, stwierdzając naruszenia prawa materialnego i procesowego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w/w ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 tej ustawy.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI