I SA/KR 1958/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-09-16
NSApodatkoweŚredniawsa
podatkiPITwspólne rozliczeniemałżonkowietermin materialnoprawnyprzywrócenie terminuOrdynacja podatkowaustawa o PIT

WSA w Krakowie oddalił skargę podatnika, uznając, że termin do złożenia wspólnego zeznania podatkowego małżonków jest terminem materialnoprawnym i nie podlega przywróceniu.

Skarżący S.P. domagał się przywrócenia terminu do złożenia wspólnego zeznania podatkowego za rok 2002, argumentując pomyłką i trudną sytuacją materialną. Organ podatkowy oraz Izba Skarbowa odmówiły, wskazując, że termin ten jest materialnoprawny i nie podlega przywróceniu zgodnie z Ordynacją Podatkową. WSA w Krakowie podzielił to stanowisko, oddalając skargę.

Sprawa dotyczyła skargi S.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, które utrzymało w mocy odmowę przywrócenia terminu do złożenia wspólnego zeznania podatkowego małżonków za rok 2002. Urząd Skarbowy pierwotnie odmówił przywrócenia terminu, argumentując, że art. 162 § 1 Ordynacji Podatkowej nie przewiduje przywrócenia terminu materialnoprawnego, jakim jest termin do wspólnego rozliczenia małżonków. Skarżący podnosił, że przez pomyłkę nie wpisał małżonki do zeznania, co pozbawiło go zwrotu nadpłaty i wspólnego opodatkowania, podkreślając trudną sytuację materialną rodziny. Izba Skarbowa podtrzymała decyzję, wskazując, że art. 6 ust. 2 ustawy o PIT wymaga złożenia wniosku we wspólnym zeznaniu w terminie do 30 kwietnia, który jest terminem materialnoprawnym niepodlegającym przywróceniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę, potwierdzając, że zgodnie z art. 162 § 4 Ordynacji Podatkowej, przywróceniu podlegają jedynie terminy procesowe, a nie materialnoprawne, a uchybienie terminowi do wspólnego opodatkowania skutkuje utratą prawa do preferencyjnego rozliczenia.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, termin do złożenia wspólnego zeznania podatkowego małżonków jest terminem materialnoprawnym i nie podlega przywróceniu.

Uzasadnienie

Przepis art. 162 § 4 Ordynacji Podatkowej wyraźnie stanowi, że instytucja przywrócenia terminu dotyczy wyłącznie terminów procesowych, a nie materialnoprawnych. Uchybienie terminowi materialnoprawnemu skutkuje utratą prawa do preferencyjnego opodatkowania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (11)

Główne

O.p. art. 162 § § 4

Ordynacja podatkowa

Instytucja przywrócenia terminu stosuje się wyłącznie do terminów procesowych.

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do orzekania przez WSA w sprawach przekazanych z NSA.

Pomocnicze

O.p. art. 163 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 162 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 233 § § 1

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 239

Ordynacja podatkowa

O.p. art. 48

Ordynacja podatkowa

Terminy materialnoprawne mogą być jedynie odraczane na podstawie i w zakresie uregulowanym w tym przepisie.

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów.

u.p.d.o.f. art. 6 § ust. 2

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przewiduje możliwość łącznego opodatkowania dochodów małżonków, pod warunkiem spełnienia określonych przesłanek materialnych.

u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa termin do złożenia wspólnego zeznania rocznego przez małżonków do 30 kwietnia następnego roku.

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 97 § § 1

Reguluje rozpoznawanie spraw wniesionych do NSA przed 1 stycznia 2004 roku przez właściwe WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Termin do złożenia wspólnego zeznania podatkowego małżonków jest terminem materialnoprawnym i nie podlega przywróceniu na podstawie art. 162 § 4 Ordynacji Podatkowej. Uchybienie terminowi materialnoprawnemu skutkuje utratą prawa do preferencyjnego opodatkowania.

Odrzucone argumenty

Argument skarżącego o pomyłce i trudnej sytuacji materialnej jako podstawie do przywrócenia terminu. Argument skarżącego o krzywdzącym charakterze postanowienia i utracie zwrotu nadpłaty.

Godne uwagi sformułowania

termin jest bowiem terminem materialnoprawnym, czyli nieprzywracalnym przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przywrócenia terminu, stosownie do art. 162 § 4 ustawy, odnoszą się wyłącznie do terminów procesowych, a nie do terminów materialno-prawnych uchybienie temu terminowi, skutkuje utratę przez podatnika prawa do preferencyjnego opodatkowania

Skład orzekający

Józef Michaldo

przewodniczący

Maria Zawadzka

sprawozdawca

Anna Znamiec

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji Podatkowej i ustawy o PIT dotyczących terminów materialnoprawnych i ich przywracania w kontekście wspólnego rozliczenia małżonków."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym okresie. Nacisk na ścisłą interpretację przepisów proceduralnych i materialnoprawnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa podatkowego dotyczącą terminów materialnoprawnych, która może mieć znaczenie dla wielu podatników. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jest pouczająca.

Czy pomyłka w PIT może kosztować utratę preferencyjnego rozliczenia? Sąd wyjaśnia.

Sektor

podatki

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 1958/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-09-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-10-07
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Anna Znamiec
Józef Michaldo /przewodniczący/
Maria Zawadzka /sprawozdawca/
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Skarżony organ
Izba Skarbowa
Treść wyniku
Oddalono skargę
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Józef Michaldo Sędziowie: WSA Maria Zawadzka (spr) AWSA Anna Znamiec Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2004r. sprawy ze skargi S.P. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w [...] z dnia 3 września 2003r. Nr [...] w przedmiocie przywrócenia terminu do złożenia wspólnego zeznania podatkowego małżonków -skargę oddala-
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] 2003 roku [...] Urząd Skarbowy [...], działając na podstawie art. 163 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja Podatkowa /Dz. U. nr. 137 poz. 926 z późn. zm./ w związku z prowadzonym postępowaniem podatkowym w sprawie przywrócenia terminu do wspólnego opodatkowania małżonków za rok 2002 odmówił S. P. przywrócenia terminu do wspólnego rozliczenia się małżonków.
W motywacji tego rozstrzygnięcia Urząd Skarbowy poniósł, iż przepis art. 162 § 1 ordynacji podatkowej nie przewiduje przywrócenia terminu do wspólnego rozliczenia się małżonków. Termin ten jest bowiem terminem materialnoprawnym, czyli nieprzywracalnym. Urząd podniósł także, iż zgodnie z treścią art. 6 ust. 1-3 ustawy z dnia 26 lipca 1991 roku o podatku dochodowym od osób fizycznych /Dz. U. nr. 14 z 2000 roku, póz. 176 ze zm./, warunkiem preferencyjnego opodatkowania dochodów jest podpisanie wniosku wyrażonego we wspólnym zeznaniu rocznym, które należy złożyć w terminie do dnia 30 kwietnia następnego roku.
Na powyższe postanowienie S. P. złożył zażalenie do Izby Skarbowej w [...] podnosząc, iż przedmiotowe postanowienie jest dla niego i jego małżonki bardzo krzywdzące, ponieważ uniemożliwia im wspólne opodatkowanie dochodów, a tym samym utratę zwrotu nadpłaty kwoty [...] zł, powstałej w wyniku korekty PIT-37. Jednocześnie skarżący podniósł, iż składając w pośpiechu w Urzędzie Skarbowym PIT-37,przez oczywistą pomyłkę zapomniał wpisać do PIT-u małżonkę. Uważa jednak, iż ze względów ludzkich i sprawiedliwości społecznej zażalenie jego jest uzasadnione i kwalifikuje się do pozytywnego załatwienia, tym bardziej, że jego sytuacja materialna jest bardzo trudna, gdyż jest rencistą i z niewielkiej renty utrzymuje pięcioosobową rodzinę.
Postanowieniem z dnia 3 września 2003 roku nr. [...] Dyrektor Izby Skarbowej w [...] działając w trybie art. 233 § 1 pkt. 1 oraz art. 239 ordynacji podatkowej, utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu postanowienia Izba podniosła, iż zgodnie z art.6 ust. 1 o podatku dochodowym od osób fizycznych małżonkowie podlegaj ą odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów, zaś łączne opodatkowanie dochodów małżonków przewiduje art. 6 ust. 2 powołanej ustawy, jednakże uwarunkowane jest ono spełnieniem przez małżonków określonych w tym przepisie przesłanek materialnych. Możliwość łącznego opodatkowania małżonków została uzależniona między innymi od złożenia wniosku we wspólnym zeznaniu rocznym, w terminie do [...] 2003 roku, który jako termin materialno-prawny nie jest przywracalny, co z kolei oznacza, iż po jego upływie podatnik traci prawo do możliwości preferencyjnego opodatkowania. Izba stwierdziła ponadto, iż skoro w sprawie będącej przedmiotem odwołania mamy do czynienia z terminem prawa materialnego, to nie było podstaw do przywrócenia przez Urząd Skarbowy terminu do złożenia wspólnego zeznania podatkowego. Przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przywrócenia terminu, stosownie do art. 162 § 4 ustawy, odnoszą się wyłącznie do terminów procesowych, a nie do terminów materialno-prawnych.
Na opisane powyżej postanowienie S. P. wniósł skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W skardze skarżący podniósł, iż pomimo oczywistych faktów podanych w zażaleniu, odmówiono mu wypłacenia nadpłaty w kwocie [...] zł, powstałej ze wspólnego opodatkowania dochodów z żoną E. Ponadto skarżący ponownie podniósł, iż oddając w pośpiechu PIT-37 za 2002 rok, przez oczywistą omyłkę, zapomnienie, nie wpisał małżonki do wspólnego opodatkowania, a uważa, że ma prawo do wspólnego opodatkowania, gdyż jego rodzina jest w trudnej sytuacji materialnej.
Odpowiadając na powyższy zarzut Izba Skarbowa w [...] wniosła o jej oddalenie i podtrzymała dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona, gdyż przeprowadzona kontrola zaskarżonego rozstrzygnięcia nie wykazała niezgodności zaskarżonego postanowienia z prawem.
Izba Skarbowa trafnie uznała, iż przywróceniu terminu podlegaj ą jedynie terminy procesowe. Nie podlegają natomiast przywróceniu terminy prawa materialnego, co wyraźnie wynika z art. 162 § 4 Ordynacji podatkowej, który stanowi, iż instytucje przywrócenia terminu stosuje się jedynie do terminów procesowych.
Terminy materialnoprawne mogą być jedynie odraczane na podstawie i w zakresie uregulowanym w art. 48 Ordynacji podatkowej. Nie ulega również wątpliwości, iż zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od osiąganych przez nich dochodów, jednak ust. 2 powołanego przepisu przewiduje możliwość łącznego opodatkowania dochodów małżonków, jeżeli między innymi, podatnicy złożą taki wniosek we wspólnym zeznaniu rocznym w terminie do 30 kwietnia następnego roku, co wynika z art. 45 ust. 1 powołanej ustawy.
Jest to jednak termin materialno-prawny, a więc w razie jego uchybienia nie można go przywrócić. Jak słusznie uznała Izba Skarbowa, uchybienie temu terminowi, skutkuje utratę przez podatnika prawa do preferencyjnego opodatkowania.
Rozpoznając sprawę oparto się na art 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1271 z późniejszymi zmianami) stanowiącym , że sprawy w których skargi zostały wniesione do naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegaj ą rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Z tego względu Sąd działając na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed Sądami Administracyjnymi (Dz.U. nr. 153 poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI