I SA/Kr 172/10
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWSA w Krakowie umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowił adwokata dla strony, która wykazała trudną sytuację materialną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał wniosek B. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego przez ZUS. Sąd, biorąc pod uwagę trudną sytuację materialną wnioskodawcy (bezrobocie, brak środków, problemy mieszkaniowe, zadłużenie), umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych z uwagi na przepis ustawy zwalniający z nich strony w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, a ustanowił adwokata, uznając, że wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów jego wynagrodzenia bez uszczerbku dla podstawowych potrzeb życiowych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał wniosek B. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Sprawa dotyczyła skargi na postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiające zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Sąd stwierdził, że zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strona skarżąca w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy ustawy, co czyni dalsze postępowanie w tym zakresie bezprzedmiotowym. W odniesieniu do ustanowienia adwokata, sąd ocenił sytuację materialną B. W., który jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, utrzymującą się z pomocy MOPS i siostry, mieszkającą w trudnych warunkach i zadłużoną. Sąd uznał, że konieczność opłacenia pełnomocnika zagroziłaby egzystencji wnioskodawcy i uniemożliwiłaby realizację jego podstawowych potrzeb życiowych. W związku z tym, postanowiono ustanowić dla B. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka, a postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych umorzyć.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. e ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
Uzasadnienie
Przepis ustawy wprost zwalnia strony z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach dotyczących ubezpieczeń społecznych, co czyni wniosek o zwolnienie w tym zakresie bezprzedmiotowym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
umorzono
Przepisy (10)
Główne
p.p.s.a. art. 239 § pkt 1 lit. e
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 245 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym.
p.p.s.a. art. 245 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub innego profesjonalnego pełnomocnika.
p.p.s.a. art. 245 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie od opłat sądowych lub wydatków, albo tylko ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika.
p.p.s.a. art. 246 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej przysługuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania (całkowicie) lub pełnych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (częściowo).
p.p.s.a. art. 244 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § § 2 pkt 7
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 258 § § 3
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Trudna sytuacja materialna strony skarżącej uzasadniająca przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata. Przepis ustawy zwalniający z kosztów sądowych w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych.
Godne uwagi sformułowania
Utrzymuje się dzięki pomocy MOPSU w N. i siostry, która pokrywa koszty mediów. Brak pracy spowodował, iż zaprzestał on płacenia alimentów na córkę M. W. ur. w 1992r. i syna T. W. ur. w 2000r. Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Niniejsze postępowanie sądowoadminisrtracyjne prowadzone pod sygn. akt I SA/Kr 172/10 niewątpliwie dotyczy spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych. W związku z tym dalsze prowadzenie incydentalnego postępowania o zwolnienie od kosztów sądowych należy uznać za bezprzedmiotowe. Zwolnienie obowiązuje bowiem z mocy samej ustawy. Konieczność opłacenia pełnomocnika zagroziłaby egzystencji B. W. a wręcz uniemożliwiłaby realizację jego podstawowych potrzeb życiowych.
Skład orzekający
Michał Śmiałowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących prawa pomocy, zwolnienia z kosztów sądowych w sprawach ubezpieczeń społecznych oraz oceny sytuacji materialnej strony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji strony i przepisów PPSA, ale stanowi przykład stosowania ogólnych zasad przyznawania prawa pomocy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje praktyczne zastosowanie przepisów o prawie pomocy i zwolnieniu z kosztów sądowych w kontekście trudnej sytuacji życiowej strony, co jest istotne dla prawników procesowych.
“Trudna sytuacja materialna jako podstawa do ustanowienia adwokata przez sąd.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI SA/Kr 172/10 - Postanowienie WSA w Krakowie Data orzeczenia 2010-04-29 Data wpływu 2010-02-05 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie Sędziowie Michał Śmiałowski /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6118 Egzekucja świadczeń pieniężnych Skarżony organ Prezes Zakładu Ubezpieczeń Społecznych/ZUS Treść wyniku umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów,ustanowiono adwokata Sentencja Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie: Michał Śmiałowski po rozpoznaniu w dniu 29 kwietnia 2010r. na posiedzeniu niejawnym wniosku B. W. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 28.09.2009r. nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego postanawia: 1. ustanowić dla B. W. adwokata, którego wyznaczy Okręgowa Rada Adwokacka 2. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych postępowanie umorzyć Uzasadnienie Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wpłynął wniosek B. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata, w sprawie ze skargi na postanowienie Dyrektora Oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, z dnia 28.09.2009r. nr [...], w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego. Jak wynika z uzasadnienia wniosku , "oświadczenia o majątku i dochodach" oraz akt sprawy o sygn. I SA/Kr 236/10 B.W. obecnie jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku. Utrzymuje się dzięki pomocy MOPSU w N. i siostry , która pokrywa koszty mediów. Brak pracy spowodował, iż zaprzestał on płacenia alimentów na córkę M. W. ur. w 1992r. i syna T. W. ur. w 2000r. Strona skarżąca mieszka w budynku z 1966r. nadającym się do kapitalnego remontu. Ściany popękane są od drgań wywoływanych przejeżdżającymi pociągami i samochodami ciężarowymi, stolarka okienna jest nieszczelna, deski podłogowe rozszczelniły się i pogniły. Budynek nie posiada centralnego ogrzewania a w zimie woda potrzebna do mycia pobierana była ze studni znajdującej się na podwórku, gdyż ta znajdująca się w rurach zamarzała. B. W. nie posiada oszczędności, nieruchomości czy przedmiotów wartościowych. Zadłużony jest u najbliższej rodziny na kwotę 3000 zł. a wobec ZUS zaległości wynoszą ok. 100 tys. zł. Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz. 1270 z p. zm. ) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego ( § 2). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej na podstawie art. 246§1 w/w ustawy przysługuje osobie fizycznej , gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (prawo pomocy w zakresie całkowitym) lub gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (prawo pomocy w zakresie częściowym). Udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest więc formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno sprowadzać się do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Przedmiotowy wniosek wymaga osobnego odniesienia się do kwestii zwolnienia od kosztów sądowych a osobnego do problemu ustanowienia pełnomocnika. Zgodnie z art.239 pkt1) lit e ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Niniejsze postępowanie sądowoadminisrtracyjne prowadzone pod sygn. akt I SA/Kr 172/10 niewątpliwie dotyczy spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych. W związku z tym dalsze prowadzenie incydentalnego postępowania o zwolnienie od kosztów sądowych należy uznać za bezprzedmiotowe. Zwolnienie obowiązuje bowiem z mocy samej ustawy. W rezultacie więc, złożony wniosek, jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym dotyczącym ustanowienia adwokata. Przesłanką wymagającą oceny jest wobec tego fakt, czy strona skarżąca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Sytuacja B.W.nie daje zdaniem orzekającego możliwości poniesienia przez niego kosztów wynagrodzenia fachowego pełnomocnika bez pogorszenia warunków bytowych . Jest on osobą bezrobotną , bez prawa do zasiłku nie posiada oszczędności i przedmiotów wartościowych. Jego egzystencja możliwa jest praktycznie dzięki pomocy MOPSU w N. i siostry. Mieszka w ciężkich warunkach. W wyniku utraty pracy zaprzestał płacenia alimentów na swoje dzieci. Stąd też, zdaniem orzecznika , konieczność opłacenia pełnomocnika zagroziłaby egzystencji B. W. a wręcz uniemożliwiłaby realizację jego podstawowych potrzeb życiowych. Biorąc pod uwagę powyższe orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 244§1 , art.245§3, art. 246§1 pkt. 2) w zw. z art. 258 § 2, pkt 7) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20 września 2002r. Nr 153, poz .1270 z p. zm. ) oraz na podstawie art. 161§1 pkt. 3) w zw. z art. 258§1 i §3 w/w ustawy.