Orzeczenie · 2022-02-22

I SA/Kr 1692/21

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2022-02-22
NSAAdministracyjneWysokawsa
egzekucja administracyjnaZUSzarzutyrozliczanie wpłatupomnienielex specialisprawo procesowenależności pieniężne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał skargę K. na postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczące zarzutów w sprawie egzekucji administracyjnej. Skarżący podniósł, że wpłaty dokonane w odpowiedzi na upomnienie ZUS, zawierające wezwanie do zapłaty konkretnych składek, powinny zostać zaliczone na te właśnie należności, a nie na najstarsze zaległości, jak to uczynił ZUS. ZUS argumentował, że zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów, wpłaty zawsze zalicza się na najstarsze zaległości, niezależnie od treści upomnienia czy wskazania płatnika. Sąd administracyjny uznał jednak, że przepis art. 15 ustawy Prawo o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczący upomnień, stanowi przepis szczególny (lex specialis) w stosunku do ogólnych zasad rozliczania wpłat zawartych w rozporządzeniu. W związku z tym, wpłaty dokonane w odpowiedzi na upomnienie, które zawierało wezwanie do zapłaty konkretnych składek, powinny zostać zaliczone na te właśnie należności. Sąd podkreślił, że działanie ZUS, który jednocześnie jest wierzycielem i organem egzekucyjnym, musi uwzględniać specyfikę wezwania zawartego w upomnieniu. Uchylając zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie ZUS, sąd stwierdził naruszenie art. 15 P.p.e.a. oraz § 7 i 12 rozporządzenia, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja relacji między przepisami ustawy egzekucyjnej (art. 15 P.p.e.a.) a przepisami wykonawczymi (rozporządzenie ws. rozliczania składek ZUS) w kontekście zaliczania wpłat dokonywanych w odpowiedzi na upomnienie.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której ZUS pełni jednocześnie rolę wierzyciela i organu egzekucyjnego, a wpłaty są dokonywane w odpowiedzi na upomnienie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wpłaty dokonane przez zobowiązanego w odpowiedzi na upomnienie ZUS, zawierające wezwanie do zapłaty konkretnych składek, powinny być zaliczone na te wskazane należności, czy też na najstarsze zaległości zgodnie z ogólnymi zasadami rozliczania wpłat?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Wpłaty dokonane w odpowiedzi na upomnienie ZUS, zawierające wezwanie do zapłaty konkretnych składek, powinny być zaliczone na te wskazane należności, ponieważ przepis art. 15 P.p.e.a. (dotyczący upomnień) stanowi lex specialis wobec ogólnych zasad rozliczania wpłat z rozporządzenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że art. 15 P.p.e.a. reguluje specyficzną sytuację wezwania do zapłaty konkretnych należności i stanowi przepis szczególny wobec ogólnych zasad rozliczania wpłat zawartych w rozporządzeniu. W związku z tym, wpłaty dokonane w odpowiedzi na takie wezwanie powinny być zaliczone na wskazane w nim należności, a nie na najstarsze zaległości.

Jaki jest wzajemny stosunek art. 15 P.p.e.a. (dotyczącego upomnień) do przepisów rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Art. 15 P.p.e.a. stanowi lex specialis w stosunku do postanowień rozporządzenia, co oznacza, że w sytuacji, gdy organ wystosuje upomnienie dotyczące konkretnych należności, wpłaty dokonane w odpowiedzi na to upomnienie powinny być zaliczone na te właśnie należności.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że upomnienie jest wezwaniem do wykonania konkretnego obowiązku, a zastosowanie się do niego przez zobowiązanego powinno być traktowane jako wykonanie tego konkretnego obowiązku. W takich okolicznościach, przepisy ustawy egzekucyjnej mają pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami rozliczania wpłat.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżone postanowienie Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 15 września 2021 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia 18 grudnia 2020 r. zostały uchylone.

Przepisy (20)

Główne

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

u.p.e.a. art. 15 § 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 119 § pkt 3

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

p.p.s.a. art. 120

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

u.p.e.a. art. 33 § 2 pkt 1 i 5

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.p.e.a. art. 34 § 3

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

u.s.u.s. art. 83 § 4

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 83c § 1a

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 49 § 1

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

K.p.a. art. 138 § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 127 § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 59 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Rozporządzenie art. 7 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Rozporządzenie art. 12 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Rozporządzenie art. 12 § 2-5

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych

Rozporządzenie art. 13 § 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2017 r. w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 15 P.p.e.a. stanowi lex specialis wobec ogólnych zasad rozliczania wpłat z rozporządzenia, co oznacza, że wpłaty dokonane w odpowiedzi na upomnienie powinny być zaliczone na wskazane w nim należności. • Wpłaty dokonane w odpowiedzi na upomnienie ZUS, zawierające wezwanie do zapłaty konkretnych składek, powinny być zaliczone na te wskazane należności, a nie na najstarsze zaległości.

Odrzucone argumenty

ZUS twierdził, że wpłaty zawsze zalicza się na najstarsze zaległości, niezależnie od treści upomnienia czy wskazania płatnika.

Godne uwagi sformułowania

art. 15 P.p.e.a. stanowi lex specialis w stosunku do treści postanowień rozporządzenia • upomnienie jest swoistym przypomnieniem zobowiązanemu o treści ciążących na nim obowiązków • nie było podstaw do wszczęcia postępowania egzekucyjnego dotyczącego ww. należności

Skład orzekający

Bogusław Wolas

przewodniczący

Inga Gołowska

sprawozdawca

Piotr Głowacki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja relacji między przepisami ustawy egzekucyjnej (art. 15 P.p.e.a.) a przepisami wykonawczymi (rozporządzenie ws. rozliczania składek ZUS) w kontekście zaliczania wpłat dokonywanych w odpowiedzi na upomnienie."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji, w której ZUS pełni jednocześnie rolę wierzyciela i organu egzekucyjnego, a wpłaty są dokonywane w odpowiedzi na upomnienie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest precyzyjne stosowanie przepisów proceduralnych i jak kluczowa może być interpretacja relacji między ustawą a rozporządzeniem. Pokazuje też, jak organy mogą nadużywać swojej pozycji, łącząc funkcje wierzyciela i egzekutora.

ZUS zaliczył wpłaty na najstarsze długi, mimo wezwania do zapłaty konkretnej należności. Sąd stanął po stronie dłużnika.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst