I SA/Kr 148/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi A. sp. z o.o. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej określającej podatek od nieruchomości za rok 2018. Organy podatkowe uzasadniały nadanie rygoru zbliżającym się terminem przedawnienia zobowiązania (krótszym niż 3 miesiące) oraz ogólnym doświadczeniem wskazującym na praktykę unikania wykonania zobowiązań podatkowych. Spółka zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, wskazując na brak przedstawienia konkretnych okoliczności uzasadniających prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania, a także na instrumentalne wykorzystanie instytucji nadania rygoru. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie przyznał rację skarżącej. Sąd podkreślił, że samo zbliżanie się terminu przedawnienia nie jest wystarczające do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności faktycznych wskazujących na realne ryzyko niewykonania zobowiązania, a nie opieranie się na ogólnych założeniach. Sąd zwrócił uwagę, że Prezydent Miasta Krakowa nadał rygor w tym samym dniu, w którym doręczono decyzję, nie dając spółce możliwości dobrowolnego uregulowania należności ani nawet wniesienia odwołania. Sąd uznał, że takie działanie narusza zasadę zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.) i stanowi instrumentalne wykorzystanie instytucji nadania rygoru, która jest wyjątkiem od zasady. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Prezydenta Miasta Krakowa, zasądzając jednocześnie koszty postępowania na rzecz spółki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia oraz zasady zaufania do organów podatkowych.
Dotyczy specyficznej sytuacji nadania rygoru decyzji nieostatecznej w postępowaniu podatkowym, gdy termin przedawnienia jest krótszy niż 3 miesiące.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zbliżający się termin przedawnienia zobowiązania podatkowego (krótszy niż 3 miesiące) jest wystarczającą przesłanką do nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, bez konieczności wykazywania konkretnych okoliczności faktycznych uzasadniających prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, samo zbliżanie się terminu przedawnienia nie jest wystarczające. Konieczne jest uprawdopodobnienie, że zobowiązanie nie zostanie wykonane, na podstawie konkretnych okoliczności faktycznych występujących w sprawie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy podatkowe nie wykazały wystarczająco prawdopodobieństwa niewykonania zobowiązania podatkowego, opierając się jedynie na ogólnym doświadczeniu i zbliżającym się terminie przedawnienia. Brak analizy konkretnych okoliczności sprawy, takich jak złożenie odwołania, czas potrzebny na jego rozpoznanie, czy sytuacja finansowa podatnika, prowadzi do naruszenia art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej.
Czy nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w tym samym dniu, w którym doręczono decyzję podatkową, narusza zasady postępowania podatkowego i zaufania do organów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, takie działanie narusza zasady postępowania, w tym zasadę zaufania do organów podatkowych (art. 121 § 1 O.p.) i stanowi instrumentalne wykorzystanie instytucji nadania rygoru.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że nadanie rygoru w dniu doręczenia decyzji uniemożliwiło podatnikowi dobrowolne uregulowanie należności i stanowiło traktowanie wyjątku (nadanie rygoru) jako zasady. Organ powinien upewnić się, czy podatnik złożył odwołanie i nie zamierza dobrowolnie zapłacić, zanim nada rygor.
Przepisy (10)
Główne
O.p. art. 239b § 1 pkt 4
Ordynacja podatkowa
Okres do upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego jest krótszy niż 3 miesiące.
O.p. art. 239b § 2
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy musi uprawdopodobnić, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane.
p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c)
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
p.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uchyla decyzję lub postanowienie, o których mowa w art. 145, i w miarę potrzeby orzeka co do istnienia lub nieistnienia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.
Pomocnicze
O.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
O.p. art. 239a
Ordynacja podatkowa
Decyzja nieostateczna nie podlega wykonaniu, chyba że nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności.
O.p. art. 210 § 1 pkt 6
Ordynacja podatkowa
Wymogi dotyczące uzasadnienia decyzji.
O.p. art. 219
Ordynacja podatkowa
Przepisy dotyczące odwołań.
O.p. art. 139 § 3
Ordynacja podatkowa
Terminy załatwiania spraw przez organ odwoławczy.
O.p. art. 227 § 1
Ordynacja podatkowa
Termin przekazania odwołania organowi odwoławczemu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy podatkowe nie wykazały konkretnych okoliczności faktycznych uzasadniających prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania podatkowego. • Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności w dniu doręczenia decyzji było przedwczesne i naruszało zasady postępowania. • Instytucja nadania rygoru została wykorzystana instrumentalnie, a nie jako wyjątek od reguły.
Godne uwagi sformułowania
prawdopodobieństwo to jest budowane na wieloletnim doświadczeniu organu podatkowego, który w podobnych sytuacjach spotkał się z praktyką unikania wykonania zobowiązania, któremu grozi przedawnienie • nie można z tego powodu czynić jej zarzutu, lecz jednocześnie swoim zachowaniem zwiększa prawdopodobieństwo, że organ odwoławczy nie zdoła rozpoznać odwołania przed upływem okresu przedawnienia • Odwołanie od decyzji nie może bowiem być instrumentem prowadzącym do przedawnienia się zobowiązania podatkowego • Prezydent przyjął ogólne założenie, bez odniesienia go do realiów niniejszej sprawy. • Wykonalność decyzji nieostatecznej stanowi zatem wyjątek od zasady, że nie może być wykonywana w drodze egzekucji administracyjnej. Wyjątek ten został jednak przez Prezydenta potraktowany jako zasada. • nie dając Spółce możliwości dobrowolnego uregulowania należności
Skład orzekający
Bogusław Wolas
przewodniczący
Paweł Dąbek
sprawozdawca
Piotr Głowacki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przesłanek nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w kontekście zbliżającego się terminu przedawnienia oraz zasady zaufania do organów podatkowych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nadania rygoru decyzji nieostatecznej w postępowaniu podatkowym, gdy termin przedawnienia jest krótszy niż 3 miesiące.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak organy podatkowe mogą nadużywać instytucji nadania rygoru natychmiastowej wykonalności, a sąd koryguje ich działania, podkreślając znaczenie konkretnych dowodów i zasad postępowania.
“Czy zbliżający się termin przedawnienia pozwala organom na "szybkie" ściągnięcie podatku? Sąd administracyjny odpowiada!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.