I SA/KR 1394/03

I SA/Kr 1394/03 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2006-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2003-07-28
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Grażyna Danielec
Krystyna Kutzner
Tadeusz Wołek /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
630  Obrót towarami z zagranicą, należności celne i ochrona przed nadmiernym  przywozem towaru na polski obszar celny
Skarżony organ
Dyrektor Izby Celnej
Treść wyniku
Uchylono decyzję I i II instancji
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Wołek spr. Sędziowie NSA Grażyna Danielec NSA Krystyna Kutzner Protokolant Urszula Ogrodzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2006 r sprawy ze skargi " [...] " Spółka z o.o. w [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w [...] z dnia 13 czerwca 2003 r Nr : [...] w przedmiocie uznania zgłoszenia celnego za nieprawidłowe I uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzająca ją decyzję organu pierwszej instancji, II określa , że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, III zasądza od Dyrektora Izby Celnej w [...] na rzecz strony skarżącej kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania .
Uzasadnienie
Dyrektor Urzędu Celnego w [...] objął procedurą dopuszczenia do obrotu na polskim obszarze celnym towar - hamulec sznurka - według zgłoszenia celnego SAD nr [...] z dnia [...] kwietnia 2000 r.
Importerem przedmiotowego towaru była skarżąca Firma "[...]" Spółka z o.o. w [...]. W zgłoszeniu celnym skarżąca zaimportowany towar zaklasyfikowała do kodu PCN 3925 30 00 0 obejmującego " artykuły budowlane z tworzyw sztucznych, gdzie indziej niewymienione ani niewłączone; okiennice, zasłony ( włącznie z żaluzjami weneckimi) i artykuły podobne oraz ich części" - ze stawką celną obniżoną w wysokości 0%.
Naczelnik Urzędu Celnego w [...] , w wyniku informacji uzyskanej od Regionalnego Inspektora Celnego w [...] , dokonał weryfikacji przedmiotowego zgłoszenia celnego i decyzją z dnia [...].03.2003 r. nr [...] uznał zgłoszenia celne za nieprawidłowe w części dotyczącej kodu Taryfy celnej i orzekł, że prawidłowa klasyfikacja przedmiotowego towaru jest według kodu PCN 8302 49 90 0 obejmującego " oprawy, okucia i podobne wyroby z metalu nieszlachetnego, nadające się do mebli, drzwi, schodów, okien, żaluzji, nadwozi pojazdów, wyrobów rymarskich, waliz, kufrów, kasetek itp. wieszaki, podpórki i podobne uchwyty z metalu nieszlachetnego, kółka samonastawne z zamocowaniem z metalu nieszlachetnego; automatyczne urządzenia do zamykania drzwi z metalu nieszlachetnego, pozostałe oprawy, okucia i podobne wyroby: pozostałe; pozostałe".
Od powyższej decyzji skarżąca złożyła odwołanie zarzucając, że organ celny z przekroczeniem granic uznania administracyjnego zakwestionował wskazany przez nią kod Taryfy celnej, a wszystkie okoliczności faktyczne i prawne zinterpretował wyłącznie na jej niekorzyść, co pozostaje w sprzeczności z powszechnie obowiązującymi zasadami postępowania i jedynym celem działania organu celnego jest przyjęcie kodu PCN dla hamulca sznurka, który w konsekwencji uzasadniać będzie stosowanie stawki podatku VAT w wysokości 22% w miejsce dotychczas stosowanej stawki 7%..
Dyrektor Izby Celnej w [...] decyzją z dnia 13 kwietnia 2003 r. znak: [...] utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W uzasadnieniu wydanej decyzji Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że hamulec sznurka jest niewielkim urządzeniem zbudowanym z elementów z tworzywa sztucznego i metalu. Montowany jest w żaluzjach weneckich, nie nadając się do zastosowania w innego rodzaju produktach. Działanie hamulca sznurka warunkowane jest współpracą wszystkich jego części, metalowych i plastikowych i nie jest możliwe określenie, który rodzaj części jest ważniejszy dla uzyskania zamierzonego zastosowania, gdyż usunięcie któregokolwiek z elementów powoduje, że hamulec sznurka przestaje spełniać swoje zadanie. Wykorzystanie metalu lub tworzywa sztucznego do wykonania poszczególnych elementów uzależnione jest skutecznością funkcjonowania części w całości konstrukcji. Koszt całkowity obu rodzajów części - zdaniem organu celnego - jest porównywalny, ponieważ według danych dostarczonych przez producenta, wartość elementów wykonanych z metalu to około 0,0313 USD, a elementów wykonanych z tworzywa sztucznego - to około 0,0600 USD. W ocenie organu odwoławczego nie jest możliwe ustalenie, który z zastosowanych materiałów decyduje o zasadniczym charakterze urządzenia, biorąc pod uwagę rozpatrywane propozycje klasyfikacyjne nomenklatury PCN: 3925 30 00 0 oraz 8302 49 90 0.
Reguła 1 Ogólnych Reguł Interpretacji Polskiej Nomenklatury Scalonej, (ORIPNS) stwierdzająca, że " tytuły sekcji, działów i poddziałów mają jedynie charakter orientacyjny, a dla celów prawnych taryfikację towarów ustala się zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów, o ile nie są one sprzeczne z treścią odpowiednich pozycji i uwag", nie pozwala - zdaniem Dyrektora Izby Celnej, - na jednoznaczne klasyfikowanie przedmiotowego towaru do PCN 3925 30 00 0 lub PCN 8302 49 90 0, z uwagi na brzmienie tych pozycji i charakterystykę towaru. Obie wskazane podpozycje obejmują części do zastosowania w żaluzjach weneckich. Wybór jednej z nich uzależniony jest od materiału, z jakiego urządzenie jest zbudowane.
Organ odwoławczy nie podzielił stanowiska skarżącej, że kod PCN 3925 30 00 0 odnosi się do wszelkich części do żaluzji weneckich, ponieważ opis pozycji nie zawiera rozróżnienia na części metalowe i części z tworzyw sztucznych, natomiast kod PCN 8302 49 90 0 obejmuje jedynie takie urządzenia, które mają zastosowanie uniwersalne, a więc dany wyrób może być użyty równie skutecznie do różnych produktów, pojazdów, wyrobów rymarskich, waliz, kufrów, kasetek, itp.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej w treści pozycji 3925 wyraźnie wskazano, że obejmuje ona wyłącznie artykuły z tworzyw sztucznych; tak kompletne wyroby, jak i części do nich muszą być wykonane z tworzyw sztucznych. Brak jest rozróżnienia w treści podpozycji 3925 30 na części metalowe i z tworzyw sztucznych, ponieważ konieczny warunek - wyprodukowanie z tworzywa sztucznego - zawarty jest już w opisie pozycji 3925.
Zdaniem organu celnego podpozycja 8302 49 90 0 nie odnosi się jedynie do wyrobów mających zastosowanie uniwersalne, jak twierdzi skarżąca. Wątpliwości w tym zakresie rozstrzygają Wyjaśnienia do Taryfy celnej (Dz.U. z 1999 r., Nr 74, poz.830). W wyjaśnieniach wstępnych do pozycji 8302 umieszczono informację, że wyroby pozostają zaklasyfikowane do niniejszej pozycji, nawet, jeżeli są one skonstruowane do szczególnych zastosowań ( np. klamki od drzwi lub zawiasy do samochodów). W wyjaśnieniach podano ponadto, że kod PCN 8302 obejmuje m.in. okucia do zasłon, np. zaciski i ograniczniki. Z powyższego wynika więc, że artykuły zaliczane do kodu 8302 mogą mieć zarówno zastosowanie uniwersalne, jak i wysoce specjalistyczne, ograniczone jedynie do urządzenia lub konstrukcji jednego rodzaju i dlatego Dyrektor Izby Celnej nie zgodził się z tezą odwołania, że dla ustalenia prawidłowości klasyfikacji taryfowej rozpatrywanego towaru wystarczająca jest oczywista treść pozycji. Bez zastosowania dalszych metod interpretacyjnych nie jest możliwe - zdaniem tego organu - jednoznaczne rozstrzygnięcie klasyfikacji hamulca sznurka.
Reguła 2 (a) ORIPNS odnosi się do klasyfikacji towarów niekompletnych, niegotowych albo kompletnych, ale rozmontowanych. Hamulec sznurka sprowadzony został jako kompletne, zmontowane całkowicie urządzenie, dlatego reguła ta nie jest pomocna przy rozwiązywaniu powstałych wątpliwości.
Regułą 2 (b) ORIPNS stanowi, że wszelkie informacje zawarte w treści pozycji o materiale lub substancji odnoszą się do tego materiału lub substancji bądź w stanie czystym, bądź w mieszaninie lub w połączeniu z innymi materiałami lub substancjami. Również każda informacja o wyrobach z określonego materiału lub substancji odnosi się także do wyrobów wykonanych w całości lub w części z tego materiału lub substancji. Klasyfikowanie wyrobów
stanowiących mieszaniny lub składających się z różnych materiałów lub substancji należy ustalać według zasad określonych w regule 3.
Sprowadzony przez skarżącą hamulec sznurka składa się z części z tworzywa sztucznego oraz z metalu, a zatem zgodnie z zacytowaną regułą stanowi on mieszaninę, której klasyfikacja powinna zostać dokonana w oparciu o regułę 3 ORIPNS.
Reguła 3 ORIPNS stanowi, że jeżeli stosując regułę 2 (b) ORIPNS lub z innego powodu towary pozornie mogą być klasyfikowane do dwu lub więcej pozycji, klasyfikację dokonać należy w sposób następujący:
a) pozycja, określająca towar w sposób najbardziej szczegółowy, ma pierwszeństwo przed pozycjami określającymi towar w sposób bardziej ogólny; w przypadku, gdy dwie lub więcej pozycji odnosi się tylko do części materiałów lub substancji zawartych w mieszaninie lub w wyrobie złożonym albo tylko do części towarów w zestawach przeznaczonych do sprzedaży detalicznej, pozycje te należy uważać za równorzędne, nawet, gdy jedna z nich określa dany wyrób w sposób bardziej szczegółowy lub bardziej pełny;
b) do wyrobów stanowiących mieszaniny wyrobów składających się z różnych materiałów lub wytworzonych z różnych komponentów oraz wyrobów stanowiących komplety do sprzedaży detalicznej, których klasyfikacja w myśl reguły 3 (a) nie może być przeprowadzona, należy stosować pozycję obejmującą materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu, jeżeli takie kryterium jest możliwe do zastosowania;
c) jeżeli nie można przeprowadzić klasyfikacji według zasad określonych w regule 3 (a) lub (b), należy stosować pozycję, która w kolejności numerycznej jest ostatnia z pozycji możliwych do zastosowania ".
Ogólna charakterystyka towaru wskazuje, zdaniem organu odwoławczego, że w produkcie tym nie można wyróżnić materiału, czy komponentu przeważającego. Nie można ustalić, który z materiałów decyduje o charakterze wyrobu ani przez porównanie udziału ilościowego części plastikowych do metalowych, ani przez porównanie udziału wartościowego tych elementów w całości urządzenia. Także zastosowanie kryterium funkcjonalnego nie rozwiązuje wątpliwości, ponieważ dla uzyskania zamierzonego działania hamulca sznurka konieczne jest współdziałanie wszystkich elementów.
Z uwagi na treść podpozycji 3925 30 00 0 oraz 8302 49 0 nie można - zdaniem Dyrektora Izby Celnej - uznać, że którakolwiek z nich określa towar w sposób bardziej szczegółowy. Wskazane pozycje odnoszą się, bowiem równie bezpośrednio do części do żaluzji, a jedynie kryterium rozróżniającym jest materiał wykorzystany do produkcji. Mając na uwadze, że nie jest możliwe rozstrzygnięcie powstałych wątpliwości przy zastosowaniu wcześniejszych reguł, konieczne jest skorzystanie z możliwości określonej w regule 3 (c) ORIPNS. W kolejności numerycznej ostatnią z możliwych do zastosowania pozycji jest pozycja 8302, dlatego też - zdaniem Dyrektora Izby Celnej, sprowadzony przez skarżącą towar - hamulec sznurka objęty zgłoszeniem celnym wymienionym na wstępie - należy klasyfikować do kodu PCN 8302 49 90 0.
Ponadto Dyrektor Izby Celnej stwierdził, że nie są trafne podniesione w odwołaniu argumenty przemawiające za zastosowaniem klasyfikacji zadeklarowanej w zgłoszeniach celnych, wynikające z treści Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług ( wprowadzone Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, - PKWiU, Dz.U. Nr 42, poz.264 ze zm.), a także z pism: Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji z dnia [...] grudnia 1995 r znak [...] , Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego we [...] z dnia [...] września 1993 r znak : [...] i oświadczenia eksportera [...] LtD. z [...].
Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że cła określone są na podstawie Taryfy celnej lub innych środków taryfowych. Ustanawiana przez Radę Ministrów w drodze rozporządzenia Taryfa celna obejmuje m.in. Polską Scaloną Nomenklaturę Handlu Zagranicznego PCN. Taryfę celną należy interpretować przede wszystkim z uwzględnieniem wyjaśnień do taryfy celnej publikowanych przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Klasyfikację towarów w taryfie celnej określa kod taryfy celnej.
Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług, zgodnie z delegacją art.40 ust.2 ustawy o statystyce publicznej stanowi w § 1, że PKWiU wprowadza się do stosowania w statystyce, ewidencji i dokumentacji oraz rachunkowości, a także w urzędowych rejestrach i systemach informacyjnych administracji publicznej. Ani te przepisy, ani przepisy prawa celnego nie nakazują stosowania PKWiU przy interpretacji nomenklatury taryfy celnej. Inne klasyfikacje mogą stanowić pomoc w rozwiązywaniu kwestii wątpliwych, jeśli interpretacja treści PCN zgodnie z wiążącymi regułami nie pozwala na dokonanie jednoznacznych ustaleń.
W związku z pismami Wojewódzkiego Urzędu Statystycznego, Polskiego Centrum Badań i Certyfikacji oraz oświadczeniem eksportera, Dyrektor Izby Celnej wyjaśnił, że instytucje będące autorami powyższych informacji nie są powołane do interpretacji treści Taryfy celnej na użytek klasyfikacji dokonywanej przez organu celne. Zgodnie przepisami Tytułu X Kodeksu celnego organami powołanymi do podejmowania wiążących rozstrzygnięć interpretacyjnych Taryfy celnej są: minister właściwy do spraw finansów publicznych, dyrektor izby celnej oraz naczelnik urzędu celnego. W związku z powyższym przesłane materiały nie mają mocy wiążącej w rozpatrywanej sprawie.
W ocenie Dyrektora Izby Celnej brzmienie pozycji 3925 i 8302 Taryfy celnej ustalone zgodnie z ORIPNS oraz zgodnie z Wyjaśnieniami do Taryfy celnej, nakazuje zaliczenie hamulca sznurka do grupy towarów objętych kodem PCN 8302. Sugestie wynikające ze wskazanej przez skarżącą nomenklatury PKWiU, jak również wynikające z materiałów pochodzących od innych instytucji należy odrzucić, gdyż podstawą taryfikacji towaru celnego powinna być interpretacja Taryfy celnej oparta na ustalonym składzie i przeznaczeniu towaru oraz treści pozycji PCN i wiążących Wyjaśnień do Taryfy celnej.
Dyrektor Izby Celnej uznał, że rozstrzygnięcia zawarte w zaskarżonej decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w [...] były prawidłowe i stwierdził, że jako organ administracji państwowej związany jest w swych orzeczeniach bezwzględnie obowiązującymi normami prawnymi, do których należą między innymi postanowienia Kodeksu celnego i Taryfy celnej.
Na powyższą decyzję wpłynęła skarga do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w [...] , w której skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji jako wydanej z naruszeniem prawa polegającym na przekroczeniu przez organy celne granic uznania i godzącej w jej słuszne interesy.
Skarżąca zarzuciła przede wszystkim niewłaściwą klasyfikację zaimportowanego towaru, nieuwzględnienie innych aktów prawnych, których przedmiotem jest klasyfikacja wyrobów i usług oraz dokumentów celnych państw członkowskich Unii Europejskiej, jak i naruszenie granic uznania administracyjnego, bowiem do kodów PCN wskazanych w zgłoszeniach celnych przypisane są zerowe stawki celne, a interes skarżącej naruszony został w ten sposób, że zmiana zastosowanego dotychczas kodu PCN 3925 30 00 0 na kod PCN 8302 49 90 - oznacza zmianę stawki podatku VAT z dotychczasowych 7% na 22%.
Uzasadniając zarzuty skargi skarżąca podniosła, że produkuje żaluzje weneckie od 1995 r. i od tego czasu importuje hamulce sznurka. Do lutego 2002 roku stosowany był w imporcie tego towaru kod PCN 3925 30 00 0. Od 2002 roku trwa spór z Izba Celną w [...] , która w odmienny sposób klasyfikuje przedmiotowy towar i która narzuciła swoje stanowisko wszystkim podległym jej urzędom celnym jako normę postępowania. Wszelkie wątpliwości występujące w zakresie klasyfikacji towaru interpretowane są wyłącznie na niekorzyść podmiotu uprawnionego, na co wskazuje analiza porównawcza argumentów użytych w zaskarżonej decyzji przeciwko stosowaniu kodu PCN 3925 i za stosowaniem kodu PCN 8302. Podstawowy zarzut organu celnego przeciwko stosowaniu w odniesieniu do hamulca sznurka kodu PCN 3925 to fakt, iż kod ten obejmuje grupę wyrobów z tworzyw sztucznych. Jednakże w przypadku preferowanego kodu PCN 8302 fakt, że grupuje on wyłącznie wyroby różne z metali nieszlachetnych, nie ma dla organu znaczenia.
Skarżąca podniosła, że zaimportowany towar jest wyrobem złożonym zawierającym zarówno elementy z tworzywa sztucznego jak i z metalu. W toku postępowania dowodowego zostały przedstawione szczegółowe materiały ilustrujące budowę tego wyrobu, jego skład wartościowy w odniesieniu do poszczególnych części składowych, a także opis technologii jego produkcji, w której wykorzystywane są ciągi technologiczne właściwe do produkcji wyrobów z tworzyw sztucznych ( wtryskarki i formy wtryskowe).
Organ celny nie uznał przedstawionych dowodów i argumentacji skarżącej twierdząc, że kod PCN 3925 nie może być stosowany, ponieważ hamulec sznurka zawiera także elementy metalowe, chociaż w przeważającej części zbudowany jest z plastiku. Zdaniem organu właściwy kod PCN jest 8302, chociaż ten z kolei przeznaczony jest wyłącznie dla wyrobów różnych z metali nieszlachetnych.
Skarżąca nie zgodziła się również z tezą, że kod PCN 3925 jako przeznaczony wyłącznie dla wyrobów z tworzyw sztucznych nie może być stosowany do hamulca sznurka, skoro w opisie dla tego grupowania zawarta jest formuła: okiennice, zasłony ( włącznie z żaluzjami weneckimi i częściami do nich), ponieważ - jak twierdzi - nie ma żaluzji weneckich, które zbudowane są wyłącznie z tworzyw sztucznych. Jest to wyrób o charakterze mieszanym, w którym w różnych proporcjach ( w zależności od producenta) używane są części składowe z tworzyw sztucznych, metali, tkanin i części o charakterze mieszanym, jak właśnie hamulec sznurka.
Zdaniem skarżącej opis kodu PCN 3925 30 00 0 w powiązaniu z regułą 3 (a) ORIPNS całkowicie uzasadnia jej stanowisko w niniejszej sprawie, poparte wieloletnią praktyką klasyfikowania przedmiotowego towaru do wskazanej pozycji Taryfy celnej. Stanowisko to znajduje uzasadnienie w przedłożonych organom celnym świadectwach producentów tego wyrobu z Holandii i z Izraela. Oba te kraje są sygnatariuszami Międzynarodowej Konwencji w sprawie Zharmonizowanego Systemu Oznaczania i Kodowania Towarów z dnia 14 czerwca 1983r., na którą również powołuje się Dyrektor Izby Celnej w [...] . W przededniu wstąpienia Polski do Unii Europejskiej, której Holandia jest członkiem, polskie władze celne - zdaniem skarżącej - nie mogą z założenia pomijać dokumentów celnych pochodzących od sygnatariuszy Konwencji i państwa członkowskiego Unii Europejskiej.
Skarżąca nie zgodziła się ze stanowiskiem Dyrektora Izby Celnej, że kod PCN 8302 zawiera opis hamulca sznurka bardziej szczegółowy ( adekwatny) niż kod PCN 3925 30 00 0. Kod PCN 8302 - w ocenie skarżącej - odnosi się, bowiem do różnych wyrobów o zdecydowanie mniej specjalistycznym zastosowaniu jak oprawy, okucia i podobne wyroby z metalu nieszlachetnego nadające się do mebli, drzwi, schodów, okien, żaluzji. Do żaluzji weneckich mogą być i są używane tego rodzaju detale o bardziej uniwersalnym zastosowaniu, jak np. różnego rodzaju wkręty służące do mocowania żaluzji na ścianie lub futrynie dodawane do kompletów przeznaczonych do samodzielnego montażu. W opisie wyrobów z grupowania PCN 8302 - zdaniem skarżącej - na pewno jednak nie mieści się hamulec sznurka, bowiem ta część żaluzji ma tylko jedno ściśle określone zastosowanie.
Oceny tej nie mogą zmienić powołane przez Dyrektora Izby Celnej wyjaśnienia wstępne do tej pozycji, bowiem również z treści tych wyjaśnień jednoznacznie wynika, że odnoszą się one do innego rodzaju wyrobów o bardziej uniwersalnym zastosowaniu niż hamulec sznurka, takie jak klamki, zawiasy, itp.
W ocenie skarżącej wszystkie zastosowane przez organ odwoławczy interpretacje służą za pretekst do zmiany stawki opodatkowania hamulca sznurka podatkiem VAT z dotychczasowych 7% na 22%. Dlatego - jej zdaniem - zmiana taryfikacji importowanego towaru ma charakter celowy, rażąco naruszający granice uznania administracyjnego, tego rodzaju polityka organów celnych w ewidentny sposób nie tylko nie wspiera, ale zdecydowanie utrudnia działalność eksportową skarżącej. Przychody z eksportu przeciętnie około 3 mln gotowych żaluzji weneckich wynoszą rocznie kilkanaście milionów USD. Dla potrzeb tej produkcji skarżąca zatrudnia ok.500 pracowników z terenu Kielc i okolic, a więc z regionu charakteryzującego się wysokim bezrobociem. Polityka organów celnych z błahych i wątpliwych powodów ogranicza konkurencyjność firm producenckich z polskiego obszaru celnego. Działania organów celnych naruszają obowiązujące prawo poprzez rażące przekroczeniem dopuszczalnych granic uznania administracyjnego, a zebrany w sprawie materiał dowodowy przedstawiony przez skarżącą wymaga ponownej, obiektywnej i znacznie głębszej analizy, niż uczyniono to w zaskarżonej decyzji.
Zdaniem skarżącej należy również uwzględnić analizę porównawczą innych aktów prawnych, których przedmiotem jest klasyfikacja wyrobów i usług. Zgodnie z treścią załącznika do Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług (PKWiU) hamulec sznurka mieści się w grupie 25.2. Wyroby z tworzyw sztucznych, symbol PKWiU 25.23.14-70.21. Nazwa grupowania " żaluzje poziome i ich części". Kod PCN/CPC: 3925 30 00 0. Kod SWW/KU 1365-9. Klasyfikacja powyższa jest w pełni respektowana i powtórzona - zdaniem skarżącej - we właściwym dla organów celnych akcie prawnym, a więc w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2001 r. w sprawie Polskiej Nomenklatury Towarowej Handlu Zagranicznego (PCN), w którym powtórzony jest kod PCN 3825 30 00 0 - okiennice, zasłony ( włącznie z żaluzjami weneckimi) i artykuły podobne oraz ich części.
Do skargi załączona została kopia Wiążącej Informacji Taryfowej Ministra Finansów WIT Nr[...] z dnia [...] czerwca 2003 r., w której dla hamulca sznurka ustalono kod PCN 3925 30 00 0.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie, a ponadto stwierdził, że zgodnie z uwagą 1 do działu 39 Tworzywa sztuczne i wyroby z nich-Wyjaśnień do Taryfy celnej " w całej Nomenklaturze wyrażenie " tworzywa sztuczne" oznacza te materiały objęte pozycjami od nr 3901 do 3914, które nadają się lub mogą nadawać się bądź to w tracie polimeryzacji, bądź też w dowolnym następnym etapie, do formowania pod wpływem czynników zewnętrznych ( zazwyczaj ciepło lub ciśnienie, w miarę potrzeby z dodatkiem rozpuszczalnika lub plastyfikatora) poprzez prasowanie, odlewanie, wytłaczanie, walcowanie itp. w kształty, które zostają zachowane po zaprzestaniu działania tych czynników".
Z kolei zgodnie z uwagą 11 pkt (f) do tego działu pozycja 3925 obejmuje " okiennice, zasłony ( łącznie z żaluzjami weneckimi) oraz podobne artykuły oraz ich części i wyposażenie". W treści pozycji 3925 wyraźnie wskazano, że obejmuje ona wyłącznie artykuły z tworzyw sztucznych, tak kompletne wyroby, jak i części do nich muszą być wykonane z tworzywa sztucznego.
Z kolei podpozycja 8302 49 90 0 nie odnosi się jedynie do wyrobów mających uniwersalne zastosowanie. Zgodnie z Wyjaśnieniami do Taryfy celnej do pozycji 8302 pozostają zaklasyfikowane wyroby nawet, jeżeli są skonstruowane do szczególnych zastosowań ( np. klamki od drzwi lub zawiasy do samochodów). Kod ten obejmuje m.in. okucia do zasłon np. zaciski i ograniczniki. Artykuły do niego zaliczane mogą mieć zarówno zastosowanie uniwersalne, jak i wysoce specjalistyczne, ograniczone jedynie do urządzeń lub konstrukcji jednego rodzaju.
Dyrektor Izby Celnej podtrzymał swoje stanowisko, że wobec niemożności rozstrzygnięcia powstałych wątpliwości klasyfikacyjnych przy zastosowaniu wcześniejszych reguł, konieczne jest skorzystanie z reguły 3 (c) ORIPNS. W kolejności numerycznej ostatnią z możliwych do zastosowania pozycji jest pozycja 8302, dlatego sprowadzony przez skarżącą hamulec sznurka należy klasyfikować do kodu Taryfy celnej 8302 49 90 0.
Odpowiadając na zarzuty skargi organ celny podniósł, że klasyfikacja towaru celnego należy do wyłącznych kompetencji organów celnych, które zobligowane są stosować w tym zakresie Taryfę celną opartą na Polskiej Scalonej Nomenklaturze Handlu Zagranicznego oraz Wyjaśnienia do Taryfy celnej stanowiące źródło prawa. W stanie prawnym dotyczącym rozpatrywanej sprawy dokumenty pochodzące od kontrahenta zagranicznego wskazujące na inną klasyfikację towaru, nie są wiążące dla polskich organów celnych. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego stosowanie zasad unijnych taryfikacji obowiązywać będzie wówczas, gdy nastąpi akcesja Polski do Unii Europejskiej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, zgodnie z art.97 §1 Przepisów wprowadzających ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r, Nr 153, poz.1271 ze zm.), podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stosownie do art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że przedmiotem kontroli Sądu jest zgodność z prawem zaskarżonej decyzji. Usunięcie z obrotu prawnego decyzji może nastąpić tylko wtedy, gdy postępowanie sądowe dostarczy podstaw do uznania, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji organy administracji publicznej naruszyły prawo w zakresie wskazanym w art.145§ 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270)..
Wojewódzki Sąd Administracyjny - zgodnie z ustawowymi kompetencjami - bada, czy treść zaskarżonej decyzji jest zgodna z prawem i czy postępowanie prowadzące do jej wydania było niewadliwe i rzetelne.
Zdaniem Sądu organy celne przy wydaniu zaskarżonej decyzji naruszyły prawo w zakresie niżej wskazanym.
Poza sporem między stronami postępowania jest, że zgłoszenie celne wymienione na wstępie dotyczyło towaru o nazwie handlowej "hamulec sznurka" będący częścią żaluzji poziomych. Poza sporem pozostaje także jego konstrukcja, rodzaj materiałów, z których zbudowane są poszczególne elementy, a więc tworzywa sztuczne i metal, ich wartość oraz, że jest to wyrób kompletny, a działanie hamulca warunkowane jest współpraca wszystkich jego części tak z tworzywa sztucznego, jak i metalowych. Niesporne jest także przeznaczenie tego towaru, tj. funkcjonowanie jako część żaluzji.
Bezsporna jest także wartość poszczególnych elementów hamulca: z metalu wynosząca około 0,0313 USD, oraz elementów z tworzywa sztucznego - około 0,0600 USD w każdej sztuce wyrobu.
Spór między stronami dotyczy tego, czy przy niespornym stanie towaru właściwy dla niego jest kod PCN 3925 30 00 0 wskazany przez skarżącą w zgłoszeniu celnym, a wynikający - jej zdaniem - z zastosowania reguły 3 (a) ORIPNS, zgodnie, z którą pozycja określająca towar w sposób najbardziej szczegółowy ma pierwszeństwo przed pozycjami określającymi towar w sposób bardziej ogólny; czy też właściwym kodem jest kod PCN 8302 49 90 0 wskazany przez organ celny w zaskarżonej decyzji, przy zastosowaniu reguły 3 (c) powyższych reguł, stanowiącej, że jeżeli nie można przeprowadzić kwalifikacji towaru według reguł 3 (a) lub 3 (b) należy zastosować pozycję, która w kolejności numerycznej jest ostatnia z możliwych do zastosowania.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga zasługuje na uwzględnienie, jednak z przyczyn częściowo odmiennych niż te, które w niej podniesiono.
Zgodnie z regułą 1 ORIPNS tytuły sekcji, działów i poddziałów mają znaczenie wyłącznie orientacyjne; dla celów prawnych taryfikację towarów należy ustalać zgodnie z brzmieniem pozycji i uwag do sekcji lub działów oraz, o ile nie są one sprzeczne z treścią powyższych pozycji i uwag.
Ze względu na treść obu pozycji oraz charakterystykę towaru, zastosowanie reguły 1 faktycznie nie pozwala na jednoznaczne określenie prawidłowego kodu PCN dla importowanego towaru. Obie wskazane pozycje obejmują części do zastosowania w żaluzjach weneckich. Wybór jednej z nich uzależniony jest od materiału, z jakiego wykonano przedmiotowy towarem. Zatem bez zastosowania dalszych metod interpretacyjnych nie jest możliwe rozstrzygnięcie klasyfikacji towaru o nazwie handlowej " hamulec sznurka".
Również reguła 2 (a) i 2 (b) nie może mieć zastosowania, gdyż hamulec sznurka został sprowadzony jako kompletne, zmontowane całkowicie urządzenie i jako wyrób składający się z różnych materiałów i w związku z tym powinien podlegać w zakresie klasyfikacji zasadom określonym w regule 3.
Reguła 3 ORIPNS stanowi, że " jeżeli zgodnie z regułą 2 (b) lub z innego powodu towary pozornie mogą być klasyfikowane do dwu lub więcej pozycji, klasyfikacja powinna być dokonana w sposób następujący:
(a) pozycja, określająca towar w sposób najbardziej szczegółowy, ma pierwszeństwo przed pozycjami określającymi go w sposób bardziej ogólny. Jednakże w przypadku, gdy dwie lub więcej pozycji odnosi się tylko do części materiałów lub substancji zawartych w mieszaninie lub w wyrobie złożonym albo tylko do części towarów w zestawach przeznaczonych do sprzedaży detalicznej, pozycje te należy uważać za równorzędne, nawet, gdy jedna z nich określa dany wyrób w sposób bardziej szczegółowy lub bardziej pełny.
b) do mieszanin, towarów złożonych, składających się z różnych materiałów lub wykonanych z różnych komponentów oraz do towarów stanowiących komplety do sprzedaży detalicznej, których klasyfikacja w myśl reguły 3 (a) nie może być przeprowadzona, należy zastosować pozycję obejmującą materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu, jeżeli takie kryterium jest możliwe do zastosowania;
c) jeśli nie można przeprowadzić klasyfikacji według zasad określonych w regule 3 (a) lub (b), należy stosować pozycję, która w kolejności numerycznej jest ostatnią z pozycji możliwych do zastosowania ".
Ze względu na bezsporną budowę poszczególnych elementów hamulca sznurka z tworzyw sztucznych i metalu wskazane przez strony pozycje 3925 i 8202 mogą w tym przypadku mieć zastosowanie równorzędne w rozumieniu reguły 3 (a). Zgodnie jednak z regułą 3 (b) należy stosować pozycję obejmującą materiał lub komponent decydujący o zasadniczym charakterze wyrobu. Kryterium to - wbrew twierdzeniom Dyrektora Izby Celnej - jest możliwe do zastosowania w odniesieniu do przedmiotowego hamulca sznurka, gdyż zgodnie z uwagami wyjaśniającymi do reguły 3 (b) zawartymi w p.VIII " czynnik, który rozstrzyga o zasadniczym charakterze towaru, będzie różny dla różnych rodzajów wyrobów. Zależeć może np. od właściwości materiału lub składnika, jego wielkości, ilości, masy lub wartości albo roli, jaką odgrywa zasadniczy materiał przy zastosowaniu towaru".
Zgodnie z przytoczoną wyżej uwagą wyjaśniającą kryterium rozstrzygające o zasadniczym charakterze wyrobu może być oparte na porównaniu udziału wartościowego poszczególnych składników do całości wyrobu. W przedmiotowym hamulcu sznurka, jak wskazały strony, przeważający udział wartościowy miały elementy z tworzywa sztucznego, ich wartość wynosiła, bowiem 0,0600 USD. Tak, więc blisko dwukrotnie wartość elementów z tworzywa sztucznego przewyższała wartość elementów z metalu, która wynosiła około 0,0313 USD. Podkreślić należy, że nie ma przy tym znaczenia, że wartości jednostkowe tych elementów są niewielkie kwotowo. W konsekwencji organ celny weryfikując wskazaną przez skarżącą klasyfikację do kodu PCN towaru o nazwie " hamulec sznurka" niezasadnie pominął regułę 3 (b) twierdząc, że w zaimportowanym towarze nie można ustalić, który z materiałów decyduje o zasadniczym charakterze wyrobu przy porównaniu udziału wartościowego części z tworzyw sztucznych do części metalowych. Materiał zgromadzony w aktach sprawy dotyczący stanu towaru w dniu przyjęcia zgłoszenia celnego jednoznacznie potwierdza zdecydowaną przewagę wartościową elementów z tworzywa sztucznego, które rozstrzygają o zasadniczym charakterze tego wyrobu.
Sąd podzielił natomiast stanowisko Dyrektora Izby Celnej, że powołane przez skarżącą Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 18 marca 1997 r. w sprawie Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług - PKWiU są niewątpliwie powszechnie obowiązującymi przepisami prawa, jednak nieznajdującymi zastosowania w zakresie klasyfikacji towaru celnego wprowadzonego na polski obszar celny. Wiążącą interpretacją do klasyfikacji Polskiej Scalonej Nomenklatury Handlu Zagranicznego są wyjaśnienia do Taryfy celnej wprowadzone zgodnie z upoważnieniem zawartym w art.13 § 7 Kodeksu celnego przez Ministra Finansów Rozporządzeniem z dnia 24 sierpnia 1999 r w sprawie Wyjaśnień do Taryfy celnej (Dz.U.Nr 74, poz.830). Wskazówki zawarte w kolumnie powiązań PKWiU z innymi klasyfikacjami i nomenklaturami nie są wiążące dla interpretacji klasyfikacji Polskiej Scalonej Nomenklatury Handlu Zagranicznego PCN stanowiącej podstawę do stosowania ceł i innych środków taryfowych. Z tego wynika, iż Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług nie ma zastosowania przy ustalaniu klasyfikacji towarów importowanych na polski obszar celny, a jedynie właściwym organem uprawnionym do wydania aktów prawnych i interpretacji treści Taryfy celnej jest minister właściwy do spraw finansów publicznych.
Odnosząc się do zarzutu skarżącej i stanowiska Dyrektora Izby Celnej, należy stwierdzić, że trafnie strony wskazują, iż zmiana taryfikacji dokonana przez organ celny nie może być podyktowana względami podatkowymi i nie może mieć na celu utrudnienia działalności importowej, przez co rażąco organ celny przekroczył granice uznania administracyjnego. Klasyfikacja towaru do konkretnego kodu Taryfy celnej nie należy do zakresu uznania administracyjnego organu celnego. Taryfikacja towaru celnego oparta jest na Taryfie celnej i regułach z niej wynikających oraz na Wyjaśnieniach do Taryfy celnej. W związku z powyższym działania organu celnego w zakresie klasyfikacji towaru celnego muszą być oparte na wskazanych przepisach, a nie na uzależnieniu tych działań od skutków, jakie wywołują u importera w sferze podatkowo-celnej.
Odnosząc się z kolei do załączonej przez skarżącą kopii Wiążącej Informacji Taryfowej Nr [...] z daty [...] czerwca 2003 r. należy zauważyć, że zgodnie z brzmieniem art.5 §1 oraz §2 Kodeksu celnego przedmiotowa WIT wiąże organy celne oraz osobę której udzielno tej informacji i stosuje się ją do towarów wobec których formalności celne zostały dokonane po dniu, w którym informacja została udzielona.
Uznając, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa materialnego w zakresie wyżej opisanym, które miało wpływ na wynik sprawy, Sąd działając na podstawie art.145 § 1 pkt 1 a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) - orzekł jak w sentencji wyroku.
Na podstawie art.152 w/w ustawy Sąd orzekł, że uchylone decyzje nie mogą być wykonane, co oznacza, iż w/w rozstrzygnięcia nie wywołują skutków prawnych od chwili wydania wyroku, mimo że wyrok ten nie jest jeszcze prawomocny. Rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art.200 tej ustawy w związku z art.97 §2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę-Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz.U. Nr 153, poz. 1271).