I SA/Kr 1392/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny w KrakowieKraków2004-02-26
NSApodatkoweŚredniawsa
podatek dochodowydochódumowa zlecenierok podatkowyprzychódzaległość podatkowazwrot wynagrodzeniadefinitywność dochoduinterpretacja przepisów

WSA w Krakowie oddalił skargę podatników, uznając, że dochód z umów zlecenia, wypłacony w jednym roku podatkowym i zwrócony w następnym, stanowił przychód podlegający opodatkowaniu w roku jego otrzymania.

Sąd rozpatrywał skargę J. i M. P. na decyzję Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji, która określiła podatek dochodowy od osób fizycznych w innej kwocie niż wykazano w zeznaniu rocznym za 2000 r. Skarżący zarzucili błędną wykładnię przepisów o podatku dochodowym, twierdząc, że wynagrodzenie z umów zlecenia, które zostało zwrócone zleceniodawcy, nie stanowiło dochodu podlegającego opodatkowaniu w 2000 r. Sąd uznał jednak, że otrzymane pieniądze, nawet jeśli zwrócone w kolejnym roku, stanowiły przychód w roku ich otrzymania, zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PDOF.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie rozpoznał sprawę ze skargi J. P. i M. P. na decyzję Izby Skarbowej w K., która utrzymała w mocy decyzję organu pierwszej instancji określającą podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 2000 w innej kwocie niż zadeklarowano. Organy podatkowe ustaliły, że w zeznaniu rocznym nie wykazano dochodu w kwocie [...] zł z tytułu umów zleceń zawartych przez J. P. z firmą A., co skutkowało powstaniem zaległości podatkowej i odsetek. Skarżący zarzucili naruszenie art. 9 ust. 1 i art. 11 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, argumentując, że wynagrodzenie uzyskane w 2000 r. i zwrócone zleceniodawcy na mocy porozumienia zawartego w tym samym roku, nie stanowiło definitywnego dochodu podlegającego opodatkowaniu. Sąd jednak, opierając się na art. 11 ust. 1 ustawy o PDOF, uznał, że przychodem są pieniądze otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym. W ocenie sądu, J. P. otrzymał pieniądze w 2000 r., dysponował nimi swobodnie do końca roku, a przysporzenie majątkowe było definitywne, nawet jeśli zwrot nastąpił w roku następnym. Sąd podkreślił, że samo zobowiązanie do zwrotu nie stanowi uszczuplenia przychodu, a dopiero rzeczywisty zwrot. W związku z tym, sąd oddalił skargę jako bezzasadną, powołując się na art. 151 PPSA.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, dochód ten stanowi przychód podlegający opodatkowaniu w roku jego otrzymania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zgodnie z art. 11 ust. 1 ustawy o PDOF, przychodem są pieniądze otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym. Nawet jeśli podatnik zobowiązał się do zwrotu otrzymanych środków w roku następnym, do końca roku podatkowego dysponował nimi swobodnie, a przysporzenie majątkowe było definitywne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

u.p.d.o.f. art. 11 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Przychodami są między innymi otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne. Przysporzenie majątkowe w roku podatkowym jest definitywne, jeśli podatnik mógł swobodnie dysponować środkami.

u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem wymienionych w art. 21 i 52 ustawy.

PPSA art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi jako bezzasadnej.

Pomocnicze

u.p.d.o.f. art. 45 § ust. 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dochód winien być wykazany w zeznaniu za rok podatkowy, w którym został uzyskany.

u.p.d.o.f. art. 42 § ust. 3

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Płatnik po zakończeniu roku podatkowego przekazuje podatnikowi informację PIT-8B.

u.p.d.o.f. art. 26 § ust. 1 pkt. 5

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Zwrot podatku nastąpił w roku 2001 i może być uwzględniony w zeznaniu za ten rok.

o.p. art. 51

Ordynacja podatkowa

Powstanie zaległości podatkowej w przypadku wypłacenia podatku w kwocie niższej od należnej.

Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § par. 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Dochód z umowy zlecenia otrzymany w danym roku podatkowym, nawet jeśli zwrócony w roku następnym na mocy porozumienia, stanowi przychód podlegający opodatkowaniu w roku jego otrzymania. Przysporzenie majątkowe w roku podatkowym jest definitywne, jeśli podatnik mógł swobodnie dysponować środkami. Samo zobowiązanie do zwrotu wynagrodzenia nie stanowi o uszczupleniu przychodu; decyduje rzeczywisty zwrot.

Odrzucone argumenty

Wynagrodzenie uzyskane z tytułu umów zlecenia i zwrócone zleceniodawcy stosownie do zawartych porozumień nie stanowi dochodu, który powinien być wykazany w zeznaniu rocznym za rok otrzymania. Dochód z tytułu zawartych umów zlecenia, w świetle zawartego później porozumienia o jego zwrocie do 23 stycznia roku następnego, nie był dochodem definitywnym i nie mógł stanowić podstawy opodatkowania.

Godne uwagi sformułowania

Przychody z umowy zlecenia wypłacone w 2000 roku, stanowiły przychody tego roku podatkowego i stosownie do art. 45 ust.l powołanej ustawy dochód ten winien być wykazany w zeznaniu za ten rok. Pieniądze, które otrzymał powiększyły jego aktywa majątkowe w roku podatkowym 2000 i w tym czasie mógł nimi rozporządzać jak własnymi. Samo zobowiązanie się do dokonania zwrotu wynagrodzenia, nie stanowi jeszcze o uszczupleniu przychodu, taką sytuację powoduje rzeczywisty zwrot.

Skład orzekający

Ewa Długosz-Ślusarczyk

przewodniczący sprawozdawca

Józef Michaldo

członek

Jan Zając

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja momentu powstania przychodu podatkowego w przypadku umów zlecenia, gdy istnieje zobowiązanie do zwrotu środków w kolejnym roku podatkowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i interpretacji przepisów sprzed nowelizacji. Może być mniej aktualne w kontekście zmian w prawie podatkowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu podatkowego związanego z momentem powstania przychodu i jego definitywnością, co jest istotne dla wielu podatników i praktyków prawa podatkowego.

Czy zwrócony dochód z umowy zlecenia nadal podlega opodatkowaniu? Wyjaśnia WSA w Krakowie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I SA/Kr 1392/02 - Wyrok WSA w Krakowie
Data orzeczenia
2004-02-26
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2002-06-14
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie
Sędziowie
Ewa Długosz-Ślusarczyk /przewodniczący sprawozdawca/
Jan Zając
Józef Michaldo
Symbol z opisem
611  Podatki  i  inne świadczenia pieniężne, do  których   mają zastosowanie przepisy Ordynacji  podatkowej, oraz egzekucja t
Sygn. powiązane
FSK 1439/04 - Wyrok NSA z 2005-02-01
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia: WSA Ewa Długosz – Ślusarczyk (spr.) Sędziowie: WSA (del) Józef Michaldo NSA (del) Jan Zając Protokolant: Dominika Janik po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lutego 2004r. sprawy ze skargi J. P. i M. P. na decyzję Izby Skarbowej w K. z dnia 13 maja 2002 r. Nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2000 r. - skargę oddala -
Uzasadnienie
I SA/Kr 1392/02
UZASADNIENIE
W wyniku postępowania wyjaśniającego przeprowadzonego przez Urząd Skarbowy K., wydana została decyzja określająca J. P. i M. P. podatek dochodowy od osób fizycznych w innej kwocie aniżeli wykazano w zeznaniu rocznym, określono także zaległość podatkową i odsetki od zaległości.
Wniesionego odwołania Izba Skarbowa w K. nie uwzględniła wydając w dniu 13 maja 2002 roku decyzję Nr [...] utrzymującą w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji.
W pisemnych motywach decyzji Izba Skarbowa ustaliła, że w zeznaniu rocznym za 2000 rok nie został wykazany dochód w kwocie [...] zł z tytułu umów zleceń zawartych przez J. P. z firmą A., powstała więc zaległość podatkowa. Dochód w powyższej kwocie został J. P. w 2000 roku wypłacony, o czym świadczą zebrane w sprawie dokumenty. Od tego dochodu, płatnik pobrał i odprowadził zaliczki na podatek na konto właściwego urzędu skarbowego.
Ponadto płatnik na podstawie art. 42 ust. 3 ustawy, po zakończeniu roku podatkowego przekazał podatnikowi informację PIT 8 B o wysokości uzyskanego dochodu i potrąconych zaliczkach. J. P. nie wykazał tego dochodu w zeznaniu rocznym za 2000 rok, stąd powstała zaległość podatkowa a nie nadpłata jak twierdził. Płatnik w niniejszej sprawie miał prawo pobrać zaliczkę skoro wypłacił w 2000 roku dochód, jego zwrot nastąpił w roku 2001 a fakt powyższy może być uwzględniony w zeznaniu za ten rok / 2001 / na podstawie art. 26 ust. l pkt. 5 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.
Organy powołały się na przepis art. 11 ust. l ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych /DZ. U. Nr. 14, poz. 176 z 2000 r. z zm./ stosownie do którego przychodami są otrzymane bądź pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze oraz wartość świadczeń otrzymanych w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń. Przychody z umowy zlecenia wypłacone w 2000 roku, stanowiły przychody tego roku podatkowego i stosownie do art. 45 ust.l powołanej ustawy dochód ten winien być wykazany w zeznaniu za ten rok.
Podatnik miał obowiązek opodatkować ten dochód ponieważ zgodnie z art. 9 ust. l ustawy o podatku dochodowym opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody z wyjątkiem wymienionych w art. 21 i 52 tej ustawy, a taka sytuacja w niniejszej sprawie nie wystąpiła.
Ponieważ podatek został wypłacony w kwocie niższej od należnej, stosownie do art. 51 Ordynacji podatkowej powstała zaległość podatkowa.
Wydając decyzję organ podatkowy I instancji opierał się na przepisie art. 45 ust. 6 powołanej ustawy o podatku dochodowym.
W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. P. i M. P. zarzucają naruszenie przepisów art. 9 ust. l i art. 11 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wyżej powołanej przez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu, że wynagrodzenie uzyskane przez J. P. z tytułu zawarcia umów zlecenia i zwrócone zleceniodawcy stosownie do zawartych porozumień, stanowi dochód który powinien być wykazany w zeznaniu rocznym za 2000 rok w związku z tym domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji Izby Skarbowej i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, umorzenia postępowania oraz zasądzenia kosztów.
W uzasadnieniu skargi J. P. przyznaje, że uzyskał wprawdzie w 2000 roku wynagrodzenie od spółki A., ale następnie zobowiązał się je zwrócić /co jest okolicznością zresztą bezsporną/.
Istotne jest, że dochód z tytułu zawartych umów zlecenia, w świetle zawartego później porozumienia o jego zwrocie do 23 stycznia roku następnego - co też nastąpiło, nie był dochodem definitywnym i nie mógł stanowić podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Skarżący powołują się na orzecznictwo NSA i poglądy doktryny uznające definitywność dochodu jako warunek jego opodatkowania. Zdaniem J. P. nie uzyskał on żadnego dochodu, zaś majątek został obciążony dodatkowymi kosztami w postaci zaliczki na podatek dochodowy, która w konsekwencji okazała się świadczeniem nienależnym.
Bez znaczenia jest, że zwrócił pobrane pieniądze dopiero w styczniu 2001 roku, skoro już we wrześniu 2000 roku musiał się liczyć zarówno z ograniczeniami w zakresie dysponowania tymi środkami i możliwością przymusowego wyegzekwowania zobowiązania.
Izba Skarbowa wnosiła o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Stan faktyczny w niniejszej sprawie jest bezsporny i sprowadza się do faktu otrzymania przez J. P. w 2000 roku wynagrodzenia od spółki A. z tytułu umów zlecenia. Uzyskany dochód nie został wykazany przez podatnika w zeznaniu rocznym mimo, że płatnik pobrał i odprowadził należną zaliczkę na podatek do urzędu skarbowego. Bezsporne jest, że w 2000 roku w miesiącu wrześniu i październiku J. P. zawarł porozumienie ze spółką zobowiązując się do zwrotu całego uzyskanego wynagrodzenia w następnym roku, co zostało wykonane.
Spór sprowadzał się do tego, czy pobrane pieniądze z tytułu wynagrodzenia w 2000 roku i zwrócone w następnym roku podatkowym, zgodnie z zawartym porozumieniem ze spółką A. - były przychodem podlegającym opodatkowaniu w 2000 roku.
W rozstrzygnięciu tego sporu istotna jest jednoznaczna treść art. 11 ust. l ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych z dnia 26 lipca 1991 r. /DZ. U. 2000 r. Nr. 14, poz. 176 ze zm./ W jego świetle przychodem są między innymi otrzymane lub pozostawione do dyspozycji podatnika w roku kalendarzowym pieniądze i wartości pieniężne. Niewątpliwie J. P. otrzymał w 2000 roku pieniądze, które zobowiązał się na mocy porozumienia zwrócić lecz w roku następnym. Zatem do końca 2000 roku dysponował nimi swobodnie, jego majątek w tym roku uległ ekonomicznemu zwiększeniu. Przysporzenie majątkowe w tym zakresie w roku podatkowym 2000 było definitywne, gdyż nie musiał się wobec treści porozumienia liczyć z wcześniejszym zwrotem czy też przymusowym wyegzekwowaniem jak twierdzi w skardze. Pieniądze, które otrzymał powiększyły jego aktywa majątkowe w roku podatkowym 2000 i w tym czasie mógł nimi rozporządzać jak własnymi.
Powoływane przez skarżącego orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego i poglądy doktryny znajdują aprobatę sądu orzekającego w niniejszej sprawie, niemniej nie mogą odnieść skutku w postaci podzielenia zarzutów skargi, gdyż słuszne co do zasady, w sprawie niniejszej nie dają podstawy do przyjęcia braku definitywności spornego przychodu podatnika w roku 2000. Skoro zgodnie z art. 9 ust. l powołanej ustawy o podatku dochodowym opodatkowaniu podlegają wszelkiego rodzaju dochody, zatem słuszne było ich opodatkowanie.
Podzielić należy stanowisko organów, iż samo zobowiązanie się do dokonania zwrotu wynagrodzenia, nie stanowi jeszcze o uszczupleniu przychodu, taką sytuację powoduje rzeczywisty zwrot.
Mając na uwadze powyższe podzielając interpretację organów podatkowych wskazanych w skardze przepisów, Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę jako bezzasadną oddalił na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /DZ. U. Nr. 153, poz. 1270/ w zw. z art. 97 par. l Przepisów wprowadzających niniejszą ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /DZ. U. Nr. 153 , poz. 1271 ze zm./.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI